Ailə masa arxasında, arxiv şəkli

Valideyn hansı halda övladının cəzasını çəkəcək - agah olun

593
(Yenilənib 18:21 09.06.2017)
Milli Məclis sözügedən qanun layihəsini qəbul edərsə, cəmiyyətdə önəmli dəyişikliklər baş verəcək

BAKI, 9 iyun — Sputnik. Milli Məclisin Əmək və sosial siyasət, İnsan hüquqları, Hüquq siyasəti və dövlət quruculuğu komitələrinin birgə iclasında "Tütün məmulatlarının istifadəsinin məhdudlaşdırılması haqqında" qanun layihəsi ilə bağlı İnzibati Xətalar Məcəlləsinə dəyişikliklər müzakirə olunub. Layihə qəbul olunsa, məcəlləyə yeni 522-ci (Yetkinlik yaşına çatmayanlara satış məqsədi olmadan alkoqollu içkilərin, tütün məmulatlarının verilməsi, onların alkoqollu içkilərdən və ya tütündən istifadə prosesinə cəlb edilməsi) maddəsi əlavə ediləcək.

Yetkinlik yaşına çatmayanlara satış məqsədi olmadan alkoqollu içkilərin, tütün məmulatlarının verilməsi, onların alkoqollu içkilərdən və ya tütündən istifadə prosesinə cəlb edilməsinə görə 60 manatdan 100 manatadək məbləğdə cərimə nəzərdə tutulur. Eyni əməllər yetkinlik yaşına çatmayanların valideynləri və ya digər qanuni nümayəndələri tərəfindən törədildikdə, valideynləri və ya digər qanuni nümayəndələr 100 manatdan 250 manatadək cərimə ediləcək.

Sputnik Azərbaycan müzakirəyə çıxarılan dəyişikliyin cəmiyyətə necə təsir edəcəyini araşdırıb. Millət vəkili Fazil Mustafa bildirib ki, yeni qanuna əsasən? valideynlər bilərəkdən uşaqların tütün və alkoqollu içkilərdən istifadə etməsinə şərait yaradırsa və valideyn uşağı bu məhsullarla təmin edirsə, bu zaman o, cərimə oluna bilər: "Amma uşaq valideynin xəbəri olmadan, gizlin şəkildə bunlardan istifadə edirsə, o zaman ana və ata cərimələnə bilməz".

F. Mustafa əlavə edib ki, yeni qanun qəbul ediləndən sonra Prezident bununla bağlı sərəncam verəcək: "Qanunda bu öhdəliyin hansı aidiyyatı orqana həvalə edilməsinin adı açıqlanacaq və onlar bu qanuna nəzarət edəcəklər".

"O ki qaldı satıcıların cərimələnməsinə, onların yetkinlik yaşına çatmayan uşaqlara spirtli içki və siqaret satmasını qadağan edən qanun çoxdan qəbul edilib. Amma bu qanun çox zaman pozulurdu. İnsanlar rüşvət alır və digər insanların hüquqlarını pozur. Buna görə də, bəzən qanunu pozanlar cəzalanmır. Təbii ki, yeni qanun qəbul olunandan sonra da cəza almayanlar olacaq və qanunsuz satışlar davam edəcək" — millət vəkilib bildirib.

Söhbət başqa məsələdən getdiyini deyən həmsöhbətimizin dediyinə görə, qanunverici orqanın borcu bunu tənzimləməkdir: "Bunun icrası necə olacaq, artıq bu, müvafiq qurumların və cəmiyyətin məsuliyyətidir. Mən qətiyyən proqnozlaşdırmıram ki, ideal vəziyyət olacaq".

Psixoloq Cavid Şahmalıyevin qənaətincə, qanunvericiliyə ediləcək dəyişiklik yeniyetmələrin alkoqollu içkilər və tütündən istifadəsini azaldacaq: "Bu, çox zəruri qanundur. Çünki hal-hazırda yeniyetmələr arasında siqaretə və spirtli içkilərə meyl artıb".

Mütəxəssis hesab edir ki, bu qanunla yanaşı, həm də televiziyalarda, radioda, ictimai yerlərdə sorğular keçirilməli, maarifləndirici layihələr hazırlanmalıdır ki, qanun daha sürətlə tətbiq edilərək nəticə əldə edilsin: "Bəzən valideynlər məsələnin ciddiliyini anlamırlar və uşaq yaşlarından övladlarına alkoqollu içki, siqaret verirlər ki, dadsınlar. Bu da gələcəkdə böyük fəsadların yaranmasına səbəb olur. Bu, uşaq hüquqlarının kobud şəkildə pozulmasıdır. Cərimələrin tətbiqi valideynlərin məsuliyyətli olmasına səbəb olacaq".

