Rusiyalı analitik Aleksandr Duqin

Putinin yaxın adamından Türkiyəyə mesaj: "B" planı hazırlayın, əks halda...”

518
Aleksandr Duqin: “Amerikalılar bütün zəif nöqtələrdən istifadə etməyə çalışacaqlar”

BAKI, 7 noyabr — Sputnik. Rusiya xarici siyasətinin memarı, prezident Vladimir Putinə ən yaxın adamlardan olan analitik Aleksandr Duqin Türkiyəyə dostanə xəbərdarlıq edib. Ruslar arasında "Putinin beyni" ləqəbi ilə tanınan Duqin, Amerikanın Türkiyə ilə bağlı yeni planları olduğunu söyləyib. 15 iyul 2016-cı il çevrilişini bir gün öncədən xəbər verdiyi üçün türklər arasında məşhurlaşan rus filosof, “Habertürk” qəzetindən olan jurnalist Nalan Koçak-a geniş müsahibə verib. Sputnik Azərbaycan olduqca maraqlı məlumatların yer aldığı həmin müsahibəni olduğu kimi təqdim edir:

— Rəsmi vəzifəniz yoxdur. Sizə necə müraciət edək? Putinin məsləhətçisi, yoxsa analitik?

— Mən öncə filosofam. Təsir etməyin ən yaxşı yolu fikirlərdir. Bu fikirlər vasitəsilə hökumətlə əlaqə qururam.

 Rusiyanın xarici siyasətinə ciddi təsiriniz olduğu deyilir. Doğrudur?

— 90-cı illərdə dediklərimlə, Putinin vəzifəyə gəlməsindən sonra etdiklərini qarşılaşdırın. Oxşarlığı görəcəksiniz. Fikirlərimi çatdırmağımın dəyişik yolları var. Putinə isə bunu şəxsən çatdırıram.

 Britaniyanın "İndependent" qəzeti sizin haqqınızda yazıb: "Çox ağıllı filosofdur. Ancaq dəlilik və dahilik arasında". Nə deyirsiniz?

— Başqalarından fərqli şeylər dediyiniz zaman, sizə dəli damğası vururlar. Əgər normal olmaq onların istədiyi kimi olmaqdırsa, mən dəli kimi görsənməyi seçərdim.

 Türkiyə-Qərb ittifaqı bitdimi?

— Bəli, 100%. Bu ittifaq sona çatdı. ABŞ-ın İraqı işğal etməsindən sonra Ankara yeni təhlükənin Qərb olduğunu başa düşdü. Onlar Türkiyəni öz aralarına almaq istəmirlər. Amerika separatçı kürdlərə dəstək verərək, Türkiyə dövlətinin bütövlüyünü təhdid edir. Ərdoğan sonadək Qərblə ittifaqı qorumağa çalışdı. Nəticəsi nə oldu? Çevriliş cəhdi. ABŞ din pərdəsinə bürünən Fətullah Gülən şəbəkəsindən istifadə edərək çevrilişə əl atdı. Bütün bu proseslər Ərdoğana Qərblə ittifaqın başa çatdığını göstərdi.

 "Rusiya Türkiyəni NATO-dan uzaqlaşdırıb, öz təsiri altına salmağa çalışır" deyənlər var. Sizcə də elədir?

— Putin, Türkiyəni öz tərəfinə çəkməyə çalışmır. Qərb özü Türkiyəni uzaqlaşdırır. Ərdoğanı çevrilişlə devirməyə çalışdılar.

 Niyə?

— Çünki Ərdoğan "təyyarə böhranı"ndan sonra üzr Rusiya ilə münasibətləri düzəltdi. Qərbin gözündə, bu açıq-aşkar onlara xəyanət idi.

 Yəni, Rusiya ilə yaxınlaşmağın səbəbi 15 iyuldakı çevrilişdir?

