ABŞ Preziden Co Bayden

Bayden Moskva ilə stabil münasibətlərin tərəfdarıdır: Rusiyada bu barədə fikirləşirlər

1218
(Yenilənib 12:47 29.06.2021)
Moskva Vaşinqtona bütün sahələrdə nəticə əldə etməyin yalnız paritet əsaslarla qarşılıqlı məqbul maraqlar balansını müəyyənləşdirmək yolu ilə mümkün olduğunu xatırladır.

BAKI, 29 iyun — Sputnik. Rusiya və ABŞ arasındakı münasibətlər stabil və gözlənilən olmalıdır – bu fikri Amerika lideri Co Bayden Demokrat partiyasının Milli Komitəsinin video bağlantı yolu ilə baş tutan xeyriyyə tədbirində səsləndirib. Onun sözlərinə görə, Moskva və Vaşinqton nüvə silahının yayılmaması və iqlim dəyişikliyi ilə mübarizə sahələrində əməkdaşlıq etməyə bilməz.

"Açıq şəkildə Putinə anlatdı ki, Amerika ilə münasibətlər stabil və gözlənilən olmalıdır, biz marağımızda olan sahələrdə – nüvə silahının yayılmaması və iqlim dəyişikliyi ilə mübarizədə əməkdaşlıq etmək imkanına sahib olmalıyıq", – deyə Bayden vurğulayıb.

Amerika lideri onu da qeyd edib ki, ABŞ-a mümkün "kiberhücumlar və iqtisadiyyata müdaxilə cəhdlərinə qarşı cavab tədbirləri görüləcək". Onun sözlərinə görə, Vaşinqton Amerikanın maraqlarına zərbə vuran konkret hərəkətlərə reaksiya verəcək

ABŞ-la dialoq

Moskva isə öz növbəsində, ikitərəfli formatda kiber təhlükəsizlik sahəsində əməkdaşlığın gücləndirilməsinə və bu sahədə Vaşinqtonla məhsuldar dialoqa ümid edir.

Bunu Rusiyanın xarici işlər naziri Sergey Lavrov bu günlərdə dilə gətirmişdi.

Onun sözlərinə görə, "ayrı-ayrı dövlətlərin interneti hərbiləşdirmək, virtual məkanda kibersilah yarışına başlamaq" niyyəti Moskvada narahatlıq doğurur.

"Biz öz tərəfimizdən hər bir ölkənin hərbi-siyasi təhlükəsizlik sahəsindəki maraqlarını, eyni zamanda qlobal informasiya məkanında dövlətlərin məsuliyyətli davranışını müəyyənləşdirən kodeksin qəbul edilməsi üzərində fəal şəkildə işləyirik. Həmçinin kibercinayətkarlıqla mübarizə üzrə ümumdünya konvensiyası layihəsini təşviq edirik", – deyə o əlavə edib.

Lavrov onu da qeyd edib ki, Rusiya Federasiyasının hər iki təşəbbüsü BMT Baş Assambleyasının son iclasında çox ciddi konsensus dəstəyi alıb və "və hər iki istiqamətdə bu iki bölgədə iki ən vacib layihəni nəzərdən keçirəcək xüsusi danışıqlar mexanizmi yaradılıb".

Qəbuledilməz yanaşma

Bir qədər əvvəl kiberhücumlar məsələsinə Rusiya xarici işlər nazirinin müavini Sergey Ryabkov da toxunmuşdu. Cenevrədə keçirilən sammit barədə danışarkən o xüsusən qeyd etmişdi ki, Rusiya tərəfi əlahiddə bir kiberhücumdan - internetin imkanlarından yararlanmaqla "Voronej vilayətinin səhiyyə sisteminə hücumdan da bəhs edib.

"Ümumilikdə son vaxtlar bizim internetdən istifadə etməklə Rusiya strukturlarına, hüquqi şəxslərə, dövlət orqanlarına və s. hücumlarla bağlı Amerika tərəfinə 40 müraciətimiz olub. Amerikalılar demək olar ki, bizim müraciətlərimizin heç birinə cavab vermirlər", – deyə Ryabkov vurğulayıb.

Nazir müavini bunu "qəbuledilməz yanaşma" adlandırıb: "ABŞ-da nədənsə belə hesab edirlər ki, biz onların bütün narazılıqlarına reaksiya verməliyik, özləri isə bizim müraciətlərimizə məhəl qoymurlar. Bu, çox zərərli mövqedir və heç bir yaxşı nəticəyə gətirib çıxarmayacaq".

Qeyd edək ki, iyunun 16-a Cenevrədə Amerika Prezidenti Co Baydenin təşəbbüsü ilə Rusiya-ABŞ sammiti keçirilib. Tərəflər ikitərəfli münasibətlərin vəziyyəti və perspektivləri, strateji sabitlik, eləcə də dünya gündəmindəki məsələləri müzakirə ediblər.

