Zaqatala rayonunun Əliabad qəsəbəsi

Yüz illər boyu missionerlərin hədəfində olan Azərbaycan kəndi

7094
(Yenilənib 10:07 19.01.2017)
Bu qəsəbənin sakinləri arasında gizli şəkildə xristianlaşdırma və gürcüləşdirmə təbliğatı aparılır

Şahpəri Abbasova, Sputnik Azərbaycan

BAKI, 19 yan — Sputnik. Gürcüstan və digər xristian ölkələrindən gələn missionerlər, Zaqatala rayonunun Əliabad qəsəbəsində zaman-zaman narazılıqlara yol açıblar. Onların xüsusilə cavan qəsəbə sakinləri arasında milli və dini zəmində ayrı-seçkilik təbliğatı aparmaları əhalinin narahatlığına səbəb olub.

Xatırlayırsınızsa, bir müddət əvvəl Əliabadda "Xristian-Baptist" dini icmasının qanunsuz təbliği ilə məşğul olan şəxslər tutularaq ölkədən deportasiya edilmişdilər. Onların məskunlaşdıqları mənzildə polisin keçirdiyi əməliyyat-axtarış tədbirləri nəticəsində küllü miqdarda qadağan olunmuş dini ədəbiyyat və video-kasetlər aşkarlanmışdı.

Hələ sovet dövründə Gürcüstan rəsmiləri təhsil vermək adı ilə Əliabad gənclərini Tbilisidə yerləşən ali məktəblərə asan metodlarla qəbul edir, onlar arasında təbliğat aparırdılar ki, "siz zorla öz dinindən döndərilərək müsəlmanlaşdırılmış gürcülərsiniz və öz dininizə (xristianlığa) dönməli, gürcü dilində təhsil tələb etməlisiniz". Nəticədə bu kənddə xeyli gənc xristianlığı qəbul etdi və zaman-zaman yerli hakimiyyət orqanlarını onların şəxsiyyətini təsdiq edən sənədlərdə milliyyətini "gürcü" kimi qeyd etməyə məcbur oldu.

  • Zaqatala rayonunun Əliabad qəsəbəsi
    Zaqatala rayonunun Əliabad qəsəbəsi
    © Sputnik / Shahperi Abbasova
  • Zaqatala rayonunun Əliabad qəsəbəsi
    Zaqatala rayonunun Əliabad qəsəbəsi
    © Sputnik / Shahperi Abbasova
  • Zaqatala rayonunun Əliabad qəsəbəsi
    Zaqatala rayonunun Əliabad qəsəbəsi
    © Sputnik / Shahperi Abbasova
  • Zaqatala rayonunun Əliabad qəsəbəsi
    Zaqatala rayonunun Əliabad qəsəbəsi
    © Sputnik / Shahperi Abbasova
1 / 4
© Sputnik / Shahperi Abbasova
Zaqatala rayonunun Əliabad qəsəbəsi

Bu siyasət hazırda da davam edir. Rayon sakinlərinin Sputnik Azərbaycan-a verdikləri məlumata görə, əliabadlı gənclər arasında gizli şəkildə xristianlaşdırma və gürcüləşdirmə prosesi gedir.

Bəs əslində bu kəndinin sakinlərinin etnik mənşəyi hara gedib çıxır? Sputnik Azərbaycan-a danışan Zaqatala sakini, tarixçi Ramiz Şabanovun sözlərinə görə, Əliabad qəsəbəsində yaşayan əhali qədim Albaniyada yaşayan 26 etnosdan biri olan gellərin bugünkü davamçıladır.

"İngiloyların müxtəlif versiyaları var. Uzun müddət belə fikirləşiblər ki, bu gellər ingiloyların yolu ilə gedənlərdir. Bunlar gürcü millətçilərinin versiyaları idi. Amma son vaxtlar elm sübut edib ki, ingiloylar həmin gellərin (Yenisey gelləri) davamçılarıdır. Bunu tarixçilər Qiyasəddin Qeybullayev və Şirin Vəliyev də öz əsərlərində sübut ediblər. Azərbaycan tarixinin formalaşmasında bu ərazidə yaşayan gellərin rolu böyükdür" — Şabanov bildirib.

Onun sözünə görə, tarixi yazılı mənbələrə əsasən, Əliabad kəndinin 2500 il yaşı var: "Alazan çayının sol sahilində yerləşir. Kəndin adı "Aliabad" sözündən yaranıb. Əliabad əhalisi ingiloy (hazırda bu dil gürcü dilinə uyğunlaşdırılıb) dilində danışmalarına baxmayaraq, İslam dininə sitayiş edirlər. Hətta sovet dövründə ölkədə dini təbliğatın zəiflədiyi vaxtda Əliabad əhalisi məscidlərdə ibadətlərini yerinə yetirməyə davam ediblər".

