Tamilla Məhərrəmovanın mənzili

Bakıda bir ailə var: başsız, möhtac, gözü yolda...

1455
(Yenilənib 18:01 12.09.2017)
Danışdıqca gözləri dolur, göz yaşları yanaqları boyunca süzülür

İradə Cəlil, Sputnik Azərbaycan

BAKI, 9 sentyabr — Sputnik. Bir neçə həftə öncə, sosial şəbəkədə bir mesaj aldım. Tamilla adlı bir xanım, vəziyyətinin ağır olduğunu, ona yardım etməyimizi istəyirdi. Deyirdi ki, körpə qızı, xəstə anası var, özü heç yerdə işləmir, uşağına, anasına baxa bilmir.

Tamilla Məhərrəmova qızı Kamilla ilə
© Sputnik / Irade JELIL
Tamilla Məhərrəmova qızı Kamilla ilə

Məni evinə dəvət edən Tamilla xanım, yaşadığı vəziyyəti gözümüzlə görməyimizi istəyirdi. Getdim.

Tamilla Məhərrəmova Əhmədli qəsəbəsi, Zığ şosesi 40 ünvanında, 9 mərtəbəli binanın 9-cu mərtəbəsində yaşayır. Mənzilə daxil olanda kif qoxusu adamı vurur. Hamam və tualetə qapı əvəzinə pərdə asılıb. Evin döşəməsinə beton salınıb.

Məni içəri dəvət edib, otaqları göstərdi. Açıq elektrik naqilləri, çürümüş tavan, divarlar adamın üzərinə gəlirdi. Dediyinə görə, atası 8 aydır ki, dünyasını dəyişib. Atanın ölümü həm Tamillaya, həm də anası İradə xanıma, çox ağır təsir edib.

Hamam və sanitar qovşağının vəziyyəti
© Sputnik / Irade JELIL
Hamam və sanitar qovşağının vəziyyəti

İradə Məhərrəmova danışanda göz yaşlarını saxlaya bilmir. Deyir ki, həyat yoldaşı ilə 42 il həyat sürüb və bu illər içində yoldaşı bir dəfə də olsun ona əl qaldırmayıb: "Çox mülayim, gözəl insan idi. Mübahisələrimiz 5 dəqiqə davam edərdi. Sonra gülümsünüb deyərdi: "İradə, qanını qaraltma, dəyməz". Mən onu itirməklə bütün həyatımı itirdim".

"Mənim üçün həyatda yeganə kişi o idi. Onun yoxluğuna hələ də inana bilmirəm. Gülüşü, səsi, zarafatları, davranışları hələ də gözümün önündədir. Yadıma düşür, boğuluram, nəfəs ala bilmirəm" — qadın danışır.

İradə xanım deyir ki, həyat yoldaşında qaraciyər serrozu xəstəliyi varmış. Uzun müddət müalicə götürdükdən sonra xəstəliyi müəyyən qədər sağalır. Amma bu dəfə başında şiş yaranır: "Onun yaşaması üçün əlimdən gələni edirdim. Bir gün gəldi ki, "İradə, bir iş var, ağır iş deyil, elektrik işidir, gedim, pulumuz olsun". Mən də düşündüm ki, yüngül işdirsə, gedib başını qatsın. Amma gələndə qanı qara idi".

"İki-üç ay sonra başında ödəm yarandı. Deyirdi, iş zamanı yıxılıb, başı divara dəyib. Onu da əməliyyat etdirdik. Həkimlər vaxt qoymuşdular ki, əməliyyat edilməsə, öləcək. 12 min manata əməliyyat etdilər. Əməliyyatdan sonra 3 il də yaşadı. Bir gün isə elə durduğu yerdə ağzından qan gəlməyə başladı" — müsahibimiz dərdini dilə gətirir.

Məhərrəmovların mənzilindəki otaqlardan biri
© Sputnik / Irade JELIL
Məhərrəmovların mənzilindəki otaqlardan biri

Söhbətin bu yerində Tamilla söhbətə qoşulur. Deyir ki, atası vaxtlı-vaxtında müalicə almadığı üçün xəstəliyi gizli inkişaf edirmiş. Dünyasını da elə serrozdan dəyişib. Atası dünyasını dəyişənə qədər ailə onun təqaüdü ilə dolanırmış. Ondan sonra təqaüd də kəsilir.

