Qız uşağı

Dövlət Statistika Komitəsi həyəcan təbili çaldı: qızları öldürürlər

737
(Yenilənib 21:06 23.04.2017)
Selektiv abortlar sayəsində qız uşaqları doğulmadan məhv edilir, oğlan uşaqları isə doğulur

BAKI, 23 aprel — Sputnik. “Mən oğul anasıyam”, “Oğlum dünyaya gəldi”, “Oğul atası olmaq başqa hissdir”. Bu ifadələri çoxumuz tez-tez eşidirik. İnsanlar oğul övladı dünyaya gələndə, onun gəlişinə qurbanlar deyir, toy–bayram edirlər. Bir çox ailələrdə qız övladı arzulanmır. Elə dünyaya gələn uşaqların statistikasına nəzər salanda da bunu görmək mümkündür.

Belə ki, Ədliyyə Nazirliyinin rayon (şəhər) qeydiyyat şöbələri tərəfindən cari ilin yanvar-fevral ayları ərzində ölkədə 24648, yaxud hər gün orta hesabla 418 doğulmuş körpə qeydə alınıb. Əhalinin hər 1000 nəfərinə bu göstərici 15,7 təşkil edib.

Dövlət Statistika Komitəsindən Sputnik Azərbaycan-a verilən məlumata görə, körpələrdən 424-ü əkiz, 12-si üçəm doğulanlardır. Yeni doğulan körpələr arasında qızların xüsusi çəkisi 47,3 faiz təşkil edir ki, bu da hər doğulan 100 qıza 112 oğlanın (bioloji norma 105-107 təşkil edir)düşməsi deməkdir.

Statistikaya nəzər salsaq, deyə bilərik ki, son illərdə qız uşaqlarının doğulmadan məhv edilməsi, abort halları artıb. Əksər ailələrdə hamiləliyin müəyyən dövrlərində uşağın cinsi USM-lə müəyyən edilir. Selektiv abortlar sayəsində qız uşaqları doğulmadan məhv edilir, oğlan uşaqları isə doğulur.

Biz nə zaman qız düşməni olduq?

Rusiya Psixoloqlar Assosiasiyasının üzvü, psixoloq Ramin Hacıyevin sözlərinə görə, oğlan uşaqları bütün Şərq dünyasında arzuediləndir. Qız uşaqlarına antipatiya, oğlan uşaqlarına maraq Şərq cəmiyyətlərindən olan hər kəsin beynində şüuraltı olaraq mövcuddur.

"İnsanlar oğlan uşağını ona görə arzulayır ki, oğlan soyadını daşıyır və nəslin davamçısı hesab edilir. Hər bir insan düşünür ki, ailədə oğlan uşağının dünyaya gəlməsi ailə təməlinin möhkəmlənməsinin zəmanətidir. Hətta bəzi insanlar düşünür ki, qadın yoldaşını daha çox sevərsə və hörmətlə yanaşarsa, oğlan uşağı dünyaya gətirə bilər. Yəni hətta belə düşüncəyə malik olan insanlar var. Bəzi qadınlar bu düşüncə ilə oğlan uşağına daha çox bağlı olurlar” — deyə psixoloq bildirib. 

Müsahibimizin fikrincə, bütün valideynlər oğlan uşağı ilə bağlı daha çox planlar qururlar. Hər bir kişi, oğlu olanda daha çox cavan qalmaq şansı əldə etdiyini düşünür: "Oğlu ilə futbol oynamaq, yeni dəblə geyinmək, sport üslublu avtomobillər, cavanların dinlədiyi musiqi nömrələrini yenidən kəşf edə bilmək düşüncəsi də atalarda oğul arzusunu daha da gücləndirir. Və oğlan uşağı dünyaya gəldiyi zaman bu arzular reallaşır".

Qadınlara gəldikdə isə onlar "oğul anası", qaynana olmağı arzulayırlar.

Məhz bu arzulara görə qız övladları elə ana bətnində ikən məhv edilir, abortun qurbanı olurlar. Psixoloq bildirir ki, qız uşaqlarının abort edilməsi hüquqi və etik baxımdan hec bir halda qəbul edilmir.

