Dağıdılmış Füzuli şəhərinə mənzərə

"Fuzuliy tumani": "Wikipedia"da özbək dilində Füzuli rayonu haqqında bölmə yaranıb

12
(Yenilənib 15:43 08.02.2021)
Bölmədə, həmçinin Füzulidə inşa ediləcək Beynəlxalq Hava Limanı, Füzuli-Şuşa yolunun təməlqoyma mərasimindən də fotoşəkillər yer alıb.

BAKI, 8 fevral — Sputnik. "Wikipedia" Beynəlxalq Elektron Ensiklopediyasında Özbəkistandakı Heydər Əliyev adına Azərbaycan Mədəniyyət Mərkəzinin təşəbbüsü ilə işğaldan azad olunan Füzuli rayonu haqqında özbək dilində bölmə istifadəyə verilib. Sputnik Azərbaycan xəbər verir ki, bölmədə 2 şəhəri, 16 qəsəbəsi, 82 kəndi, 144 min nəfər əhalisi olan Füzuli rayonunun tarixi, mədəniyyəti, iqtisadiyyatı haqqında geniş məlumat verilir.

Əvvəllər Qarabulaq, 1930-cu ildən sonra Karyagin adlanan bölgə 1959-cu ildən Azərbaycanın dahi şairi Məhəmməd Füzulinin anadan olmasının 400 illiyi münasibətilə Füzuli rayonu adlandırılıb.

Rayon ərazisində çoxsaylı tarixi abidələrin olduğu və bu abidələrin Əcəmi Memarlıq Məktəbinin təsiri ilə tikildiyi qeyd olunur.

Füzuli rayonunda XIII əsrə aid Əhmədalı, Argali türbələri, Qarğabazar kəndində XVII əsrə aid karvansara və məscid, XII əsrə aid qəbiristanlıq və Mir Əli türbəsi, XVIII əsrə aid məscid, XIX əsrə aid İmamzadə türbəsi, XIX əsrə aid Qacar, Böyük Pirəhmədli, Merdinli, Saracıq və Gorazilli kəndlərindəki körpülər, XIX əsrə aid "Məşədi Həbib" hamamı, Merdinli kəndi yaxınlığındakı daş at və qoç abidələri rayonun əsas memarlıq abidələri hesab olunur.

Bölmədə 1988-ci ildə başlayan erməni təcavüzünə qarşı mübarizədə Füzuli rayonundan olan minlərlə adamın vuruşduğu, yüzlərlə insanın şəhid olduğu qeyd olunur, 51 kənd və rayon mərkəzinin işğalçı Ermənistan silahlı birləşmələri tərəfindən zəbt olunduğu bildirilir. 2020-ci il oktyabrın 17-də Azərbaycan ordusunun apardığı uğurlu əməliyyat nəticəsində rayonun tamamilə erməni işğalından azad edildiyi qeyd olunur.

Orada Azərbaycan Prezidenti İlham Əliyevin Füzulinin azad olunması ilə bağlı xalqa müraciətinə də yer verilib: "Təəssüf ki, Füzulidən əsər-əlamət qalmayıb. 30 il ərzində Füzuli yırtıcı və vəhşilərin əlində idi. Bütün binalarımız, məscidlərimiz, evlər dağıdılıb. Sanki 30 il bu şəhəri vəhşi bir qəbilə zəbt edib. Füzuli şəhərinin qalıqları erməni faşizminin şahididir. Biz Füzulini yenidən abadlaşdırıb, o kəndlərə qayıdacağıq. Biz öz torpaqlarımızı yenidən abad, müasir şəhərə çevirəcəyik. Bu torpaqlara yenidən həyat qayıdacaq".

Bölmədə, həmçinin Füzulidə inşa ediləcək Beynəlxalq Hava Limanı, Füzuli-Şuşa yolunun təməlqoyma mərasimindən də fotoşəkillər yer alıb.

Özbək dilində "Fuzuliy tumani" adlı bölmədə çoxsaylı faktlar, məlumatlar, statistika, fotoşəkillər, xəritələr, ədəbiyyat siyahısı verilib ki, bölməyə mövzu ilə bağlı bir sıra nəşrlərin siyahısı daxil edilib.

Özbək dilində yaradılan Füzuli rayonu haqqında bölmə ilə https://uz.wikipedia.org/wiki/Fuzuliy_tumani linkində tanış olmaq mümkündür.

