Dilqəm Əhməd

Karantindən evinə buraxılan tələbə: "Ən azından buna vicdan yol verməzdi"

852
(Yenilənib 13:51 08.04.2020)
Sputnik Azərbaycan karantindən yeni çıxan tələbələrdən biri ilə söhbətləşərək orada yaradılan şərait, onlara qarşı münasibəti öyrənib

Zülfiyyə Quluyeva, Sputnik Azərbaycan

BAKI, 8 aprel — Sputnik. Məlum olduğu kimi, koronavirus infeksiyasının (COVID-19) yayılmasından sonra Azərbaycan da sərhəd və gömrük keçid məntəqələrində nəzarəti gücləndirdi. Ölkəmizə gələn vətəndaşlar vasitəsilə bu virusun yayılmasının qarşısını almaq üçün karantin qaydaları tətbiq olunmağa başladı. Hazırda da Azərbaycana xarici ölkələrdən gələn xeyli sayda soydaşımız 14-21 günlük karantin rejimində saxlanılır.

Sosial şəbəkələrdə karantin yerlərinin vəziyyəti, bu məkanlarda saxlanılanların etirazına dair müxtəlif səpkili məlumatlar yayılır. Odur ki, Sputnik Azərbaycan karantindən yeni çıxan tələbələrdən biri ilə söhbətləşərək orada yaradılan şərait, onlara qarşı münasibəti öyrənib. Müsahibimiz "Çapar" dərgisinin baş redaktoru, İstanbul Universitetinin doktorantı Dilqəm Əhməddir. Dilqəm Əhməd Türkiyədən Azərbaycan-a mart ayının 24-də dönüb. Gəldiyi gündən karantində saxlanılan Dilqəm evə aprelin 7-də buraxılıb. 

© Photo : Courtesy of Dilqam Ahmad
Dilqəm Əhməd

- Dilqəm, koronavirus infeksiyasının yayılmasının qarşısını almaq üçün Azərbaycanda karantin vəziyyəti elan olunub. Ölkəmizə xaricdən gələn hər bir şəxs 14 gün karantin şəraitində saxlanılır. Sən də Türkiyədə təhsil alan tələbələrimizdənsən. Eyni zamanda jurnalistsən. Eşitdik ki, 14 günlük karantin müddətin başa çatıb. Artıq evindəsən. Karantin təəssüratlarını sənin dilindən eşitmək maraqlı olardı.

- Bildiyiniz kimi, Ankara səfirliyimiz və İstanbul konsulluğumuz qaynar xətt yaratmışdı. Mən də çarterlə qayıtmaq üçün ilk vaxtdan müraciət etmişdim. Qismət oldu, martın 24-ü yola düşən təyyarəylə Bakıya gəldik. Hava limanında xüsusi yoxlamadan keçdik. Temperaturumuz ölçüldü, burnumuzdan yaxma alındı.

- Karantinə aparılmazdan öncə necə bir şəraitdə qalacağınız barədə məlumat verilmişdimi?

- Bizə demişdilər, karantində saxlanılacağıq, anma harada olacağını bilmirdik. Hava limanından avtobusa mindirildikdən sonra TƏBİB-in nümayəndəsi Bakı Atletlər Kəndinə gedəcəyimizi bildirdi. Açığı, buna sevindik. Çünki daha öncə bəzi bölgələrimizdən xoş olmayan videolar görmüşdük. Biz 107 nəfər idik. Kənddəki binalardan birinə yerləşdirildik. Atletlər Kəndinin sadəcə adını bilirdim. Əvvəlcə ailəlilər və yaşlılar yerləşdirildilər. Daha sonra tək gələnlərə iki adamlıq otaqlar verdilər.

- Karantində saxlanıldığınız otağın şəraiti necə idi? Bir otaqda neçə nəfər saxlanılırdı?

- Mən də gənc bir məktəbli ilə düşdüm. İlk gündən gördük ki, burada şəraitlə yanaşı, vətəndaşa diqqət və qayğı da yüksəkdir. Bina yeni olduğu üçün hələ ki televizor yox idi. Amma Wi-Fi xidməti var idi, bu da bizi darıxmağa qoymurdu. Otaqda paltar şkafı, tumba, masa, stul və qəhvədan var idi. Otaq isti idi, yataq da rahat. Yəni otaq şəraiti karantin üçün çox normal idi.

© Photo : Courtesy of Dilqam Ahmad
Dilqəm Əhməd

- Ən maraq doğuran məqam karantində qidalanmadır. Ürəyiniz istədiyini yeyirdiniz, yoxsa sizə verilən menyuya uyğun qidalanırdınız?

