Strasburqda Avropa Şurasının binası, arxiv şəkli

Rusiya Avropa Şurasına üzvlük haqqı ödəməkdən imtina etdi

155
(Yenilənib 16:11 06.06.2017)
Dumanın spikeri Vyaçeslav Volodin: "Rusiya Avropa Şurasına ilin sonunda ödənilməsi nəzərdə tutulan üçüncü ödənişi etməyəcək"

BAKI, 6 iyun — Sputnik. Rusiya özünün deputatlardan ibarət nümayəndə heyətinin Avropa Şurası Parlament Assambleyasının (AŞPA) işində iştirak etməməsi səbəbindən, Avropa Şurasının büdcəsinə üçüncü ödənişi etməyi dayandırıb. Sputnik Azərbaycan xəbər verir ki, bu barədə məlumatı RİA Novosti-yə Dövlət Dumasının spikeri Vyaçeslav Volodin bildirib.

Rusiya Dövlət Duması
© Sputnik / Владимир Федоренко

Volodinin sözlərinə görə, söhbət 11 milyon avroya yaxın vəsaitdən gedir. "Orada söhbət mərhələli maliyyələşmədən gedir və ilin sonunda ödənilən üçüncü ödəniş edilməyəcək, vəssalam" — deyə Volodin bildirib.

Mayın 23-də KİV-də diplomatik mənbələrə istinadən belə bir məlumat yer almışdı ki, Rusiya AŞPA-ya ödəniləcək xərclərin hesabına AŞ-yə ödədiyi illik haqları ixtisar etməyi planlaşdırır. Federasiya Şurasının Beynəlxalq Məsələlər Komitəsinin üzvü İqor Morozov bu informasiyanı şərh edərkən bildirib ki, AŞPA-ya ayırmalar AŞ-nin digər xərclərinin də olduğu paketə daxildir və onlar bölünə bilməz.

"Rusiya Federasiyası xərcləri ödəməyəcəyi təqdirdə, onun Moskvanın maraqlarına cavab verməyən bu təşkilatdan çıxması məsələsi qaldırılacaq" — deyə senator izah edib.

AŞPA baş katibliyinin mətbuat katibi Deniel Holtgen isə bildirib ki, hələlik təşkilata Rusiya tərəfinin planları barədə heç nə məlum deyil.

Qeyd edək ki, Rusiya Fransa, Böyük Britaniya, Almaniya, İtaliya və Türkiyə ilə yanaşı Avropa Şurası büdcəsinə ən çox vəsait ödəyən əsas ödəyicidir. Donbas və Krımda baş verən hadisələrlə əlaqədar olaraq 2014-cü ilin aprelində Rusiya Federasiyasının bu təşkilatdakı nümayəndə heyəti əsas səlahiyyətlərdən məhrum edilib. Rusiya səsvermə hüququ ilə yanaşı Assambleyanın rəhbər orqanlarının və onun monitorinq missiyasının da işində iştirakdan məhrum edilib.

155
Teqlər:
büdcə, deputat, Rusiya, Avropa Şurası Parlament Assambleyası, AŞPA, ödəniş, Vyaçeslav Volodin, Duma
Əlaqədar
Avropalıların əksəriyyəti "Rusiya təhlükəsinə" inanmır
Rusiya "Türk axını"nın Avropaya genişlənməsi şərtini açıqladı
Türkiyə-Rusiya yaxınlaşmasında Avropa faktoru
Avropa İttifaqı Rusiya əleyhinə sanksiyaların müddətini artıracaq
"Rusiya Avropa sərhədlərinə əlavə hərbi qüvvə yeridə bilər"
Qaz

Avropa tezliklə "eating" "heating" arasında seçim etməli olacaq

16
(Yenilənib 08:27 21.09.2021)
Böyük Britaniyada hər qış bir neçə on min pensiyaçı soyuqdan donub ölür. Onlar qənaət etmək üçün gecələr istilik batareyalarını söndürürlər. 2014-cü ildə 40 min insan bu səbəbdən dünyasını dəyişib.

BAKI, 20 sentyabr — Sputnik. Reallıq Avropanın "enerji keçidi" ilə bağlı planlarına kifayət qədər ağrılı zərbə vurdu. Keçən ildən bu yana təbii qazın topdansatış qiyməti, demək olar ki, on dəfə artıb. Bu isə hər şeyin – elektrik enerjisi, yanacaq, yükdaşıma, ərzaq məhsullarının bahalaşmasına gətirib çıxarıb.

