Planşetdən istifadə edən uşaqlar, arxiv şəkli

Uşaq kimindir - sənin, yoxsa internetin?

795
(Yenilənib 11:48 02.10.2019)
Nəzərə almaq lazımdır ki, uşaqlar da bizim istifadə etdiyimiz sosial şəbəkələrdən istifadə edirlər. Ona görə də əvvəl öz davranışlarımıza çəki-düzən verməliyik

İradə Cəlilova, Sputnik Azərbaycan

BAKI, 2 oktyabr — Sputnik. Gürcüstanda uşaqların yay tətilində internetdən daha çox nədən istifadə etdikləri açıqlanıb.

Kasperski laboratoriyasının açıqlamasına görə, Gürcüstanda uşaqların çox hissəsi (52,03 faiz) internetdən ünsiyyət vasitəsi kimi istifadə edib. 33,59 faiz uşaqlar isə "YouTube" kanalında yeni serial və filmlər izləməklə zamanını keçirib.

5,91 faiz uşaqlar lotereyalar, azartlı oyunlar axtarmaqla məşğul olub. Erotika və pornomateriallar, alkoqollu içkilər və narkotiklərlə bağlı məlumatlar axtaranların sayı isə çox az olub.

Bəs azərbaycanlı uşaqlar internetdə daha çox nə ilə maraqlanırlar? Sputnik Azərbaycan mövzunu araşdırıb.

Bakı sakini Vüsalə Qurbanovanın sözlərinə görə, övladları dərsdən sonra zamanını internet oyunları oynamaqla keçirirlər.

"Mən öz e-mail ünvanımı "YouTube" kanalına bağladığım üçün övladlarımın nə izlədiyinə nəzarət edə bilirəm. Uşaqlarım daha çox vaynerlərin kanallarına abunədirlər, onların çəkdiyi vaynları izləyirlər. Eyni zamanda uşaqlarımın izlədiyi videolar arasında müasir oyunların hazırlanmış videoları da yer alır", - deyə V.Qurbanova bildirib.

Bakı sakinini narahat edən əsas məsələ isə videolar arasında yer alan reklam çarxlarıdır: "Bu videoçarxlarda uşaqların yaşına uyğun olmayan preparatlar reklam edilir. Cinsi istəyi artırmaq üçün dərmanlar və ya ara-sıra porno reklamlar üzə çıxır".

Psixoloq Fərqanə Mehmanqızının sözlərinə görə, cəmiyyət olaraq internetdə çox vaxt keçiririk. Bu vaxtın böyük bir hissəsini sosial şəbəkə və oyunlar əhatə edir.

"Hesablamalara görə, gün ərzində azı 150 dəfə mobil telefona baxırıq. Belə olan təqdirdə qarşımıza müxtəlif mövzularda reklam və ya videolar çıxa bilər. Çünki statistikaya görə, internetdə hər dəqiqədə 35 min kiberhücum baş verir, 21 min spam mesaj göndərilir, 30 nəfərin hesabı oğurlanır. Buraya uşaqların istismarı, kiberzorakılıq, şantaj və ölümlə nəticələnən bəzi oyunlar da aiddir", - deyə psixoloq bildirib.

F.Mehmanqızının sözlərinə görə, uşaqları internetdə qorumaq üçün onların internetdə keçirdiyi vaxtı valideynlər müəyyən etməlidirlər.

"Çalışın ki, sizinlə eyni otaqda internetdə zaman keçirsinlər. Müdaxilə etmədən  internetdə nə etdiklərini sizinlə paylaşmalarına nail olun. Sosial şəbəkələrdə hesab açmalarına mane olmağa çalışın. Əgər uşağın bir hesabı varsa, tanımadığı insanlarla söhbət etməsinə, gələn dostluq təkliflərini qəbul etməməsinə, şəxsi məlumatlarını paylaşmamasına nəzarət edin. İnternetdə uyğunsuz paylaşımlar qarşınıza çıxan zaman necə şikayət edə biləcəyinizi öyrənin və uşaqlarınıza da öyrədin", - deyə psixoloq qeyd edib.

