Türkiyənin TCG Turgutreis hərbi gəmisi, arxiv şəkli

Üç gərgin tərəf, bir Lavrov ABŞ - Ərdoğana verilən mesaj Qarabağı xatırlatdı

1186
(Yenilənib 11:01 10.09.2020)
"Düzdür, bu ölkə Aralıq dənizi ölkəsi deyil, lakin onun Suriya və Liviya siyasəti diqqətə alındığında Moskvanın Aralıq dənizinin şərq hissəsində öz geosiyasi maraqlarının olduğunu görürük"

Eldar Tanrıverdiyev, Sputnik Azərbaycan

BAKI, 9 sentyabr — Sputnik. Rusiya Xarici İşlər naziri Sergey Lavrovun Kiprə son səfəri geosiyasi baxımından olduqca maraqlı izlənilirdi. Rusiya rəsmisi Kipr Prezidenti Nikos Anastasiadis ilə görüşü zamanı bildirdi ki, Aralıq dənizindəki vəziyyət onları narahat edir və Türkiyə Cümhuriyyəti ilə münasibətlər baxımından dialoqun başladılmasına yardım etməyə hazırdır.

Rusiya Xarici İşlər naziri eyni zamanda qeyd edib ki, ölkəsi Birləşmiş Ştatların tərəfləri biri-birinə qarşı qoymasından narahatdır: "Birləşmiş Ştatların Aralıq dənizinin şərqində baş verən gərginlik fonunda ölkələri bir-birinə qarşı qoyması və "bizimlə olmayan bizə qarşıdır" siyasətini yürütməsi Moskvanı narahat edir".

Aralıq dənizinin şərqində gərginliyin hər keçən gün artdığı bir dövrdə Rusiya tərəfinin səsləndiriyi bu fikirlər, təbii ki, region ölkələrinin paytaxtlarında da diqqətdən yayınmayıb. Sputnik Azərbaycan məsələ ilə bağlı siyasi elmlər üzrə fəlsəfə doktoru, Rusiya üzrə analitik Kerim Hasla həmsöhbət olub.

© Photo : Courtesy of Kerim Has
Siyasi elmlər üzrə fəlsəfə doktoru, Rusiya üzrə analitik Kerim Has

Kerim Has Rusiya Xarici İşlər naziri Sergey Lavrovun Kiprə səfərinin Moskva - Nikosiya münasibətləri baxımından önəmli və uğurlu bir addım olduğunu bildirib: "İki ölkə arasında iqtisadi-ticari, investisiya və bankçılıq sahəsində münasibətlər müzakirə olunmalı mövzular idi. Offşor hesablar baxımından Kiprin Rusiyanın varlı insanları üçün olduqca cəlbedici olduğu heç kimə sirr deyil. Sadəcə 2019-cu ildə Rusiyadan Kiprə transfer olunan ümumi valyutanın miqdarı 14,5 milyard dolları keçir. Rusiya Mərkəzi Bankının məlumatlarına əsasən, 2010-2019-cu illərdə Rusiyadan Kiprə gedən valyutanın ümumi dəyəri 273 milyard dollardır. Aşağı vergilər hesabına əsasən, bu vəsaitin önəmli bir hissəsi yenə Rusiyaya geri dönür. Ötən il Rusiya Kiprə 8,1 milyard dollar investisiya cəlb edə bilib. Rusiya iqtisadiyyatına birbaşa edilən investisiyaların 34%-i Kiprdən gəlir. Kipr bu sahədə liderdir. Təbii ki, bu həcmdə valyuta mübadiləsi Moskvanın Rusiya vətəndaşlarından daha çox vergi almaqla bağlı iştahasını daha da artırır. Uzun müddətdir gözlənilən Lavrovun da səfərinin əsas müzakirə mövzusu bu idi. Təsadüfü deyil ki, rəsmi Moskvanın tələbləri ilə bağlı iki ölkə arasında yeni bir vergi sazişi də imzalandı".

Ekspert qeyd edib ki, Aralıq dənizinin şərqində yaşanan geosiyasi gərginlik, Suriya - Liviya xəttində baş verənlər, həm də Birləşmiş Ştatların Kiprə silah embarqosunu qismən yumşaltması kimi məsələlər Lavrovun səfərinin önəmini daha da artırır. Rusiyanın son baş verənlərlə bağlı mövqeyi Nikosiya ilə yanaşı, ətraf ölkələrin paytaxtlarında da diqqətlə izlənilirdi.

Kerim Has eyni zamanda Rusiyanın Türkiyə ilə Kipr arasında vasitəçi rolu oynaya biləcəyini düşünmədiyini qeyd edib:

"Çünki hər şeydən öncə rəsmi Ankara Kipr Respublikasını müstəqil bir dövlət olaraq qəbul etmir, tərəflər arasında diplomatik münasibətlər yoxdur. Kiprin şimalında olan Kipr Türk Cümhuriyyətini isə tək tanıyan ölkə Türkiyədir. Rusiyanın bu istiqamətdə vasitəçilik etmək cəhdi ilk növbədə texniki və diplomatik əngəllərlə qarşılaşır.