- Gündəlik 3 dəfə yemək verilirdi. Səhər kiçik qablarda yağ, cem, bal və bir yumurta, günorta və axşamlar isə ətli və ya toyuqlu yeməklər idi. Yeməyin yanında salat və meyvə də olurdu. SMS-lə çölə çıxmadan öncə ailədən boğça gələ bilirdi. Yəni evdən şirniyyat, meyvə və s. gətirə bilərdik.

- Ailə üzvlərinizlə görüşə icazə verilirdi?

-Ailə ilə görüşmək qəti mümkün deyildi. Nə buradan çölə, nə də çöldən içəriyə heç kim girə bilməzdi. Biz özümüz otaq, dəhliz və balkonda hərəkət edə bilirdik.

- Karantin qaydalarına necə əməl edirdiniz?

- Qonşu otaqda qalanlarla məsafə saxlamaqla söhbət edə bilirdik.

- Karantin dövründə həkim müayinəsi aparılırdımı?

- Karantinin bir həftəsində bizdən ikinci analiz götürüldü. Bu dəfə burunla yanaşı, boğazımızdan da. 10 gün ərzində müntəzəm temperatur və təzyiq ölçülürdü və hər hansı bir şikayətimizin olub-olmaması barədə mütəmadi həkim soruşurdu.

- Sizinlə karantində saxlanılanlar arasında vəziyyəti ağırlaşan, özünü pis hiss edən oldumu?

-İkinci analizin nəticəsindən sonra eşitdiyimiz qədər 6 nəfərdə nəticə pozitiv çıxdı və onları müalicəyə apardılar. Eşitdiyimizə görə, eyni otaqda olan iki qardaşdan birində çıxmışdı. Qardaşın sadəcə birini xəstəxanaya apardılar. Biz ancaq öz mərtəbəmizdə nə olduğunu bilirdik. Çünki kimdə pozitiv çıxacağını bilmədiyimizə görə əlaqə saxlanılmırdı. Amma məlumat gəlib çatırdı. Hər halda, konkret neçə adamda pozitiv çıxmağını TƏBİB-dən öyrənmək daha doğru olar.

- Karantin, əlbəttə ki, istirahət zonası deyil. Amma bəzən karantində qalanlar narazılıq edirlər. Bunun üçün səbəblər vardımı?

- Karantində şərait və qayğıdan narazılıq ola bilməzdi. Ən azından buna vicdan yol verməzdi. Amma evə getməklə bağlı insanların hərəsinə görə haqlı narazılığı olurdu. Məsələn, biri deyirdi, evdə körpə uşağım var, biri deyirdi ki, əməliyyat olunmuşam və mən daha rahat ortamda olmalıyam. Digəri psixoloji əziyyət çəkirdi və s.

- Maraqlıdır, karantin dövründə darıxmamaq, vaxtını səmərəli keçirmək üçün nə edirdin?

- Xoşbəxtlikdən, kompüterim yanımda idi. Əməkdaşlıq etdiyim saytlara yazılar yazırdım. Kitablarım üzərində işləyirdim. Film, seriala baxırdım. Amma bunlar adamı yorurdu. Çünki az qala 20 saat telefon və bilgisayarla olurdum. Bu da gözün və barmaqların ağrımasına səbəb olurdu. Kitablarım yanımda vardı, amma açığı, mütaliə edə bilmədim.

- Karantində olmaq, yəqin ki, ətraf aləmdən təcrid olmaq demək deyil. Ailənlə, dostlarınla ünsiyyət saxlamaqda problem yox idi ki?

- Telefonumuz özümüzdə olduğu üçün istər zəng, istərsə də sosial media vasitəsilə ailə və dostlarımızla müntəzəm əlaqədə olurduq. Açığı Wi-Fi olmasaydı, 15 gün 15 ay kimi keçərdi.

- Dilqəm, sən qardaş ölkədə təhsil alırdın. Türkiyə ilə müqayisədə Azərbaycanda koronavirusa görə sosial izolyasiya tədbirləri nə ilə fərqlənir? Bu gün ölkəmizdə hər kəs evdə qalmağa üstünlük verir. Yəqin ki, karantin başa çatsa da, sən də evdə qalmağa üstünlük verəcəksən.