Sosioloq Əhməd Mansurovun sözlərinə görə, cəmiyyətdə abortla bağlı sualların ortaya çıxması birmənalı deyil: "Evli cütlüklər və münasibət quran şəxslər ailə qurmazdan öncə mütəxəssislərlə məsləhətləşsələr, ailə planlaşdırılması haqqında düşünsələr, belə suallar ortaya çıxmaz. O ki qaldı qız uşaqlarının ana bətnində öldürülməsinə, bu, sadəcə vəhşilikdir. Əgər bu uşaq arzulanmayan uşaqdırsa, onu əvvəlcədən düşünmək lazımdır. Amma hansısa uşağı qız olduğuna görə abort etmək, həm insanlığa sığmayan bir hərəkətdir, həm də günahdır”.

Sosioloq hesab edir ki, abort halları Azərbaycanda olduğu kimi bütün dünyada geniş yayılıb. Buna görə hətta bəzi ölkələrdə abort edənlər və aborta məcbur edənlər cinayətə cəlb edilir: "Əgər hamiləlik təcavüz nəticəsində yaranıbsa, natamam ailədədirsə, arzuolunmaz münasibətdən yaranıbsa, ananın həyatı uşaq böyütmək üçün uyğun deyilsə, uşaq abort edilə bilər. Çünki bu uşaqların gələcəyi şübhə altındadır."

Ginekoloq Yayla Babayevanın sözlərinə görə, abort çox zaman uşağın xəstə doğulacağı müəyyən edildikdə, uşağın və ya anasının sağlamlığına böyük problemlərin olduğu zaman həyata keçirilir. Övlad istəməyən təsadüfi hamilələr isə hamiləliyin ikinci həftəsində buna son verməyi qərara alırlar. Amma bilə-bilə qız övladını öldürənlər də az deyil.

"Əslində 10 həftədən sonra abort etdirmək olmaz. Buna icazə verilmir. Dölün ana bətnində olduğu müddət USM vasitəsilə müəyyən edildikdən sonra abort həyata keçirilir” — ginekoloq bildirir. 

Hüquqşünas Elnur Aslanovun sözlərinə görə, abort hallarının geniş yayılması həm də qadınların həyat və sağlamlığına mənfi təsir göstərəcək halların geniş vüsət alması ilə bağlıdır. Bununla əlaqədar, Cinayət Məcəlləsinin 141-ci maddəsinə əsasən, həkim tərəfindən tibb müəssisələrindən kənarda abort etmə iki yüz manatadək miqdarda cərimə və ya altı ayadək müddətə islah işləri ilə cəzalandırılır. Xüsusi ali tibbi təhsili olmayan şəxs tərəfindən abort etmə üç yüz manatadək miqdarda cərimə və ya üç yüz altmış saatdan dörd yüz saatadək müddətə ictimai işlər və ya bir ilədək müddətə islah işləri ilə cəzalandırılır.

737
Teqlər:
psixoloq Ramin Hacıyev, Rusiya Psixoloqlar Assosiasiyası, USM, hüquqşünas, oğlan, sosioloq, psixoloq, Ədliyyə Nazirliyi, Cinayət Məcəlləsi, qız, abort, selektiv abortlar, Dövlət Statistika Komitəsi
Əlaqədar
O, abort edilmiş uşaqların cəsədlərini klinikadan alır və...
Roma Papası abort etdirənlərin əvf olunmasına icazə verib
Azərbaycanda abortlar qadağan ediləcək
Xalq artisti Arif Babayev, arxiv şəkli

Xanəndə Arif Babayevdən üzücü xəbər

62
(Yenilənib 22:58 30.09.2020)
Yaşar Babayev: "Təəssüf ki, atam Azərbaycan Ordusunun uğurlu əməliyyatı nəticəsində bir sıra kəndlərimizin işğaldan azad edilməsi xəbərindən bixəbərdir"

