İlham Əliyev, Azərbaycan Respublikasının Prezidenti

Prezident ipoteka ilə bağlı vacib qərar verdi

348
(Yenilənib 18:04 02.05.2018)
Dəyişikliyə əsasən qaydalarda ipoteka kreditinin restrukturizasiyası ilə bağlı məsələlərin müəyyənləşdirilməsi də öz əksini tapıb

BAKI, 2 may — Sputnik. Prezident İlham Əliyev "İpoteka kreditləşməsinin bəzi məsələləri haqqında" 22 iyun 2016-cı il tarixli fərmanına dəyişiklik edilməsi barədə fərman imzalayıb.

Sputnik Azərbaycan xəbər verir ki, yeni fərmana görə, ilkin mənzil bazarından ipoteka ilə aldığı əmlaka görə 40%-dən çox ilkin ödəniş edənlərin aylıq ödəniş məbləğinə limit qoyulmayacaq.

Xatırladaq ki, hazırda qüvvədə olan qaydaya görə, ipoteka krediti üzrə ödənilən aylıq məbləğ borcalanın aylıq gəlirinin 70%-dən çox ola bilməz. Artıq bu tələb ilkin ödənişi 40%-dən çox olanlara aid edilmir.

348
Teqlər:
Prezident İlham Əliyev, sərəncam, ipoteka, kreditləşmə
Sputnik peyvəndi, arxiv şəkli

"AstraZeneca" "Sputnik Light" kombinasiyası üzrə tədqiqat haqda ilkin məlumat açıqlandı

3
(Yenilənib 22:41 27.09.2021)
Aralıq təhlillərin nəticələrinə görə, 57-ci müşahidə günündə könüllülərin 85%-də "SARS-CoV-2" virusunun "tikanvari" zülalına (S-zülalına) qarşı neytrallaşdırıcı antitellərin dörd və ya daha çox dərəcədə artması müşahidə olunub.

BAKI, 27 sentyabr — Sputnik. Azərbaycanda birgə tədqiqat çərçivəsində koronavirusa qarşı "AstraZeneca" və "Sputnik Light" peyvəndlərinin  kombinasiyası S-zülalına qarşı antitellərin yüksək artımını göstərib. Bu barədə Rusiya Birbaşa İnvestisiya Fondu (RBİF) məlumat verib.

"Rusiya Birbaşa İnvestisiya Fondu... "AstraZeneca" və "R-Farm" şirkətləri Azərbaycan Respublikasında klinik tədqiqat çərçivəsində "AstraZeneca" şirkətinin peyvəndi ilə (Oksford Universiteti ilə birlikdə hazırlanıb) koronavirusa qarşı "Sputnik V" vaksinin ilk komponentinin birgə istifadəsinin virusneytrallaşdırıcı aktivliyi ilə bağlı ilkin məlumatları açıqlayıb", - deyə məlumatda bildirilib.

"Aralıq təhlillərin nəticələrinə görə, 57-ci müşahidə günündə könüllülərin 85%-də "SARS-CoV-2" virusunun "tikanvari" zülalına (S-zülalına) qarşı neytrallaşdırıcı antitellərin dörd və ya daha çox dərəcədə artması müşahidə olunub", - deyə fond əlavə edib.

Məlumatlar tədqiqatın kombinasiyanın hər iki komponentinin vurulduğu ilk 20 iştirakçısının müşahidələrinin nəticələrinə əsaslanır. Birinci komponent kimi "AstraZeneca" peyvəndi, ikincisi kimi isə "Sputnik Light" istifadə olunub. Dozalar arasındakı interval 29 gün təşkil edib.

Azərbaycanda tədqiqatlar 2021-ci ilin fevral ayında başlanıb. Bu günə qədər tədqiqatlarda 100 könüllü iştirak edir.

Azərbaycandan əlavə, Birləşmiş Ərəb Əmirlikləri və Rusiyada da qlobal proqram çərçivəsində vaksinlərin kombinasiyasının klinik tədqiqatı həyata keçirilib. Belarusda tədqiqat aparmaq üçün tənzimləyicilərdən icazə alınıb.

İlk dəfə olaraq koronavirusa qarşı "Sputnik V" peyvəndi əsasında heterogen busterləşdirmə yanaşması (birinci komponent olaraq insanın 26-cı, ikinci komponent olaraq 5-ci serotip adenovirusunun istifadə olunduğu "peyvənd kokteyli") tətbiq edilib. RBİF "Sputnik V"nin ilk komponentinin xarici dərmanlarla kombinasiyasının birgə araşdırılması təşəbbüsü ilə dünyada ilk olub.

