İntihar

Azərbaycanda qocalar niyə intihar edir?!

240
(Yenilənib 12:48 17.06.2016)
Bəxtiyar Məmmədov: "O isterika içində idi və deyirdi ki, əgər ona çarə tapmasaq, özünü öldürəcək, ya da ayaq barmaqlarını öz əlləri ilə kəsəcək."

BAKI, 16 iyun-Sputnik. Dünyanın böyük bəlalarından biri də intiharlardır. Adətən zəif insanların seçim üsulu olan bu yol müxtəlif yaş təbəqələrini əhatə edir. Son günlərdə Azərbaycanda ahıl yaşında olan insanların intiharları tez-tez baş verir. Bunun səbəblərinə aydınlıq gətirmək üçün Sputnik-in əməkdaşı mütəxəssislərin rəyini öyrənib.

Sosioloq Cavid İmamoğlu bildirib ki, intiharın kökündə duran ən vacib səbəblər uzun illər psixoloji faktorlarla əlaqələndirilib. Lakin son araşdırmalar sübut edib ki, intiharlar heç də psixoloji pozuntulara görə baş vermir.

"İntiharın səbəbi ailədaxili münaqişələr və ahıllara fərqli münasibətdir. Azərbaycan cəmiyyətində ahıllara sosial və psixoloji dəstəyin olmaması, eyni zamanda qocaların xəstəlikləri və ağrıları, uzun müddət işləyəndən sonra işsiz qalmaları qoca yaşda olan insanların həyatda yaşamağa marağını öldürür. Onlar bu səbəblərdən ağır depressiyaya düşürlər və ölməyi tərcih edirlər. Bəzi yaşlı insanlar intihara əl atmağı uyğun hesab edirlər."

Sosioloqun sözlərinə görə dövlətin təqaüd proqramının yaradılması, eyni zamanda ailədə yaşlılara diqqətin artırılması ilə bu yaşda baş verən intiharların sayını azaltmaq olar.
Psixoloq Dəyanət Rzayev isə ahıllar arasında intiharların artması fikri ilə razılaşmır. O hesab edir ki, gənc nəsillə müqayisədə Azərbaycanda yaşlı nəslin intiharı az baş verir:

"Bu gün Azərbaycanda intiharların statistikasında üstünlük gənclərin payına düşür. Avropa ölkələrində qocaların intiharına daha çox rast gəlinir."

Psixoloq ölkəmizdə yaşlı insanların intiharını onların əsəb sistemində pozuntuların olması və psixoloji problemləri ilə əlaqələndirib.

D.Rzayev hesab edir ki, yaşlı insanların özlərini öldürməmələri üçün onların ailə üzvlərinin maarifləndirilməsinə ehtiyac var:

"Yaşlı insanların ailə üzvləri diqqətli olmalı və qocalara vaxt ayırmalıdırlar. Bir çox hallarda qocalar özlərini cəmiyyətdən təcrid edirlər. Əgər cavan nəsil onların qayğısına qalsa, onlara dəyər versə, yaşlılar da intihar fikrinə düşməzlər."

Xarici ekspertlər isə hesab edirlər ki, yaşlı nəsillərdə həyat eşqi aşağı olur. Onlar özlərini cəmiyyət və yaxınları üçün faydasız, lazımsız hiss edirlər. Biz çox hallarda isə onlara elə gəlir ki, öz mövcudluqları ilə başqalarına, xüsusilə ailədəki cavan nəslə mane olurlar. Onlar getdikcə özlərinə qapılırlar, özlərini tənha hiss etməyə başlayırlar. Bu lazımsızlıq və tənhalıq hissi son nəticədə intiharla başa çatır.

Tibb mütəxəssisləri isə qocaların ağrılara davam gətirmədiyi, sadə bir problemi şişirdərək özlərinə dərd etdiyi qənaətindədirlər. Həkim-terapevt Bəxtiyar Məmmədov hesab edir ki, qocaların fiziki ağrılara davam gətirmək qabiliyyəti zəif olur. Onlar cüzi fiziki problemləri belə ağır dərd olaraq qarşılayırlar. 

"Bu yaxınlarda mənim yanıma 90 yaşlı bir kişini gətirmişdilər. Yaşlanması səbəbindən ayaq barmaqlarının qığırdaqlarında qabarmalar, şişkinliklər vardı. O özü iddia edirdi ki, xərçəng xəstəliyinə tutulub. Ona problemi izah etsək də, başa düşmək istəmirdi. Ailə üzvləri də deyirdilər ki, ağsaqqal televiziyada bu barədə verilişə baxandan sonra evə gələn qonaqlara, həyətdə rastlaşdığı insanlara özünün xərçəng xəstəsi olduğunu deyir. Hamıya da şikayət edir ki, uşaqlar onu həkimə aparmırlar." — deyə həkim bildirib.