1218
İl-76 təyyarəsi, arxiv şəkli

Rusiyada nüvə müharibəsi ehtimalı üçün "Məhşər günü təyyarəsi" yaradılacaq

220
Bu təyyarələr yerüstü və peyk infrastrukturunun düşmən tərəfindən sıradan çıxarıldığı təqdirdə ölkənin ali rəhbərliyinin təxliyəsi və qoşunların havadan idarə olunması üçün lazımdır

 

BAKI, 26 iyul — Sputnik. Voronejdə geniş gövdəli İl-96-400M təyyarəsi əsasında nüvə müharibəsi olduğu təqdirdə qoşunların idarə olunması üçün yeni uçuş aparatının yaradılmasına başlanıb.

Sputnik Azərbaycan Rusiya mediasına istinadən xəbər verir ki, bu cür "Məhşər günü təyyarələri" vaxtilə İl-86 sərnişin təyyarələrinin əsasında hazırlanmış və hazırda istifadədə olan İl-80 təyyarələrini əvəz edəcək.

İl-96-400M laynerlərinin uçuş məsafəsi əvvəlki versiya ilə müqayisədə iki dəfə artırılacaq. Ümumilikdə Rusiya ordusunun sərəncamına "Zveno-3S" layihəsi çərçivəsində iki ədəd bu cür hava komanda məntəqəsi təhvil veriləcək.

Təyyarədə istifadə olunacaq radiorabitə kompleksi altı min kilometr radiusda əmrləri yerüstü və sualtı raket atəşi qurğularına ötürməyə imkan verəcək.

Bu təyyarələr yerüstü və peyk infrastrukturunun düşmən tərəfindən sıradan çıxarıldığı təqdirdə ölkənin ali rəhbərliyinin təxliyəsi və qoşunların havadan idarə olunması üçün lazımdır.

220
Arxeoloji qazıntılar

Xəzər xaqanlığı xalqlarının oturaq həyat tərzini sübut edən faktlar aşkar olunub

1132
(Yenilənib 12:22 26.07.2021)
Əldə olunmuş tapıntılar köçəri hesab edilən insanların həyətyanı heyvandarlıqla məşğul olduğunu, dənli bitkilər yetişdirdiklərini sübut edir.

BAKI, 26 iyul — Sputnik. Belqorod Dövlət Milli Tədqiqat Universitetinin (BelDU MTU) arxeoloqları Xəzər xaqanlığı tayfalarının VIII – X əsrlərə aid yaşayış məskənlərində qazma işləri apararkən saxsı qabların, gil örtüyünün qırıntılarını və müxtəlif heyvan sümüklərini aşkar ediblər.

Sputnik Azərbaycan Rusiya mediasına istinadən xəbər verir ki, əldə olunmuş tapıntılar köçəri hesab edilən insanların əkinçilik və həyətyanı heyvandarlıqla məşğul olduğunu, at, iri və xırdabuynuzlu mal-qara, donuz saxladıqlarını, dənli bitkilər yetişdirdiklərini sübut edir.

"Arxeoloqlarımızın əldə etdikləri nəticələr müasir Belqorod vilayəti ərazisində olmuş Saltov-Mayatsk mədəniyyəti nümayəndələrinin oturaq həyat tərzi keçirməsi ilə bağlı mülahizələri təsdiq edir", – deyə BelDU MTU pedaqoji institutunun tarix-filologiya fakültəsinin dekanı Andrey Papkov bildirib.

VII əsrdən X əsrə qədər xəzərlər Şərqi Avropa çöllərində əhəmiyyətli qüvvəyə çevrilir. Onlar özündə çoxsaylı bolqar, alan, hun tayfalarını özündə birləşdirirdi.

VIII əsrdə xəzərlər "Xəzər xaqanlığı" adlı geniş bir dövlət yaradırlar ki, onun da hakimiyyəti Şərqi Avropa xalqlarının böyük hissəsini əhatə edirdi. IX əsrdə xəzərlərin başçıları iudaizmi qəbul edir. Bu, daxili müharibələrə və xəzərlərin zəifləməsinə gətirir.

Xəzər xaqanlığının süqutu X əsrə, Kiyev knyazı Svayotoslavın yürüşü və onların əsas qalalarının məhv edildiyi dövrə təsadüf edir.

Xəzər xaqanlığına dair arxeoloji tapıntılar xəzəryanı bölgələrdə etnik cəhətdən yekcins olmayan əhali tərəfindən yaradılmış Saltov-Mayatsk mədəniyyətinə aiddir.

