Sualtı qayıq

Suya dalan BOSS: Rusiyada ucuz sualtı qayıq hazırlanıb

46
(Yenilənib 20:02 14.04.2021)
Gözəgörünməz patrul: suya dalan BOSS gəmisi Rusiyada hazırlanıbGözəgörünməz patrul: suya dalan BOSS gəmisi Rusiyada hazırlanıb

BAKI, 14 aprel — Sputnik. Aleksandr Xrolenko, hərbi şərhçi. Rusiya gəmiqayırma sənayesinin elmi və texnoloji səviyyəsi konstruktor ideyalarının həllinə qeyri-standart yanaşmağa imkan verir. Eyni zamanda suüstü gəmi və submarina funksiyalarını icra edə bilən "Straj" patrul gəmisi müxtəlif ölkə mütəxəssislərini təəccübləndirməyə qadirdir. Yeni gəmi BOSS (Border and Offshore Submersible Sentry) adı altında ixrac olunacaq.

Dəniz texnikası üzrə "Rubin" mərkəzi konstruktor bürosu özündə suüstü gəmi və sualtı qayıq xüsusiyyətlərini birləşdirən yeni, "Straj" suya dala bilən patrul gəmisinin layihəsini təqdim edib. Qayığın nisbətən ucuz qiyməti və ölçüləri, yüksək texniki göstəriciləri, ənənəvi olaraq yüksək səviyyədə etibarlılığı, göyərtəsində geniş spektrdə raket-torpeda silahlarının (həmçinin elmi tədqiqat avadanlığının) daşınması imkanlarına görə BOSS müdafiə büdcəsi böyük olmayan bir çox ölkələr üçün maraq kəsb edir.

"Rubin" konstruktor bürosu submarinaların layihələndirilməsi üzrə dünya liderlərindən biri və Rusiyada sualtı gəmilərin, müxtəlif tipli aparatların işlənib hazırlanmasında (o cümlədən mülki) 120 illik təcrübəsi olan sualtı gəmiqayırma üzrə konstruktor bürosudur.

Zahirən BOSS uğurlu konstruksiyaya malik olan və dünyada ən çox kütləvi satılan 613 layihəsi (o da "Rubin"in məhsuludur) çərçivəsində hazırlanmış dizel-elektrik sualtı qayığını xatırladır. Suya dalan BOSS-un texniki xüsusiyyətləri də oxşardır: komplektləşməsindən asılı olaraq onun uzunluğu 60-70 metr, su tutumu 1000 tona qədər, ekipaj heyəti isə 42 nəfərdir. "Straj" idarə olunan raketlər, torpedalar, uçan aparatlar, artilleriya qurğuları və patrul fəaliyyəti üçün kiçik ölçülü üzmə vasitələri ilə təchiz oluna bilər. Silah, avadanlıq və cihazların seçimində "Straj"ın yaradıcıları yenə də artıq sınaqdan çıxmış, müasir submarina, suüstü gəmi və təyyarə nümunələrinin təchizatına əsaslanıblar.

"Armata"dan da sürətli: Rusiyada yeni təkərli tanklar hazırlanır>>

Yeni "nautilusun" sualtı və suüstü vəziyyətdə ehtimal olunan hədəfləri döyüş gəmiləri və texnoloji cəhətdən güclü düşmənin sahil obyektləri, habelə daha zəif təchiz olunmuş piratlar, qaçaqmalçılar, brakonyerlər də ola bilər. Yeni gəmi həmçinin kəşfiyyat və elmi-tədqiqat məqsədləri üçün də səmərəli şəkildə istifadə oluna bilər.

NATO-nun baş ağrısı

Yeni gəminin imkanları və yerinə yetirə biləcəyi tapşırıqların tam sprektrini təsəvvür etmək üçün 613 layihəsini (NATO sinifləndirməsinə görə – "Whiskey") yada salmaq lazımdır. "Üçyivli tüfəng qədər" sadə və etibarlı olan, 1347 ton su tutumuna malik, 76 metr uzunluqda, 6,6 metr enində, 18,5 düyün sürətlə 200 metr dərinlikdə hərəkət edə bilən bu submarina suüstü vəziyyətdə 850 mil (15 min km-dən çox) məsafə qət etməyə qadir idi. Onun göyərtəsində 533 mm kalibrli 6 ədəd (4-ü burun, 2-si arxa tərəfdə) torpeda aparatı var. Özü də həmin torpedalar nüvə başlıqları ilə də təchiz oluna bilərdi (döyüş komplektinə 12 torpeda və ya 22 mina daxil idi). 52 nəfər ekipaj heyəti olan gəmi 30 sutka ərzində səyyar şəkildə fəaliyyət göstərməyə qadir idi.