Şahpəri Abbasova, Sputnik Azərbaycan

BAKI, 30 sentyabr — Sputnik. Xalq artisti Arif Babayev bir neçə gün öncə insult keçirib. Xanəndənin səhhəti stabil olaraq qalır. Bu barədə Sputnik Azərbaycan-a Xalq artistinin oğlu Yaşar Babayev məlumat verib: "Arif Babayev hal-hazırda evdədir. Təəssüf ki, atam Azərbaycan Ordusunun uğurlu əməliyyatı nəticəsində bir sıra kəndlərimizin işğaldan azad edilməsi xəbərindən bixəbərdir. Çünki, atam həmin hadisədən 1 gün qabaq xəstələnib. Ona həyəcanlanmaq olmaz, ona görə də bu xəbəri ona verməmişik. Çox sevincliyik, inanırıq ki, atam sağalana qədər torpaqlarımız işğaldan azad olar, biz də ona bu müjdəli xəbəri verərik".

Məlumat üçün bildirək ki, Arif Babayev XX əsrin ikinci yarısından etibarən Qarabağ xanəndəlik məktəbinin görkəmli nümayəndələrindən biri sayılır. Onun yaradıcılığında "Şur", "Seygah" muğam dəstgahları, "Arazbarı", "Qarabağ şikəstəsi" zərbi muğamları xüsusi yer tutur. Xüsusilə, "Seygah" muğamını Arif Babayev təkrarolunmaz bir üslubda oxuyub. Xanəndə həm də təsnif və xalq mahnılarının ifaçısı kimi çox sevilir.

O, müxtəlif illərdə "Azərbaycan SSR Əməkdar artisti", "Azərbaycan SSR Xalq artisti", "Şöhrət" ordeni, "İstiqlal" ordeni, "Qızıl çinar" beynəlxalq mükafatı və "Şərəf" ordeni ilə təltif olunub.

62
Azərbaycan bayrağı, arxiv şəkli

Ölkədə bayrağa həddindən artıq tələbat yaranıb: Qiymət baha, anbarlarsa boşdur

78
(Yenilənib 22:08 30.09.2020)
Məlahət Kəlbiyeva: "Ölkədə hərbi rejimlə əlaqədar bayraqlara təlabat artıb. Həddən artıq sifarişlər gəlir, inanın, çatdıra bilmirik".

İradə Cəlilova, Sputnik Azərbaycan

BAKI, 30 sentyabr — Sputnik. Sentyabrın 27-dən Ermənistan-Azərbaycan təmas xəttində başlayan hərbi əməliyyatlar hamıda mübarizə ruhunu oyadıb. Kimi ön cəbhədə, kimi isə arxa cəbhədə Azərbaycanın torpaqlarının bütövlüyü uğrunda mübarizə aparır.

Bu gün şəhərin küçələrində, evlərin eyvanlarında, avtomobillərdə müqəddəs Azərbaycan və Türkiyə bayraqları dalğalanır.

Sosial şəbəkələrdə isə mağazalarda bayraqların qiymətlərinin bahalaşması ilə bağlı müzakirələr yer alır. Şəbəkə istifadəçiləri bayraqların qiymətinin 2-3 dəfə bahalaşdığını iddia edirlər.

Sputnik Azərbaycan bir neçə mağaza ilə əlaqə saxlayaraq məsələni dəqiqləşdirməyə çalışıb. Təbii olaraq, mağazalardan agentliyə bildiriblər ki, bayraqların qiymətində heç bir dəyişiklik olmayıb.

Bununla belə, bəzi mağazalarda bayraq satışı dayandırılıb. Mağazalar bunun səbəbini anbarlara yeni malların gətirilməməsi ilə izah ediblər. Satıcıların sözlərinə görə, hər gün vətəndaşlar bayraq üçün müraciət edirlər. Amma bayraqların qiymətində heç bir artım olmayıb.

Satıcılar hazırda anbarlarda bayrağın olmadığını da qeyd ediblər. 

Qiymətlərə gəlincə, masaüstü bayraqlar 3 manat, otaq üçün böyük ölçülü bayraqlar isə 25-90 manat arasında satılır.

