Maliyyə hesabatı, arxiv şəkli

Vətəndaşların gəlirinə qanunsuz müdaxilə: Məhkəmələrə kütləvi axın başlaya bilər

627
(Yenilənib 15:57 24.05.2018)
"Vergi qanunvericiliyinin prinsipinə görə, eyni bir vergi obyektindən, yəni hər hansı bir gəlirdən bir dəfə vergi tutulmalıdır"

Təranə Xudabaxşiyeva, Sputnik Azərbaycan

BAKI, 24 may — Sputnik. Azərbaycanda fiziki şəxslər hesablarına oturulan pulu kartdan çıxardıqları zaman nağdlaşdırdıqları məbləğin 1 faizi nağdlaşma vergisi kimi tutulur. Məsələn, kartında 125 manat pulu olan şəxs hesabından nağd 100 manat çıxarırsa, 1 manat vergi tutulur və hesabında 24 manat qalır.

Bank eksperti Əkrəm Həsənov
© Photo : REPORT
Əkrəm Həsənov

Vətəndaşları bu sual maraqlandırır: Bu, nə dərəcədə qanunidir, qanunda necə tənzimlənir? Ümumiyyətlə, fiziki şəxslərdən nağdlaşdırmaya görə vergi tutulmalıdırmı?

Sputnik Azərbaycan-ın məsələ ilə bağlı sualını cavablandıran iqtisadçı ekspert, hüquqşünas Əkrəm Həsənov 1 faizlik nağdlaşma vergisinin qanunsuz olduğunu deyir: "Hətta, bununla bağlı mən məhkəməyə də müraciət etmişəm və birinci instansiya məhkəməsində qalib gəlmişəm. Amma bu, o demək deyil ki, iş mənim xeyrimə bitib. Vergilər Nazirliyi Apellyasiya Məhkəməsinə müraciət edəcəyini bəyan edib. Ona görə də məhkəmə qanunu hələ ki qüvvəyə minməyib".

Hüquqşünas qeyd edir ki, bu qanunsuzluğa görə hər bir vətəndaş da onun kimi məhkəməyə müraciət edərək hüquqlarının bərpa olunmasını tələb edə bilər: "Güman edirəm ki, insanların əksəriyyəti mənim məhkəməmin nəticəsini gözləyəcək".

Ekspert vurğulayır ki, hər kəs ancaq qanunla nəzərdə tutulmuş vergini ödəməlidir: "Vergi Məcəlləsində obyekt və subyekt ayrı-ayrı məcəllələr ilə müəyyən olunub. Nağdlaşdırma vergisi üzrə isə heç bir maddə yoxdur. Vergi Məcəlləsinin özünə görə, bu, müəyyən edilməmiş vergi hesab edilir. Məcəllədə nəzərdə tutulmayan vergi olduğu üçün Konstitusiyaya görə, bu vergini vətəndaş ödəməməlidir".

Bankomatdan nağdlaşdırma
© Karikatura
Bankomatdan nağdlaşdırma

"Eyni zamanda bu, ikiqat vergi tutmaqdır. Vergi Məcəlləsində belə bir bənd var ki, vətəndaşın bir gəlirindən iki eyni növlü vergi tutmaq olmaz. Heç bir vergi ödəyicisi diskriminasiya edilə bilməz. Adi fiziki şəxs yox, fərdi sahibkar olduğu üçün, sanki cəzalandırırlar və vergi tutulur. Bu da diskriminasiyadır. Həmçinin milli valyutamızı vətəndaşa vermək üçün faiz tutulur. Bu da milli dövlət atributları ilə alverdir", — deyir ekspert.

Ə.Həsənov onu da əlavə edir ki, şirkətlər ilin sonunda gəlirləri artıq olursa, həmin gəlirin 20 faizini mənfəət vergisi verməlidir: "Vergi Məcəlləsində deyilir ki, sadələşdirilmiş vergi ödəyənlər mənfəət vergisi ödəmir. Bu zaman sahibkar qazandığı mənfəətin 1 faizini tutmaq şərti ilə pullarını çıxararaq mənfəət vergisindən rahatlıqla yayına biləcək. Bu da onu göstərir ki, bu qanunu hazırlayan vergi mütəxəssisləri heç dövlətə dəyən bilən ciddi ziyanı də nəzərə almayıblar".