613 layihəsi torpeda gəmisi kimi nəzərdə tutulmuşdu. Amma onun əsasında 6 ədəd modifikasiya edilmiş, raketlə silahlanmış submarina da hazırlanmışdı. Belə ki, həmin nümunələrin konteynerlərində uçuş məsafəsi 300 km olan P-5 qanadlı raketləri yerləşdirilmişdi (suüstü vəziyyətdən sahildəki obyektlərə atəş açmaq üçün).

1950-1957-ci illər ərzində Sovet donanması ümumilikdə 215 ədəd 613 tipli dizel-elektrik submarinası alıb. Bu o deməkdir ki, ölkədə hər beş gün ərzində 1 submarina inşa olunurmuş. Layihənin uğurlu olduğunu o da sübut edir ki, 613 tipli qayıqlar Sovet İttifaqı dağılana qədər, yəni təqribən 40 il xidmətdə olublar.

Sirkon raketinin buraxılışı, arxiv şəkli
© Photo : Ministry of Defence of the Russian Federation

Bu çoxfunksiyalı gəmilər kütləvi şəkildə xaricə də satılıb (təqribən 40 ədəd): Bolqarıstan, Kuba, İndoneziya, Misir, Suriya, KXDR, Polşa. Çinə isə gəminin texniki sənədləri təqdim olunduqdan sonra Şanxay və Xankou zavodlarında 20 ədəd 613 tipli submarina inşa olunub.

Təbii ki, yeni suya dalan BOSS da 613 layihəsinin əsas xüsusiyyətlərini mənimsəyib – möhkəmlik, etibarlılıq və səmərəlilik. Bütün qalan xüsusiyyətlərinə görə isə BOSS keyfiyyətcə yeni, daha güclü silah, rabitə, naviqasiya və hidroakustika sistemləri ilə təchiz olunmuş XXI əsr gəmisidir.

Gəminin potensialı

Rusiya hərbi dəniz donanmasında son zamanlara qədər su akvatoriyasının patrulu ilə keşikçi qayıqlar məşğul idi. Ənənəvi suüstü gəmilərlə suya dala bilən BOSS arasında bərabərlik işarəsi qoymaq çətindir. Belə ki, yeni gəminin istismar xüsusiyyətləri "Rubin"də çalışan mütəxəssislərin hibrid submarina hazırladıqlarını deməyə imkan verir.

Bütün bunlardan əlavə, BOSS gəmisi ekipaj və sahil infrastrukturu işçilərinin hazırlığı üçün nisbətən ucuz "sinif otağı" kimi də istifadə oluna bilər. Bu isə ayrı-ayrı ölkələrin milli sualtı qüvvələrinin inkişaf etdirilməsi, təcrübə qazanması və daha sonra "tam formatlı" submarina almasına hazırlığı üçün də məqsədəuyğundur.

46
Teqlər:
patrul, ucuz, Rusiya, sualtı qayıq, gəmi

Lavrovdan Zəngəzur açıqlaması: "Emosiyaların qızışıdırılmasına ehtiyac yoxdur"

946
(Yenilənib 16:21 17.05.2021)
"Rəsmi Moskva sərhədlərin demarkasiya məsələsində Azərbaycan və Ermənistana yardım etməyə hazırdır".

BAKI, 17 may — Sputnik. Rəsmi Moskva sərhədlərin demarkasiya məsələsində Azərbaycan və Ermənistana yardım etməyə hazırdır. Sputnik Azərbaycan "RİA Novosti"-yə istinadən xəbər verir ki, bunu Rusiyanın xarici işlər naziri Sergey Lavrov bildirib.

Rusiya xarici işlər naziri Zəngəzurdakı (Sunik) vəziyyətə də toxunub.

O, qeyd edib ki, emosiyaların qızışıdırılmasına ehtiyac yoxdur.

“Orada heç bir atəş açılmayıb, heç bir qarşıdurma baş verməyib. Oturdular, sakitcə bu vəziyyəti necə həll edəcəyi barədə danışıqlara başladılar. Bizdən kömək istədilər, hərbçilərimiz kömək göstərdilər, razılaşma əldə edildi. Müntəzəm olmayan, lakin rahatlıqla tənzimlənən bu məsələdə emosiyaları qızışdırmaq üçün bir səbəb görmürəm”, - deyə Lavrov Syerra-Leonenin xarici işlər naziri Devid Con Frensislə danışıqların yekunlarına dair mətbuat konfransında bildirib.