Qiymət artımı əvvəl yalnız birjalarda özünü göstərsə də, bir-iki aydan sonra sıravi avropalının cibinə ciddi şəkildə ziyan vuracaq. Ən yaxşı halda, gələn il Böyük Britaniyada orta ölçülü bir ev təsərrüfatı üçün elektrik enerjisinə əvvəlkindən 1500 funt (150 min rubl) artıq ödəməli olacaqlar. Özü də bu ölkədə əhaliyə satılan bir kilovat elektrik enerjisinin dəyəri Rusiyadakından altı dəfə yüksəkdir. İki milyon ev təsərrüfatının sahibi isə pulları olmadığından borclarını ödəyə bilməyiblər.

Yaxşı bəs yaşıl enerji necə oldu? Planetimizin yaralarına dərman olacaq təmiz elektrik mənbələri hara getdi? Bu yerdə etiraf etmək lazımdır: külək çarxları və günəş panelləri hələlik bu işin öhdəsindən gələ bilmir. Bu il Avropada bərpa olunan enerji mənbələrindən alınan enerjinin miqdarı nəzərəçarpacaq dərəcədə azalıb. Yanvar ayında Avropa İttifaqı (Aİ) nəhəng blekautun astanasına gəlib çıxmışdı.

Yayın küləksiz havası, yüksək buludluluq, soyuq keçən qış, üzümüzə gələn qışın daha sərt olacağı ilə bağlı həyəcan təbilinin çalınması – belə məlum oldu ki, bütün bunlar qiymətin formalaşmasına planetimizdəki "karbon izini" azaltmaqla bağlı xoş niyyətli arzulardan daha güclü təsir göstərirmiş.

Nəticə özünü çox gözlətmədi. Elektrik enerjisinin bahalaşması gübrə zavodlarının bağlanmasına səbəb oldu. Yükdaşımalarının qiyməti maya vurulmuş xəmir kimi qabardı. Atmosferi istixana qazları ilə çirkləndirməkdə günahlandırılan fermerlər qorxuya düşərək öz məhsullarının qiymətini artırır. İşini itirən insanlar isə supermarketlərdəki qiymətlərə dəhşətlə baxmağa başlayıblar.

Avropalıların enerji böhranından çıxış yolu açıq-aşkardır – Rusiya ilə əməkdaşlığı inkişaf etdirmək və ölkənin hazırda ən təmiz, ən güclü enerji mənbəyi sayılan AES-lərindən əldə olunan elektrik enerjisi almaq.

Amma yox, olmaz, axı amerikalı tərəfdaşları bunu səhv başa düşə bilərlər. Və beləliklə, Avropa hökumətləri bütün eko sloqanlarını bir tərəfə qoyaraq kütləvi şəkildə ən çirkli, ən ziyanlı və alimlər tərəfindən haqlı olaraq tənqid edilən yanacağa – kömürə keçməyə başlayıblar.

Avropada orta sinfin müflisləşməsi prosesi bütün il boyu rekord templə davam edib. Qiymət artımının sürəti da bundan geri qalmır. Hələ 2020-ci ilin sentyabr ayında Böyük Britaniyada uşaqlı ailələrin 14 faizinin qidaya pulu çatmırdı. Bu yay belə ailələrin sayı 24 faizə yüksəlib.

Hökumət yoxsulları dəstəkləməyə cəhd göstərir. Məktəb vaxtı pulsuz yeməklə təmin olunan uşaqlara yay tətilində də bu yardım davam etdirildi. Bəzi ailələrə belə yemək paylarını gətirib əldən veriblər. Valideynlər isə sosial şəbəkələrdə həmin payların şəklini çəkib paylaşıblar. Cəmiyyət də görüb qəzəblənib. Yemək qutusunun içində makaron, iki banka lobya, bir neçə nazik pendir dilimi, bir az kartof, iki yerkökü və üç alma olub. Yeri gəlmişkən, bu pay bir həftə üçün nəzərdə tutulub.

Aclıq çəkən ailələrə yemək talonlarının verilməsinə də başlanılıb. Bir həftəlik yemək talonu üç funt sterlinqlik (təxminən 300 rubl) yemək almağa imkan verirdi. İndi isə bu, 4,25 funt "dəyərindədir". Həmin talonla mağazadan yalnız süd, meyvə-tərəvəz, paxlalı və dənli bitkilər, uşaq qidası almağa icazə verilir. Yəni, nə ət, nə balıq, nə vetçina, nə də şirniyyat! Sizcə, "Tesko"-dan bu pula real olaraq nə almaq mümkündür? İki litr süd, bir neçə kilo kartof, 5 banan – vəssalam!

