İranın Damavənd hərbi gəmisi Xəzər dənizində təlimlər zamanı, arxiv şəkli

ABŞ-a qarşı İran-Rusiya birliyi: Planlar pozulacaq

71
(Yenilənib 19:48 31.07.2019)
"Regional xaos ABŞ iqtisadiyyatının çiçəklənməsi, Amerika hərbi sənaye kompleksinin gəlirlərinin artması üçün ən qısa yoldur. Lakin İran da çox çətin qozdur"

Aleksandr Xrolenko, hərbi şərhçi

BAKI, 31 iyul — Sputnik. İran ona qarşı düşmən mövqe tutan Qərb dövlətlərinin hərbi dəniz qüvvələrinin öz sahil zonasında hökmranlığına imkan verə bilməz və Tehran Moskva ilə birlikdə öz regional stabilliyini müdafiə etməyə hazırdır.

İran rialı, arxiv şəkli
© AFP 2020 / ALI AL-SAADI

İran İslam Respublikasının hərbi dəniz qüvvələrinin komandiri kontr-admiral Hüseyn Xanzadi "IRNA" agentliyinə bildirib ki, ölkəsi Rusiya hərbi dəniz donanması ilə birlikdə Hind Okeanın şimalında və Fars körfəzi ilə Oman körfəzini birləşdirən Hörmüz boğazında hərbi dəniz təlimləri keçirəcək.

İyulun 27-də rusiyalı həmkarları ilə danışıqlar üçün Rusiyaya üçgünlük səfərə getmiş Admiral Xanzadi dəqiq tarix bildirməsə də, qeyd edib ki, Rusiya-İran birgə təlimləri "yaxın gələcəkdə" baş tutacaq.

Rusiya tərəfi isə hələ ki öz hərbi dəniz donanması və İran hərbi dəniz qüvvələrinin birgə manevrlər planını rəsmi olaraq təsdiqləməyib. Lakin Moskva xarici siyasətdə Tehranın bir çox mövqeyini dəstəkləyir. Belə ki, Rusiya Xarici İşlər Nazirliyi bir müddət öncə (ABŞ-ın təşəbbüsü ilə) Fars körfəzində sərbəst gəmiçiliyin təminatı üçün dəniz koalisiyasının yaradılmasına qarşı çıxıb. Rusiya, həmçinin BMT Təhlükəsizlik Şurası üzvlərinə Fars körfəzində kollektiv təhlükəsizlik konsepsiyasının layihəsini göndərib. Konsepsiya "silahlı münaqişələrin qarşısını almağa" yönəlib. Bundan başqa, İran və Rusiya müdafiə nazirlikləri qarşılıqlı anlaşma və əməkdaşlığın genişləndirilməsinə dair memorandum imzalayıblar.

Misli görünməmiş birgə okean manevrləri və gələcəkdə Rusiya hərbi dəniz donanmasının "qaynar" Oman və Fars körfəzlərində üzməsi güc balansına təsir edə və sabitləşdirici faktora çevrilə bilər. Bütün bunlar Fars körfəzi zonasında hərbi münaqişə, eləcə də İraq və Əfqanıstanda olduğu kimi İranda da idarəolunan xaos şəraiti yaratmağa çalışan ABŞ və onun müttəfiqlərinin planlarına rəğmən baş verir.

Rusiya döyüş gəmilərinin Hörmüz körfəzinə dəvət olunması qanunauyğundur. Tehranda belə bir qənaətə gəliblər ki, Suriya məsələsində Moskva ilə qarşılıqlı əlaqə Yaxın Şərqdə geosiyasi parçalanmanın qarşısını almağa kömək edib. İranın böyük gücü və resursları var, lakin o, özünü obyektiv şəkildə regional güc kimi göstərir. İranlıların hörmətlə supergüc adlandırdıqları Rusiyanın siyasi dəstəyi və hərbi köməyi həll edici olub və ola bilsin ki, Şərqin digər qaynar nöqtələrində də bu dəstəyə və köməyə ehtiyac olacaq. Bu cür qarşılıqlı əlaqə Moskvaya imkan verir ki, bərabər səviyyədə həm Yaxın Şərq regionunun, həm də özünün maraqlarını müdafiə etsin.

