Многофункциональный истребитель Су-57

Bütün təhlükələr nəzərə alınıb: Rusiyanın yeni hava silahı necə olacaq

20
(Yenilənib 00:16 14.01.2021)
"Əvvəl də belə olub, bizim "TU-95" "strateq"lərimizin yaradılmasından artıq yarım əsr keçsə də, onlar hələ də qarşısına qoyulan tapşırıqları yerinə yetirir".

BAKI, 14 yanvar — Sputnik, Nikolay Protopopov. Strateji raket daşıyıcıları Tu-160 və Tu-95 hələ də Rusiyanın nüvə üçlüyünün əsas arqumenti olaraq qalır, lakin müntəzəm şəkildə təkmilləşdirilməsinə baxmayaraq, resursları məhduddur. Bu təyyarələr Perspektivli Uzun Mənzilli Aviasiya Kompleksi (PUM AK) ilə əvəz olunacaq. Müdafiə Nazirliyi artıq onun zahiri görünüşünə qərar verib və mühərrik sınaqlarına 2021-ci ildə başlanacaq. Daha ərtaflı - RİA Novosti-nin növbəti materialında.

"Uçan qanad"

Rusiya Müdafiə Nazirliyində belə hesab edirlər ki, PUM AK mövcud dövlət proqramı çərçivəsində, başqa sözlə, 2027-ci ilin sonuna kimi silahlanmaya qəbul oluncaq. Hərbçilər yeni təyyarənin istehsal üçün zəruri olan eskizləri təsdiqləyib, xarakteristikasını razılaşdırıb və müqavilə sənədlərini imzalayıblar.

Bombardımançının daha mükəmməl nümunəsinin yaradılması barədə keçən ilin may ayında xəbər verilmişdi, dekabr ayında isə təyyarə üçün yığılmış ilk mühərrik barədə məlumat yayıldı.

"Kuznetsov Birləşmiş Mühərrik Korporasiyası"nın direktoru Aleksey Sobolyov bildirib ki, PUM AK ilin əvvəlinə planlaşdırılan zavod sınaqlarına hazırlanır.

Paralel olaraq daha bir neçə mühərrik yığılır – onlar həm uçuş şəraitini əks etdirən stenddə, həm də uçan laboratoriyada sınaqdan keçiriləcək. Layihə məxfi xarakter daşıdığından, bu barədə geniş məlumat yoxdur, ancaq gələcəyin təyyarələrində stels-texnologiyalardan geniş istifadə olunduğu məlumdur. Daha güclü, səmərəli və qənaətli mühərriklər uçuş müddətini 30 saata qədər artıracaq (Tu-160 – 25-də).

Dizaynerlər fərqli füzelyaj (gövdə) sxeminə üstünlük verib - PUM AK "uçan qanad" (yəni, quyruqsuz təyyarə) prinsipinə əsasən yaradılıb. Bu təyyarənin döyüş qabiliyyətlərini artıraraq manevr imkanlarını çoxaldacaq. Rusiyanın əməkdar hərbi pilotu Vladimir Popovun RİA Novosti-yə izah etdiyi kimi, bu cür tərtibat həm də təyyarənin az nəzərə çarpmasını təmin edir.

"Təyyarədə bütün yük qanad üzərində bərabər paylanır, qanadın geniş arxa hissəsi isə işlənmiş qazların çıxması üçün borunu örtür. Bundan başqa, dizayn daha çox yanacaq, döyüş sursatı və elektron avadanlıq götürməyə imkan verəcək", – deyə o bildirib.

PUM AK ən müasir elektronik cihazlarla təchiz ediləcək və bir növ gələcəyi qabaqlayacaq.

"Əvvəl də belə olub, bizim "TU-95" "strateq"lərimizin yaradılmasından artıq yarım əsr keçsə də, onlar hələ də qarşısına qoyulan tapşırıqları yerinə yetirir", – deyə Popov vurğuylayıb.

Elektron avadanlıqlar və avtomatlaşdırılmış sistemlər təyyarələrin manevr qabiliyyətini əhəmiyyətli dərəcədə artıracaq və onların idarə olunmasını asanlaşdıracaq.

Soyuq müharibənin veteranları

Bununla belə, perspektivli "strateq"lərin kütləvi istehsalından danışmaq hələ tezdir. Zamanla sınaqdan keçirilmiş raket daşıyıcılarının təkmilləşdirilməsi davam edəcək. Beləliklə, 2021-ci ildə xeyli modernləşdirilmiş Tu-160M bombardmançı təyyarələrinin Hərbi Hava Qüvvələrinə çatdırılmasına başlanılmalıdır. Növbəti yeddi ildə bu cür təyyarələrin sayı 1,5 dəfə artacaq.

