Neft mancanaqları, arxiv şəkli

Az yeyəndə arıqlayır məsəli: Rusiyaya çox baha neft gərək deyil

22
(Yenilənib 19:05 22.03.2021)
BEA-da kütləvi və uğurlu vaksinasiyaya çox ümidlidirlər, onun xəstəliyi azaldaraq karantin tədbirlərini yumşaldacağını gözləyirlər. Nəticədə 2020-ci ildə 60 faiz “bəxti bağlanmış” neftə tələbatın normallaşması mümkündür.

BAKI, 22 mart – Sputnik, İrina Badmayeva. Yazın gəlişi ilə 70 dolları görən qara qızılın qiyməti qalxdığı kimi sürətlə də düşməkdədir. Xammalın ucuzlaşmasına Avropada vaksinasiya ilə bağlı problemlər səbəb oldu. Bazarın oyunçuları qorxurlar ki, dünya iqtisadiyyatının bərpası ləngiyəcək və neft məhsullarına, ilk növbədə benzinə tələbat azalacaq.  Bunun Rusiya iqtisadiyyatına təsiri barədə RİA Novosti məqalə hazırlayıb.

Yoxuşlar və enişlər

Bakıda neft buruqları, arxiv şəkli
© AFP 2021 / MLADEN ANTONOV

Mancanaqlar tez-tez qalxıb-endikcə karbohidrogen bazarının “mühərriki qızdırdı” – artımın ardınca çökmə başladı. Ayın əvvəlində Brent 70 dollardan baha satılırdı, koronavirusdan əvvəlki 2020-nin yanvarındakı kimi. Ancaq martın ortasında 62 dollara düşdü. 2018-ci ildə maksimumuna çatmış WTI isə 59-dək “sürüşdü”.

İş burasındadır ki, Avropada vaksinasiya gözlənildiyi kimi getmədi. Bir çox ölkələr, o cümlədən Almaniya, Fransa, İtaliya qorxunc yan təsirlərinə görə AstraZeneca preparatının istifadəsini dayandırdı.

Bu isə dünya iqtisadiyyatının bərpasını ləngidə bilər, müvafiq olaraq yanacağa tələbat sönər. Qiymətlər də buna görə “əriyir”.

Ancaq Q.V.Plexanov adına REU-nun sənaye iqtisadiyyatı kafedrasının dosenti Oleq Kalenovun fikrincə, bazardakı situasiya kifayət qədər yaxşıdır. “Koronavirusla mübarizədə qazanılmış təcrübə optimizm aşılayır. İstehsal həcmi də artır, nəqliyyat əvvəlki iş rejiminə qayıdır”, - o qeyd edir.

Beynəlxalq Enerji Agentliyi (BEA) yarım il ərzində ilk dəfə olaraq neft proqnozunu artırıb. Analitiklər dünya üzrə sutka ərzində 96.5 milyon barrel həcmində tələbat proqnozlaşdırırlar (2020-ci ilin yekunu 91 milyon barrel idi). Birinci rübdə istehlakın artmasına Avropada, Asiyanın şimalında və ABŞ-da anormal soyuqlar səbəb oldu. Nəticədə Amerika tədarükündən müvəqqəti olaraq gündəlik təxminən 3,5 milyon barrel neft çıxıldı.

Ancaq OPEC+ apreldə neft hazilatının artırılmasına tələsmir. Rusiya ilə Qazaxıstan istisnadır, onlara müvafiq olaraq 130 min və 20 min barreli sutkalıq hasilata əlavə etməyə icazə verdilər. Baş nazirin köməkçisi Aleksandr Novakın sözlərinə görə, Rusiya üçün bu, vacibdir, “çünki bizdə mövsümi tələbat var”. Burada söhbət daxili bazardan gedir.

Əlavə yanacaq isə ixraca getməyəcək. Onu sırf ölkə istehlakçılarına yönəldəcəklər ki, benzinin qiymət artımını ləngitsinlər.

