Abşeron Milli Parkda vəhşi heyvanlar və ceyranlar məskunlaşdığı üçün, diqqətli və ehtiyatlı olmaq tövsiyə edilir.

Qartalın dimdiyi, dəniz, macəra: sağa getsən... - FOTO

704
(Yenilənib 10:46 09.11.2019)
Qumluqla nəhəng, narıncı günəşə doğru irəlilədikcə sərin külək qulağına sakit nəğmə pıçıldayır. Torpağın bitdiyi, mavi ənginliyin başladığı yerə çatanda anlayırsan ki, oxuyan külək deyildi...

İradə Cəlilova, Sputnik Azərbaycan

BAKI, 10 noyabr — Sputnik. Hazırda ölkəmizdə ümumi sahəsi 893 min hektara yaxın olan xüsusi mühafizə olunan təbiət əraziləri, o cümlədən 10 milli park fəaliyyət göstərir. Onlardan biri Abşeron Milli Parkıdır.

Milli Park Xəzər rayonu ərazisində yerləşir və 783 hektar ərazini əhatə edir.

Sputnik Azərbaycan sizi Abşeron Milli Parkına virtual səyahətə dəvət edir.

Abşeron Milli Parkının ərazisi
© Sputnik / Irade JELIL
Abşeron Milli Parkının ərazisi

Milli Park Bakıdan 65 kilometr uzaqlıqda yerləşir. Oraya getmək üçün Dübəndi, Zirə qəsəbələrindən keçib gedirsən. Yol uzundur, irəlilədikcə heç bitməyəcəyini düşünürsən.

Nəhayət yol bitir, Abşeron Milli Parkına çatırıq. Parkda ziyarətçilər üçün iki marşrut nəzərdə tutulub. Birinci marşrut "Şahdili" adlanır. Şahdili Azərbaycan Respublikasının xəritəsində "qartalın dimdiyi"nə bənzəyən ərazidir.

Parkda irəlilədikcə qapalı piyada dayanacağı, avtomobillərin saxlanılması üçün dayanacaq, seyr qülləsi qarşımıza çıxır.

SSRİ dövrünə aid olan hərbi hissənin qalıqları-bunker
© Sputnik / Irade JELIL
SSRİ dövrünə aid olan hərbi hissənin qalıqları-bunker

Qeyd edək ki, marşrut boyu dəniz kənarında ayrılmış iki piknik yerində dayanmaq mümkündür. Burada hər fəsildə istirahət etmək olar. Ancaq turistlər daha çox bahara üstünlük verirlər.

Şahdili burnu. Rəvayətə görə, qədim zamanlarda buraya şahlar, əyanlar ova gələrmişlər. Məhz bu səbəbdən də ərazi Şahdili adlandırılıb.

Giriş qapısının yaxınlığında turistlərin müəyyən müddətə oturub dincəlməsi üçün üstüörtülü, kənarları açıq köşk var. İçəriyə doğru təxminən 200 metrlik məsafədə isə parkın flora və faunasını əks etdirən 14 ədəd şəkilli məlumat lövhələri yerləşdirilib. Bu marşrut parkın girişindən başlanan yol boyu nəzərdə tutulub və Şahdili burnuna qədər davam edir. Avtomobillə getmək istəyənlər üçün də eyni şərait mövcuddur. 6 km avtomobil yolu var, Şahdili burnuna qədər qalan 2 km yolu yalnız piyada getmək mümkündür.

Abşeron Milli Parkın velosiped sürməyi sevənlər də nəzərə alınıb.
© Sputnik / Irade JELIL
Abşeron Milli Parkında velosiped sürməyi sevənlər də nəzərə alınıblar

Parkın bələdçiləri ziyarətçilərə özləri ilə içməli su, binokl, gəzinti üçün rahat ayaqqabı götürməyi məsləhət görürlər.

Parkda vəhşi heyvanlar və ceyranlar məskunlaşdığı üçün diqqətli və ehtiyatlı olmaq tövsiyə edilir. Parkın işçilərinin sözlərinə görə, gəzinti vaxtı Milli Parkda olan vəhşi heyvanların görünməsi ehtimalı nəzərə alınmalıdır.