Vəkil Elyar Həsənov
© E.Həsənovun şəxsi arxivindən
Vəkil Elyar Həsənov

Müsahibimizin sözlərinə görə, əgər Apelyasiya Məhkəməsində qalib gəlsə və sonda Ali Məhkəmə də şikayətə baxaraq onun xeyrinə nəticə çıxarsa, bu halda təbii ki, qanun dəyişməli olacaq: "Dövlət özü bu verginin ləğvində maraqlı olacaq. Əks halda, vətəndaşlar məhkəməyə müraciət edərək asanlıqla qələbə qazanacaqlar. Və bu günə kimi hesablarından tutulan nağdlaşdırma vergisini cüzi faizi ilə birlikdə dövlət onlara geri qaytarmalı olacaq".

Hüquqşünas Elyar Həsənov da Sputnik Azərbaycan-a açıqlamasında nağdlaşdırmaya görə 1 faiz vergi tutulmasının qanunsuz olduğunu bildirir: "Vergi qanunvericiliyinin prinsipinə görə, eyni bir vergi obyektindən, yəni hər hansı bir gəlirdən bir dəfə vergi tutulmalıdır. Bir obyektdən iki dəfə vergi tutmaq qanuna ziddir. Məsələn, mənim gəlirim var və bu gəlirin 4 faizini vergi kimi verirəm. Yenidən pulu nağdlaşdıranda məndə olan məbləğin bir faizini verirəmsə, deməli iki dəfə bir gəlir üçün vergi ödəməli oluram. Bu da qanuna ziddir".

Vəkil bununla bağlı dünya təcrübəsindən də misal gətirir: "Nağd ödəniş edəndə satıcı vergidən yayına bilir, amma kartla ödəniş edəndə satıcı vergidən yayına bilmir. Əslində, belə ödənişləri Avropada tətbiq etmək üçün kartla alış-veriş edən şəxslərin ödədikləri pulun 1 faizi bonus kimi geri qaytarılır. Amma bizdə isə əksinədir. Həvəsləndirmə yox, cəzalandırma sistemi tətbiq edilir".

İnsanların kartla əməliyyatlardan qaçma səbəbini izah edən hüquqşünas qeyd edir ki, əsas səbəb vətəndaşların banklara etibar etməmələridir: "Bir günə bank bağlana bildiyi üçün insanların əksəriyyəti pulunu banklarda saxlamır. Bu vəziyyətə etiraz edən şəxslər məhkəməyə müraciət etməlidirlər. Bu məsələnin bir həlli yolu var, o da məhkəmədir".

627
Teqlər:
nağdlaşma vergisi, fiziki şəxs, hüquqşünas, Elyar Həsənov, Sputnik Azərbaycan, şikayət, Əkrəm Həsənov, faiz, Vergi Məcəlləsi, borc, pul, ekspert, iqtisadçı, vergi, Azərbaycan, qanun, məhkəmə, manat
Əlaqədar
Vergi ödəyicilərinin nəzərinə - Nazirlik müraciət etdi
Yeni vergi növü narazılıqlara səbəb olub: Bu, ikiqat vergiyə cəlb olunma deməkdir
Vergi ödəyiciləri üçün şad xəbər
Azərbaycanlı sahibkarlar üçün sevindirici xəbər: Gömrük və Vergilər...
İlham Əliyevdən Vergilər Nazirliyi və Gömrük Komitəsi barədə qərar
Vergilər nazirindən şad xəbər: "Prezident tapşırıq verdi ki..."
Banu Şucai, arxiv şəkli

Azərbaycanın ən gözəl qızı oğlanı onlayn seçdilər

92
(Yenilənib 23:44 10.07.2020)
Karantin rejimi tətbiq olunandan əvvəl altı ay müddətində iştirakçılar model xoreoqrafiyası, model işinin nəzəriyyəsi, psixologiya və xarici dil dərslərinə qatılıblar

BAKI, 10 iyul — Sputnik, Kəmalə Əliyeva. Modellər Banu Şücai və Elçin Dadaşov Miss&Mister Azerbaijan-2020 milli gözəllik müsabiqəsinin qalibi olublar.