12
Teqlər:
Füzuli rayonu, Füzuli
Reanimasiyada COVİD-19 xəstəsi, arxiv şəkli

Azərbaycanın tanınmış alimi koronavirusdan vəfat etdi

1
(Yenilənib 12:21 03.03.2021)
Tarixçi bir müddət idi ki, koronavirusa görə müalicə alırdı. O ötən ay ağır vəziyyətdə xəstəxanaya yerləşdirilmişdi.

BAKI, 3 mart — Sputnik. AMEA A.A.Bakıxanov adına Tarix İnstitutunun "Azərbaycanın orta əsrlər tarixi" şöbəsinin aparıcı elmi işçisi, tarix üzrə fəlsəfə doktoru Dilavər Əzimli vəfat edib. Sputnik Azərbaycan xəbər verir ki, bu barədə onun yaxın dostu Qələndər Muxtarlı məlumat verib.

Xatırladaq ki, tarixçi bir müddət idi ki, koronavirusa görə müalicə alırdı. O ötən ay ağır vəziyyətdə xəstəxanaya yerləşdirilmişdi.

Dilavər Mirzəkişi oğlu Əzimli 1959-cu il dekabrın 5-də Cəlilabad rayonunun Ağdaş kəndində anadan olub.

O, 1987-1992-ci illərdə Bakı Dövlət Universitetinin Tarix fakültəsini qırmızı dipıoma bitirib və həmin fakültənin aspiranturasında saxlanılıb. Dilavər Əzimli 1992-1994-cü illərdə Xarici İqtisadi Əlaqələr nazirliyində aparıcı mütəxəssis işləyib. 1994-cü ildən 2004-cü ilə kimi Azərbaycan mətbuatında müxtəlif qəzet və jurnallarda çalışıb. 2003-cü ildən AMEA A.A.Bakıxanov adına Tarix İnstitutunun "Azərbaycanın orta əsrlər tarixi" şöbəsində çalışırdı, eyni zamanda Azərbaycan Dövlət Pedaqoji Universitetində "Türk və Şərqi Avropa xalqları" kafedrasının müəllimi idi. Evlidir, iki övladı var.

Əzimli bir monoqrafiya, bir kitab müəllifidir.

1
İnsanlar qarı bel ilə təmizləyir, 24 fevral 2021 il

Paytaxtda səkilər necə təmizlənməlidir? - Yaşlı qadınların...

3
"Onlar yıxılıb travma alarlarsa, avtomobillərin hərəkət hissəsində təmizləmə aparırlarsa avtomobillər sürüşərək dayanıqlığını itirdikdə qəza törədə bilər"

Zülfiyyə Quluyeva, Sputnik Azərbaycan

BAKI, 3 mart — Sputnik. Ötən həftə qarlı-şaxtalı havalarda yolların Mənzil İstismar Sahələrinin (MİS) yaşlı qadın əməkdaşları tərəfindən təmizlənməsi sosial şəbəkələrdə qınaq obyektinə çevrildi. Hətta millət vəkili Aydın Mirzəzadə də buna irad bildirərək qarlı havada qadınların küçələrin qar və buzdan təmizlənməsi prosesinə cəlb edilməsinin düzgün olmadığını söylədi. Soisal platformada buna irad bildirənlər Bakı Şəhər İcra Hakimiyyətini (BŞİH) küçə və səkilərin təmizlənməsi üçün müvafiq texnika almamaqda da qınadı. Sputnik Azərbaycan paytaxtda qış aylarında küçələrin kənarlarının, səkilərin təmizlənməsi üçün müvafiq texnikanın alınıb-alınmadığını, qadınların bu prosesə cəlb olunması məsələsini araşdırıb.

Bakı Şəhər İcra Hakimiyyətinin (BŞİH) mətbuat xidmətinin rəhbəri Mətin Hüseynov Sputnik Azərbaycan-a açıqlamasında bildirib ki, qarlı havalarda yol kənarlarının və səkilərin təmizlənməsinə ancaq qadınların cəlb edilməsi fikri doğru deyil: " Həmin qadınlar rayonların MİS-lərinin əməkdaşlarıdır. Amma elə rayon var ki, orada MİS-də ancaq texniki işçilər kişilərdir. O ki, qaldı qadınların səkilərin təmizlənməsinə cəlb edilməsinə, bu onların işidir. Bəzi yerlər var ki, texnika o yerlərə çıxa bilmir. Bu zaman Mənzil İstismar Sahələrinin kommunal təsərrüfat əməkdaşları bu işə cəlb olunur".