Qeyd edək ki, ümumi uzunluğu 8 kilometr olan bu marşrutu piyada 3-5 saata qət etmək mümkündür. Biz bu marşrutla yola düşürük. Bir qədər avtomobillə irəlilədikdən sonra avtomobil yolu bitir və piyada getməyə davam edirik. İki kilometrə yaxın yolu irəlilədikdən sonra Şahdili burnuna çatırıq. Bura Abşeron rayonunun quru sahəsinin su ilə qovuşduğu yerdir. Qarşında böyük bir sonsuzluq açılır. Dəniz səmaya qovuşub. Günəşin şüaları bərq vurur...

Deyilənə görə, əvvəllər dəniz burada təpələrə qədər çatırmış. Amma zaman keçdikcə geri çəkilib. İndi həmin yerlər bataqlıq kimi qalıb.

Abşeron Milli Parkının ərazisi
© Sputnik / Irade JELIL
Abşeron Milli Parkının ərazisi

Hətta parkın əməkdaşları deyirlər ki, hərdən burada vəhşi heyvanlar ilişib qalır və onlar həmin heyvanları çətinliklə də olsa, bataqlıqdan xilas edə bilirlər.

Parkın ikinci marşrutu "Bunker" adlanır. Uzunluğu 800 metrdir. Bu marşrut üzrə gəzinti 1-2 saat davam edir.

Sovet dönəmində burada yerləşən hərbi hissənin qalıqlarını və bunkeri görmək üçün seyr qülləsindən sonra təqribən 400-500 metr irəliləmək kifayətdir. Burada bunkerə aparan yeraltı yolun qalıqlarını, bunkerin qalın beton qapısını və digər maraqlı görüntüləri müşahidə etmək mümkündür. Qeyd edək ki, bunkerə aparan yolun təxminən 500 metri hamar, qalan hissəsi isə qumluqdur. Bu marşrut qısa olduğundan yalnız piyada getmək üçün nəzərdə tutulub.

Abşeron Milli Parkının ərazisi
© Sputnik / Irade JELIL
Abşeron Milli Parkının ərazisi

Hərbi hissənin qalıqları və bunker yaxın tariximizə dair maraqlı yer kimi yaddaqalandır. Bu ərazi daha çox xarici turistlərdə təəssürat yaradır. Bunker hündür təpənin üzərində yerləşir. Buradan bütün ətraf ovuc içi kimi görünür. Bunkerə yaxınlaşsaq da, içəridə çox sayda ilan olduğu üçün içəri daxil ola bilmirik.

Geri qayıdanda velosipedçilər üçün çəkilən xüsusi yola düşürük. Abşeron Milli Parkında iki təkər üstə gəzənlər elə də çox deyil, biz də fürsətdən istifadə edirik. Rahat yolla addımlayarkən dənizi, sonsuzluğu, qumluğu, narıncı payız günəşinin istiliyini üstələməyə çalışan sərin, duzlu küləyi, gözəl əhvalı da əynimizə geyib şəhərə gəlirik. Növbəti dəfə buranın sehri geriyə çağıranadək...

704
Əlaqədar
Qızıl cütlük: Azərbaycanın payız geyimində olan ən mənzərəli guşəsi
Adi insana giriş yasaqdır: Azərbaycanın xüsusi məkanları necə qorunur?
Mənim könlüm sərxoşdur ulduzların altında: bizi Avropada hiss etdirəcək yenilik gəlir
Hər birimiz ən xəsis milyonerik - iki nəsil sonraya bizdən heç nə qalmayacaq
Azərbaycanda "yunan şəhəri", almanları heyrətləndirən daşlar - tarixə baş vururuq
Məktəblərin birində, arxiv şəkli

Professor məktəblərdə dərslərlə bağlı təklif irəli sürüb: "Özüm hazırlayıb keçərəm"