Əhəmiyyətli sıçrayış

Hərbi və hərbi-texniki əməkdaşlıq çərçivəsində Rusiya yüksək texnologiyalı silahlar, radioelektron mübarizə və kosmik kəşfiyyat vasitələrinin köməyi ilə İranın müdafiə potensialını əhəmiyyətli dərəcədə təkmilləşdirə bilər. Məlumdur ki, İranın hərbi dəniz qüvvələri dördüncü nəsil "Amur" sualtı qayıqlarını və 300 kilometrədək məsafədə hədəfləri vura bilən gəmi əleyhinə raketləri silahlanmaya qəbul edir. Onların effektiv şəkildə tətbiqi üçün müasir geopozisiya və hədəf göstərmə (QLONASS və Rusiya hərbi peykləri qrupu) sisteminə ehtiyac var. Rusiyanın hərbi köməyi İrana imkan verir ki, müasir silahlar sahəsində və yüksək texnologiyalı sistemlərin döyüş tətbiqində əhəmiyyətli sıçrayış əldə etsin.

Moskva və Tehran arasında hərbi dəniz sahəsində qarşılıqlı əlaqə Xəzər dənizində uğurla inkişaf edir. Orada artıq güclü beynəlxalq hərbi donanma qrupu da yaradılıb. Qrupun gəmiləri baza saldıqları yerdən min kilometr aralıdan belə vəziyyətə nəzarət edə bilirlər.

Lakin İranın hərbi dəniz donanmasının döyüş qabiliyyətini inkişaf etdirmək üçün əsas zona Hind okeanıdır. Bu ərazidə donanmanın döyüş bölmələrinin hərbi münaqişə şəraitində zirəkliyini artırmaq üçün ölkənin ali komandanlığı qeyri-atom sualtı qayıqlarına, ultrakiçik sualtı qayıqlara və az tonnajlı hərbi gəmilərə üstünlük verir. Eləcə də İraqla müharibədə əldə edilmiş təcrübə və potensial düşmənin (yəni ABŞ və onun avropalı müttəfiqlərinin) texnoloji üstünlüyü nəzərə alınıb.

Xəzər dənizində keçirilmiş Rusiya-İran təlimlərində olduğu kimi, Hind okeanında da təlimlər zamanı raketlərin ön plana çıxacağını gözləmək olar.

Hesab edirəm ki, Rusiyanın gəmi əleyhinə raketlərdən və "Kalibr – NK" raket kompleksindən Suriyada olan terrorist qruplara qarşı istifadəsindən əldə etdiyi təcrübə iranlı dənizçilər üçün faydalı olacaq.

Yaxın Şərqdə çətin vəziyyəti nəzərə alsaq Rusiya-İran birgə eskadrasının mümkün raket zərbələrinin istiqamətləri bəllidir.

İran əleyhinə sanksiyaların məqsədi Yaxın Şərqdə yeni silahlı münaqişə yaratmaqdır. Regional xaos ABŞ iqtisadiyyatının çiçəklənməsi, Amerika hərbi sənaye kompleksinin gəlirlərinin artması üçün ən qısa yoldur. Lakin İran da çox çətin qozdur.

Müdafiə potensialı

Hərbi güclərin dünya reytinqində İran 14-cü sıradadır (https://www.globalfirepower.com/countries-listing.asp) – yəni Pakistan, İsrail, Şimali Koreya, Avstraliya və Kanadanı da geridə qoyub. Üstəlik, iki il ərzində İran 7 pillə qabağa adlayıb. 

İslam Respublikasının hərbi-dəniz qüvvələri isə dünyada dördüncüdür (https://www.globalfirepower.com/navy-ships.asp) – 34 sualtı qayıq daxil olmaqla 398 hərbi gəmi ilə İran ABŞ HDQ-sindən azacıq geri qalır.

