Mehri yolu

Vətən müharibəsinin gözlənilməz nəticəsi - "Turan yolu" necə yaranacaq

91
(Yenilənib 17:46 26.01.2021)
Azərbaycanın Dağlıq Qarabağ bölgəsinin erməni işğalından azad olunması ilə Türkiyənin xarici ticarəti tamamilə yeni mərhələyə qədəm qoyacaq.

BAKI, 26 yanvar — Sputnik. Ermənistanın məğlubiyyətindən sonra bölgənin xarici ticarət balansının nəzərəçarpacaq dərəcədə dəyişəcəyi gözlənilir. Azərbaycanın qələbəsindən hətta nisbətən uzaq qonşumuz olan Qazaxıstana da pay düşəcək. Bununla belə, ən yaxın perspektivdə qazanc götürəcək ölkələrdən biri qardaş Türkiyə olacaq.

Türkiyənin "Milliyet" qəzetinin yaydığı xəbər görə, münaqişənin başa çatması ilə bağlı Azərbaycan, Ermənistan və Rusiya arasında imzalanmış bəyannaməyə əsasən, Naxçıvan dəhlizinin açılması bu ölkənin geridə qalmış dörd şəhəri – İğdır, Qars, Ərdahan və Ağrının canlanmasına səbəb olacaq. Ümumilikdə, türkiyəli mütəxəssislər dəhlizin açılmasını bu ölkə üçün "böyük üstünlük" kimi dəyərləndiriblər. Onların qənaətinə görə, Azərbaycanın Dağlıq Qarabağ bölgəsinin erməni işğalından azad olunması ilə Türkiyənin xarici ticarəti tamamilə yeni mərhələyə qədəm qoyacaq.

Münaqişənin başa çatması bölgə ölkələrindən Gürcüstanı da xeyli ümidləndirib. Artıq əksər ekspertlər bildiriblər ki, Azərbaycanın qələbəsindən ən böyük pay alacaq ölkələr arasında Gürcüstan da yer alır. Bölgədə hakim olan yeni vəziyyət bu qonşu ölkənin iqtisadiyyatına müsbət təsir göstərəcək.

Mütəxəssislər Naxçıvan dəhlizinin açılmasının region ölkələri ilə yanaşı, Qazaxıstanın ticarət əlaqələrinin genişlənməsinə də töhfə verəcəyini vurğulayırlar. Qazaxıstanın iqtisadçı eksperti Saparbay Jubayevin sözlərinə görə, bu addım bütövlükdə Orta Asiyanın geostrateji mövqeyini xeyli gücləndirəcək. Onun sözlərinə görə, dəhliz Qazaxıstan kimi quru sərhədi həddən artıq böyük olan ölkənin tranzit marşrutunun şaxələndirilməsinə də gətirib çıxaracaq.

Qazaxıstan və Azərbaycanın Xəzər dənizində qarşılıqlı yük gəmilərini qəbul etmək qabiliyyətinə malik limanlara sahib olduğunu qeyd edən Jubayev vurğulayıb: "Beləliklə, həmin yükü Avropa və Çindən Rusiya və ya İrana ehtiyac qalmadan birbaşa çatdırmaq imkanı əldə edəcəyik".

Hazırda Qazaxıstanın Rusiya ərazisindən keçməklə və Bakı-Tbilisi-Qars dəmir yolu ilə Avropaya yük daşıdığını vurğulayan Jubayev "Naxçıvan dəhlizi sayəsində Türkiyə-Azərbaycan-Qazaxıstan "qardaş ölkələr marşrutu" yaradıla bilər" deyib.

"Beləliklə, Türkiyənin də Orta Asiya və Çinlə əlaqəsi asanlaşacaq. Üstəlik, bizim də Türkiyə ərazisindən keçməklə, Aralıq dənizi və Avropaya çıxış yolumuz genişlənəcək. Və ən əsası, türk dövlətləri arasında qarşılıqlı gediş-gəliş artacaq", – deyə ekspert qeyd edib.

Çindən gələn avtomobil nəqliyyatı yüklərinin 50 faizinin və dəmir yolu yüklərinin 10 faizinin Qazaxıstandan keçməklə Avropaya çatdırıldığını bildirən Jubayev vurğulayıb: "Hal-hazırda Çin daha çox Rusiya ərazisindən Avropaya mal nəql edir. Lakin bu vəziyyət Bakı-Tbilisi-Qars dəmir yoluna alternativ marşrutun açılması ilə dəyişə bilər".

Qazaxıstanın maliyyə mütəxəssisi Sabit Rısbayev isə qeyd edib ki, Naxçıvan dəhlizinin açılması tarixi "İpək Yolu"nun da yenidən canlanmasına səbəb olacaq.

91
Yanğınsöndürənlər, arxiv şəkli

Evləri yanan köçkünlər harada qalacaqlar? "Qaçqınkom"dan açıqlama

9
(Yenilənib 01:00 25.02.2021)
Müvəqqəti məskunlaşma yerlərinə zərər dəymiş ailələr dövlət vəsaiti hesabına kirayə mənzillə təmin olunacaqlar.

