Qətərdə iqtisadi zona, arxiv şəkli

Yeni təhlükə: neft müharibəsindən sonra qaz müharibəsi gələ bilər

20
(Yenilənib 17:57 18.05.2020)
Qətərin hərəkətlərindən ilk zərər çəkən amerikalılar olacaq. Məhz onlar son illərdə maye təbii qazı fəal şəkildə Avropa ölkələrinə göndərirlər.

BAKI, 18 may — Sputnik, Natalya Dembinskaya. Qaz qiymətləri düşür – isti qışdan sonra qaz anbarları dolub və pandemiya tələbi azaldıb. Ən çətin vəziyyətə isə maye təbii qazın əsas tədarükçüsü olan Qətər düşüb. Analitiklər xəbərdarlıq edirlər: Səudiyyə Ərəbistanının neft bazarında etdiyi kimi Qətər də qaz böhranının fəsadlarının öhdəsindən gəlmək üçün qiymət müharibəsinə başlaya bilər.

Vəziyyət barədə daha ətraflı materialımızda oxuya bilərsiniz.

Çətin seçim

İlin əvvəlindən qiymətlər demək olar ki, iki dəfə azalıb: Avropa və ABŞ-da mavi yanacaq 1999-cu ildən etibarən minimum səviyyədə satılır.

Nyu-Yorkun "Statar Capital" qaz hec-fondunun təsisçisi Ron Ozer yanvarda xəbərdarlıq edib ki: "Qaz bazarı eyni anda həm yüksək tədarükü, həm də isti havanı həzm edə bilməz".

Pandemiya tələbata yeni zərbə vurub. Bu isə Qətəri çox ağır vəziyyətə salıb. Krallıq böyük itkilər verir və tezliklə çətin seçim qarşısında qalacaq: istehsalı azaltmaq və ya istehlakçılara böyük endirimlər təklif edərək qiymət müharibəsinə başlamaq. Əks təqdirdə, Qatar öz qazının qiymətinin nisbətən yüksək olması səbəbindən bazar payından məhrum olacaq və liderliyini Avstraliyaya itirəcək.

"Bloomberg" xəbərdarlıq edir ki, dünyanın ən böyük maye təbii qaz ixracatçısı olan Qətər zəif tələbat və böyük saxlama xərcləri üzündən tezliklə bazar payı üçün döyüşə daxil ola bilər.

Hələ fevralda Doha maye təbii qaz axınını koronavirusun tüğyan etdiyi Asiyadan Avropaya istiqamətləndirib. Lakin bu kömək etməyib. Pandemiya köhnə dünyanı da bürüyüb və orada da enerji resurslarının alışı kəskin şəkildə azalıb.

 Neft buruğu, arxiv şəkli
© REUTERS / Angus Mordant

Qətər üçün variantlardan biri istehsalı azaltmaqdır, amma bu, bütün iddialı planların çökməsi deməkdir. Belə ki, ötən ilin yanvarında krallıq diqqətini məhz maye təbii qaza yönəltmək üçün OPEC-dən çıxdığını elan edib - Qətər illik tədarükü 2024-cü ilədək 77 milyon tondan 110 milyon tona qədər, 2027-ci ilədək isə 126 milyon tona qədər artırmağı planlaşdırırdı.

Həmin vaxt Energetika naziri Saad Ben Şrid Əl-Kaabi bildirib ki, bunun üçün bütün resurslar var: xüsusilə, Ras-Laffan şəhəri yaxınılığındakı "Şimal" yatağının yeni sahələri. Bundan başqa, Qətər qazın sıxılması üçün 2024-cü ilə qədər dörd istehsal xəttini işə salmaq niyyətindədir.

"İxracın azalması dövlət büdcəsini gəlirlərdən məhrum edir və Avstraliya həqiqətən də Qətəri sıxışdırmağa qadirdir", — "Bloomberg" bildirir.

Lakin Qətər qiymət müharibəsinə başlasa, apreldə neftlə olduğu kimi, qaz qiymətləri də mənfi göstəriciyə düşə bilər. Amma əsas xoşagəlməz hal ondan ibarətdir ki, hətta istehsalın maya dəyərinin aşağı olması halında belə hasilat əlverişsiz olacaq.

Kim itirəcək

Ekspertlər vurğulayırlar ki, Qətərin maye təbii qaz qiymətini görünməmiş şəkildə aşağı salması onsuz da həddindən artıq dolmuş bazara mənfi təsir göstərəcək.

Lakin Rusiya başqalarından az zərər görəcək.

Kaliforniya sahillərində neft tankerləri
© REUTERS / U.S. Coast Guard / Petty Officer Third Class Aidan Cooney / Handout

"Yerli təchizat strukturunda maye qazın rolu nisbətən azdır. O ki qaldı boru kəməri ilə daşınan qaza, o, uzunmüddətli müqavilələr əsasında ixrac edilir və əgər bu qazdan imtina olunarsa, böyük cərimələr tətbiq olunacaq. Odur ki, karbohidrogenlərin satışından əldə olunan gəlirlər hesabına formalaşan Rusiya büdcəsini gözləyən fəlakətdən danışmaq tezdir", — müstəqil sənaye eksperti Aleksey Xazanov qeyd edir.