Hərbi ekspert Ramil Məmmədlinin sözlərinə görə, indiki müharibə şəraitində bayraqların qiymətlərinin bahalaşması yolverilməzdir. Əksinə, bayraq istehsalı ilə məşğul olan müəssisələr, şəxslər vətənpərvərlik ruhunu yüksək tutmaq üçün bayraqların qiymətini ucuzlaşdırmalıdır ki, hər kəs alıb, evindən, eyvanından, avtomobilindən asa bilsin. 

"Azəratribut" MMC-nin təsisçisi Məlahət Kəlbiyeva Sputnik Azərbaycan-a açıqlamasında bildirib ki, ölkədə hərbi rejimlə əlaqədar bayraqlara təlabat artıb:

"Həddən artıq sifarişlər gəlir. Nazirliklər, supermarket şəbəkələri, idarələr sifariş edir. İnanın, sifariş o qədər çoxdur ki, çatdıra bilmirik".

M.Kəlbiyeva qeyd edib ki, əksinə, vəziyyətlə əlaqədar olaraq bayraqların qiyməti ucuzlaşıb.

Onun sözlərinə görə, vətənin ağır günündə hamı bacardığı qədər yardım etməlidir: "Biz özümüz də ehtiyac olduğu təqdirdə bayraqları pulsuz veririk. Əvvəl 100 manata satdığımız bayraqları indi 50-60 manata satırıq. Belə günlərdə qazanc düşünmək olmaz. Bu, günahdır".

O qeyd edib ki, özü də sosial şəbəkələrdə müxtəlif mağaza və ticarət mərkəzlərində bayraqların baha satıldığı ilə bağlı məlumatlarla qarşılaşıb: "Bu, digər ölkələrdən gətirilmiş məhsullar ola bilər. Ancaq biz bacardığımız qədər bu günlərdə ucuz bayraqlarla xalqımıza dəstək verməyə çalışırıq".

78

Ceyhun Bayramovla Sergey Lavrov danışdılar

0
(Yenilənib 23:42 30.09.2020)
Rusiya Xarici İşlər naziri Sergey Lavrov bölgədə baş verən gərginlik ilə bağlı narahatlığını ifadə edib və atəşkəsə nail olunmasının vacibliyini bildirib.

BAKI, 30 sentyabr — Sputnik. Azərbaycan Respublikasının Xarici İşlər naziri Ceyhun Bayramov və Rusiya Federasiyasının Xarici İşlər naziri Sergey Lavrov arasında telefon danışığı baş tutub.

Bu barədə Sputnik Azərbaycan-a Xarici İşlər Nazirliyindən məlumat verilib.

Rusiya Xarici İşlər naziri Sergey Lavrov bölgədə baş verən gərginlik ilə bağlı narahatlığını ifadə edib və atəşkəsə nail olunmasının vacibliyini bildirib. O, gərginliyin aradan qaldırılması üçün Rusiyanın həm milli qismdə, həm də Minsk Qrupunun digər həmsədr ölkələri ilə birgə vasitəçilik səylərini təklif edib.

Nazir Ceyhun Bayramov, öz növbəsində bölgədə baş verən gərginliyin əsas səbəbkarının Ermənistan tərəfi olduğunu qeyd edib. Nazir, cari ilin 27 sentyabr tarixindən etibarən Azərbaycan Ordusunun təmas xətti boyunca Ermənistan silahlı qüvvələrinin Azərbaycan mövqelərinə qarşı yeni təcavüz aktına cavab olaraq özünü müdafiə hüququ çərçivəsində və mülki əhalini müdafiə etmək məqsədilə əks-həmlələr həyata keçirdiyini vurğulayıb. Nazir Ceyhun Bayramov Azərbaycanlı mülki şəxsləri və obyektləri məqsədyönlü şəkildə hədəfə alan Ermənistan tərəfinin beynəlxalq hüququn fundamental norma və prinsiplərini, o cümlədən beynəlxalq humanitar hüququ kobudcasına pozaraq dinc əhalini artilleriya atəşinə tutduğunu və Azərbaycanın mülki əhalisi arasında itkilərin olduğu qarşı tərəfin diqqətinə çatdırıb.

0