Yenilənmiş "Ağ Qu quşları", Amerikanın B-1 Lancer səsdən sürətli bombardmançısına cavab olaraq, 1970-ci illərdə inkişaf etdirilən və dünyanın ən güclü səsdən sürətli təyyarəsi olan Tu-160-a əsaslanır. 1992-ci ildə SSRİ Hərbi Hava Qüvvələrində 35 belə təyyarə var idi. İttifaqın dağılmasından sonra onlardan 19-u Ukraynanın sərəncamına keçdi. Rusiya həmin təyyarələrin yalnız 8-ni qaytara bildi.

Rusiyada Tu-160 təyyarələrinin istehsalını yenidən dirçəltmək üçün proqrama 2015-ci ildə başlanılıb. Nizami bombardmançı təyyarə bazasında inşa edilən ilk təcrübəli raket daşıyıcısı keçən ilin fevralında havaya qalxıb. Qalanları sıfırdan inşa ediləcək. Müasir təyyarə sistemləri, idarəetmə və naviqasiya vasitələri, elektron döyüş sistemləri və silahlara nəzarət sistemi də işlənib-hazırlanıb.

Strateji aviasiya sahəsinin daha bir "köhnəlmiş" təyyarəsi Tu-95 bombardmançısıdır. Həmin təyyarələr 1950-ci illərin ortalarından bəri xidmətdədir. Modernləşdirilmiş Tu-95MS isə 1981-ci ildən istehsal olunur - dünyanın yeganə və ən sürətli turbovintli təyyarəsidir. Raket daşıyıcısının maksimum sürəti saatda 830 kilometrdir. Gövdəsindəki 20 tondan çox döyüş yükünü on min kilometrə qədər çatdırmaq qabiliyyətinə malikdir.

Təkmilləşdirilmiş Tu-95MSM keçən ilin yay aylarında ilk uçuşunu etdi. Səsdən ssürətli "160-lar" kimi, Tu-95 də qabaqcıl silah sistemi və göyərtə avadanlığı ilə təchiz ediləcək.

Təyyarə daha böyük resurslara malik elektrik stansiyaları ilə təchiz ediləcək. Yeni modelin yaradıcılarının verdiyi məlumata görə, yeniləndikdən sonra Tu-95-in döyüş xüsusiyyətləri ikiqat artacaq.

20
 Filipp Kirkorov

Kirkorov Şufutinskinin Litvaya girişi qadağan olunub

10
(Yenilənib 20:08 16.01.2021)
Hazırda Kirkorov və Şufutinski ilə bağlı Litva XİN-də işçi qrupu yaradılıb. Nazirin sözlərinə görə, işçi qrupunun yaradılmasında məqsəd "qara siyahıya salınan bu və ya digər şəxs haqqında əsaslı dəlillərin toplanmasıdır".

BAKI, 16 yanvar — Sputnik. Litva hökuməti Rusiyanın tanınmış müğənniləri Filipp KirkorovMixail Şufutinskinin ölkəyə girişinə qadağa qoyublar. Sputnik Azərbaycan xarici mediaya istinadən bildirir ki, bu barədə Litvanın Xariçi işlər naziri Qabrielyus Landsbergis bəyanatla çıxış edib.

Litvalı nazir hər iki müğənnini "Rusiya siyasətinin yüngül təbliğat" bələdçisi adlandırıb.

Rihanna, arxiv şəkli
© AP Photo / Joel C Ryan/ Invision

Hazırda Kirkorov və Şufutinski ilə bağlı Litva XİN-də işçi qrupu yaradılıb. Nazirin sözlərinə görə, işçi qrupunun yaradılmasında məqsəd "qara siyahıya salınan bu və ya digər şəxs haqqında əsaslı dəlillərin toplanmasıdır".

Qeyd edək ki, hər iki müğənninin Litvada baş tutacaq konsert proqramları koronavirus pandemiyasına görə təxirə salınıb. Kirkorov və Şufutinski isə ləğv edilən konsertlərinə görə əvvəlcədən 30 min avro kompensasiya alıblar.

Baxmayaraq ki, başqa konsert təşkilatçıları da sığorta xarakterli məbləğləri əldə edərək eyni şəkildə xərcləyiblər, Litva mətbuatında Kirkorov və Şufutinskiyə ödənilən məbləğ mənfi rezonans doğurub.

10
 Boris Qraçevski

Koronavirusdan ölən rejissor vaxtilə xərçəngə qalib gəlibmiş

7
(Yenilənib 17:02 16.01.2021)
Bir neçə il əvvəl xərçəng xəstəliyi ilə mübarizə aparan Boris Qraçevskinin orqanizmi xərçəngə qalib gəlsə də, koronavirusla mübarizəyə davam gətirə bilmədi

BAKI, 16 yanvar — Sputnik. Yanvarın 14-də vəfat edən Rusiyanın tanınmış sənət xadimi, "Yeralaş" Uşaq Yumoristik Kinojurnalının bədii rəhbəri Boris Qraçevski ilə yanvarın 17-də vida mərasimi keçiriləcək.