- Açığı, mən də İstanbulda vəziyyətin ağırlığını və Türkiyə vətəndaşlarının qaydalara əməl etmədiyini görüb qorxdum. Böyük şəhərdir, yanvardan etibarən giriş çox olub. Bir də insanlar məsələyə ilahi təqdir kimi yanaşdıqları üçün çox təhlükəli idi. Məsələn, məscidlər qapansa da, buna etiraz edənlər tapılırdı. Masonların oyunudur deyənlər olurdu. Bu baxımdan Azərbaycan daha etibarlı idi. Çünki bizdə vaxtında sərhəd və məktəblər bağlandı, qəti qərarlar verildi.

© Photo : Courtesy of Dilqam Ahmad
Dilqəm Əhməd

- Nəhayət, koronavirus təhlükəsi bitdikdən sonra ilk gedəcəyin ünvan hara olacaq?

- Hazırda qaydalara əməl edib evdəyəm. Evdən fəaliyyət göstərəcəyəm. Mənim zəngin kitabxanam və arxivim var. Elə bu günləri düşünüb vaxtında xeyli material yığmışam. Karantin 5 il də davam etsə, məndəki material bitməz. İndi ailəmin yanında olduğum üçün, yəqin ki, ilk olaraq yaxın dostlarımla açıq havada çay içəcəyəm.

- Karantin qaydalarına əməl etməkdən yayınan insanlara nə deyərdin?

- Biz Vətənə başqa ölkədən gəldiyimiz üçün potensial təhlükə ola bilərik. Bu baxımdan başda yaxınlarımız olmaqla, digər vətəndaşlarımızı qorumaq üçün karantin rejimi şərt idi və buna etiraz etməmək lazımdır. Çünki həkimlərin dediklərindən öyrənirik ki, virusa yoluxanlarda simptomlar özünü göstərməyə bilir və şəxs özünü sağlam hesab edir. Amma onun özünə bir şey olmasa da, gün ərzində 30 adamı yoluxdurma ehtimalına görə karantinə alınması vacibdir. Bu baxımdan vacib olmadıqca, insanların evdə qalması lazımdır. Zəruri hallara zatən sms-lə icazə verilir. Sağ olsun, vətəndaşlarımız da ehtiyaclı ailələr üçün kampaniyalar başladıblar. Ümid edirəm ki, dövlət və millət olaraq bu ümumi bəladan az itkiylə xilas olarıq. Çünki biz birlikdə güclüyük!

852
Əlaqədar
Dəyişən dəyərlər, yeni reallıq və "internet insanı"
Xalq artistindən "Evdə qal" kampaniyasına mətbəxdən dəstək - VİDEO
Rekordçu ata və azyaşlı oğlu müəyyən edilib
Paytaxt karantin rejiminin sərtləşməsindən sonra
Ölkənin qərbi də şərqi kimidir - boş küçələr, bağlı dükanlar, insansız parklar
Opera müğənnisi Yusif Eyvazov, arxiv şəkli

Məşhur azərbaycanlı arıqlamağın sirrini bölüşür

20
Vokalçı Yusif Eyvazov artıq çəkidən qurtulmaq istəyən pərəstişkarlarına stressiz və mənşəyi məlum olmayan dərmanlarsız arıqlamağın yollarını öyrətmək niyyətindədir

BAKI, 31 may - Sputnik, Kəmalə Əliyeva. Azərbaycanın Xalq artisti Yusif Eyvazov pərəstişkarlarına onun xarici görkəmini tamamilə dəyişən qəfil arıqlamağının sirrini açacağına söz verib.

Sputnik Azərbaycan bildirir ki, o, Instagram-dakı səhifəsində artıq çəkidən qurtulmaq istəyən hər bir kəsə kömək etməyə hazır olduğunu deyib.

Посмотреть эту публикацию в Instagram

Публикация от Yusif Eyvazov Tenor Official (@yusif_eyvazov_official)

“Dostlar, siz öz həyatınızı, öz bədəninizi dəyişə bilərsiniz. Necə bilirsiniz, mən sizə öz idman zalımdan onlayn məşqlər keçsəm, sağlam qida haqda, orqanizm üçün stres yaşatmadan, tədricən, sağlam yolla, kimya və dərmansız kilolardan qurtulmaq barədə danışsam, necə olar?” – deyə Y.Eyvazov izləyicilərinə müraciət edib.

Xatırladaq ki, azərbaycanlı vokalçı 2019-cu ildən arıqlamağa başlayıb. O, 30 kq artıq çəkidən qurtulub.