3
(Yenilənib 13:08 05.12.2020)
"Düşünürəm ki, ali məktəb rəhbərləri və Təhsil Nazirliyinə müraciət etdikdən sonra məsələni kütləviləşdirmək və reallaşdırmaq olar" - Nəsiman Yaqublu

BAKI, 5 dekabr — Sputnik. Məktəblərdə "Zəfər-Vətən" dərslərinin keçirilməsi ilə bağlı təklif irəli sürülüb. Bakı Dövlət Universitetindən Sputnik Azərbaycan-a verilən məlumata görə, bu təkliflə universitetin professoru Nəsiman Yaqublu çıxış edib. O bildirib ki, "Zəfər-Vətən" dərsləri zamanı bütün müəllimlər tarixi qələbəmizdən, o cümlədən bu zəfərin əhəmiyyətindən, azad edilmiş ərazilərimizdən, şəhid və qazilərimizin fədakarlığındann birlik və həmrəyliyimizdən danışsınlar:

"Sərəncama uyğun olaraq hər il noyabrın 8-də ali və orta məktəblərdə xüsusi mövzunun - "Zəfər-Vətən" dərslərinin keçirilməsi müsbət addım olar. Biz bu günləri unuda bilmərik. Düşünürəm ki, müxtəlif görüntülər, slaydlar vasitəsilə zəfər tariximizlə bağlı dərslərin keçirilməsi məqsədəuyğun olar. Şəxsən mən həmin materialları hazırlamağa və dərsi tədris etməyə hazıram".

"Biz gənclərimizi şəhidlərimizin, qazilərimizin ruhunda tərbiyə etməliyik. Düşünürəm ki, ali məktəb rəhbərləri və Təhsil Nazirliyinə müraciət etdikdən sonra məsələni kütləviləşdirmək və reallaşdırmaq olar".

3
Teqlər:
Zəfər Günü, Vətən, BDU, professor, dərs, məktəb
Uqandad, arxiv şəkli

Gələn ilin bəd xəbəri özündən əvvəl gəlib: Onlarla ölkənin qapısını aclıq döyəcək

11
(Yenilənib 12:46 05.12.2020)
"Biz hamıya kömək edə bilmərik. Ona görə də prioritetləri təyin etməliyik. Aclıq onlarla ölkənin qapısını döyəcək" - Devid Bizli

BAKI, 5 dekabr — Sputnik. BMT-nin Ümumdünya Ərzaq Proqramının rəhbəri Devid Bizli bildirib ki, dünyada misli görünməmiş aclıq olacaq: COVID-19 səbəbindən 270 milyon insan acından ölə bilər.

Sputnik Azərbaycan-ın məlumatına görə, Bizli BMT-nin Baş Assambleyasının sessiyasında çıxışı zamanı 2021-ci ildə humanitar böhranın olacağı barədə xəbərdarlıq edib.

«75 il əvvəl BMT qurulandan bəri 2021-ci il, yəqin ki, ən güclü humanitar böhranın yaşandığı il olacaq. Biz hamıya kömək edə bilmərik. Ona görə də prioritetləri təyin etməliyik. Aclıq onlarla ölkənin qapısını döyəcək”, - Bizli deyib.

Onun sözlərinə görə, son illərdə silahlı münaqişələrin çoxalması aclıq təhlükəsilə üzləşən insanların sayını 80 milyondan 135 milyonadək artırıb. 2020-ci ildə isə COVID-19 pandemiyası bu rəqəmi 270 milyona çatdırıb.

COVID-19-a yoluxanların sayı 66 milyonu ötdü - Çin Azərbaycandan da geri pillədə>>

Öz növbəsində Ümumdünya Səhiyyə Təşkilatının rəhbəri Tedros Adhanom Gebreyesus vaksinlərlə mübadilə proqramı üçün dərhal 4.3 milyard dollar ayrılmasını istəyib.