İngiltərə hökuməti bunu "sağlam qidalanma" adlandırır. Bu vəziyyət bəzi insanlara hərbi kommunizmin aclıq dövrünü xatırladır. Vaxtilə bu barədə bir xeyli şeir, poema da yazılıb.

Hüquq müdafiəçilərinin sözlərinə görə, kəskin qiymət artımı fonunda aztəminatlı ailələri daha çətin dövr gözləyir: tezliklə onlar "eating" (yemək) və "heating" (isinmək) arasından seçim etməli olacaqlar.

Bir qayda olaraq, Böyük Britaniyada hər qış bir neçə on min pensiyaçı soyuqdan donub ölür. Onlar qənaət etmək üçün gecələr istilik batareyalarını söndürürlər. Səhər isə onları donub ölmüş vəziyyətdə tapırlar. 2014-cü ildə 40 min insan bu səbəbdən dünyasını dəyişib. Bu qış belə ölümlərin sayının bir az da artacağı gözlənilir.

İspaniyada qış bir o qədər sərt keçməsə də, qida baxımından vəziyyət yaxşı deyil. Təkcə Madriddə bu ilin əvvəlində 186 min insan müntəzəm şəkildə ərzaq bankalarında verilən pulsuz yemək üçün müraciət edib. Bu son 25 ilin ən pis göstəricisidir.

Aclıq çəkən insanlar arasında yaşlıların sayı get-gedə artır. Çünki onlar öz pensiyasını işsiz qalmış uşaqlarına və nəvələrinə vermək məcburiyyətində qalırlar.

"Xaç anası" xeyriyyə təşkilatının məlumatına görə, quruma yardım almaq üçün müraciət edən qocaların sayı il ərzində 63 faiz artıb.

Kasıblara pulsuz yemək paylanması işini təşkil edən Madridin San Xuan de Dios kilsəsinin baş keşişi BBC-nin jurnalistlərinə bildirib ki, bəzi insanlar onun yanına şəhərin o biri başından payı-piyada gəlmək məcburiyyətindədir. Yola iki saat vaxt sərf edirlər, çünki avtobusa bilet almağa pulları yoxdur. Özü də onlar bomjlar və ya evsiz-eşiksiz narkomanlar deyil, Avropa orta sinfinin müflisləşmiş nümayəndələridir. İşini itirib əlindəki ehtiyatını xərcləyərək birdən-birə başlayan bahalıq qarşısında aciz qalmış insanlardır.

Elektrik enerjisinin bahalaşmasının daha bir pis nəticəsi var. Bu, Avropa məhsullarının dünya bazarında rəqabətə davam gətirməsinə imkan vermir. Aİ üçün həmişə əsas bazar Amerika olub. Bu bazara girmək imkanı avropalıları okeanın o tayındakı tərəfdaşlarına heç də Amerika hərbi bazalarından daha az bağlamır.

Ancaq indi paradoksal vəziyyət yaranıb. Avropalıları yaşıl enerjiyə keçməyə ruhlandıran Amerika hakimiyyəti özü günəş və ya külək enerjisinə keçməyə hazırlaşmır. Ucuz elektrik onlara rəqabətdə üstünlük qazandırır və Aİ-ni bazardan sıxışdırıb çıxarmağa imkan verir. Bu qəddarlıq deyilmi? Özü də müttəfiqlərinə qarşı? Amma məgər ABŞ öz vassallarına qarşı həmişə belə davranmayıb? Hər zaman iki yoldan yalnız özünə sərf edəni seçməyib?

Xalq kütlələrinin artan yoxsulluğu fonunda hətta reallıqdan xeyli uzaq düşmüş Avropa siyasətçiləri belə hər hansı bir tədbir görmək qərarına gəldilər. Onlar günahkar axtarmağa başladılar və dərhal da tapdılar. Bəli, heç də təəccüblü deyil, bu dəfə də günahkar ruslar oldu.

Dayanın! Axı söhbət qazın topdansatış qiymətindən, "Qazprom"un heç vaxt bağlamaq istəmədiyi qısamüddətli müqavilələrdən gedir. Şirkət hətta bu məsələ ilə bağlı Aİ ilə məhkəmə çəkişməsinə də girmişdi, amma işi uduzmuşdu.

"Qazprom" həmişə sabit qiymətə əsaslanan, birja dalğalanmalarından təsirlənməyən uzunmüddətli müqavilələrin tərəfdarı olub. Ancaq həmin vaxt avropalılara topdansatış qiyməti sərf edirdi və təkidlə bunu tələb etdilər. İndi isə özlərinin acgözlüklə verilmiş və heç də uzaqgörən olmayan qərarına görə Rusiyanı ittiham etməyə çalışırlar.