Karyerasına İtaliyanın teatr və konsert zallarında başlayan Yusif Eyvazov 2008-ci ildə Milanda Opera Müğənniləri Beynəlxalq Müsabiqəsinin Qran-Pri mükafatına layiq görülüb. Onun adı "Dünyanın ən yaxşı tenorları" kitabına daxil edilib. O, bir sıra beynəlxalq müsabiqələrin laureatı və qalibidir. Onun qazandığı mükafatlar arasında Gianandrea Gavazzeni (dünya şöhrətli italyan dirijoru, pianoçusu, bəstəkarı, musiqi tənqidçisi və yazıçısı — red.) fəxri medalı da var. Eyvazov Milanın "La Skala" operasının və Monte-Karlonun "Kral" operasının kollektivləri ilə birlikdə dünya səhnələrində çıxış edir.

2015-ci ildə Rusiyanın xalq artisti Anna Netrebko ilə ailə qurub.

20
Əlaqədar
Koronavirus maneə deyil, yenə isti olacaq - "Jara" baş tutacaq
Samirə Əfəndi Səfurə Əlizadənin hitinə ikinci nəfəs verib
Bakılı qız Rusiya telekanalının realiti-şousunun finalına yüksəldi
Sevgilisindən ayrılan azərbaycanlı müğənniyə qızlar təklif yağdırırlar
Hüseyn Həsənov yeni avtomobilinə külli miqdarda pul xərcləyib
Əlcək geyinmiş cütlük

Dərini maska əlcək altında necə qorumalı dermatoloq tövsiyəsi

17
(Yenilənib 21:49 31.05.2020)
İXM-ə edilən əlavəyə görə, Azərbaycanda təyin olunmuş yerlərdə maska taxmayan fiziki şəxslər əlli manat, vəzifəli şəxslər yüz manat məbləğində, hüquqi şəxslər iki yüz manat məbləğində cərimə ediləcəklər

BAKI, 31 may - Sputnik. Tibb elmləri doktoru, dermatoloq Yuliya Qallyamova maska və əlcək taxarkən dərini qorumağın yollarını açıqlayıb.

Sputnik Azərbaycan RİA Novosti-yə istinadən bildirir ki, həkimin sözlərinə görə, ən allergen əlcəklər lateksdən hazırlananlardır.

“Real həyatda bizi göbələklərdən qoruyan dərinin özünə müdafiə lazımdır, onun su-lipid balansını artırmaq vacibdir”, - dermatoloq deyib.

Bunun üçün nəmləndirici əl kremindən istifadə etmək gərəkdir, çünki insanlar tez-tez əllərini yuyur və sanitayzerlə dezinfeksiya edirlər.

“Əgər dəri qurudursa, qidalandırıcı, bir qədər yağlı, əgər qalındırsa, altında piy qatı çoxdursa, o zaman yüngül, su əsaslı, gel kimi kremlərdən istifadə etmək gərəkdir”, - Qallyamova tövsiyə edib.

Maskalar üzdə qıcıq yaradarsa, bu zaman qıcıqlanan dəri üçün kremlərdən istifadə etmək lazımdır. Dermatoloq bildirir ki, onların tərkibində dermatitin qarşısını almağa kömək edən sink var.

Qeyd edək ki, Azərbaycanda karantin rejimi iyunun 15-dək uzaldılsa da, bəzi qaydaları qismən yumşaldılıb. Ancaq bununla yanaşı, Nazirlər Kabineti “Xüsusi karantin rejimində tənəffüs yollarını qoruyan fərdi vasitələrdən istifadə tələbləri barədə” qərar qəbul edib. Qərara əsasən, yeni növ koronavirus (COVID-19) infeksiyasının insanlar arasında kütləvi yayılmasının qarşısının alınması məqsədilə sosial məsafəni gözləmək (insanlar arası məsafə 1,5-2 metr) şərtilə tənəffüs yollarını qoruyan fərdi vasitələrdən (tibbi maska, parça maska, respirator və sair) istifadə edilməlidir. Bu gün isə Milli Məclis İnzibati Xətalar Məcəlləsinə dəyişiklikləri müzakirə edib. Məcəlləyə edilən əlavəyə görə, tələbləri pozan fiziki şəxslər əlli manat, vəzifəli şəxslər yüz manat məbləğində, hüquqi şəxslər iki yüz manat məbləğində cərimə ediləcəklər.

Bu xətanın inzibati tənbeh almış şəxs tərəfindən inzibati tənbeh vermə haqqında qərar qüvvəyə mindiyi gündən epidemiya əleyhinə, sanitariya-gigiyena və karantin rejimləri dövrü başa çatanadək təkrar törədilməsinə görə fiziki şəxslər 100 manat, vəzifəli şəxslər 200 manat, hüquqi şəxslər 400 manat məbləğində cərimələnəcəklər.

