Quba şəhərində yerləşən Ağ məscid

Qubalıların "Ağ Ev"i: Camaat öz böyük arzusunu reallaşdırdı

481
(Yenilənib 10:30 26.04.2018)
Hər kəs bu işin baş tutacağına inandı və inamın nəticəsi olaraq gözəl görünüşlü bu məscid ərsəyə gəldi

Leyla Abdullayeva – Sputnik Azərbaycan

BAKI, 26 aprel — Sputnik. Məscid İslam dinində müsəlmanların Allaha kütləvi və tək ibadətləri üçün nəzərdə tutulmuş məkandır. Müsəlman ölkələrində məscidlər təkcə ibadət üçün nəzərdə tutulmur, eyni zamanda, onun içərisində keçirilən tədbirlər insanlar arasında ünsiyyəti gücləndirmək məqsədi daşıyır. Elə buna görə də‚ məscid əhəmiyyətli bir məkan kimi "Allahın evi"‚ "peyğəmbərlərin məkanı"‚ "hər təqvalı insanın sarayı" kimi adlandırılır.

Məscidlər həm də İslam memarlığının ən dayanıqlı və inkişaf etmiş nümunələrindəndir. Əvvəlki ənənələrə sadiq qalaraq, məscidlər dövrümüzdə də inşa olunarkən məhz bu məqamlar diqqət mərkəzində saxlanılır.

Quba şəhərində yerləşən Ağ məscid
© Sputnik / Leyla Abdullayeva
Quba şəhərində yerləşən "Ağ məscid"

Müasir dövrümüzdə İslam memarlıq üslubunda inşa edilmiş məscidlərdən biri də Quba rayonunun Heydər Əliyev küçəsində yerləşən "Ağ məscid"dir. Məscidin adı onun fasadına görə verilib.

Qafqaz Müsəlmanları İdarəsinin (QMİ) səlahiyyətli nümayəndəsi, məscidin axundu Hacı Elnur Əfəndi "Ağ məscid"in tikilmə səbəbi və tikinti prosesi haqqında Sputnik Azərbaycan-ın bölgə müxbirinə danışıb: "Qubada bir neçə məscid var. Lakin bu ərazi o məscidlərə elə də yaxın deyil. Bu səbəbdən camaat burada məscid tikilməsini istəyirdi".

Quba şəhərində yerləşən Ağ məscid
© Sputnik / Leyla Abdullayeva
Məscidin interyeri

QMİ nümayəndəsi məscidin tikildiyi ərazinin şəxsi torpağı olduğunu qeyd edib: "1996-cı ildə bu yerdə bir otaq tikdim və sakinlərin həmin otaqdan məscid kimi istifadə etmələrinə bacardığım qədər şərait yaratdım. Ora gələn insanlar burada əsl məscid tikilməsini istəyirdilər. Lakin maddiyat məsələsi ilə bağlı çətinliklərimiz vardı. Məscidin tikilişi üçün əlimizdə heç layihə də yox idi".

Hacı Elnur məscidin məhz yerli sakinlərin köməyi ilə tikildiyini vurğulayıb: "Yerli camaat öz istəyini həyata keçirmək istədi. Kimisi nağd pul, kimisi tikinti materialları verdi, kimisi də ustalıq etdi. Bu məscidin tikilməsində heç bir özəl və ya dövlət qurumunun köməyi olmayıb. Tikintidən sonra kürsü və minbər Türkiyədən gətirildi. Hər kəs bu işin baş tutacağına inandı və inamın nəticəsi olaraq gözəl görünüşlü bu məscid ərsəyə gəldi."

Qeyd edək ki, üç mərtəbədən ibarət olan dini məkanın birinci mərtəbəsi toplantıların, konfransların keçirilməsi üçün istifadə olunur. Həftənin cümə axşamı və bazar günləri yeməklər hazırlanıb əhaliyə şəhidlərin adına, hansısa bir şəxsin ölmüş valideyninin adına ehsan paylanılır. İkinci mərtəbə məscid kimi, üçüncü mərtəbə isə qadınların namaz qılması üçün istifadə edilir.

"Ağ məscid"də çoxlu sayda uşaqlara "sıravi dini təlim" dərsləri keçirilir. Məsciddə olduğumuz zaman 50-ə yaxın uşağa dini biliklər, dualar öyrədildiyinin şahidi olduq. Burada, həmçinin 20 Yanvar, Xocalı soyqırımı və sair faciələrə həsr olunmuş tədbirlər də keçirilir.