İkincisi, Türkiyə ilə Rusiyanın Kipr mövzusunda mövqeləri nəzərə alındığında görünür ki, Türkiyə bu məsələni Moskvanın vasitəçiliyi ilə deyil, Kiprdə tərəflərin öz aralarında həyata keçirəcəyi görüşlər və Qərb ölkələri, Yunanıstanla həll etmək istəyər".

Türkiyəli ekspert xatırladıb ki, Türkiyə və Yunanıstan hələ də NATO-da müttəfiq ölkələrdir, Avropada münasibətlər baxımından da aralarında müəyyən səviyyədə dialoq var: "Ankara və Afina lazımi cəsarəti və səmimiyyəti göstərsələr, Kipr məsələsi ilə yanaşı, Egey dənizində adalar məsələsi və digər mübahisəli məsələləri rahatlıqla həll edə bilər.

Üçüncüsü isə, Rusiya son illərdə Aralıq dənizində yenidən yerləşmə siyasəti yerinə yetirməyə başlayıb. Düzdür, bu ölkə Aralıq dənizi ölkəsi deyil, lakin onun Suriya və Liviya siyasəti diqqətə alındığında Moskvanın Aralıq dənizinin şərq hissəsində öz geosiyasi maraqlarının olduğu görürük. Bu da Türkiyə lideri Ərdoğanın, onun iqtidarının xarici siyasətdə artırmaq istədiyi manevr və nüfuz sahəsini bəzən məhdudlaşdırır. Rusiyanın bu bölgəni siyasi, hərbi və enerji qaynaqları baxımından dəyərləndirmək istəməsi Türkiyə ilə yanaşı, ABŞ da daxil olmaqla digər NATO ölkələrini də müəyyən mənada narahat edir. Yəni, qənaətimcə, Moskvanın Türkiyə - Kipr – Yunanıstan gərginliyində vasitəçi rolunu nə Ankara, nə də NATO istəyir".

Birləşmiş Ştatların Aralıq dənizinin şərqində yaşanan gərginliyə münasibəti haqda danışan Kerim Has ABŞ-ın bununla bağlı müəyyən narahatlıq duymaqla yanaşı, mövcud şəraitdə qazanc əldə etmək istədiyini hesab edir:

"Düşünürəm ki, bu ölkə, həmçinin tərəflərə təzyiq etmə imkanı baxımından da bu gərginliyi azalda biləcək ən nüfuzlu aktordur. Birləşmiş Ştatların Kiprə olan silah embarqosunu qismən aradan qaldırması, zənnimcə, Türkiyə prezidenti Ərdoğanın daha da irəli getməməsi üçün bir mesaj idi. Mövcud gərginlik həm də ABŞ-a Afina və Nikosiya ilə hərbi əməkdaşlığı daha da genişləndirmək imkanı verir".

Ekspert eyni zamanda xatırladıb ki, baş verənlər ABŞ-ın NATO üzvləri – Türkiyə ilə Yunanıstanın müharibəyə başlamasını istəməsinin anlamına gəlmir: "ABŞ Aralıq dənizinin şərqində, Rusiyanın Cənubi Qafqaz regionunda Azərbaycan və Ermənistana qarşı yürütdüyü siyasətə bənzər siyasət həyata keçirir. Rusiya Cənubi Qafqaz regionunda gərginlik yaşandığı vaxt necə həm Bakı, həm də Yerevana daha çox silah sata bilir, iki ölkəni daha asılı edir və daha sonra gərginliyi nəzarət altına ala bilirsə, hazırda Vaşinqton da Aralıq dənizinin şərq hissəsində öz müttəfiqləri və tərəfdaşları olan Türkiyə, Yunanıstan, Kipr və Misir kimi ölkələrə qarşı da buna bənzər siyasət yürüdür".

1186
Teqlər:
ABŞ, Sergey Lavrov, Rəcəb Tayyip Ərdoğan, Rusiya, Aralıq dənizi, Kipr, Yunanıstan, Türkiyə
Əlaqədar
Azərbaycan Prezidenti: "Bütün məsələlərdə Türkiyənin yanında olacağıq"
Ərdoğan: "Ankara regionda səhnəarxası oyunlardan yorulub"
İki NATO ölkəsi arasında hərbi münaqişə reallığa çevrilir - Aralıq dənizində qarşıdurma
Səmada Türkiyə və Yunanıstan təyyarələri arasında insident - VİDEO
Politoloq: "Yunanıstanın Türkiyə ilə hərbi toqquşmaya gedəcəyinə inanmıram"
Nikol Paşinyan

İlham Əliyev: "Paşinyan Soros rejiminin məhsuludur"

1075
(Yenilənib 20:53 19.09.2020)
Azərbaycan Prezidenti: "Müstəqillik Ermənistanda formal xarakter daşıyır. Sən necə müstəqil ölkəsən ki, sən öz qərarını qəbul edə bilmirsən. Necə müstəqil ölkəsən ki, səni idarə edən Sorosdur".