2020-ci ilin dekabrında Rusiya Prezidenti Vladimir Putinin iştirakı ilə RBİF, N.F.Qamaleya adına Milli Epidemiologiya və Mikrobiologiya Tədqiqat Mərkəzi, "R-Pharm" şirkətlər qrupu və "AstraZeneca" şirkəti "AstraZeneca"vaksini və "Sputnik V" peyvəndinin birinci komponentinin immunogen kombinasiyası və təhlükəsizliyi ilə bağlı birgə klinik tədqiqatlar aparmaq üçün əməkdaşlıq memorandumu imzalayıblar.

 

3
Qazi

Bizə Qələbə sevinci yaşadanlara postmüharibə dövründə hansı sosial dəstək göstərilib?

171
(Yenilənib 19:56 27.09.2021)
Prezidentin aylıq təqaüdləri - şəhid ailəsi üçün - 300 manatdan 500 manata çatdırılıb.Prezidentin aylıq təqaüdləri - şəhid ailəsi üçün - 300 manatdan 500 manata çatdırılıb.

BAKI, 27 sentyabr — Sputnik. Bu gün ölkəmizdə Vətən müharibəsinin Anım Günü qeyd olunur. İkinci Qarabağ müharibəsində şəhid olmuş, yaralanmış, eləcə də erməni terrorundan əziyyət çəkənlər ölkəmizdə həssas qrup hesab olunduğundan post müharibə dövründə onların sosial müdafiəsi ölkə başçısı səviyyəsində diqqətdə saxlanılır. Bəs görəsən, postmüharibə dövründə onlar hansı sosial dəstək tədbirlərinə cəlb olunublar?

Sputnik Azərbaycan-ın sorğusuna Əmək və Əhalinin Sosial Müdafiəsi Nazirliyindən verilən cavabda bildirilir ki, əsas hədəf qrupları - Vətən müharibəsi şəhidlərinin ailə üzvləri, müharibədə yaralanmış hərbçilər, müharibə əlilləri, Vətən Müharibəsi Qəhrəmanları, erməni terrorundan zərər çəkənlər, müharibə iştirakçıları, qeyd olunan şəxslərin yaxınları hesab olunur. Postmüharibə dövründə bu kateqoriyaya aid olan 30000 şəxs 37000 xidmətlə əhatə olunub:

"Hədəf qrupları ilə görüşülür, hüquqlarına dair məlumat verilir. Şəhid ailəsi üzvləri və müharibə iştirakçılarının hüquqları, sosial dəstək tədbirləri ilə bağlı məlumatlılığın artırılması üçün Nazirliyin saytında (sosial.gov.az) bölmə yaradılıb. Hədəf qruplarının sosial hüquqları, güzəştləri, göstərilən dəstək (ödəniş təyinatları, sosial-psixoloji xidmətlər, məşğulluq və s.) barədə KİV-də məlumatlar yayımlanır, müsahibələr verilir, sorğular (o cümlədən sosial şəbəkələrdə) cavablandırılır (gündəlik). Sosial mediada çətin maddi durumu barədə məlumat paylaşılan hədəf qrupları ilə ünvanlarında görüşlər keçirilir, onlara dəstək tədbirləri barədə ictimaiyyət məlumatlandırılır. Postmüharibə dövründə yaralanmış qazilərlə görüşlər və monitorinqlər də aparılıb.

Dövlət Sosial Müdafiə Fondu tərəfindən Vətən müharibəsində yaralanan hərbçilərlə evlərində görüşlər keçirilir. Bu görüşlərdə eyni zamanda, onların və ailələrinin sosial təminat hüquqlarının reallaşdırılması üçün monitorinqlər aparılır. Yaralanmış qazilərin 90%-i ilə görüşülərək aşağıdakı istiqamətlər üzrə məlumatlar toplanır. Yataq xəstələrinin, amputasiya olunmuşların, sərbəst hərəkət edə bilməyən və kənar şəxslərin köməyinə ehtiyacı olanların sayı, psixoloji yardıma və reabilitasiya vasitələrinə ehtiyacı olanların sayı, sosial vəziyyəti yaxşı, orta və ya pis olanların sayı.

Sosial ödəniş təyinatlarına gəlincə, şəhidlərin ailə üzvlərindən ibarət 7900 nəfərə 15700 sosial ödəniş təyinatı aparılıb. Müharibə ilə əlaqədar 2000 qaziyə (Vətən müharibəsi qaziləri) əlillik və bununla əlaqədar sosial ödənişlərin təyinatı aparılıb. Mənzil və avtomobillə təminata gəldikdə Prezident İlham Əliyevin göstərişinə əsasən məcburi köçkünlər üçün inşa olunmuş mənzillərin şəhid ailələrinə və müharibə əlillərinə verilməsinə başlanıb. 25 fevral 2021-ci ildə Ramana, 14 iyul 2021-ci ildə Bakının Xocasən qəsəbəsində, 26 avqust 2021-ci ildə Abşeron rayonu, Stansiya Sumqayıt deyilən ərazidə şəhid ailələri və müharibə əlillərinə Prezident İlham Əliyevin iştirakı ilə mənzillərin və avtomobillərin təqdim olunması tədbiri keçirilib.

