доллар

Manatın taleyi Amerikadan asılıdı...

320
(Yenilənib 11:27 14.12.2015)
Ekspertlərin fikrincə, neftin qiymətinin düşməsi Azərbaycanda növbəti devalvasiya siqnalını verir

Manatın taleyi Amerikadan asılıdı...
Neftin qiymətinin enməsi fonunda manatın ucuzlaşma ehtimalları yenidən güclənir. Ekspertlər manatın yenidən dəyərdən düşəcəyini bildirirlər. Belə ki, manat üçün neftin təhlükəli qiymət həddi olan 40 dollar göstəricisi artıq yaxınlaşıb.

Ekspertlərin sözlərinə görə, hökumət manatı saxlamaq üçün addımlar atır, amma onlar bir nəticə vermir. Üstəlik, bəzi amillər devalvasiya ehtimalını daha da artırır. Mərkəzi Bankın ehtiyatları əriyərək artıq kritik həddə yaxınlaşır. Bu səbəbdən də hökumətin manatı dəstəkləməkdən imtina edəcəyi gözlənilir.

Manatın dəyərdən düşəcəyini bildirən səbəb tək neftin qiymətinin enməsi deyil. Ekspert Samir Əliyevin fikrincə, bu məsələyə Amerika Mərkəzi Bankının uçot dərəcəsi haqda qəbul edəcəyi qərar da təsir edə bilər:

“15-16 dekabrda FED-in, yəni Amerika Mərkəzi Bankının iclası olacaq və orada, çox güman ki, uçot dərəcəsinin qaldırılması qərarı veriləcək. Ehtimal yüksəkdir. Bu baş verərsə, dollar bahalaşacaq. Rəsmi açıqlamalarda Mərkəzi Bankın rəhbəri, hətta maliyyə naziri də qeyd ediblər ki, 40 dollara qədər manat üçün təhlükə yoxdur, 40 dollardan sonra təhlükə yaranır. Və indi də, artıq 40 dollar civarındadır və hətta bir müddət 39-a qədər düşmüşdü. Deməli, yenə də bu məsələ gündəmə gəlir. Neftin qiymətinin düşməsi Azərbaycanda növbəti devalvasiya – manatın ucuzlaşması siqnalını verir. Bu da qiymətlərin artması və yüksək inflasiya ilə qarşılana bilər”.

Ekspert Əkrəm Həsənov da devalvasiyanın qaçılmaz olduğunu bildirib. Onun sözlərinə görə, neftin qiyməti 50 dollar olsa belə, bu baş verəcək. Çünki Mərkəzi Bankın valyuta ehtiyatları əriyir, ölkənin valyuta gəlirləri azalır, Mərkəzi Bank isə ötən müddət ərzində bunun qarşısını almaq üçün heç bir əməli tədbir görməyib.

İqtisadçı ekspert Nicat Hacızadənin sözlərinə görə, yenidən devalvasiya olarsa, keçən dəfəki kimi sərt deyil, axan məzənnə ilə baş verə bilər:

“Hal-hazırda Azərbaycan manatı riskli haldadır. Həm Dünya Bankı, həm Beynəlxalq Maliyyə Korporasiyasının proqnozları da bunu göstərir ki, manatın 2016-cı ildə bir qədər dəyərdən düşmə proqnozu var və mümkün ola bilər. Səbəb də bundan ibarətdir ki, artıq Mərkəzi Bankın ehtiyyatları yetərincə azalıb. Hal-hazırki ehtiyyatlarla intervensiya etmək də çox risklidir. Axan məzənnə siyasətinə keçid hazırda prioritetdir. 2016-cı ildə proqnoz var ki, manat üzən məzənnə sisteminə keçsin və bazara artıq rahat şəkildə buraxılsın”.

Qeyd edək ki, ölkədə pul kütləsi də azalır və proqnozlara görə, azalma hələ davam edəcək. Pul kütləsinin azalmasını da ekspertlər manatın dəyərdən düşməsi ilə bağlayırlar. Çünki hamı Mərkəzi Bankın buraxdığı manatı bəyənməyərək geri qaytarıb, əvəzində dollar alır. Nicat Hacızadənin fikrincə, bu, əhalinin manatın zəifləyəcəyini hiss etməsi ilə bağlıdır:

“Əhalinin əlindəki pul kütləsi hazırda manatladır. Gün ərzində əhalinin dövr etdiyi pullar manatladır. Amma əhali bazardan dolları bir qədər özünə tərəf götürüb və onu, banklarda depozit şəklində və ya öz evlərində saxlayırlar. Hazırda əhali dollara daha çox inanır. Manatın zəifləməsi proqnozlarını artıq əhalinin əksər hissəsi gözləyir və özü də proqnozlaşdırır ki, manat bir qədər dəyərdən düşəcək”.