Uzun illərdir ki, "Qazprom" avropalıların çaldığı havaya oynayır. İndi də əsəbləşirlər ki, guya belə danışmamışdıq. Bizə hər şeyi havayı verin! Bütün bunlar Ukraynanı xatırladır. Və əlbəttə ki, bu iddiaların heç bir perspektivi yoxdur.

Bəs avropalıların başqa hansı çıxış yolu var? Amerikadan mayeləşdirilmiş təbii qaz almaq? Okeanın o tayındakı tərəfdaş bazarda manipulyasiya aparmaq üzrə ustadır. Müttəfiqlərinin aciz vəziyyətindən istifadə edərək o qaza elə qiymət qoyar ki, Aİ-nin indiki problemləri bunun yanında toya getməli olar.

Əgər Avropa elitasından fərqli olaraq, sağlam düşüncə ilə fikir yürütsək görərik ki, indi Rusiya qazına yeganə alternativ Rusiyanın AES-ləridir. Ya da, ən yaxşısı elə hamısı bir yerdə...

Həmçinin oxuyun:

"Şimal axını-2"nin inşası başa çatıb

Əfqanıstan, "Şimal Axını-2" və seçkiyə müdaxilə: Lavrovun əsas açıqlamaları

16
Teqlər:
Avropa, qaz
Ziyarətçilər Moskvada Worldfood Moscow sərgisində, arxiv şəkli

Azərbaycan məhsulları Moskvada beynəlxalq sərgidə nümayiş olunacaq

6
(Yenilənib 19:57 20.09.2021)
Sərgidə Azərbaycanın 20-dən çox şirkətinin istehsal etdiyi meyvə şirələri, müxtəlif növ şərablar, təbii mineral sular, çay, süd məhsulları, fındıq, meyvə-tərəvəz və s. vahid ölkə stendi ilə nümayiş etdiriləcək.

BAKI, 20 sentyabr — Sputnik. Sentyabrın 21-24-də Rusiyanın Moskva şəhərində "Worldfood Moscow" beynəlxalq ərzaq sərgisi keçiriləcək. Bu barədə İqtisadiyyat Nazirliyindən Sputnik Azərbaycan-a məlumat verilib.

Sərgidə Azərbaycanın 20-dən çox şirkətinin istehsal etdiyi meyvə şirələri, müxtəlif növ şərablar, təbii mineral sular, çay, süd məhsulları, fındıq, meyvə-tərəvəz, konservləşdirilmiş məhsullar, qənnadı məmulatları və s. vahid ölkə stendi ilə nümayiş etdiriləcək. Həmçinin, sərgidə ölkəmizin mədəniyyəti, turizm, biznes və investisiya imkanları təbliğ olunacaq.

Qeyd edək ki, Azərbaycan bu il artıq 5-ci dəfə "WorldFood 2021" sərgisində vahid ölkə stendi ilə təmsil olunacaq.

Azərbaycan məhsulları ilk dəfə "Heimtextil Russia 2021" sərgisində

Xatırladaq ki, sentyabrın 14-dən 16-dək Rusiyanın paytaxtı Moskvada ev tekstili, interyer parçaları və dekor materiallarının nümayiş olunduğu "Heimtextil Russia 2021" sərgisi keçirilib. Sərgidə tekstil sahəsində fəaliyyət göstərən şirkətlər öz məhsullarını təqdim etmək, həmçinin təcrübə mübadiləsi və yeni əməkdaşlığın qurulması imkanı əldə ediblər.

İqtisadiyyat Nazirliyinin dəstəyi, Azərbaycanda İxracın və İnvestisiyaların Təşviqi Fondunun (AZPROMO) təşkilatçılığı ilə sərgidə interyer və ev tekstili, xalçaçılıq, iplik istehsalı kimi məhsulların istehsalında fəaliyyət göstərən Azərbaycan şirkətləri "Made in Azerbaijan" vahid ölkə stendi ilə təmsil olunub.

Eyni zamanda, Azərbaycanın qədim sənət nümunəsi olan, incə ornamentləri və zərif naxışları özündə birləşdirən Azərbaycan xalçaları da xüsusi milli stenddə nümayiş olunub.