Burada uşaqlara İslam dininin əsasları öyrədilir
© Sputnik / Leyla Abdullayeva
Burada uşaqlara İslam dininin əsasları öyrədilir

Elnur Əfəndi məsciddə həyata keçirilən xeyriyyə işlərindən də söhbət açıb: "Bizdə 100-ə yaxın aztəminatlı, xəstəsi olan ailələrin siyahısı var və biz onların hər birinin evinə gedərək vəziyyətləri ilə tanış olmuşuq. Həqiqətən də siyahımızda olan insanlar çox acınacaqlı vəziyyətdə yaşayır".

Məscidin axundu deyib ki, bu işdə onlara rayonun imkanlı insanları da çox kömək olurlar: "Demək olar ki, hər gün yanımıza belə insanlar yaxınlaşır və vəziyyətlərini bizə danışırlar. Biz də hər ay növbə ilə 20 ailəyə, bir neçə aylıq bazarlıq edib aparırıq. Əsasən də, yetim, kimsəsiz uşaqlara dəftər-qələmindən tutmuş, paltara qədər alırıq".

"Bundan başqa, qalmağa yeri, evi olmayan insanlar üçün də təmənnasız, 2 otaqlı balaca evlər tikib təhvil veririk. Bu evlərin tikilməsində rayonun ustaları, tikinti materialları mağazalarının sahibləri bizə böyük köməklik göstərirlər", — Elçin Əfəndi əlavə edib.

Məsciddə olduğumuz bir neçə saat ərzində "Allahın evi" adlandırılan bu müqəddəs məkana 50-dən çox insanın gəlib, namaz qıldığının şahidi olduq.

481
Teqlər:
"Ağ məscid", Hacı Elnur Əfəndi, "Allahın evi", İslam dini, nümayəndə, QMİ, ibadət, Allah, Qafqaz Müsəlmanları İdarəsi, müsəlman, məscid
Əlaqədar
Prezident paytaxtda yeni məscidin açılışını etdi
Məsciddə döyülmüş şəxs dünyasını dəyişdi
Bakının ən məşhur məscidini tikən baş memarı
Məsciddə namaz vaxtı partlayış törədilib, 11 nəfər ölüb
Kosmos, arxiv şəkli

Alimlər Kainatın genişlənməsi haqqında yeni məlumatlar əldə ediblər

8
Alimlər hələ ki Kainatın genişlənmə sürətinin dəyişməsinə nəyin səbəb olduğunu bilmirlər. Ola bilsin ki, bunu izah etmək üçün kosmik miqyasda işləyən yeni fizika və ya onun modifikasiya olunmuş versiyanı yaratmaq lazım gələcək.

BAKI, 14 may - Sputnik. Astronomlar ifrat yeni ulduzların alışmasına dair kataloqdakı informasiyanı analiz ediblər və belə nəticəyə gəliblər ki, müşahidələrin məlumatları Kainatın dəyişən sürətlə genişlənməsi modelinə daha çox uyğundur. Tədqiqatın nəticələri ilə bağlı məqalə “Astrophysical Journal” nəşrində dərc edilməsi üçün hazırlanıb və “arXiv.org” preprint serverində yerləşdirilib.

Kainatın genişlənməsi sürəti kosmologiyanın vacib parametrlərindən biridir. Astrofiziklər adətən Habbl sabitindən çıxış edirlər. Lakin alimlər Kainatın genişlənməsi sürətini onun tarixinin müxtəlif dövrlərində müqayisə etməyə başlayanda müşahidələr nəzəri modellərlə tez-tez ziddiyyət təşkil edir.

AZƏRTAC bildirir ki, bu problemi həll etmək üçün Yaponiya Milli Astronomiya Rəsədxanasından və SOKENDAI perspektiv tədqiqatlar universitetindən Maria Ciovanna Dainottinin rəhbərliyi ilə Yaponiya və İtaliya alimləri Kainat tarixinin müxtəlif vaxtlarında partlamış 1048 yeni ulduzun kataloqunu analiz ediblər. Tədqiqatçılar bu məlumatlar əsasında rəqəmsal model qurublar. Onu düzgün təsvir etmək üçün müəlliflər zamandan asılı yeni dəyişən təqdim etməli olublar ki, Habbl sabiti zamanla dəyişəcəyi təqdirdə, onun qarşısını almaq mümkün olsun.

Müşahidələrdə sistematik səhv ehtimalını istisna etmək üçün tədqiqatçılar nəticələrini Havayda Mauna-Kea rəsədxanasında Yaponiya Milli Astronomiya Rəsədxanasının “Subaru” teleskopunda quraşdırılmış “Hyper Suprime-Cam” alətinin köməyilə ayrıca yoxlayıblar.