Samir Əliyev qeyd edib ki, “Nə qədər çətin olsa da, deməliyik ki, artıq devalvasiyanın olub-olmaması yox, onun necə və nə vaxt baş verməsi müzakirə mövzusudur. Mövcud amillər devalvasiya ehtimalını artırır. Azərbaycanın ən böyük valyuta ehtiyatı cəmləşən Neft Fondu çətin durumdadır. Fondun bu il gəlirləri ən yaxşı halda 7 milyard manat civarında olacaq. Halbuki Fondun təkcə büdcə qarşısında öhdəliyi 8,1 milyard manatdır. Deməli, Fondda təxminən 2 milyard manata yaxın kəsir yaranacaq və yəqin ki, xaricdəki aktivlərinə müraciət etməli olacaq. Devalvasiya Neft Fondu üçün əlavə oksigen ola bilər”.

Ekspertlərin fikrincə, neftin hazırki qiymətləri manata dəstək verə bilmir. Reallıq göstərir ki, manatı indiki səviyyədə uzun müddət saxlamaq mümkün olmayacaq. Hökumət isə hazırda iki seçim qarşısında qalıb: kəskin, yoxsa yumşaq devalvasiya?..

320
Filologiya elmləri doktoru, professor Qulu Məhərrəmli

Professor: ““Media haqqında” qanunla bağlı ortada xeyli suallar var”

9
(Yenilənib 09:49 13.04.2021)
BDU-nun jurnalistika fakültəsinin professoru Qulu Məhərrəmli deyir ki, qanunu cilalamaq və işlək hala gətirmək bu gün çox vacibdir
Qulu Məhərrəmli: “Mediamızın əsas problemlərindən biri peşəkar fəaliyyətin qurulmasıdır”

“Media haqqında” yeni qanun layihəsi medianın inkişafına imkan verəcək”. Bunu Azərbaycan Prezidentinin köməkçisi Hikmət Hacıyev Bakıda keçirilən Türkdilli Dövlətlərin Əməkdaşlıq Şurasının (Türk Şurası) informasiya və media üzrə məsul nazirlərinin və yüksək vəzifəli rəsmilərinin 3-cü toplantısında çıxış edən zaman deyib.

BDU-nun jurnalistika fakültəsinin professoru Qulu Məhərrəmli Sputnik Azərbaycan-a deyir ki, “Media haqqında” qanunla bağlı ortada xeyli suallar var və onların ictimai müzakirəyə çıxarılacağı gözlənilir: “Əvvəlki qanunda o qədər dəyişikliklər edilmişdi ki, qanunun mahiyyəti təhrif edilərək tanınmaz hala düşmüşdü. Ona görə də qanunu cilalamaq və işlək hala gətirmək bu gün çox vacibdir. Azərbaycan mediasının əsas problemlərindən biri mövcud söz azadlığı çərçivəsində peşəkar fəaliyyətin qurulması məsələsidir. Medianın iqtisadi fəaliyyətinin qanunverici əsasının cilalanması da önəm kəsb edir”.

Qulu Məhərrəmlinin geniş şərhinə audiofaylda qulaq asa bilərsiniz

9

Bu işlərin görülməsi Azərbaycanda işsizliyi azaldacaq ekspert açıqlayır

21
(Yenilənib 18:38 11.04.2021)
İqtisadçı ekspert Fuad İbrahimov deyir ki, işğaldan azad edilmiş ərazilərdə qruculuq işlərinin aktiv şəkildə davam etdirilməsi çox sayda iş yerlərinin açılmasına səbəb olacaqdır
Fuad İbrahimov: “Vaksinasiyanın sürətlənməsi iqtisadi fəallığı artıracaq”

Beynəlxalq Valyuta Fondunun (BVF) yenilənmiş proqnozuna əsasən, bu il Azərbaycanda işsizlik səviyyəsi 5,8% təşkil edəcək. Gələn il isə bu göstəricinin cüzi azalaraq 5,7%-ə bərabər olacağı gözlənilir.

İqtisadçı ekspert Fuad İbrahimov Sputnik Azərbaycan-a deyir ki, pandemiyanın dünya iqtisadiyyatına ziyan vurması işsizlik ordusunun yaranmasına səbəb olub: “Dünya iqtisadiyyatında bu problemin aradan qaldırılması üçün böyük zaman lazımdır. Azərbaycan haqqında danışdıqda onu deyə bilərəm ki, vaksinasiya prosesinin getdikcə sürətlənməsini görürük. Bu da özlüyündə iqtisadi fəallığın artması ilə nəticələnəcək. Eyni zamanda mövsümi işlərlə bağlı sahələrin yenidən bərpa olunması da işsizlik statistikasının azalmasına təsir edəcək. Xüsusən də işğaldan azad edilmiş ərazilərdə quruculuq işlərinin aktiv şəkildə davam etdirilməsi çox sayda iş yerlərinin açılmasına səbəb olacaqdır”.

Fuad İbrahimovun geniş şərhinə audiofaylda qulaq asa bilərsiniz

21
 Tovuzun Aşağı Öysüzlü kəndinin məktəbində

Bölgələrdəki məktəblərlə bağlı hansı qərar veriləcək? Nazirlik açıqladı

0
(Yenilənib 16:32 13.04.2021)
"Hazırda hansısa bölgədə yerləşən məktəblərdə yoluxma faizinin daha yüksək olduğunu söyləmək mümkün deyil".