İslam Respublikasının ordusu, aviasiyası və donanmasında 523 min hərbçi var. Əhalinin 83 milyondan çox hissəsi ordunun geniş ehtiyatını təmin edir. İranın döyüşə hazır vəziyyətdə 500 pilotlu idarə olunan aparatı, o cümlədən 165 hücum təyyarəsi var. Ordu 1634 tanka, 2345 piyada döyüş maşınına, 1900 raket kompleksinə, 2698 artilleriya qurğusuna malikdir. İran səmasını Rusiyadan tədarük olunan S-300 zenit-raket kompleksləri qoruyur.

İran ordusunun sərəncamında 1 tonluq hərbi başlığı 1300 kilometr, yüngül hərbi başlığı isə 2000 kilometr uzaqlığa ata bilən orta mənzilli "Şahab-3" ballistik raketləri var.

İranla Koreya Xalq Demokratik Respublikasının raket proqramları kifayət qədər inteqrasiya olunub, Pxenyan öncədən Tehrana raket texnologiyalarını tədarük edirdi. Mütəxəssislər İranın ballistik raketlərini Şimali Koreya və Sovet İttifaqının "Nodon" və "R-17" raketlərinin iranlı mühəndislərin sonradan modernləşdirdikləri replikaları hesab edirlər.

İranın Hərbi Qüvvələri özünəməxsus təşkilati strukturuna görə əlavə möhkəmliyə malikdir – demək olar ki, qoşunların bütün növləri öz rəhbərliyinə malik iki paralel qola ayrılır: quru qoşunları, hərbi aviasiya, hərbi-dəniz donanmasından ibarət "ali güclər" və ayrıca – tərkibində şəxsi quru qoşunları, hərbi-hava və hərbi-dəniz qüvvələrinə malik İslam İnqilabı Keşikçiləri Korpusu (İİKK). Bundan əlavə, İİKK-yə raket qoşunları da daxildir. Paralel qoşun strukturlarının vəzifəsi ümumi məsələləri vahid əməliyyat fəzasında həll etməkdir.

İranın nüvə potensialına dair müxtəlif fikirlər var. Ölkənin ali lideri Əli Xameneyi hələ 2005-ci ildə kütləvi qırğın silahının qadağan olunması barədə fətva vermişdi, buna baxmayaraq, İranın nüvə silahı sirr deyil. Məhz elə buna görə də İranla aşkar müharibə etmək ABŞ-a sərf etmir. Amerikalılar iranlıları Vaşinqton üçün əlverişli olmayan rejimdən uzaqdan, iqtisadi və hərbi-siyasi təzyiqlə, müttəfiqlərin konsolidasiyası ilə "azad etməyə" can atırlar.

Ayrı-ayrı Avropa ölkələrinin Hörmüz boğazını nəzarətə götürmək planları, İslam İnqilabı Keşikçiləri Korpusunun terrorçu təşkilat elan edilməsi və ABŞ-ın bu yaxınlarda nüvə razılaşmasından birtərəfli qaydada çıxması regional böhranın ən neqativ ssenari üzrə inkişafına rəvac verə bilər. Və təsadüfi deyil ki, Pakistanın Baş Naziri İmran Xan iyulun 23-də Vaşinqton Sülh İnstitutundakı çıxışında Qərbin İranla hərbi konfliktin nəticələrinin necə olacağını qavradığına şübhə edib: "İnsanlar anlamırlar ki, bu, İraqla olan məsələdən fərqlidir".

71
Türkiyənin hərbi nümayəndə heyəti Azərbaycana gəlib

Türkiyənin hərbi rəhbərliyi Bakıdadır - FOTOLAR

11
(Yenilənib 11:06 13.08.2020)
Türkiyənin geniş tərkibdə hərbi nümayəndə heyəti Azərbaycan-Türkiyə quru qoşunları və hərbi hava qüvvələrinin birgə döyüş atışlı taktiki və taktiki-uçuş təlimlərinin birinci mərhələsinin son epizodunu izləyəcək.