Ümumi səylərlə kotirovkanı qaldırmaq

Səudiyyə Ərəbistanı özü üçün könüllü məhdudiyyəti saxlayıb – gündə milyon barrel. İtkiləri “vaxtı gələndə”, bazardakı şəraitdən asılı olaraq qarşılayacaqlar – krallığın energetika naziri Əbdüləziz bin Salman belə deyib.

Yeri gəlmişkən, bu il OPEC+dakılar heç vaxt olmadığı kimi nizam-intizam nümayiş etdirirlər. “Yanvarda hasilatı sutkada 7.4 milyon barrel azaltdıq. Bunu 103% yerinə yetirdik. Fevralda 112%. Bunlar BEA-nın rəqəmləridir. Kotirovkaların uçmağına təəccüblənmək gərək deyil”, - RXDU-nun iqtisadiyyat fakültəsinin dosenti Maksim Çernyayev deyir.

Çində, Hindistanda, eləcə də Avropada yanacağa tələbat əvvəlki həddə qayıtmağa başlayır. Bu ölkələrdəki sənaye aktivliyi 2018-ci ilin yazındakı göstəricilərə çatmaq üzrədir. Amerikalıların iqtisadiyyata yatıracaqları iki trilyon dolların da təsiri olacaq. İstehlakçılar daha çox istehlak etməyə başlayacaqlar, bu isə məhsulların nəqli üçün gərək olan benzinə tələbatı artıracaq.

Bundan başqa, BEA-da kütləvi və uğurlu vaksinasiyaya çox ümidlidirlər, onun xəstəliyi azaldaraq karantin tədbirlərini yumşaldacağını gözləyirlər. Nəticədə 2020-ci ildə 60 faiz “bəxti bağlanmış” neftə tələbatın normallaşması mümkündür. Ancaq böhrandan öncəki göstəricilərə çatmaq üçün ən azı iki il gərək olacaq. Bunu da BEA-da deyirlər.

Ona görə də agentliyin analitikləri növbəti qiymət superdövriyyəsinə inanmırlar. Qəti və dayanıqlı artım göstərməyə bazarın gücü ancaq yetir.  

Az olanda bir dərd, çox olanda - başqa

Bütün dünyada anbarlarda neft əvvəlki kimi kifayət qədərdir. Bəzi ixracatçılar tədarükü artırmaq niyyətindədirlər. Məsələn, Liviya bazara qayıdıb. Ölkədə vətəndaş müharibəsi vaxtı sıradan çıxmış sənaye obyektləri yenidən işə düşüb. Üstəlik, Liviyanı OPEC+ razılaşmasının şərtlərindən azad ediblər. Noyabrdan bəri orada gündəlik 1 milyon barreldən çox neft çıxarırlar. Yaxın aylarda ölkənin mərkəzi və qərb bölgəsində olan neft yataqlarının istismarına başlayacaqlar. 2015-ci ildə bağlanmış bir neçə quyu da işə salınacaq. Bu isə bazar oyunçularını narahat edir. OPEC həddən artıq hasilatdan ehtiyat edir.

Liviya nefti ilə yanaşı, Amerikanın şist sənayesinin bərpası da bazarı çalxalaya bilər.

Bir sözlə, artım çökmə ilə əvəzlənəndə qiymətlər daha yüksək mərtəbədə uzun müddət daldalanmağa macal tapır. 75 dollaradək sıçrayışdan sonra azalma olanda kotirovka 63-68 diapazonunda möhkəmlıənəcək, ola bilər ki, arada 60 dollar da osun. Yaxın müddətdə bu barədə neft hasilatçıları, o cümlədən Rusiya ancaq xəyal qura bilərdi.  