Həmçinin oxuyun:

Əllidən artıq müəssisədən Rusiyaya alma ixracına icazə verilib

6
Teqlər:
Moskva, Azərbaycan, məhsul

Ermənistan tərəfi mövcud reallıqlarla barışmaq istəmir - Ombudsmandan çağırış

3
Səbinə Əliyeva qeyd edir ki, qonşu dövlətlərlə dinc yanaşı yaşamaq prinsipini rəhbər tutan Azərbaycan Ermənistan dövləti ilə münasibətlərdəki gərginliyin azaldılması yolunda konkret təkliflər irəli sürür. Lakin Ermənistan bu çağırışlara məhəl qoymur.

BAKI, 21 sentyabr — Sputnik. Azərbaycan Respublikasının İnsan Hüquqları üzrə Müvəkkili (Ombudsman) Səbinə Əliyeva 21 sentyabr - Beynəlxalq Sülh Günü ilə bağlı müraciət yayıb.

Sputnik Azərbaycan-ın məlumatına görə, müraciətdə deyilir:

"Beynəlxalq Sülh Gününün əsası 1981-ci ilin 20 noyabr tarixində Birləşmiş Millətlər Təşkilatının Baş Assambleyası tərəfindən qoyulmuşdur. 2001-ci ilin 28 sentyabr tarixində Baş Assambleyanın yekdilliklə qəbul etdiyi qərara uyğun olaraq, hər il 21 sentyabr - Beynəlxalq Sülh Günü kimi dünyada qeyd olunur.

Bu gün insan hüquqlarının fövqündə dayanan, bəşəriyyətin dayanıqlı inkişafına ciddi maneələr yaradan və həlli olduqca vacib olan qlobal problemlərindən biri kimi dünyada sülhün bərqərar edilməsi BMT-nin Dayanıqlı İnkişaf Məqsədlərinin yerinə yetirilməsi baxımından da əhəmiyyətlidir. Yeri gəlmişkən, 2021-ci il üçün Beynəlxalq Sülh Gününün mövzusu “Ədalətli və dayanıqlı dünya naminə “daha yaxşı bərpa” adlanır.

Beynəlxalq və ölkə miqyasında insan hüquq və azadlıqlarının etibarlı şəkildə müdafiə edilməsi üçün sülh və təhlükəsizliyin təmini ən mühüm amillərdən biridir. Bu gün dünyada sülh qlobal çağırış qismində çıxış edir və dövlətlərin suverenliyinin qorunması, birgəyaşayışın təşviq edilməsi fonunda ölkələr, konfessiyalar və sivilizasiyalar arasında genişlənən ziddiyyətlər, davam edən münaqişələr və yaranan yeni müharibə ocaqları sülhün təmin olunmasına birbaşa maneə törədir. Hazırda bu cür silahlı münaqişə və müharibələrin hələ də davam etməsi nəticəsində milyonlarla insan, o cümlədən uşaqlar, qadınlar, ahıllar, əlilliyi olan şəxslər öz doğma yurdlarından didərgin salınır.

Təəssüflə qeyd etmək istərdik ki, sülh prosesinə davamlı olaraq maneə yaradan Ermənistanın uzun illər boyu Azərbaycana qarşı işğalçılıq, etnik təmizləmə siyasəti regionda sabitliyə və əmin-amanlığa daimi təhdid və təhlükədir.

BMT Təhlükəsizlik Şurasının Ermənistanın hərbi təcavüzünün aradan qaldırılması, Azərbaycanın beynəlxalq səviyyədə tanınmış sərhədləri daxilində ərazi bütövlüyünün bərpası, qaçqın və məcburi köçkünlərin doğma öz yurdlarına qayıtması, bununla da regionda davamlı sülhün və təhlükəsizliyin təmini ilə bağlı 1993-cü il tarixli 822, 853, 874 və 884 saylı qətnamələrinin, habelə BMT Baş Assambleyasının Ermənistan silahlı qüvvələrinin işğal edilmiş Azərbaycan torpaqlarından çıxarılmasını nəzərdə tutan “Azərbaycanın işğal olunmuş ərazilərində vəziyyət” adlı 2008-ci il 14 mart tarixli qətnaməsinin icrası istiqamətində uzun müddət ərzində heç bir əməli addım atılmamış və bu sənədlərdə öz əksini tapmış müddəalar sadəcə kağız üzərində qalmışdır. Problemin həllində vasitəçilik missiyasını həyata keçirən beynəlxalq təşkilatların apardıqları uzun sürən sülh danışıqları isə heç bir səmərə verməmişdir.

Bu baxımdan beynəlxalq səviyyədə heç bir təzyiqə məruz qalmayacağına əmin olan və bundan ruhlanan Ermənistanın siyasi-hərbi rəhbərləri cəzasızlıq mühitindən istifadə edərək Azərbaycana qarşı sülh və insanlıq əleyhinə cinayətləri, müharibə cinayətlərini, terrorçuluq, terrorçuluğu maliyyələşdirmə ilə əlaqədar cinayət əməllərini davam etdirmişlər.