Bu barədə Sputnik Azərbaycan-a layihənin mətbuat xidmətindən məlumat verilib.

Koronavirus pandemiyası səbəbindən müsabiqə ilk dəfə onlayn keçirilib. Münsiflər heyətinə layihənin yaradıcısı və təşkilatçısı Anelya Orduxanova, baş koordinator, quruluşçu xoreoqraf Ayla Mais, koordinator və xoreoqraf Hidayət Xəlilov (Mister Super Model 2018) və müsabiqənin piar-meneceri, psixoloq Səxavət Qabiloğlu daxildirlər. 

© Photo : Courtesy organizers of the contest Miss & Mister Azerbaijan-2020
Banu Şücai və Elçin Dadaşov

Models Production model şirkətinin nümayəndəsi də finala qatılaraq iştirakçıların çıxışını onlayn izləyib.

Karantin rejimi tətbiq olunandan əvvəl altı ay müddətində iştirakçılar model xoreoqrafiyası, model işinin nəzəriyyəsi, psixologiya və xarici dil dərslərinə qatılıblar. Finalçılar Bakıdan və Azərbaycanın digər regionlarından şəbəkəyə qoşularaq məharətlərini münsiflərə nümayiş etdiriblər.

Səsvermə nəticəsində Banu Şücai və Elçin Dadaşov birinci olublar.

Banu Şücai Miss Globe International və  Miss smile titullarının sahibi, “Səs Azərbaycan” milli musiqi layihəsinin iştirakçısı olub. Dünyada bir çox beynəlxalq moda həftələrində model kimi iştirak edib. Elçin Dadaşov da moda və gözəllik sənayesi ilə bağlı müxtəlif layihələrə qatılıb.

 

92
Abşeron tutu

Xəzrinin musiqisi, samovar çayı, tutlu plov: yaşlıya savab, cavana səhhət

627
(Yenilənib 22:56 10.07.2020)
Tut mövsümü sona yetməkdədir. Uzaqbaşı bir-iki həftəyə ağ tutdan əsər-əlamət qalmayacaq. Tutsevərlər isə növbəti mövsümü gözləməli olacaqlar

BAKI, 10 iyul — Sputnik. Abşeronun tutu başqa aləmdir. Hər həyətdə bir-iki tut ağacı salmaq hələ dədə-babadan adət olub. Tutu əkən həmişə savab sahibidir, çünki ağacın kölgəsi sərinlik verir, meyvəsinin isə dadından doymaq olmur. Yayın cırhacırında bəzən hündürlüyü ikimərtəbəli ev boyda olan tut ağacının altında xəzri küləyinin musiqisini dinləmək, samovar çayı içmək qədər gözəl bir nəsə tapmaq çətin məsələdir.

Abşeronun xartutu əvəzolunmaz bir bitkidir

Tut ağacını həyətində əkən şəxs bir növ səxavətli insan kimi tanınır, çünki istəsən də, istəməsən də, mövsüm dövründə bütün məhsulu yığıb qurtara bilməzsən. Qonşuya, qohuma pay yollamalı olursan, ətrafdakıları tut yığmağa dəvət etməlisən. Tutu quruda, ondan mürəbbə və bəkməz hazırlaya bilərsən. Qışın soyuq günlərində insana güc-qüvvə verər tutdan hazırlanan məhsullar.

© Photo : İsmayıl Rafiqoğlu
Abşeron tutu

Abşeronda tutun onlarla növünə rast gəlinir. Şahtut, bidanə, tehrani, muştut, xartut kimi müxtəlif sortları yarımadanın hər yerində əkilib. Şahtut və muştut ilk məhsulunu artıq mayın sonunda verir. Tehrani iyunun sonuna tükənir. Bidanə isə iyulun yarısına kimi məhsulunu ağacda saxlayır. İyun ayı küləkli keçsə, bəzən tutun hamısı yerə tökülür. Küləksiz illərdə isə tut elə ağacda quruyur, toplayıb qışa ehtiyat kimi saxlamaq olar.