BAKI, 13 avqust — Sputnik. Türkiyə Respublikasının Milli Müdafiə naziri Hulusi Akar, Baş Qərargah rəisi ordu generalı Yaşar Güler, qoşun növü komandanları və digər yüksək rütbəli zabitlər avqustun 12-də axşam saatlarında Azərbaycana səfərə gəlib.

© AR Ministry of Defense
Türkiyənin hərbi nümayəndə heyəti Azərbaycana gəlib

Bu barədə Sputnik Azərbaycan Azərbaycan Müdafiə Nazirliyindən bildirilib.

Türkiyənin geniş tərkibdə hərbi nümayəndə heyəti Azərbaycan-Türkiyə quru qoşunları və hərbi hava qüvvələrinin birgə döyüş atışlı taktiki və taktiki-uçuş təlimlərinin Yüksək Səviyyəli Müşahidəçi günü çərçivəsində təlimlərin birinci mərhələsinin son epizodunu izləyəcək.

Azərbaycanın Müdafiə naziri general-polkovnik Zakir Həsənov, Türkiyənin Milli Müdafiə naziri Hulusi Akar, Azərbaycan Respublikası Müdafiə nazirinin birinci müavini - Silahlı Qüvvələrin Baş Qərargah rəisi general-polkovnik Nəcməddin Sadıkov, Türkiyənin Baş Qərargah rəisi ordu generalı Yaşar Güler və hər iki ölkənin müxtəlif qoşun növləri komandanları Fəxri xiyaban, Şəhidlər xiyabanı və Türk Şəhidliyini ziyarət edərək əklillər və gül dəstələri qoyublar.

11
Koronavirus modeli, arxiv şəkli

Həkim koronavirusun insanın beynini necə sıradan çıxarmasından danışıb

20
(Yenilənib 23:44 12.08.2020)
Leyla Namazova-Baranova: "COVID-19-u hətta yüngül formada keçirmiş hər bir xəstənin beyni, beyninin strukturları dəyişikliklərə məruz qalır"

BAKI, 13 avqust — Sputnik. SARS-CoV-2 koronavirusu yalnız tənəffüs yollarını deyil, həm də beyini və mərkəzi sinir sistemini sıradan çıxarır. Bunu "Millətin sağlamlığı - Rusiyanın çiçəklənməsinin əsasıdır" forumunda RF Pediatrlar İttifaqının prezidenti Leyla Namazova-Baranova bildirib.

"COVID-19-u hətta yüngül formada keçirmiş hər bir xəstənin beyni, beyninin strukturları dəyişikliklərə məruz qalır", - deyə həkim bildirib.

Onun sözlərinə görə, bu, iy və dad itkisi kimi simptomlar tərəfindən də təsdiqlənir. "Onlar birbaşa mərkəzi sinir sisteminin məğlubiyyətini göstərir", - həkim deyib.

Namazova-Baranova xatırladıb ki, ötən aylar ərzində həkimlər və alimlər virusun yaratdığı çoxsaylı insult hallarını, eləcə də digər nevroloji təzahürləri təsvir ediblər.

"Millətin sağlamlığı - Rusiyanın çiçəklənməsinin əsasıdır" forumu bu il avqustun 11-dən 13-dək Moskvada keçirilir.

Koronavirusun mərkəzi sinir sisteminə təsiri

Alimlər artıq koronavirusun sinir sistemi üçün təhlükəsi barədə xəbərdarlıq ediblər. Belə ki, Şimal-Qərb Universitetinin (ABŞ) nevrologiya professoru, doktor İqor Koralnikin başçılıq etdiyi tədqiqatçılar Northwestern Medicine tibb mərkəzindəki bütün COVID-19 pasiyentlərinin retrospektiv analizini həyata keçiriblər. Məlum olub ki, nümunə üçün seçilmiş tədqiqat iştirakçılarının təxminən yarısı nevroloji simptomlara malikdir. Onlar baş ağrısı, başgicəllənmə, sayıqlığın azalması, diqqətin konsentrasiyası ilə bağlı çətinliklər, qıcolmalar, əzələ ağrıları, həmçinin iy və dad pozulmalarından əziyyət çəkirlər.