İfrat geniş görmə sahəsi olan bu 900-meqapiksel kamera ən böyük sahədə zəif yeni ulduzların müşahidəsi üçün nəzərdə tutulur. Tədqiqatçılar onun köməyilə erkən Kainatda müşahidə edilən ifrat yeni ulduzlar seçimini böyütməyə və məlumatlarda qeyri-müəyyənliyi azaltmağa nail olublar.

Alimlər hələ ki Kainatın genişlənmə sürətinin dəyişməsinə nəyin səbəb olduğunu bilmirlər. Ola bilsin ki, bunu izah etmək üçün kosmik miqyasda işləyən yeni fizika və ya onun modifikasiya olunmuş versiyanı yaratmaq lazım gələcək.

Tədqiqatçılar nəticələrini “Subaru” teleskopundan və digər rəsədxanalardan əldə olunmuş əlavə və ya daha keyfiyyətli məlumatların köməyilə təsdiq etmək məqsədilə müşahidələrini davam etdirməyi planlaşdırırlar.

8

Gülüşlərə, ən xoş anlara, xatirələrə şahidlik edəcək "Tələbə Evi" - REPORTAJ

55
(Yenilənib 22:11 14.05.2021)
Sakinlərinin yolunu səbrsizliklə gözləyən bu bina yəqin ki, ən xoş xatirələrin, ülvi hisslərin bir xatirəsinə çevriləcək, xoşbəxt, qayğısız gülüşlərə şahidlik edəcək.

Nigar İsgəndərova, Sputnik Azərbaycan

BAKI, 14 may — Sputnik. Oxumaq, təhsil almaq üçün müxtəlif rayonlardan şəhərə axışanların tələbəlik həyatı elə də asan olmur. Xüsusən də Bakı kimi bir şəhərdə tələbə olaraq yaşamaq çox çətin olur. Düzdür, hazırda koronavirus pandemiyası tələbəliklə bağlı vəziyyəti də əsaslı şəkildə dəyişib, lakin bu həmişə belə olmayacaq. Gündəlik xərclər, bahalıq, kirayə qiymətlərinin durmadan artması Bakıya kənardan gələnlərin həyatını bir qədər də çətinləşdirir. Həyata müstəqil olaraq ilk qədəmlərini atan tələbələr üçün də başqa rayonlardan gəlib Bakıda yaşamaq heç də asan olmur. Onların bu kimi səbəblərdən təhsilini yarımçıq qoyaraq öz rayonlarına qayıdanlar, yaxud da xərclərini qarşılamaq, ailəsinə yük olmamaq, ən azı aylıq kirayə haqqını ödəmək üçün gecə növbəsində işləyənlər də az deyil.

Əksər hallarda universitetlərin yataqxanaları yararsız vəziyyətdə olduğundan və say məhdudiyyəti olduğundan bir çoxları kirayə evlər axtarmaq, ödəniş etmək məcburiyyətində qalırlar. Bir neçə il öncə Bakı Dövlət Universitetinin yataqxanasında tələbə ölümü ilə nəticələnən hadisə də yataqxanalarla bağlı problemi bir daha aktuallaşdırdı. Universitetdən bir qədər aralıda yerləşən bu yataqxanalar tamamilə yararsız vəziyyətdə olduğundan valideynlər övladlarının bu cür yataqxanalarda yaşamalarına razılıq vermirlər.

© Sputnik / Nigar Iskanderova
BDU-nun yeni yataqxanası

Artıq bir müddətdir ki, Bakı Dövlət Universitetinin 6 nömrəli yataqxanası olan "Tələbə Evi" istifadəyə hazır vəziyyətə gətirilsə də, pandemiya ilə əlaqədar olaraq hələlik ki, istismara verilməyib. Sputnik Azərbaycan olaraq "Tələbə Evi"ndə olduq.

Bura yüzlərlə tələbənin həm də qonşu olacağı bir məkandır. 2019-cu ilin avqustundan tikilməyə başlayan bina, 2020-ci ilin yanvarında istismara hazır vəziyyətə gətirilib. Binaya girişdə nəzarət üçün avtomatik sistem quraşdırılıb ki, bu da tələbələrin təhlükəsizliyini təmin edir. Pandemiya şəraitini nəzərə alaraq, burada dezinfeksiya üçün mexaniki, həmçinin avtomatlaşdırılmış xüsusi qurğu da yerləşdirilib. Tələbələr öncə əllərini dezinfeksiyaedici məhlulla yuduqdan sonra otaqlarına qalxırlar.

