Xızı dağları

Fəlakət dağlarımızdan başlayıb: zirvələrdə illərlə qalan qar əriyib

1506
(Yenilənib 01:51 11.02.2021)
İqlim dəyişmələri səbəbindən son illərdə qar ehtiyatımız xeyli azalıb. Hətta son 2-3 ildə bəzi dağların zirvələrindəki qar da əriyərək yoxa çıxıb.

İbrahim Həşimov, Sputnik Azərbaycan

BAKI, 11 fevral – Sputnik. Son illərdə dağlıq ərazilərdə də qar çox gec-gec yağır. Hətta illərlə qarlı gördüyümüz bəzi dağ zirvələri artıq bombozdur. Sputnik Azərbaycan-ın məlumatına görə, Oğuz rayonunun Xaçmaz kəndi ətrafındakı dağlıq ərazidə də bu cür vəziyyət var. Kənd sakini İntiqam Zeynəddinoğlu deyir ki, son illərdə dağlarda və ətraf ərazilərdə qar müşahidə edilmir.

© Sputnik / Ibrahim Hashimov
İntiqam Zeynəddinoğlu

"Kəndin ətrafındakı dağlarda, ətəklərdə bu aylarda həmişə qar olardı. Qarın hündürlüyü ən azı 50 santimetr, 1 metr olurdu. Hazırda bu dağlarda 1 santimetr də qar yoxdur. Bu da çaylarda suyun qurumasına səbəb olur. Yayda suvarma sarıdan əziyyət çəkirik".

Alpinistlər da bildirirlər ki, əvvəlki illərdə bütün fəsillərdə zirvələrdə bir neçə metr qalınlığında qar olurdu. Son 2-3 ildə isə qar tam əriyərək yoxa çıxıb. Təcrübəli alpinist Dağlar Mehdiyevin sözlərinə görə, zirvələrdə qar olmaması ərazidəki bulaqların da quruması ilə nəticələnib.

"Dağları, onların zirvələrini tamamilə gəzmişəm. Adi yerlərdə 2-3 metr, hətta 5 metr qalınlığında qar olurdu. Amma orada indi qar yoxdur. Əvvəlki illərdə marxallarda 20-30 metr hündürlükdə qar olurdu. İndi isə oralar qupqurudur. Zirvələrdə və meşəlik hissələrdə bulaqlar var. Yüz illərlə su gələn həmin bulaqların çoxu quruyub. Bəzilərində isə qısa müddətdə su olur və sonra quruyur", – deyə Dağlar Mehdiyev qeyd edib.

D.Mehdiyev bildirir ki, dağların ətəyində su anbarları qurmaqla bu problemi qismən həll etmək və su israfının qarşısını almaq olar.

© Sputnik / Ibrahim Hashimov
Dağlar Mehdiyev

"Bir sıra ölkələrdə, eləcə də qardaş Türkiyədə belə bir təcrübə var ki, dağların ətəyində su anbarları tikilir. Yazda qar əriyəndə həmin sular oraya yığılır və il boyu qənaətlə istifadə edilir. Bizdə də bu sistemdən istifadə eləmək olar", – deyə D.Mehdiyev vurğulayıb.

Ekologiya və Təbii Sərvətlər Nazirliyinin Su Ehtiyatlarının İdarə Edilməsi şöbəsinin sektor müdiri Faiq Mütəllimov Sputnik Azərbaycan-a bildirib ki, son illərdə iqlim dəyişmələrinin təsiri nəticəsində su ehtiyatlarımızda azalmalar müşahidə olunur: "1990-cı illə müqayisədə su ehtiyatlarımız 15 faizə qədər azalıb. Əvvəllər quraqlıq müddətləri 2-3 il çəkirdisə, son 9-10 ildə davamlı quraqlıq müşahidə olunur. İqlim dəyişmələrinin təsiri nəticəsində şaxtalı və qarlı günlərin də sayı azalıb. Nəticə də qar ehtiyatlarının azalması müşahidə edilir".

F.Mütəllimov vurğulayıb ki, su ehtiyatlarından səmərəli istifadəni təmin etmək məqsədilə bir neçə qurumun nümayəndələrindən ibarət komissiya yaradılıb. Komissiya ötən ilin iyul ayından fəaliyyətə başlayıb və su ehtiyatlarından istifadə ilə bağlı tədbirlər planı da hazırlanıb.

"Su ehtiyatlarında təzyiqlərin azaldılması üçün alternativ su mənbələrindən istifadə məsələsi burada yer alıb. Məsələn, kollektor-drenaj suları, çirkab suları, tullantı sularının təmizlənərək texniki məqsədlərlə istifadəsi yer alır. Artıq bununla bağlı işlər başlayıb. Təkliflər hazırlanıb və konkret layihələrin işlənməsi mərhələsi gedir", - deyə F.Mütəllimov əlavə edib.

Nazirlik rəsmisinin sözlərinə görə, dağ çaylarında suların toplanması məqsədilə 10 su anbarının tikintisi nəzərdə tutulub. Artıq Qəbələ, Oğuz, Şəki və Masallı rayonlarının ərazilərində 3 su anbarının tikilməsi ilə bağlı sənədləşmə işlərinə də başlanıb.