"Yenə qeyd edirəm ki, cəmiyyəti maarifləndirmək lazımdır. Mütləq şəkildə son dəyişiklikləri insanlara çatdırmaq və qanun haqqında məlumatlar vermək lazımdır ki, valideynlər də yeni qanunun uşaqların xeyrinə olduğunu anlasınlar və onları pis vərdişdən uzaq tutsunlar" – deyə Cavid Şahmalıyev qeyd edib.

Sosio-psixoloq Əhəd Kazımov isə bildirib ki, sərt cəzalar tətbiq olunsa, valideynlər və satıcılar daha məsuliyyətli olacaqlar: "Valideynlərlə bağlı yeni qanunu da çox bəyəndim. Valideynin də məsuliyyəti artır və uşaqlarını zərərli vərdişlərdən uzaq tutmasına gətirib çıxaracaq. Alqışlanmalı qanundur".

Siqaretin bir tüstüsü 250 manata
© Karikatura
Siqaretin bir tüstüsü 250 manata

"Amma bu qanunu hər kəsin bilməsi üçün cəmiyyət arasında maarifləndirmə layihələri həyata keçirilməlidir ki, valideynlər məsələnin dərinliklərini anlaya bilsinlər. Bizim cəmiyyət üçün sağlam vətəndaşlar lazımdır. Buna görə də belə qanunların olması vacibdir" – deyə ekspert əlavə edib.

593
Teqlər:
sosio-psixoloq, alkoqollu içki, Əhəd Kazımov, valideyn, övlad, Cavid Şahmalıyev, psixoloq, Fazil Mustafa, Milli Məclis, millət vəkili, qanun, hüquq, cərimə, prezident, manat
Əlaqədar
"Həci pivəsi" heç də alkoqolsuz deyilmiş
Ölkədə 22 minə yaxın alkoqolizm xəstəsi qeydiyyatdadır
Daha 5 adda siqaret ucuzlaşdı
Milli Məclis siqaret müzakirələrini yekunlaşdırdı
"İndi gəl, sərxoş müştəriyə başa sal ki, burada siqaret çəkmək olmaz!"
Filtrsiz siqaretlər tamamilə satışdan çıxarıla bilər
Uşaqlar, arxiv şəkli

Müharibədən əziyyət çəkmiş uşaqlara göstərilən sosial-psixoloji dəstək gücləndiriləcək

5
(Yenilənib 23:15 27.11.2020)
Sənəddə Ermənistan–Azərbaycan Dağlıq Qarabağ münaqişəsindən əziyyət çəkmiş uşaqlara və onların ailələrinə sosial-psixoloji dəstək tədbirlərinin gücləndirilməsi öz əksini tapıb

BAKI, 27 noyabr — Sputnik. "Uşaqlara dair Strategiyanın həyata keçirilməsi üzrə 2020–2025-ci illər üçün Fəaliyyət Planı" yerli səviyyədə uşaqları müdafiə sistemini gücləndiməklə, ölkə üzrə uşaqları müdafiə mexanizminin təkmilləşdirilməsi və genişləndirilməsi istiqamətində tədbirlərin həyata keçirilməsini nəzərdə tutur. Sputnik Azərbaycan-ın məlumatına görə, bu, Prezident İlham Əliyevin 2020-ci il 27 noyabr tarixli Sərəncamı ilə təsdiq edilən "Uşaqlara dair Strategiyanın həyata keçirilməsi üzrə 2020–2025-ci illər üçün Fəaliyyət Planı"nda əksini tapıb.

Fəaliyyət Planında pandemiya və digər fövqəladə vəziyyətlər də nəzərə alınmaqla, uşaq hüquqlarının müdafiəsinə hərtərəfli yanaşma prinsipləri, xüsusi vəziyyətlərdə uşaqların bütün növ xidmətlərə təhlükəsiz çıxışında bərabərliyin təmin olunması məsələləri, xüsusilə Ermənistan-Azərbaycan Dağlıq Qarabağ münaqişəsindən əziyyət çəkmiş uşaqlara və onların ailələrinə sosial-psixoloji dəstək tədbirlərinin gücləndirilməsi öz əksini tapıb. Eyni zamanda, xarici ölkələrdə münaqişə qurbanı olmuş və daha sonra ölkəmizə qaytarılmış Azərbaycan Respublikası vətəndaşı olan uşaqların cəmiyyətə reinteqrasiyası istiqamətində də fəaliyyətin həyata keçirilməsi nəzərdə tutulub.