Prezident İlham Əliyevin 25 yanvar 2021-ci il tarixli Sərəncamı ilə 2014-2019-cu illərdə uçota alınmış şəxslər, həmçinin 2020-ci ildə hərbi əməliyyatlar, o cümlədən Vətən müharibəsi zamanı şəhid olanların ailələri və bu müharibə əlilləri 5 il ərzində mərhələli şəkildə mənzil və ya fərdi evlərlə təmin olunacaqlar (11 min mənzil və fərdi ev, o cümlədən 2021-ci ildə 3 minədək mənzil və fərdi ev).  Prezidentin eyni sərəncamı ilə Vətən Müharibəsi Qəhrəmanları və onların ailə üzvlərinin mənzillə təmin edilməsinə başlanılıb. 2021-ci ilin planı üzrə artıq 1600 mənzil şəhid ailələri və müharibə əlillərinə verilib. Ümumilikdə isə ötən dövrdə 11 minə yaxın (10 800) mənzil və fərdi ev şəhid ailələrinə və müharibə əlillərinə verilib. Müharibə əlilləri və onlara bərabər tutulan şəxslərin dövlət tərəfindən avtomobillə təminatı tədbirlərinin davamı kimi, Nazirlik tərəfindən onlara 2018-ci ildə 265 avtomobil, 2019-cu ildə 600 avtomobil, 2020-ci ildə 400 avtomobil verilib. 2021-ci ildə 150-dək avtomobil verilib. Ümumən indiyədək onlara 7350-dək avtomobil təqdim edilib.

3000 ailəyə (10 min ailə üzvü) sosial-psixoloji dəstək göstərilib, konsultasiyalar keçirilib. “Onlayn psixoloji xidmət” (050 406 75 85) göstərilir. Zənglərə 5 psixoloq cavab verir. 1590 zəng cavablandırılıb, o cümlədən psixoloji xidmətlə bağlı 1067 zəng qəbul edilib (zənglər əsasında 70 şəxs psixiatra yönləndirilib, 43 şəxsin evində əyani psixoloji dəstək göstərilib). Reabilitasiya müəssisələrində 1500 qaziyə reabilitasiya xidmətləri göstərilib. 142 hərbçi yüksək texnologiyalı müasir protezlə, əlavə olaraq 1200 müharibə əlili (I və II QMƏ) 8830 reabilitasiya vasitəsi ilə təmin edilib. O cümlədən, 770 əlilliyi olan şəxs mühərrikli  təkərli oturacaqla təmin olunub, onlardan əksər qismi qazilərdir. Son illərdə qurulan müasir reabilitasiya infrastrukturu Vətən müharibəsi qazilərimizin keyfiyyətli reabilitasiya xidmətləri ilə təminatı üçün mühüm potensial, baza rolunu oynayır. 2019-2020-ci illərdə 11 reabilitasiya və sosial xidmət müəssisəsi əsaslı təmir və yenidənqurmadan sonra istifadəyə verilib. 2021-ci ildə də 4 reabilitasiya və sosial xidmət müəssisəsinin (Şağan Reabilitasiya Pansionatı (25.02.21-ci ildə istifadəyə verilib), Şamaxı Psixonevroloji Sosial Xidmət Müəssisəsi, Qəbələ Uşaq Reabilitasiya Mərkəzi, Şəmkir Uşaq Reabilitasiya Mərkəzi) açılması nəzərdə tutulub. 2021-ci ildə reabilitasiya xidmətləri göstərilən şəxslərin illik sayı 3 dəfə artaraq 30 minə çatacaq (2018-ci ildə 10 min nəfər olub).

Ailə üzvlərindən əlilliyi olan və sağlamlıq imkanları məhdud 300-dən çox şəxsə birdəfəlik maddi yardım ayrılıb. Sosial tərəfdaşlar tərəfindən 110 mindən çox ərzaq payı həssas qruplara verilib (H.Əliyev Fondu 100 min, “Bravo” 10 min, UNICEF 2 min ailəyə ərzaq payı çatdırıb). Özünüməşğulluq proqramına 5320 nəfər cəlb edilib. Əməkhaqlarının bir hissəsinin birgə maliyyələşdirilməsi Proqramı da daxil olmaqla hədəf qruplarına aid 1310 nəfərə (işədüzəltmə) göndəriş verilib. Haqqı ödənilən ictimai işlərə 530 nəfər cəlb edilib. 10 iyun tarixindən başlayan “Məşğulluq marafonu” çərçivəsində 518 işəgötürən 2641 vakansiya təqdim edib. Proses davam edir. Həmin vakansiyalar şəhid ailəsi üzvləri və yaralanmış qazilərin işlə təmin olunmasına yönəldiləcək. Artıq 765 şəhid ailəsi üzvü və qazi işlə təmin olunub.