1506
Teqlər:
anbar, su, Azərbaycan, quraqlıq, iqlim dəyişikliyi, qar, zirvə, dağ

Azərbaycanlı müğənnini Rusiyanın ən çox qazanan blogeri ilə "sevgili" etdilər

25
Bu qızın sevgilisi, demək olar ki, hər gün ona iri çiçək dəstələri göndərir, o isə bunları sosial şəbəkələrdə paylaşır. Amma oğlanın adını heç kim bilmir.

BAKI, 3 mart - Sputnik. Rusiya KİV-i Azərbaycan əsilli populyar müğənni Jony-nin (Cahid Hüseynli) məşhur videobloger Dina Sayeva ilə sevgili olduğunu yazır. Sayeva ən çox pul qazanan Tik-Tok vlogerlərindəndir. 

Bu qızın sevgilisi, demək olar ki, hər gün ona iri çiçək dəstələri göndərir, o isə bunları sosial şəbəkələrdə paylaşır. Bu günlərdə göndərilən buket, az qala, kol boyda imiş.

Sayeva sevgilisinin adını gizləyir. Ancaq Rusiya KİV-ləri yazır ki, onun sevgilisi Jony-dir. Yeri gəlmişkən, Cahid də bu şayiələri təsdiqləməyə tələsmir.

Dina Sayeva Tacikistandandır. TikTok-un rusdilli seqmentinin ən populyar hesabının sahibidir. 2020-ci ildə Rusiya Forbes-u onu ən çox qazanan tiktokerlərin siyahısında ikinci sırada göstərmişdi.

2020-ci ilin sonunda Sayeva musiqi karyerasına başladı. Debüt mahnısı isə "Səni axtarıram" ("Я ищу тебя") oldu.

Jony dörd yaşı olanda valideynləri ilə Azərbaycandan Moskvaya köçüb. Uşaq vaxtından populyar olmaq istəyib və nəhayət, arzusunu gerçəkləşdirib. Öz dediyinə görə, populyarlaşmasında sosial şəbəkələr böyük rol oynayıb. Bakıda ilk dəfə "Jara-2019" musiqi festivalında çıxış edib. 

Müğənni azərbaycanlı ifaçı Elman Zeynalovun təsis etdiyi Raava Music musiqi leyblının artistləri sırasındadır. 2019-cu ildə ВКонтакте-nin versiyasına görə, ilin "Ən qabaqcıl" müğənnisi adını alıb. Onun "Xiyaban" ("Аллея") sinqlı isə 5 qat platin statusu alıb. 

 

25
Jenevada Ümumdünya Səhiyyə Təşkilatının mənzil-qərargahı, arxiv şəkli

Hələ tələsməyin - ÜST məsləhət görmür

20
Bu yaxınlarda Avropa Komissiyası İttifaq ölkələrinə gələnlərdən koronavirusdan peyvənd olunma barədə sertifikat (pasport) tələb olunacağını açıqlamışdı.

BAKI, 3 mart - Sputnik. Ümumdünya Səhiyyə Təşkilatı koronavirusdan peyvənd olunma barədə pasportların tətbiqini ölkələrə hələ ki tövsiyə etmir. 

Sputnik Azərbaycan bildirir ki, bu barədə ÜST-ün rusiyadakı nümayəndəsi Melita Vuynoviç RİA Novosti-yə deyib.

"ÜST bildirib ki, hazırda bu cür pasportların (COVID vaksini barədə) tətbiqini məsləhət görmür, amma əlbəttə ki, ölkələr öz yolları ilə gedirlər, hamı çalışır ki, əhalinin daha çox hərəkiliyini təmin eləsin", - Vuynoviç bildirib.

Onun sözlərinə görə, tez və ya gec ÜST belə bir tövsiyə verəcək, üstəlik bu məsələdə ölkələrlə əməkdaşlığa da başlayacaq. 

Qeyd edək ki, bu yaxınlarda Avropa Komissiyası İttifaq ölkələrinə gələnlərdən koronavirusdan peyvənd olunma barədə sertifikat (pasport) tələb olunacağını açıqlamışdı. Hazırlıq prosesinin 3 ay ərzində yekunlaşacağı bildirilir. 

20
Türkiyənin Cobra zirehli maşını, arxiv şəkli

Türkiyə minaya davamlı yeni zirehli maşınını göstərdi - VİDEO

0
Cobra zirehli maşınlarının əvvəlki versiyaları 15 ölkədə, o cümlədən Azərbaycanda, Gürcüstanda və Qazaxıstanda istifadə olunur. 

BAKI, 3 mart - Sputnik. Türkiyənin Otokar şirkəti Cobra sinfindən olan, mina əleyhinə müdafiə ilə təmin olunmuş təkərli zirehli Cobra II MRAP avtomobilini nümayiş etdirib. 

Sputnk Azərbaycan Anadolu agentliyinə istinadən bildirir ki, Cobra II MRAP ekipajı ballistik, mina və əldəqayırma partlayıcı təhlükəsindən qoruyur. 

​Zirehli maşının xüsusi konstruksiyası, təmir və xidmətin asanlığı hətta döyüş şəraitində belə onu tam və sürətli yığıb-sökməyə imkan verir. 

Zirehli maşında 11 sərnişin yerləşir, tələbə görə, üç və ya beş qapılı ola bilər.

Cobra zirehli maşınlarının əvvəlki versiyaları 15 ölkədə, o cümlədən Azərbaycanda, Gürcüstanda və Qazaxıstanda istifadə olunur. 

0