Zülfiyyə Quluyeva, Sputnik Azərbaycan

BAKI, 13 aprel — Sputnik. Son günlər bölgələrdə yerləşən təhsil ocaqlarında koronavirusa yoluxma hallarının qeydə alınması rayonlarda da təhsilin distant formaya keçəcəyinə dair məlumatların yayılmasına səbəb olub. Xəbərlərə görə, Bakı, Abşeron, Sumqayıt, Gəncə, Şəkidən sonra koronavirusa yoluxma qeydə alınan məktəblərin yerləşdiyi rayonlarda da təhsilin distant formaya keçəcəyi bildirilir.

Qeyd edək ki, bir neçə gün öncə koronavirusa yoluxmaya görə bir sıra bölgələrdə əyani tədris dayandırılıb.

Ağdamda 7 məktəb koronavirusa görə distant tədrisə keçib. Ağdam rayon Gigiyena və Epidemiologiya Mərkəzinin direktoru Rəhman Məmmədov deyib ki, rayonun Birinci Yüzbaşılı, Alıbəyli, Əfətli, Mahrızlı, Baharlı-2, Dörd yol-2 və 150 saylı orta məktəblərdə əyani tədris prosesi müvəqqəti olaraq dayandırılıb. Həmin məktəblərdə müəllim və şagirdlərdən bəzilərinin COVID-19 testi pozitiv çıxıb. Eyni zamanda Əhmədağalı kənd tam orta məktəbində 2 sinif, Qaradağlı tam orta məktəbində 1 sinif, 87 saylı tam orta məktəbdə 1 sinif, 97 saylı tam orta məktəbdə 1 sinif fəaliyyətini dayandırıb. Tovuz, Qazax, Mingəçevir, Şəmkir rayonlarında da koronavirusa yoluxmaya görə ənənəvi tədrisi dayandırılan məktəblər var.

Təhsil üzrə ekspert Kamran Əsədov Sputnik Azərbaycan-a açıqlamasında bildirib ki, hazırda şagird sıxlığı yüksək olan məktəblərdə əyani tədris dayandırılıb. Yoluxma qeydə alınan digər bölgələrdə isə şagird sıxlığı çox deyil:

"Bakıda 440 min şagird var. 1,6 milyon şagirdin yarısı bağlanan məktəblərdə yerləşir. Digər rayonlarda şagird sayı çox aşağıdır. Sıxlıq, demək olar ki, o qədər də çox deyil. Bundan əlavə, bölgələrdə intensivlik aşağıdır. Odur ki, virusa yoluxma qeydə alınan rayonlarda təhsili tam dayandırmağa ehtiyac yoxdur. Məktəblərdə tədrisin dayandırılması lokal xarakter daşımalıdır".

K.Əsədov bildirir ki, koronavirusa yoluxma qeydə alınan məktəblərdə ənənəvi təhsilin tam dayandırılması bölgələrdə təhsildən yayınmaya yol açır: "Əgər bölgələrdə bir neçə məktəbdə yoluxmaya görə rayon üzrə təhsil dayandırılsa, şagirdlər üçün problemlər yaranacaq. Çünki rayonların çoxunda alternativ təhsil almaq imkanı çox aşağıdır. Dərslər distanta keçərsə, bölgələrdə dərsə qoşulanların sayı azalır. Ona görə də bölgələrdə tədrisin dayandırılmasına ehtiyac yoxdur".

Ekspert deyir ki, hazırda virusa yoluxma Ağdam, Tovuz, Kürdəmir və Ucar rayonlarındakı təhsil müəssisələrində rast gəlinir: "Elə rayonlar var ki, oradakı ümumtəhsil müəssisələrində ümumiyyətlə virusa yoluxma yoxdur".

Təhsil Nazirliyinin mətbuat katibi Cəsarət Valehov Sputnik Azərbaycan-a açıqlamasında bildirib ki, bölgələrdəki məktəblərdə koronavirusa yoluxma barədə rayon gigiyena və epidemiologiya mərkəzləri tərəfindən mütəmadi məlumat verilir. C.Valehov bölgələrdəki koronavirusa yoluxma qeydə alınan məktəblərdə tədrisin lokal dayandırıldığını söyləyib:

"Koronavirusa yoluxma qeydə alınan məktəblərdə tədris həmin bölgə üzrə yox, yoluxma olan məktəblər üzrə distant formaya keçir".

C.Valehov deyib ki, hazırda hansısa bölgədə yerləşən məktəblərdə yoluxma faizinin daha yüksək olduğunu söyləmək mümkün deyil. Bütün bölgələr üzrə ümumtəhsil ocaqlarında virusa yoluxma qeydə alınır. Əgər yoluxma halları çoxdursa, məktəb müvəqqəti distant formaya keçir.

0
Teqlər:
Təhsil Nazirliyi, yoluxma, bölgələr, təhsil, distant, məktəb
Mövzu:
Azərbaycan karantində: nikbinlər, bədbinlər, xeyirxahlar və ixtiraçılar