Nazir eyni zamanda bildirib ki, Rusiya sərhədlərin delimitasiyası və demarkasiyasında Azərbaycan və Ermənistana yardım etməyə hazırdır: “Biz tərəflərə delimitasiya və demarkasiya işlərinə başlamağı təklif etmişik. Biz kartoqrafiya materialları və məsləhətləşmə xidmətləri təqdim etməklə onlara yardım etməyə hazırıq”.

Xatırladaq ki, Azərbaycan Xarici İşlər Nazirliyi sərhəddəki gərginliklə ilə bağlı bəyanatla çıxış edib.

"10 noyabr 2020-ci il tarixində imzalanmış üçtərəfli bəyanata əsasən, işğaldan azad edilmiş Laçın və Kəlbəcər rayonlarının Ermənistan ilə həmsərhəd bölgələrində çətin dağ relyefi quruluşuna və iqlim şəraitinə malik olan məntəqələrdə hava şəraitinin yaxşılaşması ilə Azərbaycan sərhəd qüvvələri ölkəmizə aid mövqelərdə yerləşdirilir. Bu proses adi rejimdə və sistematik qaydada icra edilir.

Azərbaycanın ərazi bütövlüyü çərçivəsində həyata keçirilən sərhəd mühafizə sisteminin gücləndirilməsi tədbirləri Ermənistan və Azərbaycan arasında sərhəd xəttini müəyyən edən və tərəflərdə olan xəritələr əsasında aparılır. Müstəqilliyini bərpa etdiyi vaxtdan etibarən iki dövlət arasında məlum səbəblərdən dövlət sərhədi olmayıb və bu səbəbdən hazırda tərəflərin fikir ayrılığı ilə müşayiət olunan qəliz texniki prosesdən söz gedir.

12 may tarixindən etibarən AR Dövlət Sərhəd Xidmətinin rəhbərliyi əraziyə ezam olunub, qarşı tərəfin sərhədçiləri ilə danışıqlar aparılır və vəziyyətin normallaşması istiqamətində müvafiq addımlar atılır. 

Ermənistanın siyasi-hərbi dairələrinə təşvişə düşməməyi, Azərbaycanın Zəngilan, Qubadlı, Laçın və Kəlbəcər rayonları boyunca dövlətlərarası sərhəd rejimi reallığını qəbul etməyi və əsassız olaraq bölgədə vəziyyəti gərginləşdirməməyi tövsiyə edirik.

Azərbaycan öz tərəfindən, qeyd olunan bölgədə gərginliyin aradan qaldırılmasına sadiqdir və bu istiqamətində müvafiq addımların atılmasına çağırır" - bəyanatda deyilir.

Həmçinin oxuyun:

Məktub yetişmədi və ya Kreml təmsilçisindən Paşinyanın məktubu ilə bağlı etiraf

Fransadan Ceyhun Bayramova zəng gəldi - Sərhəddə...

İlham Əliyev: Ermənistan tərəfi qeyri-adekvat reaksiya nümayiş etdirir

Azərbaycan XİN-dən sərhəd hay-küyünə cavab: "Təşvişə düşməyin"

946
Nikol Paşinyan, arxiv şəkli

Məktub yetişmədi ya Kreml təmsilçisindən Paşinyanın məktubu ilə bağlı etiraf

783
(Yenilənib 14:51 17.05.2021)
Ötən həftə Ermənistan Baş nazirinin səlahiyyətlərini icra edən Nikol Paşinyan parlamentdə bildirib ki, Sünikdə vəziyyətlə bağlı Putinə məktub yazaraq ondan kömək istəyib.

BAKI, 17 may — Sputnik. Rəsmi Moskva Bakı və Yerevanla daimi təmasdadır, Ermənistan və Azərbaycan sərhədində gərginliyi aradan qaldırmaq üçün səylər göstərir. Sputnik Azərbaycan "RİA Novosti"-yə istinadən xəbər verir ki, bunu Rusiya Prezidentinin mətbuat katibi Dmitri Peskov bildirib.

"Bilirsiniz ki, Rusiya və Ermənistan tərəfi daimi təmasdadır. Biz, həmçinin Bakı ilə də daimi təmasdayıq. Prezident üçtərəfli razılaşmaların həyata keçirilməsinə alternativsizliyin sadiq tərəfdarıdır. İndi gərginliyi aradan qaldırmaq və vəziyyəti düzəltmək üçün güclü səylər göstərilir", - deyə Peskov jurnalistlərə bildirib.

"Rusiya Prezidenti Paşinyanın məktubunu alıbmı?" sualına Kreml təmsilçisi cavab verməyə çətinlik çəkib: "Mən sizə dəqiq deyə bilmərəm, lakin təbii ki, bütün bu məsələlər ikitərəfli əlaqələr zamanı müzakirə olunub".

