Taxtakörpü su anbarı. Arxiv şəkli

Azərbaycanda su ehtiyatları tükənir

874
(Yenilənib 12:44 05.08.2016)
Mütəxəssislər həyəcan təbili çalırlar.

BAKI, 5 avq-Sputnik. "Dünyanın bir çox ölkələrində su qıtlığı olduğu kimi Azərbaycanda da bu məsələ mövcuddur."

Sputnik APA-ya istinadla xəbər verir ki, bunu AMEA Eroziya və Suvarma İnstitutunun direktor vəzifəsini icra edən Zakir Əliyev deyib.

O qeyd edib ki, yağan yağıntı isə vegetasiya (bitkinin aktiv həyat fəaliyyəti, inkişafda olan vəziyyəti — red.) dövründə bitkilərin suya olan tələbatını ödəmir. Yağıntı əsasən qış və payız aylarına təsadüf edir. Vegetasiya dövründə yağan yağışlar adətən güclü yağışlar olmaqla, qısa vaxt ərzində davam edərək yüksək intensivli olur. Bu da bitki üçün çox yararsız olur.

Z.Əliyevin sözlərinə görə, respublikanın illik su ehtiyatı 30,9 milyard kubmetr olduğu halda bunun yalnız 1/3 hissəsi, yəni 10,3 milyard kubmetri yerli çayların, 20,6 milyard kubmetri isə respublikanın ərazisinə kənardan daxil olan çayların hesabına yaranır. Quraqlıq illərdə isə su ehtiyatı 23 milyard kubmetrə enir: "Hazırda mövcud olan məlumatlara əsasən Cənubi Qafqazda orta hesabla 1 kv. km sahəyə 350 milyon kubmetr su düşür. Lakin bunun ərazi üzrə paylanması qeyri-bərabərdir. Ən çox Gürcüstanda-700, ən az isə Azərbaycanda-100 milyon kubmetr düşür".

Z. Əliyev qeyd edib ki, su ehtiyatlarının respublikada həm ərazi üzrə, həm də ilboyu qeyri-bərabər paylanması bir çox regionlarda su qıtlığına səbəb olur:

"Digər tərəfdən mövcud su ehtiyatı suvarılan torpaqların genişləndirilməsini məhdudlaşdırır. Azərbaycan şəraiti üçün suya qənaət edən suvarma texnikasının yaradılması və tətbiqi məsələsi günün aktual problemidir. Belə ki, suya qənaət edən mütərəqqi suvarma texnikasından istifadə etdikdə, suya 2,5 — 3,5 dəfə qənaət edilir, məhsuldarlıq 1,3 —1,5 dəfə artır və ən nəhayət bu yüksəlişlər məhz ətraf mühitin ekoloji tarazlığının qorunub saxlanılması ilə müşayiət olunur və ya pozulmur."

Mütəxəssisin sözlərinə görə, respublikada suvarılan ərazinin hazırda 90%-dən çoxunda yerüstü suvarma tətbiq olunur.

"Mütərəqqi suvarma ərazinin axtarışı və tətbiqi ilə yanaşı torpaq qrunt xüsusiyyətindən asılı olaraq yerüstü suvarma üsulunda tətbiq edilən şırım, zolaq və basdırma suvarma texnikasının təkmilləşdirilməsi suvarmanın mexanikləşdirilməsi və avtomatlaşdırılması mühüm əhəmiyyət kəsb edir. Ona görə də su itkisinin qarşısını almaq sahədə suyun bərabər paylanmasını təmin etmək, əl əməyini azaltmaq və yüngülləşdirmək suyun istifadəçilərə verilməsini asanlaşdırmaq və s. məqsədli mövzular birmənalı şəkildə günün tələbidir və mən deyərdim ki, bu mövzuların icrası aktuallığına görə xalq təsərrüfatı əhəmiyyətli məsələdir" — deyə Z.Əliyev əlavə edib. 

874
Teqlər:
Zakir Əliyev, AMEA Eroziya və Suvarma İnstitutu, Cənubi Qafqaz, Gürcüstan, Azərbaycan
Əlaqədar
Diqqət: bu gün Bakının bəzi yerlərində içməli su olmayacaq
Bakının 7 rayonunda 1 sutka su problemi yaşanacaq
Əhaliyə verilən su ilə bağlı təhlükəli xəbərdarlıq
Bakının bu ərazisində 2 gün su olmayacaq
Bu gün paytaxtda su böhranı yaşanacaq
Çarpayıda gənc cütlük, arxiv şəkli

Hüquqşünas: "Yataq otağından çıxandan sonra söhbət ediləcək mövzu yoxdursa..."