— Həm o, həm də Ərdoğanın müstəqil siyasəti. Nə qədər ki, Ərdoğan müstəqil siyasət aparacaq, o qədər Qərbin hədəfində olacaq. Əgər Türkiyə bütöv qalmaq istəyirsə, bunu Qərbin düşərgəsində edə bilməyəcək. Hər halda 15 iyulda parlamentinizi Rusiya bombalamırdı.

— Təyyarə böhranından sonra Rusiya-Türkiyə əlaqələrinin bərpasında sizin ciddi səyləriniz olduğu deyilir. Birbaşa özünüzdən eşitmək istərdik.

— Türkiyədəki siyasətçi dostum Doğu Perinçekə yaxın türk hərbçilərdən ibarət nümayəndə heyəti təyyarə vurulandan qısa müddət sonra Moskvaya gəldilər. Onlar arasında İsmail Hakkı Pekin də var idi. Türk heyət təyyarənin vurulma əmrini Ərdoğanın vermədiyini, əmri verənlərin hökumətin içindən vətənə xəyanət edən Qərb lobbisi olduğunu söylədilər. Moskvadakı türk səfir də Rusiya hökumətilə əlaqə yaratmağım üçün məndən yardım istədi. Kreml türk heyətin dediklərini araşdırdı. Daha sonra mart ayında Ankarada Ərdoğana yaxın adamlarla görüşdüm. Ərdoğanın Putinə yazdığı məktubdan sonra Türkiyəyə getdim. Məqsədim onları diqqətli olmağa çağırmaq idi. Çünki üzr məktubu olduqca cəsur və vacib addım idi. Təyyarə böhranını hazırlayanları hərəkətə keçirəcəkdi. Bunu onlara söylədim. Nəticədə çevriliş hadisəsi baş verdi.

 Ərdoğan barəsində Putini sizin razı saldığınız deyilir.

— Bəli, köməyim oldu. Çünki savaşın bir addımlığında idik. Amma prezidentimiz kənar təsirə məruz qalacaq biri deyil. Putin realist adamdır. Sübutlar varsa, dəyərləndirər.

— ABŞ Mərkəzi Kəşfiyyatının 15 iyul çevrilişinin baş tutması üçün 2 milyard dollar xərclədiyini iddia edirsiz. Bəs onda niyə uğursuz oldular?

— Çünki türk ordusunu ucuza aldılar. “Ergenekon” və “Balyoz” istintaqından sonra orduda Ərdoğana dəstək verəcək heç kəsin qalmadığını düşündülər. Amma ordudakı atatürkçülər Ərdoğanı dəstəklədi. Mərkəzi Kəşfiyyat (CIA) o gecə həm də Rusiya ilə Türkiyə arasındakı əlaqə kanallarını kəsməyə çalışdı.

 Onlar nə etdilər?

— Onlar Putindən Türkiyəyə qarşı mövqe tutmasını istədilər. Rus lideri razı salmağa çalışdılar. Ərdoğanın yerinə gələcək şəxsin ondan daha yaxşı olacağını, vətəndaş müharibəsi başlayacağını və Rusiyanın bu müharibəni öz xeyrinə istifadə edə biləcəyini söylədilər. CIA Putinin ətrafındakı güclü adamlardan istifadə edərək, prezidentin fikrinə təsir göstərməyə çalışdı. Amma Putini razı sala bilmədilər. Əgər çevriliş baş tutsaydı, bu, Türkiyənin sonu olacaqdı. Separatçı kürdlər çevrilişin nəticəsinə görə üsyan üçün hazırlaşmışdılar.

 Belə bir çevriliş yenə ola bilərmi?

— Düşünmürəm. Başqa yollardan istifadə edəcəklər. Çünki Türkiyə hökumətində yüksək vəzifələrdə ABŞ Mərkəzi Kəşfiyyatına bağlı adamlar var. Lakin təşkilatlanmaq elə də asan olmayacaq.