Qeyd edək ki, ötən həftə Ermənistan Baş nazirinin səlahiyyətlərini icra edən Nikol Paşinyan parlamentdə bildirib ki, Zəngəzur (Sünik) vilayətində Azərbaycanla sərhəddə vəziyyətlə bağlı Putinə məktub yazaraq ondan kömək istəyib.

Xatırladaq ki, Azərbaycan Xarici İşlər Nazirliyi məsələ ilə bağlı bəyanatla çıxış edib.

"10 noyabr 2020-ci il tarixində imzalanmış üçtərəfli bəyanata əsasən, işğaldan azad edilmiş Laçın və Kəlbəcər rayonlarının Ermənistan ilə həmsərhəd bölgələrində çətin dağ relyefi quruluşuna və iqlim şəraitinə malik olan məntəqələrdə hava şəraitinin yaxşılaşması ilə Azərbaycan sərhəd qüvvələri ölkəmizə aid mövqelərdə yerləşdirilir. Bu proses adi rejimdə və sistematik qaydada icra edilir.

Azərbaycanın ərazi bütövlüyü çərçivəsində həyata keçirilən sərhəd mühafizə sisteminin gücləndirilməsi tədbirləri Ermənistan və Azərbaycan arasında sərhəd xəttini müəyyən edən və tərəflərdə olan xəritələr əsasında aparılır. Müstəqilliyini bərpa etdiyi vaxtdan etibarən iki dövlət arasında məlum səbəblərdən dövlət sərhədi olmayıb və bu səbəbdən hazırda tərəflərin fikir ayrılığı ilə müşayiət olunan qəliz texniki prosesdən söz gedir.

12 may tarixindən etibarən AR Dövlət Sərhəd Xidmətinin rəhbərliyi əraziyə ezam olunub, qarşı tərəfin sərhədçiləri ilə danışıqlar aparılır və vəziyyətin normallaşması istiqamətində müvafiq addımlar atılır. 

Ermənistanın siyasi-hərbi dairələrinə təşvişə düşməməyi, Azərbaycanın Zəngilan, Qubadlı, Laçın və Kəlbəcər rayonları boyunca dövlətlərarası sərhəd rejimi reallığını qəbul etməyi və əsassız olaraq bölgədə vəziyyəti gərginləşdirməməyi tövsiyə edirik.

Azərbaycan öz tərəfindən, qeyd olunan bölgədə gərginliyin aradan qaldırılmasına sadiqdir və bu istiqamətində müvafiq addımların atılmasına çağırır" - bəyanatda deyilir.

Həmçinin oxuyun:

Putinlə Paşinyan Ermənistan-Azərbaycan sərhədindəki vəziyyəti müzakirə ediblər

Fransadan Ceyhun Bayramova zəng gəldi - Sərhəddə...

Azərbaycan XİN sərhəddəki vəziyyətə aydınlıq gətirdi

783
Flora Kərimova, arxiv şəkli

Flora Kərimova illər sonra Şuşadakı məhəllələrində - VİDEO

0
Müğənni Şuşanın bəzi küçələrini, eyni zamanda Bülbülün, Xurşudbanu Natəvanın, Üzeyir Hacıbəyovun güllələnmiş heykəllərini ziyarət edib.

BAKI, 17 may — Sputnik. Xalq artisti Flora Kərimova illər sonra işğaldan azad olunan Şuşa şəhərindəki məhəllələrində olub. Sputnik Azərbaycan xəbər verir ki, bu barədə o, özünün "Instagram" hesabında paylaşım edib. Müğənni Şuşanın bəzi küçələrini, eyni zamanda Bülbülün, Xurşudbanu Natəvanın, Üzeyir Hacıbəyovun güllələnmiş heykəllərini ziyarət edib. Kərimova Şuşadakı uşaqlıq xatirlələri haqqında da izləyicilərinə məlumat verib.

Посмотреть эту публикацию в Instagram

Публикация от Flora Kərimova (@flora_kerimova_official)

"Havasından doymadığım, suyuna susadığım ocağım – Şuşam", - deyə Flora Kərimova paylaşıma şərh bildirib.

Eləcə də oxuyun:

Şuşanı ərəblərin vasitəsilə dünyaya göstərdilər - FOTO

* Həsrəti sovuran unudulmaz iki gün: Şuşada "Xarı-bülbül" festivalı - VİDEO

* Şuşada bu ifa hamını təsirləndirdi - Prezident kövrəldi, Nazir ağladı - Video

0
Teqlər:
video, Flora Kərimova, Şuşa