İradə xanıma həyat yoldaşının ölümü ağır təsir edir. Xəstəlik tapır. Bununla yanaşı, yoldaşının ölümündən sonra yaşadığı ağır depressiya da qadını xəstəliyə düçar edir.

İ. Məhərrəmova şəklini çəkməyimi istəmədi. Dedi ki, o, heç vaxt belə vəziyyətə düşməyib, həyat yoldaşı həmişə ailəyə yaxşı baxıb. Bu səbəbdən də onu kiminsə görməsini istəmir…

Tamilla ailə həyatı qurmuş olsa da, həyat yoldaşı ailəsinə, evinə baxmadığı üçün ondan ayrılıb: "Ayrı yaşayırıq. O, bizi istəmir. Uşaq belə, ona yaxın olmaq istəyəndə qovurdu, yaxına buraxmırdı. İndi də nə qızı ilə maraqlanır, nə də mənimlə".

"Düzü, atam razı deyildi onunla ailə həyatı qurmağıma. Amma guya məni sevirdi. Mənasız imiş hər şey. Qızım olandan sonra anladım ki, səhv imiş. Amma indi mən qızımı və anamı saxlamaq məcburiyyətindəyəm. Ara-sıra evlərə işləməyə gedirəm. Amma qazandığım pul nə evin xərclərinə, nə də borclarımıza çatır" — Tamilla bildirir.

Onun sözlərinə görə, hələ atası sağ olanda, onu müalicə etdirmək üçün bankdan kredit götürüblər. Hazırda 4 min dolardan çox borcları var. Bununla yanaşı, işıq pulu da yığılıb qalıb: "Evdə heç bir şərait olmadığı üçün qışda daş piltədən istifadə etdim. Məcbur idim, uşağımı soyuqdan öldürə bilməzdim. İşığın pulu yığılıb qaldı. 561 manat idi. İnanın Allaha, hər gün işıqçı gəlib deyir "borcunu ödə, yoxsa işığını kəsəcəm!" Yalvarıram, yaxarıram, kəsmir".

İşıqpulu qəbzi
© Sputnik / Irade JELIL
Məhərrəmovların "Azərişıq"a külli miqdarda borcu yaranıb

Söhbətin bu yerində qapı döyülür. Düzü narahat oluram, kimisə gözlədiyini soruşuram. Tamilla "yox, heç kəsi gözləmirəm" deyib qapını açır. Yenə işıq idarəsinin əməkdaşı idi. Tamilla ona söz verir ki, axşam işıq pulundan ödəyəcək. Birtəhər onu razı salıb, qapını bağlayır. Söhbətinə davam edir.

Deyir ki, 2 yaş 8 aylıq övladını saxlamağa imkanı yoxdur. Onu istədiyi kimi yedirə, geyindirə bilmir: "Qızımda qan azlığı var. Dərmanlarını ala bilmirəm. Mənim balam meyvə, ət üzünə həsrətdir. Bağçalar uşaq qəbul eləmir, anam xəstədir, baxa bilmir. Mən, xəstə anam və körpə qızımla çarəsizəm".

Onların yaşadıqları ev, həqiqətən acınacaqlı vəziyyətdədir. Evin elektrik kabelləri hamısı açıq idi. Evdə tualetin, hamamın qapısı yox idi. Və buna görə də evdən kəskin qoxu gəlirdi. 9-cu mərtəbədə olan evin eyvanı, damı, pəncərələri qəzalı vəziyyətdə idi.

Məhərrəmovların mənzili
© Sputnik / Irade JELIL
Evin mətbəxi

Tamilla deyir ki, evin Çıxarışı da yoxdur, evin orderi olub, o da atasının adınadır: "Yəni satıb çıxmağa belə, şərait yoxdur. Çıxılmaz vəziyyətdəyəm. Bilmirəm, nə edim. Ümidim sizə qalıb, bəlkə kimsə yardım edə, heç olmasa, işıq borcumuz bağlansaydı, rahat olardım. Bir tərəfdən borclar, bir tərəfdən körpə uşaq… Vallah, çatdıra bilmirəm. Kimə ağız açacağımı bilmirəm".

O, danışdıqca gözləri dolur, göz yaşları yanaqları boyunca süzülür. Balaca Kamilla isə (Tamillanın qızı — İ. C.) bir salxım üzümü əlinə alıb, heç nədən xəbərsiz halda sevinərək yeyir, atılıb-düşür, gülümsünürdü. Onların həqiqətən köməyə ehtiyacları var…

P.S.