 Fətullah Gülən şəbəkəsinin istifadə müddətinin bitdiyini, ABŞ-ın yeni təşkilat tapacağını iddia edirsiniz. Sizcə bu nə ola bilər?

— Hesab edirəm ki, onlar bir çox amilləri bir araya gətirən strategiya yürüdəcəklər. Məsələn, etnik münaqişələr, iqtisadi-sosial təhdidlər, siyasi və hərbi elitada Ərdoğan hüzursuzluğu və s. Amerikalılar bütün zəif nöqtələrdən istifadə etməyə çalışacaqlar.

 Mayami ştatında həbs edilən və haqqında istintaq işi başladılan Rza Zərrab məsələsini də bu çərçivəyə sala bilərikmi?

— Onlar bütün iqtisadi vasitələrdən mütləq istifadə edəcəklər. Davamlı təzyiqə məruz qalacaqsınız. İrana və Rusiyaya qarşı sanksiyalar tətbiq edirlər. Əminəm ki, Türkiyəyə qarşı da bunu edəcəklər. İqtisadiyyatınızı xilas etmək üçün “B” planınız olmalıdır.

 Rusiyanın Türkiyədəki səfiri Andrey Karlova edilən sui-qəsdi təyyarə böhranı hadisəsinin davamı saymaq olarmı?

— Tamamilə elədir. Təbii ki, Rusiyanın budəfəki reaksiyası fərqli idi. Təsəvvür edin ki, səfiri öldürülür, ancaq Rusiya səsini çıxarmır, heç bir şey etmir. Çünki hər şey aydın idi. Əsl hədəf səfir Karlov yox, Ərdoğan idi. CIA-nın bu qətldə əli olub-olmadığını bilmirəm, amma işin arxasında FETÖ-nün durduğu aşkardır. Artıq Rusiyanı Ərdoğan barəsində yanıltmaq asan deyil. Çünki Ərdoğana güvənirik.

Maksim Şevçenko
© Sputnik / Aleksandr Shalgin

 "2000-ci illərdə Türkiyə Qərbin yeganə alternativ olmadığını gördü" dediniz. Bu müddətdə “Ergenekon” və “Balyoz” əməliyyatları başladı. Fətullah Gülən şəbəkəsinin dəstəyi ilə orduda ABŞ-ın üstünlüyünü qəbul etməyənlər həbs edildi. Sizcə də belədir?

— Tamamilə razıyam.

 Hətta iddianamədə sizin də adınız var idi.

— Çünki Türkiyədə mənim də görüşdüyüm avrasiyaçı fraksiyalar hədəf alınırdı. Məqsəd Rusiya ilə münasibətləri kəsmək idi. Həmçinin İran və Çinlə də əlaqələrin ləğvi hədəflənirdi.

—  Çevriliş olan günü Ankarada idiniz. 1 gün əvvəl türk dostlarınıza "orduda hərəkətlilik var" deyərək xəbərdarlıq etmisiniz. Bu məlumatı haradan aldınız?

— Bəzi şeyləri tam açıq söyləmək doğru olmaz. Əlbəttə, işin içində Rusiya kəşfiyyatı var. Aldığım məlumatları doğru çatdırdığımı düşünürəm.

 O gün nələr yaşadınız?

— Çevriliş gecəsi Türkiyədən ayrılanda çox gec idi. Əsənboğa hava limanında Rusiya ilə mütəmadi ünsiyyətdə idim. Gözləmək çətin idi, çünki kimin qazanacağı aydın deyildi. Məni izlədiklərini bilirdim.

 Çevriliş baş tutsaydı başınıza nələr gələrdi?

— Ərdoğanla dostum Perinçekin başına nə gəlsəydi, mənim də başıma o gələrdi.

— ABŞ PKK terror təşkilatının Suriyadakı qolu olan PYD/YPG-yə silah dəstəyi verir. Onları qoruyur. Bu məsələyə görə Ankara-Vaşinqton xətti çox gərgindir. Siz necə düşünürsüz?