İqtisadçı hesab edir ki, əgər Qətərdən Türkiyəyə qaz kəməri çəkilsəydi krallıq Rusiyanın qaz ixracından əldə etdiyi gəlirləri aşağı sala bilərdi. Lakin Qətərin Səudiyyə Ərəbistanı ilə xarici siyasətdə fikir ayrılıqları və Suriyadakı vətəndaş müharibəsi bu layihəyə mane oldu.

Qətərin hərəkətlərindən ilk zərər çəkən amerikalılar olacaq. Məhz onlar son illərdə maye təbii qazı fəal şəkildə Avropa ölkələrinə göndərirlər. İndi isə bu strategiya dalana dirənib: avropalı istehlakçılar artıq okeanın o tayından gələn xammaldan imtina edirlər.

20
Laboratoriya, arxiv şəkli

Ən böyük vaksin istehsalçısından ümidverici xəbər

18
(Yenilənib 20:15 28.05.2020)
Lakin vaksinin qiyməti ilə bağlı olaraq isə hələlik heç bir məlumat açıqlanmayıb. Hazırda şirkət tərəindən hökumətlərlə bu istiqamətdə danışıqlar aparılır.

BAKI, 28 may — Sputnik. Bu gün bütün dünyada yayılan COVİD-19 virusu ilə əlaqədar olaraq bir neçə ölkə vaksin istehsalına başlayıb. Artıq müxtəlif firmalar 2021-ci il üçün COVİD-19 əleyhinə istehsalı nəzərdə tutulan vaksinlərlə bağlı müəyyən məlumatları açıqlayırlar.

Sputnik Azərbaycan-ın “The Guardian”a istinadən xəbərinə görə,  dünyanın ən böyük vaksin istehsalçılarından olan “GlaxoSmithKline” (GSK) 1 milyard dozada COVİD-19 əleyhinə vaksinin istehsalı nəzərdə tutur. Hazırda şirkət tərəindən hökumətlərlə bu istiqamətdə danışıqlar aparılır.

Lakin vaksinin qiyməti ilə bağlı olaraq isə hələlik heç bir məlumat açıqlanmayıb. Hazırda şirkət fransız dərman istehsalçısı olan, bu sahədə ixtisaslaşmış, dünyaca məşhur Sanofi şirkətilə birgə işlərə başlayıb.

18
 Koronavirus testi, arxiv şəkli

Dünyada ilk dəfə Türkiyədə suda koronavirus olması araşdırılır

18
Aparılmış tədqiqatlardan belə məlum olub ki, SARS-CoV2 virusuna palçıq sularında daha sıx rast gəlinir.

BAKI, 28 may - Sputnik. Dünyada ilk dəfə Türkiyədə su və tullantı sularında SARS-CoV2 virusunun olma ehtimalı araşdırılır. Tədqiqatların aparılması üçün pilot şəhər seçilən İstanbulun hər rayonunda tullantı sularında virus aşkarlanıb. Virusun sularda görülmə sıxlığı rayonlara görə dəyişir.

AZƏRTAC xəbər verir ki, Türkiyənin Kənd Təsərrüfatı və Meşəçilik naziri Bekir Pakdemirli ölkənin Su İnstitutu İdarəsi ilə birgə bu istiqamətdə araşdırmaların aparılacağını və mümkün risklərə qarşı erkən xəbərdarlıq sisteminin hazırlanacağını bildirmişdi.

Bu istiqamətdə araşdırmalar İstanbulla yanaşı, ölkənin bir neçə şəhərində də aparılıb. Bu məqsədlə üç xüsusi laboratoriya fəaliyyətə başlayıb. Tədqiqatlardan məlum olub ki, SARS-CoV2 virusuna palçıq sularında daha sıx rast gəlinir. Bəzi şəhərlərdə yoluxanların sayının az olmasına baxmayaraq, tullantı sularında virus müşahidə olunub.

18

Paytaxtda karantin rejimini pozan kafelər aşkarlandı

0
Reydlərlə "Dəli Kür"də 5 nəfər, "Sakit Məkan"da 4 nəfər və "Çırağan" kafesində isə 2 nəfər müştəri qəbulu həyata keçirildiyi aşkarlanıb.

BAKI, 28 may - Sputnik. Bakıda xüsusi karantin qaydalarını pozan bir neçə kafe aşkarlanıb.

"Report"un xəbərinə görə, Xətai Rayon Polis İdarəsi əməkdaşlarının keçirdikləri reyd zamanı Babək prospektində yerləşən "Dəli Kür" kafesinin, Qaçaq Nəbi küçəsindəki "Sakit Məkan" və Ramiz Quliyev küçəsindəki "Çırağan" kafelərinin müəyyən edilən vaxt rejimindən kənar saatlarda fəaliyyət göstərmələri məlum olub.

Reydlərlə "Dəli Kür"də 5 nəfər, "Sakit Məkan"da 4 nəfər və "Çırağan" kafesində isə 2 nəfər müştəri qəbulu həyata keçirildiyi aşkarlanıb.

Onların hər biri barəsində İnzibati Xətalar Məcəlləsinin (İXM) 211-ci maddəsi ilə protokollar tərtib olunub.

Qeyd edək ki, Nazirlər Kabineti yanında Operativ Qərargah tərəfindən qəbul edilən qaydalara əsasən, bütün ictimai iaşə obyektlərində müştərilərə saat 08:00-dan 18:00-dək yerində xidmət göstərmək olar.

0