Sosial sahə üzrə ekspert İqar Hüseyli isə deyir ki, Azərbaycanda hər il qışa hazırlıqla bağlı işlər aparıldığı açıqlansa da, qar yağan kimi kommunal sektorun nəinki qışa, heç payıza belə hazır olmadığı üzə çıxır: " Xarici ölkələrdə küçələrlə yanaşı səkilərin, yol kənarlarının qar və buzdan təmizlənməsində insan əməyindən çox texnikadan istifadə olunur. Bunun üçün kiçik ölçülü qartəmizləyən avtomobillər alınaraq kommunal qurumlara verilir. Bizdə isə səkiləri təmizləyən texnika yoxdur. Ona görə də çarə qalır əl əməyindən istifadə etməyə. Əlbətə, qarlı, şaxtalı havada bu yaşlı Azərbaycan qadınlarını qartəmizləmə işlərinə cəlb etmək utancverici hadisədir. Bu xanımların evlərində oturub,t əqaüdlərini alıb, nəvələrini qarda oynadan yaşlarıdır. Bakı Şəhər İcra Hakimiyyətinin rəhbərliyinə sual edirəm, hansı zərurət bu yaşlı insanları bu qədər əziyyətə vadar edir? Kim haqq verib sizlərə bu ağır hava şəraitində yaşlı qadınları küçələrə tökməyə? Təbii ki, cavab verə bilərlər ki, bui işçilər maaş alır və bu onların borcudur. Amma cəmiyyət olaraq bizim mental dəyərlərimiz var. 9-10 dərəcə şaxtada bu qadınları küçələrə töküb texnikanın görə biləcəyi işləri onlara gördürmək doğru deyil".

Vətəndaşların Əmək Hüquqlarının Müdafiəsi Liqasının sədri Sahib Məmmədov isə Sputnik Azərbaycan-a açıqlamasında bildirib ki, kommunal təsərrüfat işçiləri cinsindən və yaşından asılı olmayaraq əmək qabiliyyətlidirsə onlar kommunal işlərin həyata keçirilməsinə cəlb olunmalıdır: "Payızda yarpaq töküldükdə onun təmizlənməsinin də biz kommunal təsərrüfat işçiləri olan qadınların cəlb edildiyini görürük. Bizdə qar təmizləmək üçün infrastruktur Moskva kimi qarın intensiv olduğu şəhərlərdə olduğu kimi deyil. Bakı relyefli və küləkli şəhərdir. Ona görə də qar yağanda tez donur səkilərdə sürüşmə olur. Amma səkilərin qismən də olsa təmizlənməsi üçün bu işçilərin cəlb olunması normal haldır".

S. Məmmədov bildirir ki, bu halda qanunvericiliyin müəyyən tələblərinə əməl olunmalıdır: " Sadəcə olaraq bu halda əməyin mühafizəsi qaydalarına, işçilərin texniki təhlükəsizliyinə əməl edilməlidir. Tutaq ki, onlar yıxılıb travma alarlarsa, avtomobillərin hərəkət hissəsində təmizləmə aparırlarsa avtomobillər sürüşərək dayanıqlığını itirdikdə qəza törədə bilər. Ona görə də bu faktorlar nəzərə alınmalıdır. Əməyin mühafizəsi və texniki təhlükəsizlik məsələsinə əməl etmək şərtilə, işçilərin ektremal şəraitdə kommunal işlərə, qar təmizləməyə cəlb edilməsində problem görmürəm. Biz təkid etsək ki, onlar yaşlıdırlar, bu zaman onları işdən çıxardılacaq. Mən Bakı şəhərində lüzumsuz texnikanın tətbiqini də düzgün saymıram. Bu zaman işçilərin sayı azalır. Həmin xanımlar ixtisara düşər. Bizdə isə işsizlik çoxdur. Texnikanın sürətin yüksək olduğu və mərkəzi küçələrdə qardan təmizlənmə işləri aparması daha məqsədəuyğundur. Kapitaltutumlu işlərdənsə əmək tutumlu işlərə üstünlük verilməlidir. Texnikanın bəzi yerlərdə lüzumsuz tətbiqindənsə canlı qüvvənin cəlb edilməsi daha yaxşıdır".

3