BAKI, 25 fevral — Sputnik. Qaçqınların və Məcburi Köçkünlərin İşləri üzrə Dövlət Komitəsi Bakıda baş verən yanğınla bağlı açıqlama yayıb.

Sputnik Azərbaycan-a daxil olan məlumatda bildirilib ki, fevralın 24-də Bakı şəhəri, Yasamal rayonu, Tbilisi prospekti, 31/66 ünvanında yerləşən, keçmiş məcburi köçkünlərin müvəqqəti məskunlaşdığı yeddi mərtəbəli, 3 girişli inzibati binanın damında yanğın olub.

Fövqəladə Hallar Nazirliyinin yanğından mühafizə bölmələri tərəfindən yanğın söndürülüb: "Yanğın barədə məlumat daxil olduqdan dərhal sonra Qaçqınların və Məcburi Köçkünlərin İşləri üzrə Dövlət Komitəsinin nümayəndələri hadisə yerinə yollanıblar. İlkin araşdırma nəticəsində binanın damında yanar konstruksiyalardan primitiv qaydada inşa edilmiş 6 tikilinin əşyaları ilə birlikdə tamamilə yandığı müəyyən edilib. Yanğın nəticəsində ümumilikdə 17 mənzilə ziyan dəyib.

Ağdam rayonundan məcburi köçkün, 1986-cı il təvəllüdlü Vəliyev Tural Qabil oğlu yüngül yanıq xəsarətləri alıb.

Müvəqqəti məskunlaşma yerlərinə zərər dəymiş ailələr dövlət vəsaiti hesabına kirayə mənzillə təmin olunacaqlar. Az ziyan dəymiş 11 mənzil Dövlət Komitəsinin aidiyyəti şöbəsi tərəfindən təmir olunacaq. Həmin tikililərdə təmir-bərpa işlərinin aparılmasının və zərərçəkmiş ailələrin yenidən, müvəqqəti olaraq, burada yerləşdirilməsinin mümkünlüyü onların nəzərinə çatdırılıb.

Yanğın baş vermiş binada 277 ailə, yəni min nəfər müvəqqəti məskunlaşıb.

Digər yaşayış sahələri yanğından mühafizə olunub.

Yanğının başvermə səbəbləri Fövqəladə Hallar Nazirliyi tərəfindən araşdırılır, dəymiş ziyan müəyyənləşdirilir. FHN-nin araşdırmasından sonra yekun rəy veriləcək, onun əsasında müvafiq hüquqi addımlar atılacaq".

9
Bumeranq zirehli transportyoru

"Armata"dan da sürətli: Rusiyada yeni təkərli tanklar hazırlanır

12
(Yenilənib 23:52 24.02.2021)
Bu maşınlar müdafiə baxımından tırtıllı tanklardan geri qalsalar da, sürət, manevr və qət etdiyi məsafəyə görə onları əhəmiyyətli dərəcədə üstələyir.

BAKI, 24 fevral — Sputnik, Andrey Kots. "Güclü, sürətli və yaxşı müdafiə olunan "Bumeranq" vahid zirehli platforması əsasında Rusiyanın ilk təkərli tankını yaratmağa hazırlaşırlar. Perspektivli şassinin xüsusiyyətləri üzərinə "Sprut"-SD özüyeriyən silahdakı kimi hamar gövdəli topla bir silah kompleksi quraşdırmağa imkan verir," - deyə Hərbi Sənaye Şirkətinin baş direktoru Aleksandr Krasovitski izah edir.

Təkərli tankların qoşunlarda hansı yeri tuta biləcəyi barədə RİA Novosti-nin növbəti materialında.

Suriyada işə yarayacaq

Krasovitskinin sözlərinə görə, "Bumeranq" vahid təkərli platformasının işlənib-hazırlanması başa çatmaq üzrədir – onun üzərində qurulan K-16 zirehli transportyorunun dövlət sınaqlarının ilin sonuna kimi yekunlaşdırılması planlaşdırılır. Mühəndislərin fikrincə, dizaynda elm və texnikanın ən müasir nailiyyətlərindən istifadə olunub. Əlavə planlara perspektivli BMP K-17, xüsusi təyinatlı texnika və digər vasitələrin sınağı da daxildir.

Hərbi Sənaye Şirkətinin baş direktoru bildirir ki, "Bumeranq" platforması əsasında sürətli təkərli tankın yaradılması sektor üçün problem təşkil etmir.

Sovet İttifaqında buna bənzər texnika işlənib-hazırlansa da, rus ordusunda təkərli tanklar yox idi. Təkərli tank - tam dönən bir qüllədə güclü silahla təchiz olunmuş zirehli maşınların qeyri-rəsmi adıdır. Bu maşınlar müdafiə baxımından tırtıllı tanklardan geri qalsa da, sürət, manevr və qət etdiyi məsafəyə görə onları əhəmiyyətli dərəcədə üstələyir.