Sputnik Azərbaycan xarici mediaya istinadən xəbər verir ki, dekabrın 28-dən xəstəxanada olan 71 yaşlı rejissor koronavirusa yoluxmuşdu. Dekabrın 31-də vəziyyəti ağırlaşan Boris Qraçevskini reanimasiya şöbəsinə yerləşdirmişdilər. Yanvarın 3-də səhhətində stabilləşmə nəzərə çarpan B.Qraçevski sosial media hesabından məlumat yayaraq, vəziyyətinin düzəldiyini və yaxın zamanlarda evə yazılacağını bildirmişdi. Amma virus öz işini görmüşdü. Belə ki, yenidən vəziyyəti ağırlaşan Boris Qraçevski bir müddət əvvək komaya düşmüşdü. Yanvarın 14-də isə tanınmış rejissor vəfat etdi.

71 yaşlı mərhum Boris Qraçevski ilə vida mərasimi yanvarın 17-də Rusiyanın "Kino Evi"ndə olacaq. Vida mərasimindən sonra mərhum rejissor Troyekurov qəbristanlığında dəfn ediləcək.

Qeyd edək ki, Boris Qraçevski 1949-cu il martın 18-də Moskva vilayətinin Ramenski rayonunda anadan olub. 1974-cü ildə Aleksandr Xmeliklə birlikdə "Yeralaş" uşaq kinojurnalını yaradıb və ömrünün sonunadək jurnalının bədii rəhbəri və baş redaktoru olub.

Xatırladaq ki, bir neçə il əvvəl xərçəng xəstəliyi ilə mübarizə aparan Boris Qraçevskinin orqanizmi xərçəngə qalib gəlsə də, koronavirusla mübarizəyə davam gətirə bilmədi.

7
Rəssamın rəngləri və fırçaları, arxiv şəkli

Adi karandaşla canlı kimi görünən qəhrəmanlarımız: bunlar 14 yaşlı uşağın əl işidir - FOTO

21
(Yenilənib 23:32 16.01.2021)
Yardımlıdan olan yeniyetmə Vətən müharibəsi şəhidlərinin portretlərini sadə karandaşla yaradır. O inanır ki, gələcəkdə məşhur fırça ustası olacaq

BAKI, 16 yanvar - Sputnik, Kəmalə Əliyeva. Akademik təhsilinin olmamasına rəğmən, on dörd yaşlı Səməd İskəndərli karandaşla unikal əsərlər yaradır. O, daha çox Qarabağ müharibəsinin qəhrəmanlarının portretlərini çəkir. Sputnik Azərbaycan bildirir ki, gənc rəssam üçün hazırda ən böyük çətinlik işləmək üçün şəraitin olmaması və rassam ləvazimatlarının yoxluğudur. 

Посмотреть эту публикацию в Instagram

Публикация от İskəndərli Səməd 🇦🇿 (@drawing.smd)

Səməd Yardımlı rayonunun Sırıq kəndində yaşayır. O, rəsmlə uşaqlıqdan maraqlanır. Maliyyə problemlərinə görə ailəsi ona inkişaf etməkdə yardım edə bilmir. Müəllimlə çalışmaq imkanı olmayan Səməd internetdə müxtəlif videoçarxlara baxaraq öyrənir. 

Посмотреть эту публикацию в Instagram

Публикация от İskəndərli Səməd 🇦🇿 (@drawing.smd)

"Təəssüf ki, valideynlərim mənə rəssamlıq üçün lazım olanları ala bilmirlər, çünki bu ləvazimatlar çox bahadır. Əvvəl ancaq sadə karandaşla çəkməyə başladım. Sonra mənim xaricdə yaşayan dostum tanışları vasitəsilə mənə rəngli karandaşlar göndərdi, indi də onlardan istifadə edirəm. Onun sayəsində öz üzərimdə daha çox işləmək arzusu yarandı", - Səməd deyir.

© Photo : Courtesy of Samed Iskenderli
Səməd İskəndərli

Gənc istedad qohumlarını, tanışlarını, müxtəlif filmlərin qəhrəmanlarını çəkir. Son işləri isə Vətən müharibəsinin qəhrəmanlarına həsr olunub. Onun sözlərinə görə, hər dəfə şəhidlərin portretlərini yaradanda böyük məsuliyyət hiss edir və çalışır ki, hər yeni işi öncəkindən daha yaxşı alınsın. 

Səməd əmindir ki, gələcəkdə məşhur rəssam olacaq və onun əsərlərini hər kəs tanıyacaq. 

21
Teqlər:
Yardımlı, yeniyetmə, rəssam, Qarabağ
Mövzu:
Sözlə deyə bilmədiklərimizin izharı - sənət