Həmsöhbətimiz əlavə edir ki, qədim Alban dövlətinin dağılması nəticəsində gürcülərin bu əraziyə aramsız hücumları başlayıb: "Xüsusilə "Qurucu" Davidin (IV David) dövründə bu proses gedib. Nəticədə Əliabad ərazisi gürcülərin nəzarəti altına düşüb. İnzibati mərkəzi Əliabadın ərazisində yerləşən Zəyəm şəhəri 1615-ci ildə Kaxetiyanın ərazisinə daxil edilib. 1617-ci ilə kimi bu əraziyə gürcü dilinin yeridilməsi prosesi aparıldı".

"Əslində mən buna "gürcüləşmə" deməzdim. Mədəniyyət, dil, etnosun özünü dərk etməsi, məişət və s. bunların hamısı yerini dəyişdikdə assimilyasiya adlanır. Gellər assimilyasiya olunmadı. İngiloyların dili gürcü dilinin şərq dialekti hesab olunur. Əslində mən bunu düzgün qəbul etmirəm. Gürcü dili fərqlidir. "Kitabi-Dədə Qorqud" dastanında və Orxon-Yenisey abidələrində işlədilən bir sıra sözlər var ki, onlar təkcə ingiloyun dilində işlənir, başqa dillərdə yoxdur" — tarixçi bildirir.

"Məsələn, Dədə Qorqud deyir ki, "Yağı düşmən, nə qas-qas gülürsən?" "Qas-qas" dilimizdə qəhqəhə çəkib gülmək mənasındadır. Yaxud, "Yergülü ulağa, qabırğalı böyüyə" cümləsinin ikinci sözü Azərbaycan dilində işlənir, lakin birinci söz — yergülü sözü dilimizdə yoxdur. Yergülü — bənövşə deməkdir" — R. Şabanov əlavə edir.

O, gellərin qədim türk tayfası olduğuna diqqət çəkir: "Dədə Qorquddan bu yana həmin sözlər dilimizdə işlənməkdədir. Normal ciddi gürcü tarixçilərinin heç biri gelləri gürcü hesab etmir. Bəziləri VIII əsrdə, bəziləri isə XIV əsrdə bu dilin assimilyasiya olunduğunu söyləyirlər. Artıq etnoslar sadalananda bu gellər sadalanmır".

Qeyd edək ki, bu gün Əliabad qəsəbəsinin əhalisi ingiloy dilində danışsa da, türk adət-ənənələrini yaşadır. Əliabad kəndində 10 mindən artıq əhali var. Bu gün də əhalinin böyük əksəriyyəti İslam dininə sadiqdir.

7094
Teqlər:
Ramiz Şabanov, etnos, gel, gürcü, alban, Əliabad, Zaqatala, xristian, Gürcüstan, müsəlman, tarix, Azərbaycan, türk
Əlaqədar
Qışda unudulan kəndlər...
"Əvvəlcə aydınlaşdırmaq lazımdır ki, kəndli o torpağı niyə əkib-becərmir"
Onlar bütün Azərbaycana bir kənddən yayılıblar
Azərbaycanda kapitalizmdən bixəbər kənd: burada varlı ilə kasıb bir-birindən seçilmir
Bu kəndin əhalisi hökumətdən silah istəyir
Azərbaycanın bir kəndinin komandası 14 dəfə SSRİ çempionu olub
Bu kənddə hər kəs milyonçudur
İki imperatoru qonaq etmiş Azərbaycan kəndi
Zaqatala mənzərə

Azərbaycanın bölgələrində günlük kirayə ev bazarı canlanıb

9
(Yenilənib 18:03 21.06.2021)
Bölgələrdə günlük kirayə ev bazarında canlanma müşahidə edilir. Hətta evlərin əksəriyyəti əvvəlcədən sifarişlə tutulub. Qiymətlərdə 4-5 dəfə artım var.

BAKI, 21 iyun – Sputnik. Ötən il yayda paytaxtdan bölgələrə getməklə bağlı məhdudiyyət olduğundan rayonlara üz tutanların sayı xeyli azalmışdı. Bu səbəbdən də günlük kirayə evlərin qiymətləri də xeyli enmişdi. Şəkidə də günlük evlərin kirayəsi 5 dəfəyədək ucuzlaşmışdı. Sputnik Azərbaycan-ın bölgə müxbiri şimal-qərb bölgəsindəki hazırkı vəziyyəti araşdırıb. Məlum olub ki, bu il yüksək tələbat səbəbindən qiymətlər yenə əvvəlki vəziyyətinə qayıdıb.