Bu müddətdə yaralanmış hərbçilərin əlilliyinin qiymətləndirilməsi istiqamətində də iş aparılıb. NK-nın 13.01.21 tarixli Qərarı ilə hərbçilərin tibbi-sosial ekspertizasının operativ, vaxtında, keyfiyyətlə və mərkəzləşmiş şəkildə aparılması məqsədilə ƏƏSM nazirinin sədrliyi ilə komissiya yaradılıb. Komissiya hərbi əməliyyatlar zamanı xəsarət almış hərbi qulluqçuları birgə əyani müayinədən keçirilməsi, aldıqları xəsarətlərin, xəstəliklərin hərbi xidmətlə əlaqəsinin müəyyənləşdirilməsi, sənədlərin sürətlə rəsmiləşdirilməsi, tibbi-sosial ekspertiza müayinəsinə göndərişlərin e-sistemə daxil edilməsi və nəticə olaraq əyani müayinə keçirməklə əlilliyin qiymətləndirilməsi funksiyasını yerinə yetirir.

Eyni zamanda  dövlət başçısının 25 iyun 2021-ci il tarixli Fərmanı ilə yaradılan  Vahid Əlaqələndirmə Mərkəzləri (VƏM) VƏM-də “bir pəncərə” prinsipi ilə 7 qurum üzrə 26 xidmət göstərilir. VƏM-lər 23 avqust tarixindən DOST mərkəzlərində fəaliyyətə başlayıb. VƏM-lər vasitəsilə 900 şəxsə xidmətlər göstərilib.

01.01.2021-ci il tarixdən Prezidentin aylıq təqaüdləri - şəhid ailəsi üçün  -  300 manatdan 500 manata çatdırılıb. (o cümlədən 20 Yanvar şəhidlərinin və Əfqanıstanda sovet qoşunları tərkibində beynəlmiləl borcu yerinə yetirərkən həlak olanların ailələri üçün).  Müharibə, 1990-cı ilin 20 Yanvar hadisələri, hərbi xidmət vəzifələrini yerinə yetirməklə, Çernobıl AES-də hərbi xidmətlə ilə əlaqədar əlilliyi olan şəxslər üçün

• I dərəcə üçün  -  250 manatdan 400 manata çatdırılıb;

• II dərəcə üçün  -  230 manatdan 350 manata çatdırılıb;

• III dərəcə üçün  -  210 manatdan 300 manata çatdırılıb;

✓ Milli Qəhrəmanlar üçün  - 1500 manatdan 1800 manata çatdırılıb;

✓ Böyük Vətən müharibəsi iştirakçıları üçün 150 manatdan 300 manata çatdırılıb;

✓ “Vətən Müharibəsi Qəhrəmanı” adı verilmiş şəxslər üçün Prezidentin aylıq təqaüdü təsis olunub - 2000 manat.

  Bir sıra kateqoriyadan olan şəxslərə ödənilən sosial müavinət, təqaüd və pensiya əlavələri optimallaşdırılıb və artımlar müəyyən edilib. "“Azərbaycan Respublikasının ərazi bütövlüyünün, müstəqilliyinin və konstitusiya quruluşunun müdafiəsi ilə əlaqədar əlilliyi müəyyən edilmiş şəxslərin və şəhid ailələrinin sosial-məişət şəraitinin yaxşılaşdırılması ilə bağlı bir sıra tədbirlər haqqında” AR Prezidentinin 2021-ci il 25 yanvar tarixli Sərəncamı imzalanıb. “Şəhid adının əbədiləşdirilməsi və şəhid ailələrinə edilən güzəştlərin tətbiqi qaydaları”na 20 noyabr 2020-ci il tarixdə dəyişiklik edilməklə, şəhid statusu Gəncə və Naftalan şəhərlərində, Bərdə rayonunda erməni təxribatı nəticəsində həlak olmuş mülki şəxslərə də aid edilib.

Hərbi qulluqçuların əlilliyinin operativ qiymətləndirilməsi məqsədi ilə Komissiyanın yaradılması üçün “Azərbaycan Respublikasının ərazi bütövlüyü uğrunda aparılan hərbi əməliyyatlar zamanı xəsarət (yaralanma, travma, kontuziya) almış hərbi qulluqçuların tibbi-sosial ekspertizası ilə bağlı bəzi məsələlər barədə” Azərbaycan Respublikası Nazirlər Kabinetinin 2021-ci il 13 yanvar tarixli 7 nömrəli Qərarı qəbul edilib.