Bu imkansız ailəyə kömək etmək istəyənlər redaksiyamızla əlaqə saxlaya bilər.

1455
Teqlər:
İradə Məhərrəmova, Tamilla Məhərrəmova, xanım, ehtiyac, ailə, xəstəlik, qadın, ev
Əlaqədar
Bakıdakı "Qul bazarı"nda insan dramı yaşanır
Kasıblar məhəlləsində insanlıq dramı yaşanır
Xəzərdə batan neftçinin gözyaşardıcı ailə dramı üzə çıxdı
Aralıq dənizində insanlıq dramı davam edir
82 yaşlı kişinin dramı: "Yoldaşım dedi, kişi deyilsən, pul tap..."
Sinovac Biotech şirkətinin CoronaVac peyvəndi, arxiv şəkli

Şəkər xəstələri vaksin olunmalıdır?

0
(Yenilənib 15:17 09.03.2021)
Qanda şəkərin kəskin yüksəlməsi diyabetik ketoasidoz, diyabetik nefropatiya, diabetik retinopatiya kimi fəsadlara gətirib çıxarır.

BAKI, 9 mart — Sputnik. Səhiyyə Nazirliyinin baş endokrinoloqu Babək Salek Qənnad diabet xəstələrini maraqlandıran sualları cavablandırıb. Sputnik Azərbaycan baş endokinoloqun müshaibəsini təqdim edir:

- Diabet və ya şəkər xəstəliyi haqqında bir az məlumat verə bilərsinizmi?

- Şəkərli diabet insulinin ifrazı, təsiri və ya hər iki problemin bir arada olması nəticəsində hiperqlikemiya ilə xarakterizə olunan metabolik xəstəlikdir. Şəkərli diabet xəstəliyi hal-hazırda tam müalicəsi mümkün olmayan xəstəliklər sırasına aiddir. Xəstə bilməlidir ki, xəstəliyə qarşı pəhriz və müalicə etmədən uzun illər yaşamaq mümkün deyil. Hər bir xəstə ömrünü uzatmaq üçün pəhriz etməli və müntəzəm olaraq müalicə almalıdır.

- Şəkər xəstəliyi insanda necə yaranır?

- Genetik meyil, piylənmə, insulin ifraz edən betta hüceyrələrin zədələnməsinə səbəb olan xəstəliklər: pankreatit, mədəaltı vəz xərçəngi və daxili sekresiya vəzilərinin xəstəlikləri. Virus infeksiyaları: qızılca, su çiçəyi, qrip, epidemik hepatit və digər xəstəliklər, sinir sisteminin gərginliyi, stress şəkərli diabetin əmələ gəlmə səbəbləridir.

- Diabetin ilkin göstəriciləri hansılardır?

- Ağızda quruluq, susuzluq, sidiyə tez-tez getmə (xüsusən gecələr), kəskin çəki itirmə, bəzən səbəbsiz çəkinin artması, bulanıq görmə, ayaqlarda keylik, ağrılar, dəridə quruluq, qaşınma, yorğunluq, halsızlıq şəkərli diabetin əlamətləri sırasındadır.

- Kimlər 2-ci tip diabet üçün risk daşıyır?

Artıq çəkiyə (BKİ > 25 kq/m2)

Birinci və ya ikinci dərəcəli qohumun şəkərli diabet olması;

Hipertoniya (AT > 140/90 mm.c.süt. olan şəxslər və ya antihipertenziv terapiya alan xəstələr);

YSLP xolesterolun miqdarı < 35 mq/dl (0.90 mmol/l) və/və ya triqliseridlərin miqdarı > 250 mq/dl (2.82 mmol/l);

Polikistoz yumurtalıqlar sindromu (PKYS) olan qadınlar;

Daha əvvəlki müayinədə A1C > 5.7%, AQP və ya QTP;

İnsulin rezistentliyi ilə əlaqədar olan digər klinik vəziyyətlər (məs., ağır dərəcəli piylənmə, akantokeratodermiya);

Steroid, antipsixotik dərman qəbulu

Orqan transplantasiyası olunan xəstələr

Anamnezdə ÜDX

- Şəkər xəstələri COVID-19 xəstəliyini necə keçirir, hansı riskləri var?