BAKI, 19 sentyabr — Sputnik. Prezident İlham Əliyev Ermənistanın Corc Soros tərəfindən idarə edildiyini deyib.

Sputnik Azərbaycan-ın məlumatına görə, bu gün Heydər Əliyev adına Bakı dərin özüllər zavodunda "Abşeron" yatağının dəniz əməliyyatlarının təməlqoyma mərasimindən sonra Azərbaycan telekanallarına müsahibə verən Prezident İlham Əliyev Ermənistanın baş naziri Nikol Paşinyanı "Soros rejimini məhsulu" adlandırıb. İlham Əliyev deyib:

"Müstəqillik Ermənistanda formal xarakter daşıyır. Sən necə müstəqil ölkəsən ki, sən öz qərarını qəbul edə bilmirsən. Necə müstəqil ölkəsən ki, səni idarə edən Sorosdur. Paşinyan Soros rejiminin məhsuludur. Bu gün Ermənistanda söz sahibi Sorosdur. Baxın, Paşinyanın hakimiyyət komandasının tərcümeyi-halına. Hamısı ya Sorosdan, ya "Transperensy"dən, ya da ki, digər insan hüquqları təşkilatlarındandır. Onlar bu gün Ermənistanda baş verən despotik hərəkətlərə göz yumurlar".

Azərbaycan Prezidenti beynəlxalq hüquq-müdafiə təşkilatlarının Ermənistanda baş verən cinayətlərə göz yummasını da hər ikisinin eyni sponsor tərəfindən idarə olunması ilə izah edib:

"Ermənistanda bir jurnalist aclıq edib həbsxanada ölüb, heç bir təşkilat heç məsələ qaldırmayıb: "Ermənistanda indi iki prezident məsuliyyətə cəlb edilib, cinayət işi açılıb, iki keçmiş prezident, sırf siyasi fəaliyyətlərinə görə, bunu hər kəs bilir, buna göz yumulur. Əsas müxalifət partiyasının liderinin deputat toxunulmazlığı götürülüb, buna heç bir reaksiya vermirlər. Avropa Şurası niyə susur? Ermənistan üzrə məruzəçilər niyə susur? "Freedom House", "Human Rights Watch", "Amnesty International" niyə susur? Sorosa görə. Soros Ermənistanın başçısıdır, Soros həmin bu dırnaqarası hüquq müdafiəsi təşkilatlarının sponsorudur. Onların sponsoru birdir", - deyə Azərbaycan Prezidenti qeyd edib.

1075
Teqlər:
Corc Soros, Azərbaycan, Ermənistan, Ermənistanın baş naziri Nikol Paşinyan, Nikol Paşinyan, Prezident İlham Əliyev, İlham Əliyev
Əlaqədar
Prezident: Çar Rusiyası dövründə Azərbaycan xalqının neftdən gəliri sıfır səviyyəsində idi
Azərbaycan Prezidenti: “Neft bizim üçün məqsəd deyil"
Əliyev Paşinyan haqda: Biz şərt dili ilə danışmaq istəsək, onun siyasi ömrü çox çəkməyəcək

Əliyev Paşinyan haqda: Biz şərt dili ilə danışmaq istəsək, onun siyasi ömrü çox çəkməyəcək

663
(Yenilənib 20:08 19.09.2020)
Azərbaycan Prezidenti: "Biz bu cəfəng şərtləri rədd edirik. Amma bizim bir şərtimiz var, onlar torpaqlarımızdan qeyd-şərtsiz və tam çıxmalıdırlar".

BAKI, 19 sentyabr — Sputnik. "Ermənistanın baş naziri bizə 7 şərt qoyur. Birincisi, sən kimsən ki, bizimlə şərt dilində danışırsan. Əgər biz onunla şərt dili ilə danışmaq istəsək, onun siyasi ömrü çox çəkməyəcək. Amma mən demişəm ki, biz bu cəfəng şərtləri rədd edirik. Amma bizim bir şərtimiz var, onlar torpaqlarımızdan qeyd-şərtsiz və tam çıxmalıdırlar. Necə ki, bu, BMT Təhlükəsizlik Şurasının qətnamələrində öz əksini tapır. Orada hansısa komediya tipli təlimlər keçirirlər. Yəni, hər bir addım bizə qarşı açıq təxribatdır".