— İran, Türkiyə, Rusiya, Suriya və İraq. Biz hamımız bir araya gələrək kürdləri razı sala biləcək, təklif verə bilərik. Kürd kimliyini qəbul etməli, buna laqeyd yanaşmamalıyıq. Çünki biz kürdlərə laqeyd yanaşdıqca ABŞ və İsrail onlardan istifadə edir. Kürdlər yaxşı döyüşçüdür. Onları ABŞ və İsrailin qucağına atmamalıyıq. Qərb blokunun kuklası olmasına imkan verməməliyik.

 Necə təklif?

— Birincisi, Suriya bütöv qalmalıdır. Bütün etnik azlıqların hüquqları təmin edilməlidir. Səudiyyə Ərəbistanında düşüş başlayıb. Bütün kartlar əlimizdədir. Birlikdə ABŞ-a "elədiklərin üçün təşəkkür edirik, çıx Yaxın Şərqdən" deyə bilərik.

 Rusiya bu səbəbə görə YPG-ni Astana prosesinə çəkmək istəyir?

— Əlbəttə. Ancaq türklərin etirazını anlaya bilmirəm. Əslində, Rusiyanın kürdlərlə yaxınlığı Türkiyənin də marağındadır. Çünki Putin separatçılığa nifrət edir. Ona görə də Ərdoğanı dəstəkləyir.

518
Teqlər:
"Putinin beyni", Aleksandr Duqin, Fətullah Gülən, Putin, Rusiya-Türkiyə münasibətləri, Ərdoğan
Əlaqədar
İŞİD-in Rusiya-Türkiyə toqquşması planının qarşısı alındı
Rusiya-Türkiyə yaxınlaşması Dağlıq Qarabağ danışıqlarına təkan verə bilər
Bəşər Əsəd: "Rusiya-Türkiyə yaxınlaşması Suriyanın yeganə ümididir"
Ekspert: İlham Əliyev Rusiya-Türkiyə əlaqələrinin bərpasında böyük rol oynayıb
Ərdoğan: FETÖ Rusiya-Türkiyə münasibətlərini pozmağa çalışıb
BMT iclası

BMT Təhlükəsizlik Şurası Dağlıq Qarabağa görə toplandı

45
(Yenilənib 02:52 30.09.2020)
Üzvlər güc tətbiq edilməsini kəskin şəkildə qınayaraq, mülki şəxslər də daxil olmaqla, insan tələfatından təəssüfləndiklərni bəyan ediblər

BAKI, 30 sentyabr — Sputnik. BMT Təhlükəsizlik Şurasının Dağlıq Qarabağdakı vəziyyətlə bağlı fövqəladə iclası keçirilib.

Sputnik Azərbaycan APA-ya istinadən bildirir ki, bağlı qapılar arxasında keçən iclasda Şuranın 15  daimi və qeyri-daimi üzvü iştirak edib.

Təhlükəsizlik Şurasının üzvləri Dağlıq Qarabağ münaqişəsi zonasında təmas xətti boyunca irimiqyaslı hərbi əməliyyatlarla bağlı xəbərlərdən narahatlıqlarını ifadə ediblər. Üzvlər güc tətbiq edilməsini kəskin şəkildə qınayaraq, mülki şəxslər də daxil olmaqla, insan tələfatından təəssüfləndiklərni bəyan ediblər.

Təhlükəsizlik Şurası üzvləri, BMT Baş Katibinin tərəflərin döyüşü dərhal dayandırmaq, gərginliyi azaltmaq və gecikmədən substantiv danışıqlara qayıtmaq çağırışını dəstəklədiklərini bəyan ediblər. 

Təhlükəsizlik Şurasının üzvləri ATƏT-in Minsk Qrupu həmsədrlərinin mərkəzi rolunu tam dəstəklədiklərini bildiriblər və tərəfləri ilkin şərtlər olmadan dialoqun təcili bərpası üçün Minsk Qrupu həmsədrləri ilə işləməyə çağırıblar.