Hərbi qulluqçulara və şəhid ailələrinə psixoloji yardımın göstərilməsi ilə bağlı Komissiyanın yaradılması üçün “Azərbaycan Respublikasının ərazi bütövlüyü uğrunda aparılan hərbi əməliyyatlarda iştirak etmiş hərbi qulluqçulara və şəhid ailələrinə psixoloji yardımla bağlı bəzi məsələlər barədə Azərbaycan Respublikası Nazirlər Kabinetinin 2021-ci il 13 yanvar tarixli 8 nömrəli Qərarı qəbul edilib. “Vətən müharibəsi iştirakçılarına “Müharibə veteranı” adının verilməsi işinin təşkili üzrə Komissiyanın yaradılması barədə” AR NK 2021-ci il 30 yanvar tarixli 24 nömrəli Qərarı təsdiq edilib. “Veteranlar haqqında” və “Şəhid adının əbədiləşdirilməsi və şəhid ailələrinə edilən güzəştlər haqqında” qanunlarda dəyişiklik edilməsi barədə qanunlar təsdiq edilib və hər iki Qanunun tətbiqi haqqında 17 iyun 2021-ci il tarixli Fərmanlar imzalanıb. Yeni qanunlara əsasən, Əmək və Əhalinin Sosial Müdafiəsi Nazirliyi tərəfindən vahid informasiya bazasının yaradılması məqsədilə Nazirliyin elektron informasiya sistemində müharibə veteranlarının, şəhid və şəhid ailəsi statusu almış şəxslərin reyestrləri elektron formada aparılacaq. 

25 iyun 2021-ci ildə “Şəhid ailələri üzvlərinin, müharibə ilə əlaqədar xəsarət almış hərbi qulluqçuların və əlilliyi müəyyən edilmiş şəxslərin müraciətləri üzrə vahid əlaqələndirmə mərkəzlərinin yaradılması və fəaliyyətinin təşkili haqqında” Azərbaycan Respublikası Prezidentinin Fərmanı imzalanıb (7 qurum üzrə 26 xidmət). 25 avqust 2021-ci il tarixdə Prezident İlham Əliyevin imzaladığı “Azərbaycan Respublikasının Vətən Müharibəsi Qəhrəmanlarının və onların ailə üzvlərinin sosial-məişət şəraitinin yaxşılaşdırılması haqqında” Sərəncama əsasən, Əmək və Əhalinin Sosial Müdafiəsi Nazirliyi “Vətən Müharibəsi Qəhrəmanı” adı verilmiş  şəxsləri və ölümündən sonra həmin ad verilmiş şəxslərin ailə üzvlərini mənzillə təmin edəcək.

171
Nurlan Əsgərli və İntiqam Əsgərli

Bir ananın iki oğlu, ikisi şəhid: Biri özünə "Qisas" ləqəbini seçmişdi

0
Məndən halallıq istədi. "Analıq haqqımı sənə halal edirəm, ancaq özünü qoru" dedim.Məndən halallıq istədi. "Analıq haqqımı sənə halal edirəm, ancaq özünü qoru" dedim.

BAKI, 27 sentyabr — Sputnik. Bir ana düşünün, iki oğul vardı, hər ikisini də Vətən uğrunda qurban verib. Amma qürurlu və mətindir. Reportajımız Masallı rayonu Viləş kənd sakini Ziba Əsgərova haqqındadır.

Ziba ananın kiçik oğlu Nurlan Əsgərli Aprel döyüşlərində, böyük oğlu İntiqam Əsgərli isə Vətən Müharibəsində şəhadətə ucalıb. Şəhid anası Ziba xanım Sputnik Azərbaycan-ın bölgə müxbiri ilə söhbət zamanı qəhrəman övladlarından bəhs edib. 

Söhbətə "şəhid qardaşlar öz arzularına çatdılar" deyə başlayır.

"İntiqamım uşaq vaxtlarından hamıya örnək olacaq dərəcədə övlad idi. Ondan sonra dünyaya gələn övladlarımız, özünü İntiqama bənzətmək istəyirdi. İntiqamdan sonra Nurlanım dünyaya gəlmişdi. O böyüdükcə, qardaşına baxdı və onu özünə ideal seçdi. Hər iki oğlumun Allaha inamı və idmana sevgiləri güclü idi. Bir də hər ikisi evdə qazi görmüşdülər. Qayınım 1-ci Qarabağ müharibəsində yaralanmışdı. Oğullarım da uşaqlıqdan ayağını itirən əmilərini görüb, "əmi, böyüyüb ermənilərdən sənin qisasını alacağıq" deyərdilər. Ona görə də İntiqam da, Nurlan da uşaqlıqdan hərbçi olmağı arzu edirdilər", - deyə oğullarını şəhidliyə aparan yoldan bəhs edir.