"O qoca isterika içində idi və deyirdi ki, əgər ona çarə tapmasaq, özünü öldürəcək, ya da ayaq barmaqlarını öz əlləri ilə kəsəcək. Başa düşürük ki, bu yaşda adamlar çox həssas olur. Onları mümkün qədərə sakitləşdirmək və sağalacaqlarına inandırmaq lazım gəlir. Bəzən bizdə gənc nəsil qocaların kaprizlərinə səbrsiz yanaşır, onları acılayırlar, ya da lağa qoyurlar. Bu isə qocaları bezdirir və intihara sövq etdirir." — deyə B.Məmmədov əlavə edib.

240
Teqlər:
həkim-terapevt, sosioloq, psixoloq, Cavid İmanov, Dəyanət Rzayev, intihar, Avropa
Əlaqədar
Saxlanılan şəxs polis idarəsində intihar etdi
İmişlidə 17 yaşlı gənc intihar edib
Həmkəndlisini güllələyib, sonra intihar etdi
Əlli yaşlı qadın intihar edib
Ekspertlər həyəcan təbili çalırlar: Azərbaycanda intihar "gəncləşir"

Üç nəfər qəbul imtahanından xaric olundu

2
(Yenilənib 15:20 13.08.2020)
İmtahanlarda istifadə olunan qapalı və cavabları kodlaşdırıla bilən açıq tipli tapşırıqların düzgün cavabları isə (Azərbaycan və rus bölmələri) yaxın saatlarda DİM-in saytında yerləşdiriləcək.

BAKI, 13 avqust — Sputnik. Bugünkü qəbul imtahanında 3 nəfərdə mobil telefon aşkarlandığı üçün imtahandan xaric olunub.

Dövlət İmtahan Mərkəzindən verilən məlumata görə, imtahan prosesinin idarə olunması üçün operativ qərargah fəaliyyət göstərib, müntəzəm olaraq imtahanın keçirildiyi binalarla əlaqə saxlanılıb və imtahanın gedişi nəzarətdə olub.

Bütün binalarda imtahan təlimata uyğun şəkildə keçirilib, iştirakçılara öz bilik səviyyələrini nümayiş etdirmələri üçün zəruri şərait yaradılıb.

Avqustun 14-dən etibarən DİM-də imtahan protokollarının, cavab vərəqləri və kartlarının emalı aparılacaq.

İmtahanlarda istifadə olunan açıq tipli tapşırıqların yoxlanılması uzun müddət tələb etdiyindən nəticələrin yaxın 2 həftə ərzində elan olunması nəzərdə tutulur.

İmtahanlarda istifadə olunan qapalı və cavabları kodlaşdırıla bilən açıq tipli tapşırıqların düzgün cavabları isə (Azərbaycan və rus bölmələri) yaxın saatlarda DİM-in saytında yerləşdiriləcək.

2
Buludlu hava, arxiv şəkli

Rayonlarda yağış, paytaxtda isə külək olacaq

3
(Yenilənib 14:51 13.08.2020)
Tibbi-meteoroloji proqnoza gəldikdə isə, avqustun 14-15-də Abşeron yarımadasında güclənən xəzri küləyi fonunda iqlim normasına yaxın temperatur şəraiti gözlənilir ki, bu da meteohəssas insanlar üçün əsasən əlverişlidir.

BAKI, 13 avqust — Sputnik. Sabah Bakıda və Abşeron yarımadasında havanın dəyişkən buludlu olacağı, əsasən yağmursuz keçəcəyi, lakin səhər yarımadanın bəzi yerlərində qısamüddətli az yağış yağacağı gözlənilir.

Sputnik Azərbaycan Milli Hidrometeorologiya Xidmətinin verdiyi məlumata istinadla xəbər verir ki, arabir güclənən şimal-qərb küləyi əsəcək.

Havanın temperaturu Abşeron yarımadasında gecə 21-24, gündüz 28-31, Bakıda gecə 21-23, gündüz 29-31 dərəcə isti olacaq. Atmosfer təzyiqi normadan aşağı 755 mm civə sütunu, nisbi rütubət gecə 60-70 , gündüz 35-40 faiz təşkil edəcək.

Abşeron çimərliklərində arabir güclənən şimal-qərb küləyi əsəcək. Dəniz suyunun temperaturu Sumqayıt, Novxanı, Pirşağı, Nardaran, Bilgəh, Zaqulbada 24-25, Türkan, Hövsan, Sahil, Şıxda isə 25-26 dərəcə isti olacaq.

14 avqustda Azərbaycanın rayonlarında bəzi yerlərdə şimşək çaxacağı, arabir yağış yağacağı, şimal və qərb rayonlarında intensiv olacağı, dolu düşəcəyi gözlənilir. Səhər dağlarda duman olacaq. Qərb küləyi ayrı-ayrı yerlərdə arabir güclənəcək.

Havanın temperaturu gecə 19-23, gündüz 30-35, dağlarda gecə 11-15, gündüz 16-20 dərəcə isti olacaq.

Tibbi-meteoroloji proqnoza gəldikdə isə, avqustun 14-15-də Abşeron yarımadasında güclənən xəzri küləyi fonunda iqlim normasına yaxın temperatur şəraiti gözlənilir ki, bu da meteohəssas insanlar üçün əsasən əlverişlidir.

3