Ancaq hətta 60 dollardan aşağı qiymətlər də Rusiya iqtisadiyyatı üçün təhlükəli deyil.  “Həddən artıq yüksək kotirovkalar xəzinənin doldurulmasına və neft sənayesi işçilərinin xərclərinin artmasına səbəb olur. Bu müəssisələr də zəncirvari olaraq digər ölkə istehsalçılarının gəlirlərini dəstəkləyir. Digər tərəfdən, neft istehsalı və emalının yüksək rentabelliyi iri sənayeçiləri xammalla bağlı olmayan digər istənilən sahəyə, o cümlədən İT və yüksək texnologiyalara, yatırım etməkdən çəkindirər”, - TeleTrade informasiya-analitik mərkəzinin aparıcı iqtisadçısı Pyotr Puşkaryov deyib.

Əgər neft şirkətlərini vergilərlə “çidarlamasalar”, o zaman bahalı xammalın zərəri xeyrindən çox olacaq: iqtisadiyyatın diversifikasiyasını ləngidəcək.

2021-ci ilin büdcəsində Urals neftinin qiyməti 43.3 dollar hesabı ilə götürülüb. “Əgər bundan az olsa, xəzinədə böyük kəsir yaranacaq. Büdcənin dolma qabiliyyətini saxlamaq və OPEC+ ölkələrinə daxil olmayanları hasilatı artırmağa təşviq etməmək üçün optimal diapazon 43.3-80 arasıdır”, - Maksim Çernyayev deyir.

Rusiya ixrac nefti isə son iki həftədir ki, Avropada 65 dollardan yuxarı satılır. Bu cür qiymət son dəfə 2020-ci ilin yanvarının əvvəlində olmuşdu.

22
Teqlər:
hasilat, OPEC, bazar, baha, qiymət, neft, Rusiya
Türkiyənin Xarici İşlər naziri Mövlud Çavuşoğlu, arxiv şəkli

Çavuşoğlu Rusiyaya gedəcək

10
"Biz turizm nazirimizlə Rusiyaya gedəcəyik. Ancaq koronavirus göstəriciləri aşağı olan halda. İndi mənası yoxdxur. Biz inandırıcı görükməyəcəyik".

BAKI, 20 aprel - Sputnik. Türkiyə Xarici işlər naziri Mövlud Çavuşoğlu bildirib ki, ölkəsində koronavirusla bağlı vəziyyət normallaşan kimi uçuşların bərpasının müzakirəsi üçün Rusiyaya gedəcək.

Sputnik Azərbaycan-ın məlumatına görə, Türkiyədə ötən cümə günü pandemiya başlayandan bəri sutka ərzində ən yüksək yoluxma (63082), bu həftənin çərşənbə axşamı isə sutka ərzində ən çox ölüm (346) faktı qeydə alınmışdı. Türkiyədə ağır pandemiya şəraitinə görə Rusiya bu ölkə ilə aprelin 15-dən iyunun 1-dək aviaəlaqəni dayandırıb.

"Türkiyədə koronavirusa yoluxma hallarının artması səbəbindən Rusiya uçuşları məhdudlaşdırdı. İki ölkənin prezidentləri bunu müzakirə etdilər və belə bir qərar alındı, burada siyasət yoxdur. Ancaq biz əlavə məhdudiyyətlər tətbiq etdik. Əgər onları pozsaq, nəticə əldə edə bilmərik, o zaman bizim turizm risk altına düşər", - Çavuşoğlu Habertürk kanalının efirində deyib.

Onun sözlərinə görə, tezliklə Rusiyadan olan nümayəndələr turizm sahəsində təhlükəsizliyi qiymətləndimək üçün Türkiyəyə gələcəklər. 

"Sonra isə biz turizm nazirimizlə Rusiyaya gedəcəyik. Ancaq koronavirus göstəriciləri aşağı olan halda. İndi mənası yoxdxur. Biz inandırıcı görükməyəcəyik. Ramazan ayı ərzində bu göstəriciləri azaltmalıyıq", - Çavuşoğlu əlavə edib.