“Biz vaksin uğrunda mübarizədə varlıların kasıbları əzdiyi bir dünya ilə barışa bilmərik. Bu, qlobal böhrandır və onun həlli üçün olan resurslar qlobal ictimai dəyərlər kimi ədalətlə bölünməlidir”, - Gebreyesus qeyd edib.

Bu ilin oktyabrında BMT-nin Ümumdünya Ərzaq Proqramı Nobel sülh mükafatının laureatı olub. Bu barədə qərarı Norveç Nobel Komitəsi verib. Komitədən bildirilib ki, humanitar proqram “aclıqla mübarizədə göstərdiyi səylərə, münaqişə zonalarında həyat şərtlərinin yaxşılaşdırılması cəhdləri və aclıqdan müharibə və münaqişə silahı kimi istifadə olunmasına qarşı mübarizədə aparıcı qüvvə kimi fəaliyyətlərinə görə” mükafata layiq görülür.

“Builki mükafatla Norveç Nobel Komitəsi dünyanın nəzərlərini aclıqdan əziyyət çəkən və aclıq təhlükəsi ilə üz-üzə qalan milyonlarla insana yönəltməsini istəyir”, - mükafat barədə şərhdə deyilirdi.

Komitənin sədri Berit Rayss-Andresen həmçinin vurğulamışdı ki, kömək göstərilməsi və ərzaq yardımı dünyada sabitlik perspektivlərini yaxşılaşdırmağa imkan verir.

Hələ bu ilin aprelində Bizli deyirdi ki, ilk növbədə aparıcı ölkələr hərbi münaqişələrin dayandırılması üçün işlər görməlidir. Hərbi əməliyyatların iştirakçıları isə ehtiyacı olan insanlara humanitar yardım göstərilməsi üçün maneəsiz şərait yaratmalıdırlar. Bundan başqa, onun sözlərinə görə, planet üzrə humanitar yardımların çatdırılması üçün logistika mərkəzlərinin yaradılmasına 350 milyon dollar tələb olunur.

“Vaxt bizim əleyhimizə işləyir, ona görə də gəlin müdrikcəsinə və cəld hərəkət edək”, - Bizli əlavə edib. Proqram rəhbərinin xəbərdarlığına görə, əgər BMT-yə lazımi yardım göstərilməsə, hər gün 300 min insan aclıqdan öləcək. Aclıq ümumilikdə 30 ölkəni əhatə edə bilər.

2020-ci ildə vəziyyəti qəlizləşdirən təkcə koronavirus deyil, eləcə də neft qiymətlərinin çökməsi, turizm sahəsində maliyyə itkiləri, iş yerlərinin azalması, əmək miqrantlarının gəlirlərinin sıfırlanması olub.

BMT-nin aylar öncəki proqnozuna görə, 2020-ci ilin sonunadək 265 milyon insan aclıqdan əziyyət çəkəcəkdi ki, bu da ötən ilin göstəricilərini iki dəfə üstələyir.

Koronavirusun yayılması isə artıq mövcud olan neqativ amillərə - müharibələrə, iqlim dəyişikliklərinə, iqtisadi böhrana – daha yeni problemlər əlavə etməkdədir, BMT-nin Ərzaq Proqramının hesabatında deyilir.

“COVID-19 pandemiyası həyatı tükdən asılı olan milyonlarla insan üçün fəlakətdir. Bu o insanlardır ki, yalnız gün ərzində nəsə qazana bildikləri təqdirdə qida qəbul etmək imkanları olur”, - Ərzaq Proqramının aparıcı mütəxəssisi Arif Hüseyn bildirib.

Bu zaman söhbət ərzaq çatışmazlığından deyil, məhz aclıqdan gedir. Dünyada xroniki olaraq qida qəbul edə bilməyənlərin sayı çoxdur: Afrikada 100 milyon, Yaxın Şərqdə və Asiyada 43 milyon, Latın Amerikasında 18.5 milyon aclıqdan zəiyyət çəkir.

 

11
Teqlər:
vaksin, Koronavirus, COVID-19, epidemiya, ərzaq, BMT, fəlakət, humanitar, böhran, aclıq, dünya