BMT Nizamnaməsinin 51-ci maddəsinə uyğun olaraq, Azərbaycanın özünümüdafiə hüququnun mövcudluğuna baxmayaraq, dövlətimiz beynəlxalq hüququn ümumtanınmış prinsip və normalarına sadiq qalmaqla daim sülhsevər siyasət aparmış, uzun müddət səbr edərək, ərazi bütövlüyünü sülh yolu ilə həll etməyə çalışmışdır.  Lakin bütün cəhdlərə baxmayaraq Ermənistan ikili standartlarla pərdələnərək özünün işğalçılıq siyasətindən əl çəkməmişdir.

Ötən il iyul ayında yenidən Azərbaycana qarşı ərazi iddiaları ilə çıxış edən Ermənistan silahlı qüvvələri 2020-ci ilin 27 sentyabr tarixindən başlayaraq hətta qadağan edilmiş silahlardan, o cümlədən əməliyyat-taktiki ballistik raket kompleksindən istifadə etməklə Azərbaycan silahlı qüvvələrinin bölmələrini, həmçinin cəbhə bölgəsindən uzaq məsafədə yerləşən və əhalinin sıx məskunlaşdığı yaşayış məntəqələrini qəsdən və məqsədli olaraq atəşə tutmuşdur. Nəticədə 12-si uşaq olmaqla, 94 mülki şəxs həlak olmuş, 50-si uşaq olmaqla, 414 nəfər yaralanmış, 3410-dan çox ev, 120 çoxmənzilli yaşayış binası və çoxlu sayda məktəb, xəstəxana, uşaq bağçası da daxil olmaqla 512 mülki infrastruktur dağıdılmışdır.

Bütün bunlar isə hərbi münaqişələr zamanı mülki əhalinin - uşaqların, qadınların, ahılların, əlilliyi olan şəxslərin insan hüquqlarının qorunmasına dair beynəlxalq müqavilələrin, o cümlədən “Müharibə qurbanlarının müdafiəsi haqqında” 1949-cu il 12 avqust tarixli Cenevrə konvensiyaları və onların əlavə protokollarının, eləcə də BMT-nin “Qadın və uşaqların fövqəladə hallarda, silahlı münaqişələr dövründə müdafiəsi haqqında” Bəyannaməsinin, “Uşaq hüquqları haqqında”, “Əlilliyi olan şəxslərin hüquqları haqqında” konvensiyalarının müddəalarının ciddi şəkildə pozulması ilə nəticələnmişdir.

Ermənistan tərəfindən qadağan olunmuş kimyəvi silahlardan istifadə edilməklə, qəsdən və məqsədli şəkildə kütləvi yanğınlar törədilməklə həyata keçirilmiş ekoloji terror aktları nəticəsində Azərbaycanın Qarabağ bölgəsində ətraf mühit, o cümlədən təmiz su mənbələri fiziki və kimyəvi çirklənməyə məruz qalmış, müxtəlif nadir bitki və heyvan növləri məhv olmuş, çay və göllərdə özünü tənzimləmə prosesinin dayanması su hövzələrinin bütün canlılar üçün zərərli, ölü bir zonaya çevrilməsinə gətirib çıxarmışdır. Beləliklə də təkcə ölkəmizin deyil, bütövlükdə regionun təbiətinə, flora və faunasına ciddi ziyan vurulmuşdur. Bu isə Ermənistanın qoşulduğu ekologiya və ətraf mühitlə bağlı beynəlxalq müqavilələrin, o cümlədən, BMT-nin “Ətraf mühitin dəyişdirilməsi üsullarının hərbi və ya hər hansı başqa düşmənsayağı istifadəsinin qadağan edilməsi haqqında” Konvensiyasının pozulması deməkdir.

Azərbaycan dövləti beynəlxalq səviyyədə tanınmış sərhədləri daxilində ərazi bütövlüyünün bərpasına və regionda davamlı sülhün və təhlükəsizliyin bərqərar edilməsinə nail olmaq məqsədilə 2020-ci ilin 27 sentyabr – 10 noyabr tarixləri ərzində həyata keçirdiyi 44 günlük uğurlu əks hücum əməliyyatları nəticəsində Ermənistanın işğalı altında olan torpaqlarını azad etməklə yuxarıda qeyd olunan qətnamələrin icrasını təkbaşına təmin etmişdir.