4
(Yenilənib 15:15 19.01.2021)
"Kişilər unutmamalıdırlar ki, qadınla ailə həyatı quran zaman o, atası evindən çıxanda əxlaqsız olmur ki?! Əxlaqsız idisə, niyə alırdın? Deyildisə, deməli, sənin əlində əxlaqsız olub"

İradə Cəlilova, Sputnik Azərbaycan

BAKI, 19 yanvar — Sputnik. Pandemiya dövründə daha əvvəl müşahidə edilməyən qaydalar tətbiq edildiyi üçün vətəndaşlar bu dönəmdə müxtəlif qayda pozuntuları ilə qarşılaşdılar. Karantin rejimi, SMS-icazə, evdə qalmaq kimi məhdudiyyətlər yenilik olduğu üçün bir çox vətəndaşlar bu vəziyyətlə barışmaqda çətinlik çəkdilər.

Bəs bu dövrdə vətəndaşlar hüquqşünaslara daha çox hansı hüquq pozuntusu ilə müraciət ediblər?

Hüquqşünas Tağı Hüseynov Sputnik Azərbaycan-ın suallarını cavablandırıb.

© Sputnik / Irade JELIL
Hüquqşünas Tağı Hüseynov

- Pandemiya dövründə vətəndaşları hüquqi istiqamətdə daha çox nə narahat edib?

- Pandemiya dövründə əsas hüquq pozuntuları iki istiqamətdə olub. Yəni şəxslərin bizə müraciətləri boşanma və inzibati orqanların tətbiq etdiyi cərimələrlə bağlı olub. Bir müddət əvvəl, sərt karantin rejimində evdə qalmaq tələbi, kafe və restoranların bağlı olması ailələri, demək olar ki, bir yerə topladı. Bu müddət ərzində mehriban olan ailələr daha da mehribanlaşdı. Problemli ailələrin problemi isə böyüyərək boşanma ilə nəticələndi.

İkinci istiqamətdə olan hüquq pozuntuları əsasən polisin yazdığı cərimələrlə bağlı olub. Belə ki, müraciət edən vətəndaşlar müxtəlif səbəblərlə polisin yazdığı cərimələrlə razılaşmadıqlarını dilə gətirirdilər. Bəziləri qeyd edirdilər ki, SMS müddətinin bitməsindən 2 dəqiqə sonra cərimə yazılıb, bəziləri evinin qapısında ona cərimə yazıldığını bildirirdilər. Bu problemlə qarşılaşan vətəndaşların 99 faizi məhkəməyə müraciət etmir. Düşünürlər ki, 100 manata görə məhkəmələrə vaxt ayırmağa dəyməz.

Ancaq bəzi prinsipial insanlar var ki, axıra qədər davam edirlər. Mən vətəndaşlara izah edirdim ki, məhkəməyə arayış yazmağa 50 manat vəkilə verməkdənsə, cəriməni tətbiq edən quruma müraciət ünvanlasınlar.

- Boşanma müraciətləri ilə bağlı vətəndaşlar səbəb kimi nəyi vurğulayırlar?

- Düzünü desək, son dövrlədə kişilər öz məsuliyyətlərini unudublar. Bir müddət əvvəl qadınlar hüquq bərabərliyi istəyirdilər. Bu da sizə hüquq bərabərliyi. Ailədə kişi və qadınların vəzifələri yazılı şəkildə müəyyən edilmədiyi üçün ailə daxilində ər və arvad ailədə öz vəzifəsini bilmir. Ərzaq, əmlak, yemək almaq və s. kimin vəzifəsidir? Heç kim bilmir. Çox qəribədir, ailədə kişi yeyib-yatanda, işləməyəndə məsuliyyətə cəlb edilmir, amma ayrılandan sonra aliment ödəməyəndə cəlb edilir.

Boşanmaların digər səbəbi isə xəyanətdir.

Sosial şəbəkələr xəyanətlərin artmasına səbəb olur. Qadın və ya kişi sosial şəbəkədə kimləsə tanış olur və düşünür ki, ərim, arvadım onsuz da bilməyəcək. Amma artıq texnologiya inkişaf edib. Bütün şəbəkələrin mesajlarını tutmaq mümkündür.

Kişilər unutmamalıdırlar ki, qadınla ailə həyatı quran zaman atası evindən çıxanda əxlaqsız olmur ki?! Əxlaqsız idisə, niyə alırdın? Deyildisə, deməli, sənin əlində əxlaqsız olub.

Qadınlar da ailə həyatına müvəqqəti baxırlar. Yəni ərə sadəcə ərə getmək, ana olmaq xatirinə gedirlər. Düşünmürlər ki, həyat yoldaşı olmaq da özü də gözəl statusdur.