Həkimin sözlərinə görə, COVID-19-un nevroloji disfunksiya yaratmasının bir çox müxtəlif səbəblər var. Bu xəstəlik bir neçə orqana (ağciyər, böyrək, ürək) təsir edə bilər. Eyni zamanda beyin də işemik və ya hemorragik iflicə səbəb ola biləcək oksigenləşmənin çatışmaması, qan dövranının pozulması və qan laxtalanmasından əziyyət çəkə bilər.

20
Teqlər:
beyin, COVID-19, Koronavirus
Mövzu:
Dünyanı cənginə almış bəla
Əlaqədar
ÜST Rusiyada qeydiyyatdan keçən peyvəndlə bağlı münasibət açıqladı
"Rusiyanın koronavirus peyvəndi: dahiyanə hər şey kimi sadədir"
Sübut olunmasa, da çəkindirirlər: COVID-ə yoluxan hamilələr üçün qızıl qiymətində cavablar
Koronavirusa qarşı peyvənddən xəstələnmək olarmı?
Koronavirusun daha bir qeyri-adi simptomu üzə çıxıb
 Pandemiya zamanı imtahan, arxiv şəkli

İmtahana hərarəti 37°C-dən aşağı olan şəxslər buraxılır

0
(Yenilənib 15:02 13.08.2020)
Ehtiyat tədbirləri çərçivəsində imtahan binasına daxil olan iştirakçılarının məsafədən ölçə bilən elektron termometrlə bədən hərarətləri yoxlanılır, zəruri dezinfeksiyaedici vasitələrdən istifadə olunur.

BAKI, 13 avqust — Sputnik. Dövlət İmtahan Mərkəzi tərəfindən bu gün cari və əvvəlki illərin məzunları üçün II və III ixtisas qrupları üzrə qəbul imtahanları, I və IV ixtisas qrupları üzrə ali təhsili müəssisələrinin müsabiqəsində buraxılış imtahanında verdiyi xarici dildən fərqli dil üzrə iştirak etmək istəyənlər üçün əlavə xarici dil imtahanı və qəbul imtahanını buraxılış imtahanında verdiyi dildən fərqli dil üzrə vermək istəyənlər üçün əlavə imtahan (Azərbaycan və ya rus dili) keçirilir.

Bu barədə Sputnik Azərbaycan-a DİM-dən məlumat verilib. Məlumata görə, imtahanlar respublikanın 35 şəhər və rayonunda keçirilir.

İmtahan keçirilən şəhər və rayonlarda ümumilikdə 164 imtahan binası, 2877 imtahan zalı ayrılıb. İmtahanların idarə olunmasına 164 ümumi imtahan rəhbəri, 490 imtahan rəhbəri, 3754 nəzarətçi–müəllim, 328 buraxılışı təşkil edən əməkdaş, 164 bina nümayəndəsi ayrılıb.

Bu gün keçirilən imtahanlarda 19197 nəfər abituriyentin imtahanlarda iştirakı nəzərdə tutulur.

Qeyd edək ki, növbəti imtahan sabah - avqustun 14-də keçiriləcək. Bu imtahanlarda isə 18102 nəfər iştirak edəcək. Ümumilikdə iki gün ərzində keçiriləcək imtahanlarda 37299 abituriyentin iştirakı nəzərdə tutulur. Bunlardan 14232 nəfər II ixtisas qrupu, 22607 nəfər III ixtisas qrupu üzrə qəbul imtahanının ikinci mərhələsini, 460 nəfər isə I və IV ixtisas qrupları üzrə əlavə xarici dil imtahanını verənlərdir.

Ehtiyat tədbirləri çərçivəsində imtahan binasına daxil olan iştirakçılarının məsafədən ölçə bilən elektron termometrlə bədən hərarətləri yoxlanılır, zəruri dezinfeksiyaedici vasitələrdən istifadə olunur. İmtahana bədən hərarəti 37°C-dən aşağı olan şəxslər buraxılır.

0