İntiqam Azərbaycan Dövlət İqtisad Universitetinə qəbul olunsa da, "bura mənlik deyil, mən hərbçi olacağam!" deyir, universitetdə qeydiyyatdan keçmir. Əsgərliyini Xüsusi Təyinatlı Qüvvələrdə keçir. Hərbi xidmətini bitirəndən təxminən 1 il sonra - 2011-ci ilin aprel ayında Gizirlik kursuna sənədlərini təqdim edir. Gizirlik kursunda 3-cü yerə kimi uğurla bitirənlər azad təyinat ala bilirdilər və o, kursunu bitirəndən sonra öz istəyi ilə Murov istiqamətində xidmətə təyinat aldı. 2014-cü ilin avqust ayına qədər Murovdağ istiqamətində xidmət etdi. Ardınca isə Xüsusi Təyinatlıların kursuna yazıldı və bu kursu da müvəffəqiyyətlə oxuyub bitirdi.

© Sputnik / Rahim Muradov
Şəhid anası Ziba Əsgərova

Ananın sözlərinə görə, Nurlan da özünü həmişə qardaşına bənzətmək istəyirdi: "Nurlanım 2014-cü ilin yanvar ayında həqiqi hərbi xidmətə yollandı, İntiqam isə artıq Xüsusi Təyinatlı Qüvvələrin giziri kimi xidmət edirdi. Nurlan da hərbi hissədə Kəşfiyyat bölüyünün Baş istehkamçısı kimi xidmət edirdi. İntiqam Türkiyəyə Dağçılıq kursunu oxumağa gedəndə, Nurlan öz istəyi ilə Xüsusi Təyinatlı Qüvvələrin kursuna daxil oldu. Hər iki qardaş sevinərək və yorulmadan hərbçi sənətinə yiyələnirdilər. Hər iki oğlum bu sənəti seçməklə mənim arzularımı gerçəkləşdirdilər. İntiqam Türkiyədə Dağçılıq kursunu bitirib gələndə qardaşı üçün üzərində "Hər ananın oğlu əsgər olur, amma hər qızın sevdiyi komando ola bilməz" sözləri yazılmış köynək gətirib. Qardaşının yolunu davam etdirən Nurlan da Xüsusi Təyinatlıların kursunu bitirdikdən sonra hər iki qardaş eyni hərbi hissədə xidmət etməyə başladılar".

© Sputnik / Rahim Muradov
Nurlan da özünü həmişə qardaşına bənzətmək istəyirdi

Aprel döyüşlərinin həm şahidi, həm də şəhidi olan qardaşlar

Ziba ananın dediyinə görə, hər iki oğlu 2016-cı il Aprel döyüşlərində iştirak edib. Nurlan sonuncu dəfə evlə danışanda telefonunu söndürəcəyini bildirib:

"Aprel döyüşləri artıq 3 gün idi başlamışdı və hər iki oğlumdan heç bir xəbər yox idi. Həmin döyüşlərdə hər ikisi Tərtərin Talış kəndi istiqamətində vuruşublar, sadəcə ayrı-ayrı mövqelərdə yerləşiblər. İntiqam həmin döyüşlərdən danışanda deyirdi ki, "mənə dedilər, Nurlangil olan tərəfə mərmi düşdü və uşaqlardan şəhid olan var. Özümü önə atdım ki, görüm kimlər şəhid olub?". İntiqam tez qardaşının olduğu posta gedib. Həmin yerə çatanda isə Nurlanın hələ döyüşdüyünü görüb. Elə bir anın içində Nurlan qardaşını qorumaq üçün önə atılıb".

"Mənim ailəmdə Aprel döyüşlərinin həm şahidi, həm də şəhidi oldu", - deyən dərdli ana qardaşların kiçiyinin şəhadətə ucaldığını belə anladır:

"Həmin postda Nurlanım şəhadətə ucaldı. İntiqam döyüş meydanından qardaşı Nurlan və daha 3 şəhidi, eləcə də 2 yaralını çıxarmışdı. İntiqam şəhidləri təhvil verəndə onlardan birinin qardaşı olduğunu deyib, yenidən döyüşə qayıdıb. Aprel döyüşlərindən sonra İntiqamım çox ağır vəziyyətə düşmüşdü. Çünki o, ən yaxın dostunu, qardaşını itirmişdi. İntiqamım həmişə qisas hissi ilə yaşayırdı. O, qardaşının dəfninə gələ bilmədi, amma həmin gündən İntiqam nə məni, nə də atasını ağlayan görmədi. Ən böyük dəhşəti orada İntiqam yaşayıb. Özü Aprel döyüşlərinin şahidi, qardaşı isə şəhidi oldu. Mən də oğluma təsəlli olum deyə, bu yolu seçdim və İntiqam məni heç vaxt ağlayan görmədi. Nurlanım şəhid olandan sonra İntiqam özünə "Qisas" ləqəbini götürmüşdü. Bir məqsədi var idi, qardaşının qisasını almaq".