45
Teqlər:
açıqlama, fövqəladə iclas, BMT Təhlükəsizlik Şurası, erməni təxribatı, Ermənistan-Azərbaycan Dağlıq Qarabağ münaqişəsi
Əlaqədar
Hikmət Hacıyev: "Ermənistan radarlara baxsın"
Ermənistan ordusunun son günlərdə öldürdüyü azərbaycanlıların sayı açıqlandı
İlham Əliyev: "Azərbaycan öz xalqını, öz insanlarını, öz torpağını müdafiə edir" – VİDEO
MN: "Ermənistan tərəfi köhnə videoları yeni görüntülər kimi təqdim edir”
Füzuli istiqamətində Ermənistan SQ-nin əks-hücum cəhdi dəf edilib
Peyvənd

Vaksin qədər təhlükəlidir: ABŞ cavab tələb edir

34
Qarşıdan gələn kütləvi peyvəndləmə prosesində "AstraZeneca" preparatının həqiqətən də insan sağlamlığına zərər vurması halları üzə çıxarsa, bu, şirkət üçün heç bir ağır nəticələrə səbəb olmayacaq.

BAKI, 29 sentyabr — Sputnik, İrina Alksnis. "AstraZeneca" farmakologiya şirkətinin Oksford Universiteti ilə birgə hazırladığı eyni adlı peyvəndin problemləri yeni mərhələyə qədəm qoyub.

ABŞ bir neçə həftə əvvəl dondurulmuş sınaqları bərpa edib. Lakin Amerikanın aparıcı KİV-ləri preparatın təhlükəsizliyi ilə bağlı getdikcə daha çox sual səsləndirirlər. CNN telekanalı başqalarından daha yüksək səslə çıxış edib.

Məlum olduğu kimi, "AstraZeneca"nın klinik sınaqları iki dəfə – iyul və sentyabr aylarında dayandırılıb: iki könüllüdə nevroloji mənşəli qeyri-adi simptomlar özünü göstərib. Hər iki halın sonradan vurulmuş vaksinlə əlaqəli olmadığı təsdiqlənib və Böyük Britaniya da daxil olmaqla, əksər ölkələrdə sınaqlar davam edib.

Lakin amerikalı alimlər və ABŞ-ın səhiyyə sisteminin mütəxəssisləri daha çox narahatlıq keçiriblər və yan təsirlərlə bağlı hesabatlarda ciddi fərqlər aşkar ediblər.

"AstraZeneca"nın iyul insidenti əvvəl aşkar edilməmiş skleroz ilə izah edilib. Lakin Oksford Universitetinin saytında bu, "açıqlanmayan nevroloji simptom" kimi təsvir olunub.

Sentyabrda baş vermiş ikinci insident ilə bağlı şirkət könüllü qadında "anlaşılmaz xəstəlik" yarandığını deyib. Yalnız daxili sənədlərdə bu vəziyyət "köndələn mielit" (nadir nevroloji xəstəlik) kimi göstərilir.

Nəticədə, amerikalılar indi belə fikir ayrılığının səbəbləri ilə bağlı tamamilə məntiqli suallar verirlər. "AstraZeneca" onsuz da peyvənd üzərində işinin şəffaflığına dair ciddi iddialarla üzləşib və ortaya çıxmış ziddiyyətlər yalnız əlavə olaraq preparata və onun təhlükəsizliyinə olan inamı pozur.

Sınaq iştirakçılarının sağlamlığında yaranmış problemlərin ümumi xarakteri xüsusi bir mövzu olaraq qalır. Amerikalı professor-immunoloqlardan biri bu məsələ ilə bağlı açıq şəkildə deyib: hər iki xəstəliyin nevroloji təbiətinin olması "şoka salır".