Bir qayda olaraq Saltov-Mayatsk mədəniyyətinə Podonye çölü, Azovyanı, Taman, Şərqi Krım, Aşağı Volqaboyu və Xəzəryanı Dağıstan əraziləri şamil olunur. Bununla yanaşı, çöl tayfalarının əksəriyyəti köçəri həyat tərzi keçirməkdə davam edirdi.

2021-ci ildə arxeoloqlar Belqorod vilayəti ərazisində iki abidəni tədqiq ediblər. Bunlar Veydelev rayonu ərazisində, Urayeva çayı dərəsində yerləşən "Şpenqarevo kəndi-1" və Alekseyevsk şəhər dairəsində, Qara Kalitva çayının yuxarı axarı boyunca yerləşən "Oturaq kənd-1" yaşayış məskənləridir.

Bir neçə gün ərzində tədqiqatçılar "Şpenqarevo kəndi-1" ərazisində tabaşir qatını yumağa və mədəni qata çıxmağa nail olublar. Burada onlar saxsı qabların, gil örtüyünün qırıntılarını və müxtəlif heyvan sümüklərini aşkar ediblər. Bundan əlavə taxıl və ağac kömür qalıqlarının aşkar edilməsi üçün ərazidən qrunt nümunələri götürülüb.

"Oturaq kənd-1" yaşayış məskənində isə qalınlığı 1,5 m olan mədəni qat aşkar olunub. Burada tapılmış ən qiymətli tapıntılar arasında dəmir biz və metal bıçaq fraqmenti var. Bundan sonra tədqiqatçılar aşkar edilmiş tapıntıları tədqiq etməlidirlər.

Həmçinin oxuyun:

* Beşbarmaq dağının sirri – Pir, inanc yeri və qədim istehkam

Şəkidəki məsciddə xanın qəbri aşkarlandı

Şəkidə alban döyüşçülərin qəbirləri aşkarlanıb

1132
Ənvər Əliyev -- AMEA-nın Coğrafiya instutunun Ekocoğrafiya şöbəsinin müdiri

Quraqlığın qarşısını almaq üçün hansı işlər görülməlidir - Ənvər Əliyev açıqlayır

0
(Yenilənib 19:04 26.07.2021)
AMEA-nın Coğrafiya instutunun Ekocoğrafiya şöbəsinin müdiri Ənvər Əliyev deyib ki, Azərbaycanda bu istiqamətdə müəyyən problemlər var, lakin bu sahənin inkişafına xüsusi diqqət yetirilməlidir
Ənvər Əliyev: “Yeraltı sulardan qənaətlə istifadə edilməlidir”

“Quraqlığın əsas mənbəyi planetdə əhalinin sayının artmasıdır”. Sputnik Azərbaycan xəbər verir ki, bunu Trend-ə açıqlamasında AMEA-nın Coğrafiya instutunun Ekocoğrafiya şöbəsinin müdiri Ənvər Əliyev deyib.

Onun sözlərinə görə, planetə il ərzində düşən yağıntının miqdarı ortalama 1020 mm, cəmi buxarlanma isə 1000 mm-dir. Nəzərə almalıyıq ki, insan sayı artırsa, enerjiyə, suya olan tələbat da artır.

"O ki qaldı Azərbaycana, ilk növbədə onu deyim ki, suvarma suyunda itkinin qarşısını almaq üçün kanallar mütləq beton olmalıdır. Çünki torpaq kanallar suyu yarıdan çox itkiyə verir. Eyni zamanda çoxillik bitkilər damcı, birillik bitkiləri isə yağış yağdırma üsulu ilə suvarılmalıdırr. Damcı üsulunda hər ağacın dibinə indiqatorlar yerləşdirilməlidir ki, lazımi nəmişlik yaranandan sonra su avtomatik olaraq dayansın. Digər bitkilərin suvarılması da mütləq nəzarət çərçivəsində həyata keçirilməlidir. Azərbaycanda bu istiqamətdə müəyyən problemlər var, lakin bu sahənin inkişafına xüsusi diqqət yetirilməlidir. Digər tərəfdən Böyük Qafqazın cənub yamacı tamamilə çay yataqlarıdır. Bu sulardan səmərəli istifadə üçün müvafiq yerlərdə bəndlər, kiçik anbarlar tikməklə, həmin ərazidəki rayonların su ehtiyacını təmin etmək olar. Bu işlərə təcili başlamaq lazımdır. 15-20 il bundan əvvəl 34 belə su hövzəsinin tikintisi planlaşdırılmışdı, lakin proses çox zəif gedir, hətta demək olar ki, getmir. Eyni zamanda yeraltı sulardan da qənaətlə istifadə edilməlidir”.

Ənvər Əliyevin fikirlərinə audiofaylda qulaq asa bilərsiniz

0