- Vaxtında normal kompensasiya olunmuş diabet xəstələrində COVID-19 xəstəliyidə normal keçirilir, lakin kompensasiya olunmayan, nəzarətsiz şəkərli diabet xəstələri daha ağır və fəsadlarla nəticələnir. Qanda şəkərin kəskin yüksəlməsi diyabetik ketoasidoz, diyabetik nefropatiya, diabetik retinopatiya kimi fəsadlara gətirib çıxarır. Bu səbəbdəndir ki, COVID-19-un ölüm satatistikasında kardiovaskulyar xəstələrdən sonra ikinci yerdə şəkərli diabet xəstələridir.

- Şəkər xəstələri COVID-19 vaksini vurdura bilərmi?

- Şəkərli diabet xəstələri mütləq qaydada COVID-19 peyvəndi vurdurmalıdır.

0
Məktəb

Bu məktəbdə dərslər bərpa olunub

2
(Yenilənib 15:07 09.03.2021)
COVİD-19 testi pozitiv çıxdığına görə məktəbdə tədris müvəqqəti olaraq distant təhsil formasında davam etdirilirdi

BAKI, 9 mart — Sputnik. Martın 9-da paytaxtdakı 106 nömrəli tam orta məktəbdə əyani tədris prosesi bərpa olunub. Belə ki, məktəb kontingenti üçün Gigiyena və Epidemiologiya Mərkəzinin rəyi əsasında müəyyənləşdirilmiş karantin müddəti başa çatıb.

Bakı Şəhəri üzrə Təhsil İdarəsindən Sputnik Azərbaycan-a verilən məlumata görə, 106 nömrəli tam orta məktəbdə 2 nəfər laborant, 1 nəfər uşaq birliyi təşkilatı rəhbəri və 1 nəfər direktor müavininin COVİD-19 testi pozitiv çıxdığına görə məktəbdə tədris müvəqqəti olaraq distant təhsil formasında davam etdirilirdi.

Onu da qeyd edək ki, hazırda təhsil müəssisələrində tədris və təlim-tərbiyə prosesi Nazirlər Kabinetinin "Xüsusi karantin rejimi dövründə Azərbaycan Respublikasında fəaliyyət göstərən təhsil müəssisələrində tədris və təlim-tərbiyə prosesinin təşkilinin müvəqqəti Qaydaları"na uyğun olaraq təşkil edilir.

Təhsil müəssisələrində koronavirus infeksiyasına qarşı şagirdlərin və məktəbin pedaqoji heyətinin daha etibarlı qorunması üçün sanitar-epidemioloji vəziyyətdən irəli gələn tələblərə ciddi əməl olunur və müvafiq qaydaların icrası ilə bağlı mütəmadi monitorinqlər aparılır.

2

Elmar Məlikov sərvət qazandıran tullantılardan danışır

0
(Yenilənib 14:53 09.03.2021)
“Təmiz Şəhər” ASC-nin ictimaiyyətlə əlaqələr şöbəsinin müdiri Elmar Məlikov deyir ki, tullantıların idarə olunması sadəcə həmin yerin tullantılardan təmizlənməsi deyil, həm də qlobal səviyyədə ortaya çıxan iqlim probleminin həllində də çox vacib yer tutur
Elmar Məlikov: “Tullantılar düzgün idarə olunmadığı təqdirdə böyük fəsadlar ortaya çıxa bilər”

“Tullantıların idarə olunması bütün dünyada aktual mövzudur”. Bunu Sputnik Azərbaycan Multimedia Mətbuat Mərkəzində keçirilən tədbirdə “Təmiz Şəhər” ASC-nin ictimaiyyətlə əlaqələr şöbəsinin müdiri Elmar Məlikov deyib.

O bildirib ki,  bu sahədə təkmilləmələr gedir, yeni texnologiyalar tətbiq edilir:

“Tullantıların idarə olunması sadəcə həmin yerin tullantılardan təmizlənməsi deyil, həm də qlobal səviyyədə ortaya çıxan iqlim probleminin həllində də çox vacib yer tutur. Tullantılar düzgün idarə olunmadığı təqdirdə böyük fəsadlar ortaya çıxa bilər. Tullantıların idarə olunması mürəkkəb prosesdir”.

Elmar Məlikovun fikirlərinə audiofaylda qulaq asa bilərsiniz

0