© Sputnik / Rahim Muradov
Nurlanım 2014-cü ilin yanvar ayında həqiqi hərbi xidmətə yollanıb

Vətən müharibəsi şəhidi İntiqam qardaşına çox bağlı olduğu üçün öz qızına qardaşının adına uyğun Nur adını qoyub.

Vətən müharibəsi və Şuşanın fəthi

"İntiqam Vətən müharibəsi ərzində cəmi 2 dəfə bizimlə əlaqə saxlayıb. Sonuncu dəfə ötən il oktyabrın 18-də bizimlə danışdı, amma harada olduqlarını demədi. "Ana elə sevinirəm ki, həm qardaşımın, həm digər döyüş yoldaşlarımın və həm də Xocalı qurbanlarının qisasını alırıq", "İnşallah, tezliklə qələbə ilə qayıdacağıq!", "Ana burada elə igid oğullarımız var ki!", - deyirdi. İntiqam öz döyüş yoldaşlarına elə güclü ruh yüksəkliyi vermişdi ki, onlar bir-birilərinə qardaşdan da artıq bağlı idilər. Həm Xüsusi Təyinatlı Qüvvələrin birliyi və əzmi, həm də ordumuzun digər bölmələrinin rəşadəti bizə qələbəni gətirdi. Müharibənin ilk günlərində İntiqam məndən halallıq istədi. "Analıq haqqımı sənə halal edirəm, ancaq özünü qoru" dedim", - deyən şəhid anası dastana dönmüş balalarının hekayəsini danışır. 

© Sputnik / Rahim Muradov
Vətən müharibəsi şəhidi İntiqam qardaşına çox bağlı olduğu üçün öz qızına qardaşının adına uyğun Nur adını qoyub

Onun sözlərinə görə, İntiqam xidmət etdiyi dövlərdə Dağçılıq kursu üzrə təlimatçı idi: "O, heç vaxt öz döyüş yoldaşlarını irəli buraxıb özü arxada qalan oğul deyildi. O, fürsət gəzirdi ki, Ali Baş Komandan əmr versin və bizim Ordumuz öz qüvvəsini göstərib şəhidlərimizin intiqamını alsınlar. Müharibə gedən dövrdə kimsə narahat olurdusa, mən deyərdim ki, dua edin. Mənim qələbəyə inamım böyük idi. İntiqam qardaşı Nurlanın arzusunu tez-tez deyərdi ki, "Şuşaya bayrağımızı sancıb sonra dünyamı dəyişsəm, arzuma çatmış olardım!" Mən bir onu bilirəm ki, İntiqam həm öz arzusunu, həm də qardaşının arzusunu yerinə yetirdi. Şuşamız işğaldan azad olunandan bir gün sonra mənfur düşmənin əks hücumunü dəf edərkən İntiqamım şəhadətə ucalıb".

Yuxu

Ana deyir ki, oğlunun şəhid olduğunu hiss edib: "Noyabrın 9-u, 10-na keçən gecə yuxuda gördüm ki, İntiqamla mən yüksək dağın zirvəsindəyik. Sonradan televiziyada Şuşanı göstərəndə həmin ərazinin Cıdır düzü olduğunu anladım. Həmin zirvədə İntiqamla mən namaz qılırdıq. İntiqam namazını məndən öncə qılıb qurtardı. Sonra mənə sıldırımlı qayanı göstərdi. Mən baxdım ki, qayalıq boyunca ucalan ağacların budaqları da şəffafdır. Həmin ağacların üstündə meyvəsi var idi. Alma böyüklüyündə gilas idi. İntiqam onu mənə göstərdi: "Ana, bax hələ, bu gilasdır, buralarda indi yetişir". İntiqam o gilasdan dərib bir dişləm götürdü. Mənə də "dər!" dedi, mən dərib əlimdə tutub "anan qurban, bundan kim bir dənə yesə, doyar" dedim. Birdən yuxudan ayıldım. Balamın başına nəsə bir iş gəldiyini hiss etdim. Yuxuda gilas görmək göz yaşına işarədir deyirlər. Mənim oğlum o meyvədən dadmışdı".