Abşeronun xartutu isə əvəzolunmaz bir bitkidir. Qanı aşağı olan, vitamini çatmayan şəxslərə məsləhətdir. Gözəl turşməzə dadı olur, hemoqlobini artırır. Hamilə qadınlara məsləhətdir. Toplayıb kənara qoyduqda, tez bir zamanda özündən xeyli şirə buraxır. Bazarlarda xartutun şirəsini ayrıca stəkanla satırlar. Tutların içində ən bahalısı sayılır. Əvəzsiz məhsuldur.

© Photo : İsmayıl Rafiqoğlu
Abşeron tutu

Tut təkcə insanlara yox, həm də quşlara, həşəratlara bir yem vasitəsidir

Tutun yaxşı sirkəsi də olur. Amma üzümdən fərqli olaraq mütləq tərkibinə bir neçə element əlavə edilir. Qara çörək, kömür və paslı mismar sirkəni tündləşdirir. Tut qaraciyərin dərmanıdır deyə, tut sirkəsi və tut bəkməzi qaraciyər üçün xeyirlidir.

Bidanə tutların içində möhtəşəmliyi ilə seçilir. Fars dilindən alınma söz olan “bidanə” tumsuz, toxumsuz mənasını verir. Toxumu yoxdur deyə, mürəbbəsi dadlı olur. Şirinliyi də normadadır. Bidanədən həm də çox gözəl bir yemək hazırlanır: tutlu plov. Ağdam və Ağcabədi zonasında məşhur olan tutlu plovu ən azı ildə bir dəfə tut mövsümündə bişirmək olar. Düyü qədər də tut tələb olunur. Kərə yağı, tut və düyüdən hazırlanır. Tut çırpılır, təmizlənir, qazana düzülür, yağda bişirilir, üzərinə də düyü əlavə edilir. Dadından doymaq olmur.

© Photo : İsmayıl Rafiqoğlu
Abşeron tutu

Qaratut və muştutun şirinliyi az olur, şəkərdən uzaq durmaq istəyənlər üçün daha məsləhətlidir. Gözəl mürəbbəsi alınır. Tut təkcə insanlara yox, həm də quşlara, həşəratlara bir yem vasitəsidir. Yerə tökülür, bir çox canlını qidalandırır. Qarışqalar elə hey tutdan daşıyırlar, qışa hazırlaşırlar. Həyətində toyuq-cücə, qaz-ördək saxlayanlar tutun qiymətini yaxşı bilirlər. Tutun qurumuş budaqları həm samovara, həm də manqala yarayır, çünki bərk oduncağı var, istisi çox olur. Bacaranlar kömür də hazırlaya bilərlər. Tut ağacından hər hansı bir əşya illərlə sahibinə xidmət edə bilər. Yaxşı ət taxtası, odun doğramaq üçün kötük düzəltmək olar, dekorativ işlər üçün material kimi yararlıdır. Tutdan musiqi alətləri də düzəldilir. Əsasən, tarı tut ağacından hazırlayırlar. 

© Photo : İsmayıl Rafiqoğlu
Abşeron tutu

Gövdəsi insanın boynu yoğunluğunda oldusa, demək, ömrünün sonu yaxınlaşır

Tutla bağlı Azərbaycan miflərində xeyli maraqlı təsəvvürə rast gəlirik. Tutu kəsmək günah sayılır, tutu kəsənin başına çox bəla gələr deyirlər. Xartut Bakı əhli üçün müqəddəs sayılır, amma həm də ağır ağacdır, deyirlər, gərək tutu cavan adam əkməsin. Elə ki, xartutun gövdəsi insanın boynu yoğunluğunda oldu, demək, həmin şəxsin ömrünün sonu yaxınlaşır. Məsləhətdir, xartutu yaşı əllidən yuxarı olan birisi əksin. Tut əkən onu adətən özü üçün yox, özündən sonra gələn nəsillər üçün əkir. Elə xartutun böyüməsinə heç 20-30 il bəs eləmir bəzən.