O bildirib ki, kiberhücumları, zorakılığı, istismarı, söyüşü, uyğunsuz şəkilləri və reklamları şikayət edə bilərsiniz.

Sosioloq Əhməd Mansurov Sputnik Azərbaycan-a açıqlamasında bildirib ki, nəzərə almaq lazımdır ki, uşaqlar da bizim istifadə etdiyimiz sosial şəbəkələrdən istifadə edirlər: "Məsələn, uşaqlar da "YouTube" şəbəkəsindən istifadə edirlər. Eyni zamanda uşaqların oynadığı bir neçə oyun var ki, onların çatları – söhbət yerləri var. Və uşaqlar burada danışıb, söhbət edə bilirlər".

Sosioloq qeyd edir ki, əsas problemli məsələ uşaqların internet bullinqə məruz qalmalarıdır. Uşaqlar bəzən oyunlar oynayan zaman digər uşaqlar tərəfindən təhqirlərə, zorakılığa məruz qalırlar. Bu, internet bullinqdir və kifayət edir ki, uşaq özünü lazımsız hiss etsin.

"İnternetin təhlükəsizliyi baxımından valideynlərin də davranışları nəzərə alınmalıdır. Sosial şəbəkələr vasitəsilə təhqirlərdən istifadə edilir və bunu uşaqlar da görürlər. Bunu bir nəfər edirsə, hamı edir. İnsanlar internetdə həyatda olduqları kimi olmurlar. Onlar hesab edirlər ki, əgər tanınmırlarsa, istədikləri kimi davrana bilərlər. Amma bu, yanlış fikirdir. Bu yanlış isə uşaqları da arxasınca sürükləyir".

795
Teqlər:
qorumaq, valideyn, zorakılıq, uşaq, internet
Kompüter arxasında qız, arxiv şəkli

Bu qurumlar "Hökumət buludu"na keçəcək

24
(Yenilənib 19:42 10.04.2021)
Maliyyə və texniki məsələlərin müzakirəsi məqsədilə Energetika Nazirliyi, Dövlət Reklam Agentliyi, Kiçik və Orta Biznesin İnkişafı Agentliyi, Enerji Məsələləri Tənzimləmə Agentliyi və Gənclər Fondunun nümayəndələri ilə görüşlər təşkil olunub.

BAKI, 10 aprel — Sputnik. Azərbaycanda daha 5 dövlət qurumunun "Hökumət buludu"na ("G-cloud") keçidi ilə bağlı müzakirələr aparılıb. Nəqliyyat, Rabitə və Yüksək Texnologiyalar Nazirliyi yanında "AzInTelecom" MMC-dən Sputnik Azərbaycan-a verilən məlumata görə, "Azcloud Hökumət Həlləri" layihəsi çərçivəsində Nazirlər Kabinetinin 2020-ci il 29 oktyabr tarixli 428 nömrəli qərarı ilə dövlət informasiya sistemlərinin və ehtiyatlarının "Hökumət buludu"na keçid planı üzrə dəyirmi masalar davam etdirilir.

"Hökumət buludu"na keçid zamanı normativ, maliyyə və texniki məsələlərin müzakirəsi məqsədilə Energetika Nazirliyi, Dövlət Reklam Agentliyi, Kiçik və Orta Biznesin İnkişafı Agentliyi, Enerji Məsələləri Tənzimləmə Agentliyi və Gənclər Fondunun nümayəndələri ilə görüşlər təşkil olunub və müzakirələr aparılıb.

Qeyd edək ki, cari ildə "Hökumət buludu"na keçidi nəzərdə tutulan 36 dövlət qurumu ilə görüşlər təşkil olunacaq. Bu günədək Müdafiə Sənayesi Nazirliyinin, Ədliyyə Nazirliyinin, Mənzil İnşaatı Dövlət Agentliyinin, İpoteka və Kredit Zəmanət Fondunun və Əmək və Əhalinin Sosial Müdafiəsi Nazirliyinin nümayəndələri ilə görüşlər baş tutub.