Bəlkə də "AstraZeneca"nın sadəcə bəxti gətirməyib və söhbət həqiqətən də vaksin ilə heç bir əlaqəsi olmayan uğursuz təsadüflərdən gedir. Amma sağlam düşüncə ən azından bu məqamı aydınlaşdırmağı tələb edir. Burada Amerikanın sınaqları dondurmuş məsul xidmətlərini tərifləmək lazımdır.

Onların avropalı həmkarlarının mövqeyi isə daha çox təəccüb doğurur. Onlar bütün bu qəribəlikləri görməməyə üstünlük veriblər və testləri davam etdiriblər.

Hərçənd Avropa İttifaqı (Aİ) hökumətlərinin və şirkətin özünün bu cür sürüşkən mövzu ilə bağlı rahatlığı böyük xoşagəlməz hallara səbəb ola bilər (əgər vaksin həqiqətən də təhlükəlidirsə).

Bu günlərdə "Reuters" agentliyi Aİ-nin rəsmi nümayəndəsinə istinadən xəbər verib ki, "AstraZeneca" Avropa İttifaqı ilə vaksin sövdələşməsi çərçivəsində qismən toxunulmazlıq qazanıb. Razılaşma avqustda bağlanıb, lakin onun bəzi incə detalları yalnız indi elan edilib.

Məsələ ondadır ki, əczaçılıq şirkəti preparatı Aİ-yə aşağı qiymətə tədarük edəcək və əvəzində onun tətbiqinin yan təsirlərinə görə maliyyə məsuliyyəti daşımayacaq. Sazişin dəqiq miqyası açıqlanmır, lakin Avropanın "AstraZeneca"ya hər doza üçün 2,5 avro ödəyəcəyi məlumdur.

"GlaxoSmithKline" konserni ilə birlikdə öz preparatını hazırlayan Fransanın "Sanofi" şirkəti isə preparatın hər dozasını Avropaya 10 avroya satır.

Koronavirus vaksini, arxiv şəkli
© REUTERS / Dado Ruvic / Illustration / File Photo

Yeri gəlmişkən, hər iki şirkət artıq Aİ-dən avans ödənişləri alıb. "AstraZeneca"nın 400 milyon dozanı təmin etməsi üçün ödəniş 336 milyon avro təşkil edib. "Sanofi"də bu rəqəm 324 milyon avro olub (300 milyon doza üçün).

Beləliklə, əgər qarşıdan gələn kütləvi peyvəndləmə prosesində "AstraZeneca" preparatının həqiqətən də insan sağlamlığına zərər vurması halları üzə çıxarsa, bu, şirkət üçün heç bir ağır nəticələrə səbəb olmayacaq. Zərərçəkənlərə kompensasiyaları milli hökumətlər, daha dəqiqi, müvafiq ölkələrin vergi ödəyiciləri verəcəklər.

Həmçinin, Avropa isteblişmentinin bu qədər fərqli yanaşmaları olan iki vaksin ("AstraZeneca" və "Sanofi") üzərində dayanması maraq oyatmaya bilməz. Aİ-nin hansı dövlətlərinin hansı preparatı alacağını, həmçinin onların öz daxilində rayonların rifahı və orada yaşayan insanların ictimai vəziyyətinə görə preparatları necə bölüşdürəcəyini görmək maraqlı olacaq.

34
Teqlər:
ABŞ, AstraZeneca, vaksin, Koronavirus, epidemiya, COVID-19
Əlaqədar
Belə insanlar koronavirusa az yoluxurlar
Cizgi filmi qəhrəmanları uşaqları koronavirusdan qorumaq əvəzinə...
Rusiyanın koronavirus peyvəndi: hansı ölkələr onu almaq istəyir
Təəccüblü kəşf: bu xəstəliyə yoluxmaq koronavirusa qarşı immunitet yaradır
Google-un köməyilə koronavirusun harada “partladığını” bilmək olar