"Təkərli tanklar onlar üçün uyğun zəminin olduğu ölkələrdə daha populyardır", - deyə hərbi ekspert Aleksey Leonkov RİA Novosti-yə bildirir.

"Məsələn, Afrikada. Ona görə də xüsusən CAR-da məhz təkərli tanklara üstünlük verirlər. Onların ən böyük üstünlükləri sürətində və təmirlərarası məsafənin uzunluğundadır. Əgər əsas döyüş tankları, belə demək mümkündürsə, on min kilometr məsafə qət edəndən sonra sınırsa, topla təchiz olunmuş zirehli tank yüz min kilometr yol gedə bilər", - deyə ekspert vurğulayır.

Mütəxəssisin fikrincə, Rusiya ordusu üçün bu cür tanklar dəmir yollarının ötürücülük qabiliyyətinin zəif olduğu Orta Asiya istiqamətində daha faydalı ola bilər: təkərli zirehli maşınları magistral yollara keçirmək çox asandır. Bundan başqa, belə texnika Suriyada göstərilən patrul xidmətində də əl verir. Hazırda orada hərbi polis "Tiqr" və BTR-82A zirehli maşınları ilə hərəkət edir.

Leonkov onu da qeyd etdi ki, perspektivli tank eynilə zirehli transportyor kimi su maneələrini aşmağa, həm gedə-gedə, həm də üzə-üzə atəş açmağa qadirdir. Güclü silahlanması sayəsində bu maşından həm reydlər zamanı, həm də ümumqoşun əməliyyatlarında - cinahlarda, kəşfiyyat, patrul xidmətlərində və döyüş zastavalarında istifadə edilə bilər.

İri kalibr

Təkərli texnikanın yollara daha az zərər verməsi də mühüm amillərdən biridir. Polad tank tırtıllarının ən möhkəm asfaltı belə dağıtdığı heç kimə sirr deyil. Bu səbəbdən, ağır zirehli maşınların xüsusi qoşqu-transportyorunda daşınmasını üstün tuturlar. Yükləmə və boşaltma isə çox vaxt aparır. Amma təkərli tank xüsusi hazırlıq tələb olunmadan yürüşdən birbaşa döyüşə qoşula bilər.

Xüsusi olaraq hava-desant qüvvələri üçün hazırlanmış "Sprut"-SD özüyeriyən silahında olduğu kimi perspektivli tankın da 125 mm-lik bir topa sahib döyüş bölməsi əsas silahı hesab olunur.

Avtomatik yükləyici və 40 mərmi ilə sabitləşdirilmiş 2A75 hamar gövdə T-72 və T-90 tanklarının 2A46M silahlarına bənzəyir.

Özüyeriyən tank müvafiq çapdakı hər cür sursatı, həmçinin tank əleyhinə idarə olunan raketləri atəşə tuta bilir. Döyüş bölməsinin köməkçi silahlanması 7,62 mm-lik bir PKT pulemyotu ilə birləşdirilib.

Tank və dronlar əleyhinə

Perspektivli təkərli platforma olan "Bumeranq" ilk dəfə 2015-ci ildə Qələbə bayramı münasibətilə təşkil edilmiş paradda nümayiş olundu. Bu bazadakı texnika BTR ailəsinə məxsus Sovet və Rusiya zirehli transportyorlarına nisbətən daha böyük və daha güclüdür.

Magistral yolda 750 at gücünə malik YaMZ-780 mühərriki maşını saatda 100 kilometrə qədər sürətləndirir. Mühərrik bölməsi ön hissədədir, bu isə desanta arxadan çıxıb-düşməyə imkan verir. "Bumeranq" maşınları keramik əsaslı çoxqatlı zirehə malikdir ki, bu da homogen müdafiədən daha etibarlıdır.

"Bumeranq" ailəsinin ən güclü maşını hələlik "Bumeranq"-BM uzaqdan idarə olunan universal döyüş modullu K-17 təkərli BMP-si sayılır. Silahlanması – tank əleyhinə selektiv hərbi sursat və döyüş ehtiyatı tutumu 500 mərmiyə qədər olan 30 mm-lik 2A42 avtomatik topudur. Tank əleyhinə iki idarə olunan "Kornet" raketi ilə də təchiz edilib.

Daha ciddi variant da var. K-17 üçün mümkün döyüş modullarından biri də dəqiqədə 120 atış dərəcəsi ilə 57 millimetrlik topa sahib "Baykal" AU-220M-dir.

Belə hesab olunur ki, onun mərmilərinin gücü Qərb məktəbinin bütün müasir BMP-ləri ilə mübarizə aparmaq üçün yetərlidir. Bundan başqa, 57 millimetrlik kalibr 12 kilometrə qədər məsafədə uçan ən kiçikölçülü pilotsuz uçuş aparatlarını belə məhv etməyə qadirdir.

12
Teqlər:
dron, zirehli döyüş maşını, zirehli maşınlar, zirehli texnika, tank, Rusiya