10
Teqlər:
səfər, Rusiya, Türkiyə, Mövlüd Çavuşoğlu
Aleksey Navalnı, arxiv şəkli

Navalnını vərəm xəstəxanasında təkadamlıq kameraya saldılar

9
Navalnı martın 31-də Instagram səhifəsində "dəvət olunmuş həkimin içəri buraxılması" tələbi ilə aclıq elan etdiyini yazmışdı.

BAKI, 20 aprel - Sputnik. "Hazırda sərt rejimli koloniyanın vərəm xəstəxanasının təkadamlıq kamerasında olan Aleksey Navalnı özü ona qlükoza köçürülməsinə razılıq verib". 

Sputnik Azərbaycan RİA Novosti-yə istinadən bildirir ki, bu barədə onun vəkili Olqa Mixaylova jurnalistlərə deyib.

Moskvanın Simonov məhkəməsinin fevralda "İv Roşe" şirkəti üzrə işə görə şərti cəzanı ləğv edib 3.5 il ümumi rejimli koloniyada həbs cəzası kəsdiyi Navalnı martın 31-də Instagram səhifəsində "dəvət olunmuş həkimin içəri buraxılması" tələbi ilə aclıq elan etdiyini yazmışdı. Olqa Mixaylova Navalnının durumu ilə əlaqədar bildirmişdi ki, onun ayaqları və kürəyi ağrıyır. Federal Cəzaların İcrası Xidməti (FCİX) müayinədən sonra Navalnının vəziyyətini stabil və qənaətbəxş adlandırmış və koloniyada bütün lazımi tibbi yardımı aldığını bildirmişdi.

Ötən həftə Vladimir vilayətinin FCİX-dən bildirmişdilər ki, Navalnını aprelin 5-dən 9-dək Pokrovdakı islah koloniyasının tibbi-sanitar bölməsində saxlayıb, sonra "səhhəti yaxşılaşdığından" geriyə, dəstəyə qaytarıblar. Bazar ertəsi isə həkimlər komissiyası Navalnının koloniyadan Vladimirdəki məhkumlar üçün vilayət xəstəxanasına köçürülməsinə qərar veriblər.

 

9
Teqlər:
kamera, vərəm, həbsxana, Rusiya, Aleksey Navalni
İsraildə marixuananın yetişdirilməsi, arxiv şəkli

Qubada narkotiklərin tüğyanı: Sakinlər marixuana, çətənə becərir

0
(Yenilənib 11:42 21.04.2021)
Narkotik vasitələrin dövriyyəsinin qarşısının alınması istiqamətində uğurlu əməliyyat tədbirləri davam etdirilir.

BAKI, 21 aprel — Sputnik. Qusar Rayon Polis Şöbəsinin əməkdaşları tərəfindən narkotik vasitələrin dövriyyəsinin qarşısının alınması istiqamətində uğurlu əməliyyat tədbirləri davam etdirilir.

Daxili İşlər Nazirliyinin Mətbuat Xidmətinin Quba rayonu regional qrupundan Sputnik Azərbaycan-a verilən məlumata görə, şöbə əməkdaşları tərəfindən keçirilmiş əməliyyat tədbirləri nəticəsində narkotik tərkibli bitkilərin kultivasiyasında və qanunsuz dövriyyəsində şübhəli bilinən Qusar rayonu Mucuq kənd sakini Nadir Şixmetov rayon ərazisində saxlanılıb. Hal şahidlərinin iştirakı ilə onun yaşadığı evə baxış keçirilən zaman oradan təmiz çəkisi 570 qram olan qurudulan marixuana, eləcə də qurudulması üçün asılan 25 ədəd çətənə kolu aşkarlanaraq götürülüb.

Faktla bağlı Nadir Şixmetov barəsində Qusar Rayon Polis Şöbəsinin İstintaq Bölməsində cinayət işi açılıb, araşdırmalar aparılır.

 

0