© Sputnik / Rahim Muradov
Nurlan Əsgərli və İntiqam Əsgərli

Ziba ana İntiqam şəhid olandan sonra döyüş yoldaşlarının həmişə ona baş çəkdiklərini deyir: "İntiqamın yaralı döyüş yoldaşını çiyninə ataraq düşmənlə əlbəyaxa vuruşduğunu və süngü bıçağı ilə düşməni məhv etdiyini dedilər. Həm də İntiqam PUA idarə edən olub. PUA idarə etdiyi üçün, həm də qardaşı şəhid olduğu üçün İntiqama komandanlıq geridə qalmağı əmr edib. Əvvəlcə razı olsa da, sonra döyüşə girmək üçün xahiş edib. Şuşaya ilk girən İntiqamın dəstəsi olub. İntiqam bir neçə xarici dili sərbəst bilirdi, hətta mənfur düşmənimiz ermənilərin dilini də. O, dağçılıq kursu üzrə təlimatçı idi. Əsgərlərə elə təlim keçib ki, qayadan enən zaman düşmən elə bilirmiş qayalıqdan daş tökülür. Ona görə də özlərini qoruyan zaman kəşfiyyatçılarımız onları məhv ediblər. Şuşa belə azad edilib".

Döyüş yoldaşlarının dediklərinə görə, İntiqama deyilib ki, "getmə, sənin bir qardaşın da şəhid olub, sənə bir şey olsa, valideynlərinə nə deyəcəyik?" O da deyib ki, "mən qisasımı almasam, valideynlərim məni bağışlamaz, qismətimdə yaşamaq varsa, qayıdacam". 

© Sputnik / Rahim Muradov
Əsgərovların kiçik oğlu Aprel şəhidi Nurlan Əsgərli ölümündən sonra "Hərbi xidmətdə fərqlənməyə görə" III dərəcəli medalı ilə təltif edilib.

Ölümün uca zirvəsi - şəhadət

"İntiqam həmişə mənimlə danışanda deyərdi: "Ana, sən bilirsən şəhidlik necə ən yüksək, ali mərtəbədir?" O, bunu bilirdi və heç vaxt narahat deyildi. Mən Kərbəlaya ziyarətə gedəndə Nurlanımın məqamını hiss eləmişdim. İntiqamla da danışanda dedim ki, "anan qurban, Nurlan sarıdan o qədər rahatam". Övladının məqamını hiss etmək hər valideynə qismət olmur, Allah onu mənə qismət elədi", - deyə dərdli ana özünü ovudur.

İntiqam ona deyirmiş ki, əgər ona bir şey olsa, dövlət ailəsini, uşaqlarını tək qoymayacaq.

"Mən bunun sübutunu nəvəm İntiqam dünyaya gələndə gördüm. İlk gündən kəndimizin İcra nümayəndəliyi, rayon icra başçısı, deputatlarımız və Yaşat Fondu bizi tək qoymadılar", - Ziba ana əlavə edir. 

Şəhid anasına qürur yaraşır

"Mənim bir ana kimi ayaq üstə durmağımın bir səbəbi oğlanlarımın igidliyidir. Mən həm öz övladlarımın, həm də xalqımızın igid balalarının şücaəti qarşısında baş əyirəm. Bir şəhid anası kimi bütün şəhidlərimizin ruhu qarşısında baş əyirəm. Şəhidlərimiz bizim qürurumuz, and yerimizdir. Hazırda İntiqam və Nurlanın xatirə muzeyi inşa edilir. Həmin muzeydə təkcə İntiqam və Nurlanın deyil, digər şəhidlərimizin də şəkilləri və onlar haqqında informasiyalar yer alacaq. Hər bir şəhidin ailəsi və doğmaları bu muzeyə gələndə öz şəhidlərini orada görəcəklər. Düşmən biz şəhid analarını ağlayan görməməlidir. Bizim üçün nə qədər ağır olsa da, başımızı dik tuturuq. Nə qədər çətin vəziyyətə düşmüş olsaq belə, ayağımızı yerə bərk basmağı bacarmışıq. Sonuna qədər də belə gedəcək. Düşmənə heç vaxt fürsət verməməliyik", - şəhid anası vurğulayıb.

© Sputnik / Rahim Muradov
Şəhidin şəxsi əşyaları

Məlumat üçün bildirək ki, Əsgərovların kiçik oğlu, Aprel şəhidi Nurlan Əsgərli ölümündən sonra "Hərbi xidmətdə fərqlənməyə görə" III dərəcəli medalı ilə təltif edilib. Vətən müharibəsi şəhidi İntiqam Əsgərli isə ölümündən sonra "Vətən Müharibəsi Qəhrəmanı", "Vətən uğrunda" və "Şuşanın azad olunmasına görə" medalları ilə təltif olunub. Xüsusi Təyinatlı Qüvvələrin giziri İntiqam Əsgərlinin ölümündən sonra bir oğlu dünyaya gəlib. Əsgərovlar ailəsi şəhid oğullarının xatirəsini yaşatmaq üçün körpəyə atasının adını qoyublar. Allah bütün şəhidlərimizə rəhmət eləsin!

Həmçinin oxuyun:

* Aprel şəhidinin anasından cəsarətli çağırış: "Dik durun, ağlamayın!"

0