Ermənistan və Azərbaycan arasındakı bütün hərbi əməliyyatlara son qoyulduğunu elan edən 2020-ci il 10 noyabr tarixli üçtərəfli bəyanatın imzalanması ilə, demək olar ki, münaqişə artıq başa çatmışdır. 44 günlük Vətən müharibəsindən sonra Cənubi Qafqazda dövlətlərarası münasibətlərin yeni reallıqlara uyğun olaraq normallaşdırılmasına və inkişafına xidmət edən davamlı sülhün təmin olunması, regionda uzun müddət davam etmiş münaqişənin tam aradan qaldırılması, bölgədəki bütün iqtisadi və nəqliyyat əlaqələrinin bərpa edilməsi üçün yeni imkanlar yaranmışdır.

Azərbaycan tərəfi özünün ədalətli sülh siyasətinə, üçtərəli bəyanatda nəzərdə tutulmuş öhdəliklərin yerinə yetirilməsinə sadiq qalaraq, Ermənistan tərəfindən beynəlxalq səviyyədə tanınmış sərhədlərinin tam bərpa olunmasına dinc yolla şərait yaradıldığı və ərazi bütövlüyünə hörmət bəslənildiyi təqdirdə yekun sülh müqaviləsinin bağlanmasında, hər iki ölkənin xalqları arasında normal qonşuluq münasibətlərinin qurulmasında maraqlı olduğunu dəfələrlə bəyan etmişdir. Lakin buna baxmayaraq, Ermənistan tərəfi mövcud reallıqlarla barışmaq istəməyərək, üçtərəfli bəyanatın şərtlərini yerinə yetirməkdən boyun qaçırmaqla yanaşı, Azərbaycana qarşı hərbi təxribatlarını və qarayaxma kampaniyasını davam etdirir.

Xüsusilə də müharibədən sonrakı dövrdə xalqlar arasında yaranacaq əlaqələrin və regionda sabit sülh şəraiti barəsində müzakirələrin aparılması gözlənildiyi halda Ermənistan siyasi elitası tərəfindən Azərbaycana və onun vətəndaşlarına qarşı etnik cəhətdən dözümsüzlüyü ifadə edən bəyanatların səsləndirilməsinin şahidi oluruq.

Qonşu dövlətlərlə dinc yanaşı yaşamaq və regional əməkdaşlığı inkişaf etdirmək prinsipini rəhbər tutan Azərbaycan Ermənistan dövləti ilə münasibətlərdəki gərginliyin azaldılması, regional sülhü möhkəmləndirməsi və əməkdaşlığı genişləndirilməsi yolunda konkret təkliflər irəli sürür. Lakin Ermənistan bu çağırışlara məhəl qoymayaraq, müxtəlif media resurslarında və sosial şəbəkələrdə azərbaycanlılara qarşı nifrət təbliğatını davam etdirir.

Azad olunmuş ərazilərdə şəhərlər, qəsəbələr, kəndlər Ermənistan silahlı qüvvələri tərəfindən, demək olar ki, tamamilə dağıdılmış, kütləvi şəkildə talan edilmişdir. Daha ciddi təhlükə isə eyni zamanda həmin ərazilərdə yüz minlərlə mina basdırılmasıdır. Təbii ki, onilliklər boyu aktiv qalaraq ciddi risk daşıyan bu minaların mövcudluğu insanların yaşamaq hüququna təhdid olmaqla yanaşı, məcburi köçkünlərin həmin ərazilərə geri qayıtmasına maneə törədir, ümumilikdə bərpa və inkişaf prosesini əhəmiyyətli dərəcədə ləngidir.

Müharibənin başa çatmasından sonra yalnız hərbi qulluqçuların deyil, mülki şəxslərin də minaya düşərək həlak olduğu və ya yaralandığı onlarla hal baş vermişdir. İşğal dövründə minaladığı ərazilərin dəqiq xəritələrini Azərbaycana təhvil verməkdən boyun qaçıran Ermənistan tərəfi insanların həyat və sağlamlığına ciddi təhlükə yaratmaqla bərabər, işğaldan azad edilmiş ərazilərimizdə bərpa-quruculuq işləri istiqamətində dövlət əhəmiyyətli layihələrin həyata keçirilməsinə də maneə törədir. Bununla da o, beynəlxalq humanitar hüququn fərq qoymadan hücum etmənin qadağan olunması prinsipini, 1949-cu il tarixli Cenevrə Konvensiyalarının I Əlavə Protokolunun tələblərini pozur və beynəlxalq ictimaiyyətə açıq hörmətsizlik nümayiş etdirir.