17
Mövzu:
Dünyanı cənginə almış bəla
Əlaqədar
Deputatlar maskasızların cəriməsini "kəsdilər"
Üzünüzü görək: ilin sonuna qədər maskada? – SORĞU
Maskalar məsuliyyətsiz şəkildə atılarsa...
30 qəpiklik maskaya 100 manat ödəmək istəmirsiniz?
Haradan biləydilər... 1.6 milyard maskanı yandırdılar
Minneapolisdə etirazlar

Rusiya ABŞ-a nota verdi

22
(Yenilənib 00:38 01.06.2020)
“Hətta ABŞ-da işləyən rus jurnalistlərinə qarşı ikili standartların tətbiq olunduğu halda hansı obyektivlikdən danışmaq olar ki?” – səfir Anatoli Antonov

BAKI, 31 may - Sputnik. Rusiya Federasiyasının səfirliyi ABŞ Dövlət Departamentinə RİA Novosti-nin müxbirinin başına gələn hadisəyə görə nota verib.

Sputnik Azərbaycan bildirir ki, bu barədə Rusiyanın Vaşinqtondakı səfiri Anatoli Antonov məlumat verib.

RİA Novosti-nin müxbiri Mixail Turgiyev Minneapolisdəki etiraz aksiyalarını  işıqlandırarkən polisin hücumuna məruz qalıb – o, jurnalist vəsiqəsini göstərib mətbuat nümayəndəsi olduğunu desə də onun üzünə gözyaşardıcı qaz sıxıblar. Turgiyevin yanında olan Amerikanın VICE telekanalının bir qrup jurnalisti də analoji təzyiqlə üzləşib.

“Mixail Turgiyev və yanılndakı amerikalı jurnalistlər yerli polislər tərəfindən yolverilməz münasibətə məruz qalıblar. Hadisə yerində çəkilmiş kadrlardan aydın olur ki, mətbuat işçiləri hündürdən və aydın şəkildə özlərinin jurnalist olduqlarını deyirlər, geyimləri üzərində lazımi nişanlar var, onlar sənədlərini təqdim edib və heç bir müqavimət göstərməyiblər”, - Antonovun sözləri səfirliyin Facebook səhifəsində yayımlanıb.

“Bu hiddətləndirici fakta görə Dövlət Departamentinə etiraz notası göndərilib. Biz geniş araşdırma aparılmasını və onun nəticələri barədə məlumatlandırılmağımızı tələb etmişik”, - Antonov deyib.

“ABŞ-da KİV işçilərinin hüquqlarının pozulmasının momitorinqini aparan hüquq müdafiə təşkilatlarının bu insidenti nəzərə almasına nail olacağıq”, - səfir dəqiqləşdirib.

O həmçinin qeyd edib ki, “Amerika mətbuatı tərəfindən hər-hansı ictimai təəssüf və ya təsəlli cəhdi sezməyib”.

“Hətta ABŞ-da işləyən rus jurnalistlərinə qarşı ikili standartların tətbiq olunduğu halda hansı obyektivlikdən danışmaq olar ki?” – deyə Antonov sual edib.

Bu həftə Minnesota və Amerikanın bəzi digər ştatlarında Corc Floydun ölümü ilə əlaqədar kütləvi etirazlar və iğtişaşlar başlayıb.

Xatırladaq ki, polis Floydu qandallayıb və yolun qırağında yerə yıxıb. Derek Şovin adlı polis əməkdaşı isə dizi ilə onun boynunu yerə sıxıb. Floyd nəfəs ala bilmədiyini deyib, amma asayiş keşikçiləri buna diqqət yetirməyiblər. Qısa müddət sonra Floyd xəstəxanada ölüb.

İğtişaşlar nəticəsində mayın 30-da Oklend şəhərində ABŞ Federal Mühafizə Xidmətinin iki əməkdaşı odlu silahdan atəş nəticəsində yaralanıb. Onlardan biri dünyasını dəyişib.

Mitinqlər xüsusilə Vaşinqtonda, Ağ Evin yaxınlığında da keçirilir.

22
Əlaqədar
ABŞ-da polis üsyana səbəb oldu: yenə "günahkar" qaradərilidir
Tramp hədələdi: qaradərilinin öldürüldüyü şəhərə qoşun yeridə bilər
ABŞ ştatında iğtişaşa səbəb olan polis həbs edildi
ABŞ-da iğtişaşlar yeni mərhələdə - Məsələyə Pentaqon qarışır
Qaradərilinin ölümü ilə əlaqədar aksiyalar ABŞ-dan Kanadaya sıçradı