Rayon sakini Barat Məmmədova Sputnik Azərbaycan-a bildirib ki, artıq qonaqları qarşılamağa hazırdırlar: “Keçən il pandemiya ilə əlaqədar olaraq heç bir nəfər də gələn olmadı. 100 manat, 80 manatlıq evləri 30 manata, 20 manata da saldırdıq, amma gələn olmadı. İndi yenə 80 manata, 100 manata razılaşma yolu ilə verə bilərik”.

Rieltor İlqar Muradov bildirir ki, bu il günlük kirayə evlərə tələbat çoxdur. Qiymətlər də ərazidən asılı olaraq 80-150 manat arasında dəyişir:

“Ay yarımdır ki, mənə zənglər gəlir, evlər sifariş olunur. Şəhərin yuxarı hissəsində -  Xan Sarayı tərəfdə, “Marxal”, “Dodu məhəlləsi” tərəflərdə qiymətlər 100-150 manat civarındadır. Qiymətlər öz axarına düşüb. Aşağıda isti olduğu üçün 30 manat civarında fərq var”.

Zaqatalada da günlük kirayə evlərə tələbat artıb. Rieltor İlkin Mirzəyinin sözlərinə görə, turistlər ən çox dağətəyi və yaşıllıq ərazilərdəki evlərə üstünlük verirlər: “Əvvəllər şəhərdəki evlərə maraq var idisə, indi kənd evlərinə üstünlük verirlər. Həm şəhərə yaxın, həm də dağətəyi olduğu üçün Car kəndindəki evlərə turistlərin marağı daha çoxdur”.

Rieltor bildirib ki, ötən ilə nisbətən qiymətlərdə də xeyli fərq var.

“Keçən il turist az idi deyə 50 manatlıq evlər hətta 20 manata qədər düşmüşdü. Bu il yaxşıdır. Tələbat var, gələn-gedənlərimiz var. Qiymətlər hazırda 30 manatdan başlayır. Şəraitdən asılı olaraq da 40-50, hətta 100 manata kimi qiymətlər dəyişir”.

Ev sahibləri də turist axınını nəzərə alaraq qiymətləri artırıblar. Rayon sakini Hikmət Məmmədovun sözlərinə görə, qonaqla danışıqdan asılı olaraq endirim də edirlər.

“Ötən il evləri 20 manata da verirdik, ancaq qalan yox idi. Bu il adam sayına baxırıq. 50 manata veririk, 40 manata olur. Tək adam olsa, 30 manata da veririk. Bir də uzunmüddətli qalan olanda endirim edirik. Gələn də var".

Rieltorlar vurğulayıblar ki, bu il xarici ölkələrə getməkdə müəyyən məhdudiyyətlər olduğundan vətəndaşlar əsasən rayonlara üz tutacaqlar. Bu səbəbdən də gündəlik kirayə ev qiymətlərinin iyul-avqust aylarında daha da artacağı gözlənilir.

Eləcə də oxuyun:

9
Teqlər:
yay mövsümü, qiymətlər, Qax, Zaqatala, Şəki, bölgələr, kirayə mənzil, kirayə ev, kirayə
Mİngəçevirdə keçmiş turist bazasının ərazisi

Mingəçevir sakinləri təşvişdə: "İlanlar artıq ev heyvanına çevrilib" - FOTO

793
(Yenilənib 18:07 21.06.2021)
İlan zəhəri bəzi xəstəliklər üçün faydalı olsa da, ilan sancanın həyatda qalması üçün bəzən dəqiqələr belə çatmır. Mingəçevirdə Boz dağ adlanan ərazidə daha çox yayılan gürzənin zəhərindən istifadə mümkündür. Ancaq hələ ki, ondan qorunmaq lazım gəlir.

BAKI, 21 iyun — Sputnik. Mingəçevir şəhərində yerləşən keçmiş turist bazasında ilanlar sakinlər üçün qorxulu kabusa çevrilib.

Sputnik Azərbaycan xəbər verir ki, isti günlərdə ilanların sayı daha da artdığından onlar insanlara, ev quşlarına zərər yetirirlər. Turbazada Ağdam, Kəlbəcər, Laçın rayonundan olan sakinlər məskunlaşıblar.