Ermənistanın Azərbaycana qarşı hərbi təcavüzü nəticəsində itkin düşmüş şəxs kimi qeydiyyata alınmış 3890 soydaşımızın taleyi barədə qarşı tərəfdən hələ də məlumat əldə etmək mümkün olmamışdır. Təəssüf ki, hazırda irəli sürülən sülh təşəbbüslərindən müxtəlif cəhdlərlə yayınan Ermənistan tərəfi müharibə başa çatdıqdan sonra da itkin düşənlərlə bağlı məlumat mübadiləsində əməkdaşlıqdan boyun qaçırır.

Beynəlxalq hüququn norma və prinsiplərindən irəli gələn öhdəliklərin səmərəli icrasında ədalətli sülhün və qarşılıqlı anlaşmanın mühüm rol oynadığını nəzərə alaraq,

Beynəlxalq insan hüquqları təşkilatlarını, dünya dövlətlərini, xarici ölkələrdə fəaliyyət göstərən ombudsman təsisatlarını və digər milli insan hüquqları institutlarını regionda pozulan insan hüquqlarının bərpası naminə, Ermənistan tərəfindən beynəlxalq hüququn norma və prinsiplərinə əməl olunması və daimi sülhün bərqərar olunması istiqamətində birgə səylər göstərməyə,

Ermənistanı Azərbaycanın beynəlxalq səviyyədə tanınmış ərazi bütövlüyünə hörmət bəsləməyə, mülki əhalinin həyat və sağlamlığı üçün təhlükə yaradan, fundamental insan hüquqlarının kobud şəkildə pozulmasına yönəlmiş təxribatçı əməllərdən çəkinməyə,

Tərəflər arasındakı dövlət sərhədinin dəqiqləşdirilməsi məqsədilə delimitasiya və demarkasiya prosesinin obyektiv şəkildə həyata keçirilməsinə və regionun siyasi-iqtisadi inkişafı baxımından mühüm əhəmiyyət kəsb edən yekun sülh müqaviləsinin bağlanmasına mane olan əməllərə son qoymağa,

Birinci və İkinci Qarabağ müharibəsi dövründə itkin düşmüş şəxslərin  taleyi barədə obyektiv məlumatın təqdim edilməsi və işğaldan azad edilmiş şəhər və rayonlarda basdırılmış minaların dəqiq xəritələrinin Azərbaycan tərəfinə təhvil verilməsi ilə bağlı təcili tədbirlər görməyə,

Regionun inkişafı üçün əhəmiyyətli nəqliyyat kommunikasiyalarının açılmasına, o cümlədən Naxçıvan Muxtar Respublikası ilə Azərbaycanın qərb rayonlarını birləşdirəcək yeni nəqliyyat kommunikasiya xətlərinin inşasına, məcburi köçkünlərin və qaçqınların öz əzəli ata-baba torpaqlarına geri qayıdaraq dinc şəkildə yaşamalarına şərait yaratmaqla 2020-ci il 10 noyabr tarixli üçtərəfli bəyanatın bütün şərtlərinə əməl etməyə çağırırıq".

Qeyd edək ki, müraciət BMT-nin Baş Katibinə, BMT-nin Təhlükəsizlik Şurasına, BMT-nin İnsan Hüquqları üzrə Ali Komissarına, BMT-nin Qaçqınlar üzrə Ali Komissarına, BMT-nin İnsan Hüquqları Şurasına, YUNİSEF-in, YUNESKO-nun, Avropa İttifaqının, Avropa Şurasının, ATƏT-in rəhbərlərinə, Beynəlxalq və Avropa Ombudsmanlar İnstitutlarına, Asiya Ombudsmanlar Assosiasiyasına, İslam Əməkdaşlıq Təşkilatına və bu quruma üzv dövlətlərin Ombudsmanlar Assosiasiyasına, İslam Əməkdaşlıq Təşkilatının Müstəqil Daimi İnsan Hüquqları Komissiyasına, Avropa Uşaq Hüquqları Ombudsmanları Şəbəkəsinə, Beynəlxalq Sülh Bürosuna, Universal Sülh Federasiyasına, müxtəlif ölkələrin ombudsmanlarına və milli insan hüquqları institutlarına, Azərbaycan Respublikasının xarici ölkələrdəki və xarici ölkələrin respublikamızdakı səfirliklərinə, Azərbaycanın diaspor təşkilatlarına göndərilib.

Eləcə də oxuyun:

3
Teqlər:
Qarabağ, Azərbaycan, Ermənistan, müharibə, ombudsman, sülh, müraciət