© Official website of President of Azerbaijan Republic

Sputnik Azərbaycan-ın məlumatına görə, bu sözləri Azərbaycan Respublikasının Prezidenti İlham Əliyev sentyabrın 19-da Heydər Əliyev adına Bakı dərin özüllər zavodunda "Abşeron" yatağının dəniz əməliyyatlarının təməlqoyma mərasimindən sonra Azərbaycan Televiziyasına, İctimai Televiziyaya və Real Televiziyasına müsahibəsində deyib.

Dövlət başçısı deyib:

"İyul təxribatı - o da artıq silahlı təxribatdır və heç kimə sirr deyil ki, bunu Ermənistan başlayıb. Artıq Minsk qrupunun həmsədr ölkələrinin birinin yüksək vəzifəli rəsmisi bunu açıq bildirib. Mən demişəm o vaxt, bu gün də, bizim Ermənistan ərazisində heç bir hərbi hədəfimiz yoxdur və biz əgər istəsəydik, Ermənistan ərazisinə keçə bilərdik, bizim tam hərbi imkanlarımız var idi. Amma biz etmədik bunu. Çünki bizim hərbi siyasət konsepsiyamızda bu, yoxdur - əgər bizə qarşı ciddi təxribat törədilməsə. Əgər törədilərsə, onda bizim üçün heç bir məhdudiyyət olmayacaq, bunu hər kəs bilsin, heç bir məhdudiyyət. Əgər onlar beynəlxalq hüququ yerə vururlarsa, biz niyə beynəlxalq hüququ gözləməliyik?! Biz də yerə vuracağıq, amma axırı onlar üçün pis olacaq.

İyul təxribatından sonra avqust təxribatı. Mülki vətəndaşlara qarşı terror aktları, hərbçilərimizə qarşı hərbi təxribat törətmək üçün diversiya qrupu göndərildi və o diversiya qrupunun başçısı tutuldu. İfadələr verir, etiraf edir, adlar çəkir, kim göndərib, necə göndərib. Yəni, bu, çoban deyil, bu, nə bilim yolunu azmış hansısa uşaq deyil... Bu təxribatı kim edir? Bizmi diversiya qrupu göndərmişik? Yox, onlar göndəriblər. Bizmi iyul hadisələrini törətmişik? Onlar. Bizmi onların vətəndaşlarını öldürmüşük? Yox, onlar. Ermənistan tərəfində mülki şəxslər arasında bir dənə də qurban yox idi. Amma bizim 76 yaşlı ağsaqqal həlak oldu, nə qədər ev dağıldı. Ona görə bu təxribatlar faktiki olaraq o siyasətin məntiqi nəticəsidir. Məqsəd danışıqları pozmaq, ondan sonra bizi ittiham etmək və status-kvonu dəyişməz etməkdir. Budur, onların məqsədi. Ona görə hesab edirlər ki, bunu edə biləcəklər. Hesab edirəm ki, səhv edirlər. Bunu nə qədər tez anlasalar, onlar üçün bir o qədər yaxşı olacaqdır".

663
Teqlər:
BMT Təhlükəsizlik Şurası, Abşeron, işğal, Ermənistan, Ermənistanın baş naziri Nikol Paşinyan, Nikol Paşinyan, Prezident İlham Əliyev, prezident İlham Əliyev, İlham Əliyev
Əlaqədar
Prezident: Çar Rusiyası dövründə Azərbaycan xalqının neftdən gəliri sıfır səviyyəsində idi
Azərbaycan Prezidenti: “Neft bizim üçün məqsəd deyil"

Azərbaycan HHM bölmələri Ermənistan PUA-sını məhv edib

0
(Yenilənib 01:38 21.09.2020)
Ermənistan silahlı qüvvələrinin bölmələrinə məxsus taktiki pilotsuz uçuş aparatı (PUA) Hava Hücumundan Müdafiə bölmələrimiz tərəfindən məhv edilib.

BAKI, 21 sentyabr — Sputnik. Sentyabrın 20-si saat 23:13-də Ermənistan silahlı qüvvələrinin bölmələrinə məxsus taktiki pilotsuz uçuş aparatı (PUA) Hava Hücumundan Müdafiə bölmələrimiz tərəfindən məhv edilib.

Sputnik Azərbaycan xəbər verir ki, bu barədə məlumatı AR Müdafiə Nazirliyi yayıb.

Hazırda məhv edilmiş PUA-nın qalıqlarının aşkar olunması istiqamətində axtarış aparılır.

0
Əlaqədar
Ermənistanın daha bir PUA-sı məhv edildi
Ermənistana məxsus daha bir PUA məhv edilib
Ermənistana məxsus növbəti taktiki PUA məhv edilib
Ermənistana məxsus iki ədəd taktiki PUA məhv edilib