© Sputnik / Rahim Mammadov
Mingəçevirdə keçmiş turist bazasında məskunlaşan sakinlər

Ağdam sakini olan Valeh Məcnunov Sputnik Azərbaycan-ın müxbiri ilə söhbətində ilanların soyuducudan, divara asılan xalçanın arxasından çıxdığını deyib: “Düzünü desəm, ilanlar, demək olar ki, biz sakinlərin ev heyvanına çevrilib. Həyətdə, evin içində rahat sürünürlər. Həyat yoldaşım bir neçə gün öncə soyuducunu açanda gürzə ayağının üstünə düşüb. Çox qorxmuşdu, böyük oğlum özünü çatdırıb tez məhv etmişdi. Kiçik oğlum Muradı isə həyətdə gəzən zaman ayağından sancıb. Tez xəstəxanaya çatdırdıq, şükür, ciddi problem yaranmadı. Azyaşlı uşaqlara görə qorxuruq, onları sancsa, ağır fəsadları ola bilər. Bu zəhərli canlılara bir əncam çəksələr, yaxşı olar”.

© Sputnik / Rahim Mammadov
Laçın sakini Gözəl Teymurova

İlanlarla bərabər, əqrəb və digər zəhərli həşəratlar da turbazada təhlükə saçır. İlanlar insanlarla yanaşı, toyuq-cücəyə də zərər yetirir. Laçın sakini Gözəl Teymurova Sputnik Azərbaycan-a bildirib: “Otuz ildir burada məskunlaşmışıq, elə ilanlar da bizimlə bərabərdir. İsti günlərdə daha da artırlar. Qızım toyuq hinində də görüb, hətta qoluna dolanıb ona zərər yetirməyə az qalmış özümü çatdırıb bellə başını əzmişəm. Çox qorxuludur buralar".

Gözəl xanım tezliklə yurduna dönəcəyi və doğma torpağına qovuşmaq sevinci ilə yanaşı, sürünənlərdən də canını qurtaracağı günü gözləyir: "Çox sağ olsun şanlı ordumuz, möhtərəm prezidentimiz, torpaqlarımızı işğaldan azad etdilər. Tezliklə öz kəndimizə qayıdacağım günü gözləyirəm”.

Turbazada yaşayanlar bildirirlər ki, əvvəlki illərdə ərazi dizinfeksiya ediləndə həşəratlar, ilanlar nisbətən azalmışdı. Bu il isə burada dərmanlama işləri aparılmayıb. Mingəçevir Dezinfeksiya İdarəsindən isə Sputnik Azərbaycan-a bildirilib ki, onlar təsərrüfat hesablı idarə olduqlarına görə dərmanlama işləri üçün müqavilə bağlanmalıdır.

Eləcə də oxuyun:

793
Azərbaycan vətəndaşlarının testi

Üç yüzə yaxın əcnəbi Azərbaycan vətəndaşlığına qəbul olundu

0
(Yenilənib 20:37 21.06.2021)
Prezident İlham Əliyevin sərəncamı ilə həmçinin Azərbaycan Respublikasının vətəndaşlığını qəbul etmək istəyini bildirən 11 nəfər Vətən müharibəsi iştirakçılarının, şəhid və qazi ailələrinin yaxın üzvləri də vətəndaşlığa qəbul edilib.

BAKI, 21 iyun — Sputnik. Ölkə Prezidenti 245 nəfərin Azərbaycan Respublikasının vətəndaşlığına qəbul və bərpa edilməsi ilə bağlı sərəncamlar imzalayıb.

Sputnik Azərbayan-ın xəbərinə görə, bunu Dövlət Miqrasiya Xidmətinin rəisi Vüsal Hüseynov deyib. O bildirib ki, sərəncamların icrası ilə bağlı Dövlət Miqrasiya Xidmətində və regional miqrasiya idarələrində andiçmə mərasimləri keçirilib: "Onlar tam hüquqlu Azərbaycan vətəndaşı kimi sosial, iqtisadi və digər bütün sahələrin imkanlarından yararlana biləcəklər".

Vüsal Hüseynov vətəndaşlığa qəbul və bərpa edilənlərdən 11 nəfərinin şəhid və qazi ailəsinin üzvləri olduğunu bildirib.

Qeyd edək ki, Azərbaycan Respublikasının vətəndaşlığı məsələlərinə baxılması və onların həlli qaydaları haqqında Əsasnaməyə əsasən Azərbaycan Respublikası vətəndaşlığını qəbul etmək istəyən şəxs Azərbaycan Respublikası ilə ikili vətəndaşlığın qarşısının alınması haqqında beynəlxalq müqaviləsi olan dövlətin vətəndaşı olarsa, belə dövlətin səlahiyyətli orqanının onun Azərbaycan Respublikasının vətəndaşlığını qəbul etmək niyyətinə olan münasibətini təsdiq edən sənəd təqdim etməlidir.

Əgər belə sənədin təqdim edilməsi müraciət edən şəxsdən asılı olmayan səbəblər üzündən mümkün deyilsə, şəxs ərizə-anketdə bunu mütləq göstərməlidir.

0