"Tələbə evi"nin ilk iki mərtəbəsində qızlar, digər üç mərtəbəsində isə oğlanlar yaşayacaqlar. Binaya giriş eyni qapıdan olsa da, oğlanlar və qızların mərtəbəsinə giriş və çıxış fərqli istiqamətlərdəndir. Oğlan və qız tələbələrin dəhlizləri xüsusi arakəsmə ilə bir-birindən ayırılır. 6 nömrəli bu yataqxanın ümumi girişində oxu zalı, asudı vaxt otağı var. Təxminən 50-55 nəfər üçün nəzərdə tutulan bu zalda tələbələr asudə zamanlarını keçirəcəklər. Digər otaqda isə tələbələrə şahmat oynamaq üçün imkan yaradılır.

© Sputnik / Nigar Iskanderova
BDU-nun yeni yataqxanası

Mərtəbələri gəzərək otaqlarla da tanış oluruq. 104 otağın hər biri tələbata cavab verən mebellərlə təchiz edilib. Otaqlar iki və üç nəfərlikdir. Rəfiqələri ilə birlikdə qalmaq istəyən tələbələr üç çarpayılıq yerləri seçə bilərlər. Qızların otağında iki dolab, tək nəfərlik ayrıca yataq dəstləri, dərs hazırlamaq üçün üzərində kitab rəfi olan kompüter masaları var. Bundan əlavə tələbələrin rahatlığını təmin etmək məqsədilə otaqlara məişət əşyalarını yerləşdirmək üçün kiçik dolablar, güzgülü kamot da yerləşdirilib. Burada həmçinin tələbələrin qonaqları üçün hər bir şəraitli otaqlar var.

  • BDU-nun yeni yataqxanası
    © Sputnik / Nigar Iskanderova
  • BDU-nun yeni yataqxanası
    © Sputnik / Nigar Iskanderova
  • BDU-nun yeni yataqxanası
    © Sputnik / Nigar Iskanderova
  • BDU-nun yeni yataqxanası
    © Sputnik / Nigar Iskanderova
  • BDU-nun yeni yataqxanası
    © Sputnik / Nigar Iskanderova
  • BDU-nun yeni yataqxanası
    © Sputnik / Nigar Iskanderova
1 / 6
© Sputnik / Nigar Iskanderova
BDU-nun yeni yataqxanası

"Tələbə evi"dəki qonaq otağı universitetə qısa müddətə gələn xarici qonaqlar üçün nəzərdə tutulub. Qonaq otağı bir nəfərlik çarpayıdan, dolab və kompüter masasından, güzgülü kamotdan ibarətdir. Otağın içində rahatlığı təmin etmək məqsədilə ayrıca duş kabinəsi olan sanitar qovşaqlar yaradılıb.

Binada həm ümumi hamam və ayaqyolu, həm də hər bir otağın ayrı-ayrılıqda ayaqyolu-hamamı var. Otaq isə bütün avadanlıqlarla təmin olunub. Burada tibb otağı, ayrıca məişət otağı, ümumi yeməkxana, bundan əlavə kiçik mətbəx də var.

Yataqxanının mətbəxi də tələbələrin istirahəti üçün əlverişlidir. Mətbəx yemək qızdırmaq üçün mikrodalğalı soba, həmçinin 2 ədəd 143 litrlik soyuducu ilə təchiz edilib. Burada mətbəx mebeli quraşdırılıb, elektrik çaydanı qoyulub. Həmçinin tələbələrin mətbəx avadanlıqlarını saxlamaları üçün bağlı rəflər var.

© Sputnik / Nigar Iskanderova
BDU-nun yeni yataqxanası

"Tələbə evi"inin binasında nəzarəti gücləndirmək məqsədilə təhlükəsizlik kameraları quraşdırılıb. Binanın kommunikasiya xətləri yenilənib, yeni texnologiyalara əsaslanan qazanxana tikilib. Müasir tələblərə cavab verən istilik sistemi yaradılıb, isti su ilə təmin edilib. Tələbələrin yeni istifadəyə verilən yataqxanaya köçürülməsi ənənəvi tədris başladığı zaman gerçəkləşəcək. Sakinlərinin yolunu səbrsizliklə gözləyən bu bina yəqin ki, ən xoş xatirələrin, ülvi hisslərin bir xatirəsinə çevriləcək, xoşbəxt, qayğısız gülüşlərə şahidlik edəcək.

55