Qızlar oğlanı tanımadan ailə həyatı qururlar. Bəzən olur ki, onlar yataq otağından çıxandan sonra yarım saat söhbət edə biləcək mövzu tapa bilmirlər.

Bu səbəbdən də ailələr uzun müddətli olmur.

- "Aliment Fondu"nun yaradılması müzakirə edilir.

- Fondun yaradılması bir neçə il əvvəl də müzakirə edilmişdi. Ancaq bu müzakirələr reallaşmadı. Çünki bu fondun yaradılması boşanmaların artmasına səbəb ola bilərdi. Məsələn, qadınlar onu incidən həyat yoldaşları ilə birlikdə yaşamaqdan imtina edəcəkdilər. Düşünəcəkdilər ki, əgər fond varsa, heç kişini aliment üçün məhkəməyə də verməyə ehtiyac qalmayacaq. "Aliment Fondu" uşağa aliment ödəyəcək.

Ancaq bu gün qadınlar düşünürlər ki, boşansalar, aliment də ala bilməsələr, uşağa tək baxa bilməyəcəklər. Məcburən güzəştə gedib, ailə həyatını davam etdirməli olurlar.

Bu səbəbdən də fondun müzakirəsi dayandırıldı.

Hesab edirəm ki, uşaq pulunun verilməsi müzakirə edilməlidir. Məsələn, hər uşağa 100 manat uşaq pulu ayrılsa, boşanma olsa belə, kişi öz payına düşən 75 manatı ödəməli olar.

Ölkədə hamı 2000 manat maaş almır. Normal maaş 500 manatdır. Əgər bu maaşı alan kişinin iki uşağı varsa, uşaqlara 350 manat ödənilməlidir. Bu da təbii ki, kişiyə də sərf etmir. Mən hesab edirəm ki, kişilərə güzəşt etmək lazımdır. Aliment verməyən kişi Azərbaycan üçün üz qarasıdır. Ancaq kişilərin gəlirləri də nəzərə alınmalıdır.

4
Teqlər:
müsahibə, problemlər, kişi, qadın, hüquqşünas
Təlim hərbi hissələrində gənc əsgərlərin qəbulu

MN: Təlim hərbi hissələrində gənc əsgərlərin qəbulu davam edir

4
(Yenilənib 19:44 19.01.2021)
Hərbi qulluqçular şəxsi heyətin qəbul məntəqələrində qeydiyyatdan keçdikdən sonra müvafiq bölgü aparılır.

BAKI, 19 yanvar — Sputnik. "Azərbaycan Respublikası vətəndaşlarının 2021-ci il yanvarın 1-dən 30-dək müddətli həqiqi hərbi xidmətə çağırılması haqqında" ölkə Prezidenti İlham Əliyevin müvafiq sərəncamının icrası ilə bağlı Azərbaycan Ordusunun təlim hərbi hissələrində gənc əsgərlərin qəbulu keçirilir.

Bu barədə Sputnik Azərbaycan-a Müdafiə Nazirliyindən məlumat verilib.

Müdafiə nazirinin əmri ilə gənc əsgərlərin sağlamlığının qorunub saxlanılması məqsədilə yoluxucu xəstəliklərə qarşı profilaktik və əks-epidemik tədbirlər görülür. Eyni zamanda, müxtəlif mövsümi xəstəliklərdən qorunmaqla bağlı şəxsi heyətlə müvafiq maarifləndirmə işləri aparılır və onların sağlamlığına nəzarət məqsədi ilə gündəlik termometriyası keçirilir.

Hərbi qulluqçular şəxsi heyətin qəbul məntəqələrində qeydiyyatdan keçdikdən sonra müvafiq bölgü aparılır.

  • Təlim hərbi hissələrində gənc əsgərlərin qəbulu
    © AR Ministry of Defence
  • Təlim hərbi hissələrində gənc əsgərlərin qəbulu
    © AR Ministry of Defence
  • Təlim hərbi hissələrində gənc əsgərlərin qəbulu
    © AR Ministry of Defence
1 / 3
© AR Ministry of Defence
Təlim hərbi hissələrində gənc əsgərlərin qəbulu

Tibb məntəqələrində hərbi həkim komissiyası tərəfindən müayinə olunduqdan sonra hərbi qulluqçuların hər birinə tibbi kitabça açılır və gənc əsgərlərə müvafiq qaydada məişət xidmətləri göstərilir.

Hərbi qulluqçular bütün təminat növlərinə qoyulurlar və normalara uyğun olaraq qış hərbi geyim forması ilə təmin edilirlər.

Gənc əsgərlərin hazırlığı proqramına uyğun olaraq şəxsi heyətə sıra hazırlığı məşğələləri keçirilir və onlara hərbi intizamın möhkəmləndirilməsi üzrə mühazirələr oxunur.

4