© Photo : İsmayıl Rafiqoğlu
Abşeron tutu

Tutu sevməyən də az deyil, həyətini təmiz görmək istəyən, zir-zibili yığışdırmaqdan bezənlər ən radikal metoda, yəni ağacı doğramağa belə əl atırlar. Həm də əgər bağı başlı-başına buraxsan, elə ətraf qonşular bütün günü həyətdən tut daşımaqla məşğul olacaqlar. Tut yoxdursa, deməli, həyətinə girən də yoxdur. Son 30 ildə tut ağacları həm də xalq arasında “amerikan qurdu” deyilən bir bəla ilə rastlaşıb. Yaşıl rəngli qurd ağacda əməlli-başlı tor salaraq bütün yarpaqları məhv edə bilər. Nə qədər mübarizə etsən belə, çox zaman faydası olmur. Bağ əhli əlində qayçı tutu budayır, qurdları yandırır, ağacı dərmanlayır. Amma qonşuda varsa, bir müddət sonra yenə əmələ gəlir. Niyə bu qurda “amerikan qurdu” deyirlər, məlum deyil, amma əsasən SSRİ dağılandan və sərhədlər açılandan sonra əmələ gəlib. Ola bilər, haradasa xaricdən gətirilib.

Tut mövsümü sona yetməkdədir. Uzaqbaşı bir-iki həftəyə ağ tutdan əsər-əlamət qalmayacaq. Tutsevərlər isə növbəti mövsümü gözləməli olacaqlar.

627
Əlaqədar
Koronavirus bizə çətin qalib gələ, çünki bizim ona qarşı silahımız var
Bir gün yeməsək, marketdən uzaq dursaq, okeana bərpa olmaq şansı verərdik
Açılan süfrələrdə yeri görünər hər an: İtirdiyi mövqeyə qayıdacaqmı zəfəran?
Sarımsaqdan zəncəfilə kimi: antiseptik ədviyyələr nə qədər effektlidir?
Koronavirusdan sağalmağın yolu xəstələnməkdən keçir
 Belarus Prezidenti Aleksandr Lukaşenko, arxiv şəkli

Lukaşenko Belarusun dağılması təhlükəsindən danışdı

0
(Yenilənib 00:23 11.07.2020)
Prezident eyni zamanda vurğulayıb ki, Belarusda dəyişikliklər "Maydandan deyil, Konstitusiyadan" gəlməlidir

BAKI, 10 iyul — Sputnik. Belarus Prezidenti Aleksandr Lukaşenko ölkənin dağılması təhlükəsi olduğunu bəyan edib. Sputnik Azərbaycan "RİA Novosti"-yə istinadən xəbər verir ki, Lukaşenko yerli KİV-lərlə görüşündə ölkənin suverenliyinin qorunmasının əsas məqsəd olduğunu bildirib.

"Yalnız mənim deyil, bizim öz əllərimizlə qurduğumuz hər şeyin sabah dağılmasını və kiminsə gəlib, eksperimentlər həyata keçirməsini istəmirəm", - deyə Lukaşenko vurğulayıb.

Prezident eyni zamanda vurğulayıb ki, Belarusda dəyişikliklər "Maydandan deyil, Konstitusiyadan" gəlməlidir.

Qeyd edək ki, avqustun 9-da Belarusda prezident seçkisi keçiriləcək. Seçki kampaniyası zamanı müxalifətin bəzi liderləri və namizəd Viktor Babariko tutulub. Belarus DİN vurğulayır ki, onlar siyasi fəaliyyətinə görə deyil, kütləvi tədbirlər zamanı asayişin pozulmasına görə saxlanılıblar.

0
Əlaqədar
Lukaşenko anons etdi – İqtisadi, ekoloji problemlər kəskinləşəcək
Lukaşenko qələbə paradında - Moskvanı vətəninin paytaxtı adlandırdı
Lukaşenko bəyan etdi: "Koronavirus üzərində qələbə çaldıq"
Kreml: Belarusdakı seçkilərə müdaxilə etməyə hazırlaşmırıq
Lukaşenko xəbərdarlıq edib: Belarus ərazisinin bir hissəsini itirə bilər