Çətin həyat şəraitində, baxımsız və sosial təhlükəli vəziyyətdə olan uşaqların aşkarlanması və onların sosial müdafiəsi, reabilitasiyası, cəmiyyətə inteqrasiyası sahəsində tədbirlərin həyata keçirilməsi, eyni zamanda, ölkəmizdə alternativ qayğı xidmətlərinin inkişafı, həyatın bütün sahələrində uşaqlara qarşı zorakılığın qadağan olunması ilə bağlı qanunvericilik təkliflərinin işlənilməsi Fəaliyyət Planında xüsusi yer tutur.

5
Teqlər:
psixoloji yardım, sosial, reabilitasiya, əziyyət, müharibə, uşaqlar
Tərəvəz piştaxtası, arxiv şəkli

COVID-19 xəstələrini tez sağalda bilən qidalar

32
(Yenilənib 22:58 27.11.2020)
Alimlər COVID-19-dan sağalanlar üçün pəhriz tövsiyələri hazırlayıblar. Bu tövsiyyələr C, D vitaminləri və sink ilə zəngin qidaları qəbulunu ehtiva edir

BAKI, 27 noyabr — Sputnik. Britaniya alimləri COVID-19-un müalicəsini sürətləndirən məhsulları müəyyən ediblər. Sputnik Azərbaycan xarici mətbuata istinadla xəbər verir ki, qidaların immuniteti gücləndirməsini öyrənən araşdırmaçı Emma Derbşir və Con Delanj qida və qida əlavələrini təhlil ediblər. Araşdırmanın məqsədi COVID-19-dan sonra immuniteti bərpa edən və immuntetə yardım edən qidaları müəyyən etmək olub.

Müəlliflər tibbi qidalanmanın 65 yaşdan yuxarı insanların immunitet sisteminə təsirinə xüsusi diqqət yetiriblər.

İmmunitet sisteminin dörd komponenti var: T-limfositlər, B hüceyrələri, komplement sistemi və faqositlər. Belə ki, bu komponentlər daxil olan virus və bakteriyalara qarşı bir maneə rolunu oynayaraq vücudu infeksiyadan qoruyur.

İmmunitet anadangəlmə və adaptiv olur.

Ancaq hər iki immunitet funksiyası yaşla azalır. "İmmunitet yaşlanması"nın səbəblərindən biri də qida çatışmazlığıdır. Yaşlı insanlar bunu xüsusi immunitet qidası ilə doldurmalıdırlar. Bu, müəlliflərə görə, COVID-19 kimi ağır infeksiyalardan sonra reabilitasiya dövründə xüsusilə vacibdir.

"Zəif pəhriz, protein-enerji çatışmazlığı, vitaminlər və minerallar kimi mikroelement çatışmazlıqları suboptimal immunitet funksiyasına kömək etdiyinə dair kifayət qədər dəlil var. Bəzi pəhriz komponentləri - meyvələr, vitaminlər, antioksidantlar, minerallar və probiotiklər müqaviməti artırmağa kömək edir, tənəffüs viruslarına və xəstəliklərinə qarşı müqavimətdə əhəmiyyətli bir rol oynayır", - deyə tədqiqat müəllifləri yazırlar.

Alimlər COVID-19-dan sağalanlar üçün pəhriz tövsiyələri hazırlayıblar. Bu tövsiyyələr C, D vitaminləri və sink ilə zəngin qidaların qəbulunu ehtiva edir.

C vitamini, tənəffüs sistemi epitelisinin baryer funksiyasını gücləndirir, bu da patogenlərin inkişafını məhdudlaşdırır və alt tənəffüs yollarına enmələrinə maneə törədir.

Tədqiqatçıların fikrincə, bu, sətəlcəmin qarşısını alır. D vitamini güclü bir immunitet tənzimləyicisidir. Bəzi immun hüceyrələrin - B və T limfositlərin, makrofaqların və monositlərin səthində D vitamini reseptorları var, buna görə də bütün tənəffüs xəstəliklərində qoruyucu rol oynayır.

Müəlliflər C vitamini ilə zəngin brokkoli, qara qarağat, zənginləşdirilmiş səhər yeməyi və portağal; sink baxımından zəngin konservləşdirilmiş xərçəng, konservləşdirilmiş lobya və qaynadılmış yumurta və gündə 50 mikroqrama qədər D vitamini əlavələri qəbul etməyi məsləhət görürlər.

Tədqiqatın nəticələri göstərir ki, belə bir pəhriz saxlamaq reabilitasiya müddətini qısaldır və COVID-19-dan sağalmanı sürətləndirir.

32
Teqlər:
immunitet, vitamin, xəstəlik, xəstə, qida, Koronavirus, epidemiya, COVID-19
Mövzu:
Dünyanı cənginə almış bəla