24
Kişi Google şirkətinin loqosunun qarşısından keçir, arxiv şəkli

"Google" öz prosessorunu buraxacaq

8
"Google"-un hazırda aktual olan "Pixel" seriyalı smartfonlarında "Qualcomm" prosessorlarından istifadə olunur.

 

BAKI, 8 aprel — Sputnik. Dünyanın İT nəhənglərindən biri olan "Google" növbəti flaqman smartfonlarını şirkətin öz istehsalı olan prosessorlarla buraxacaq. Sputnik Azərbaycan Rusiya mediasına istinadən xəbər verir ki, hazırda "Google" və "Samsung" şirkətinin əməkdaşları yeni çip üzərində birgə iş aparırlar. "Whitechapel" adını almış prosessorun ilin sonuna qədər hazır olacağı bildirilir. Ehtimal ki, yeni qurğu ilk dəfə payızda təqdim olunacaq "Pixel 6" seriyalı smartfonlarda istifadə ediləcək.

Qeyd olunur ki, "Google"-un hazırda aktual olan "Pixel" seriyalı smartfonlarında "Qualcomm" prosessorlarından istifadə olunur.

Ekspertlər hesab edir ki, öz prosessorunu buraxmaqla şirkət smartfonların iş məhsuldarlığını artırmağa və təchizatçılardan asılılığı aradan qaldırmağa çalışır. Jurnalistlərin əldə etdikləri məlumatlara əsasən, yeni çip əvvəlcə smartfonlarda, sonra isə "Chromebook" noutbuklarında tətbiq olunacaq. Onların fikrincə, bununla "Google" öz prosessorları əsasında "iPhone" və "iPad" buraxan "Apple" şirkətinin konsepsiyasını təkrar edir.

Xatırladaq ki, ötən ilin noyabrında "Apple" öz məhsulu olan M1 prosessorları əsasında yeni kompüterlərini də təqdim edib. Əvvəllər isə "Apple" kompüterlərində "Intel" markalı çiplərdən istifadə olunurdu.

Qeyd edək ki, öz prosessorları əsasında smartfon istehsal edən şirkətlərdən biri də "Samsung" şirkətidir.

8
Rusiya XİN-nin binası, arxiv şəkli

Çexiyanın Rusiyadakı səfirliyinin 20 əməkdaşı “persona non qrata” elan edildi

0
Rusiya Xarici İşlər Nazirliyinin “persona non qrata” elan etdiyi şəxslər Moskvanı 19 aprelə qədər tərk etməlidirlər.

BAKI, 18 aprel - Sputnik. Rəsmi Moskva Rusiya diplomatlarının Çexiyadan çıxarılmasına anoloji qərarla cavab verib.

Sputnik Azərbaycan RİA Novosti-yə istinadla xəbər verir ki, Rusiya Xarici İşlər Nazirliyi Çexiya Respublikasının Moskvadakı səfirliyinin 20 əməkdaşını “persona non qrata” elan edib.

Həmin şəxslər Rusiyanı 19 aprelə qədər tərk etməlidirlər.

Bundan əvvəl Çexiya respublikasının fövqəladə və səlahiyyətli səfiri Vitezslav Pivonka rəsmi Praqanın rus diplomatları ölkədən çıxaracağı ilə bağlı bəyanatından sonra Rusiya Xarici İşlər Nazirliyinə çağırılıb.

Bundan əvvəl RF diplomatiya idarəsində Çexiya hökumətinə sərt etiraz bildirilmiş və cavab tədbirlərinin görüləcəyinin anonsu verilmişdi.

Rusiya Xarici İşlər Nazirliyi qeyd edib ki, Praqanın hərəkətlərində "Amerikanın izlərini görməmək olmaz".

Nazirlik diplomatların qovulması qərarının 2014-cü ildə Vrbetitsadaki hərbi anbarlarda baş verən partlayışda Rusiya xüsusi xidmət orqanlarının iştirakı ilə bağlı "əsassız və həqiqətdən uzaq bəhanələr"lə əlaqədar verildiyini qeyd edib. 

 

0