Azərbaycanda həkim çoxdur, yoxsa az?

4435
(Yenilənib 08:19 11.04.2020)
Adambaşına düşən ali tibb təhsili olan həkimlərin sayına görə, Azərbaycan postsovet ölkələri arasında altıncı yerdədir.
İnfoqrafika: Müxtəlif ölkələrdə minlərlə sakinə düşən həkimlərin sayı
© Sputnik / Elnur Salayev

Dövlət Statistika Komitəsinin məlumatına görə, Azərbaycanda hər min nəfərə orta hesabla 3,45 həkim düşür,  daha doğrusu, yeddi həkim iki min nəfərə xidmət göstərir. Beləliklə, postsovet ölkələri arasında bu göstəriciyə görə respublikamız altıncı yerdədir.

Bununla yanaşı, dünyada həkimlərin sayına görə liderlik Kubaya məxsusdur. Burada hər min vətəndaşa orta hesabla 8,19 nəfər ali təhsilli həkim düşür.

Ümumilikdə Azərbaycanda 32,485 min həkim və 54,048 min orta təhsilli tibb işçisi çalışır. İcbari tibbi sığorta sisteminin tələbinə uyğun olaraq, həkimlərin əksəriyyətini terapevtlər təşkil edir  - 7,951 min nəfər. Həkimlərin əksəriyyəti Bakıda və paytaxtın ətrafında cəmləşiblər ki, bu da urbanizasiya ilə bağlıdır.

Ümumilikdə, respublika xəstəxanaları 44,045 min çarpayılıqdır, yəni əhalinin hər 10 min nəfərinə stasionarda  44,7 yer düşür.

Həkimlərin sayına görə ölkələrin reytinqi barədə Sputnik Azərbaycan-ın infoqrafikasından daha ətraflı məlumat almaq olar.

4435

COVID-19 necə müəyyən edilir

465
(Yenilənib 01:27 05.06.2020)
Koronavirus testinin növləri və onun statistikası haqqında daha ətraflı məlumatı Sputnik Azərbaycan-ın infoqrafikasından əldə edə bilərsiz
© Sputnik / Elnur Salayev

Son zamanlar dünyada çox sayda orqanizmdəki SARS-CoV-2 koronavirusunun mövcudluğunu təyin etməyə qadir olan testlər meydana gəlməkdədir. Bu gün dünyada 150-dən artıq test növü mövcuddur.

Onları iki qrupa bölmək olar. Birincisi testləşdirmə zamanı insan orqanizmində virusun mövcudluğunu və onun potensial yoluxma mənbəyi ola biləcəyini göstərənlərdir. İnfeksiyanın hal-hazırda mövcudluğunu göstərən test polimeraz zəncirvari reaksiya testidir. Bir pambıqlı çubuğun köməyi ilə xəstənin boğazından tüpürcək nümunəsi götürülür və müəyyən biokimyəvi reaksiyanın köməyi ilə genetik materialda virusun olub-olmaması müəyyən edilir.

İkincisi insanın keçmişdə koronavirusa yoluxduğunu təyin edənlərdir. Keçmişdə infeksiyanın mövcudluğunu müəyyən edən seroloji test (ELİSA) qanın içindəki virusa qarşı mübarizədə immun sistemini möhkəmləndirən antitelin mövcudluğunu göstərir. Bu zaman xəstədən bir damla qan alınır, xüsusi bir konteynerə yerləşdirilir və reagentlə qarışdırılır. Nümunə başqa rənglə boyanırsa, onda bu, prinsipcə, insanın artıq xəstə olduğu və onda virusa qarşı immunitetin yarandığı deməkdir.

Hazırda Azərbaycan üzrə koronavirusun yoluxması şübhəsi ilə yalnız üç kateqoriyalı vətəndaşları testdən keçirirlər.

Azərbaycanda koronavirus infeksiyasının aşkar edilməsi üçün hər min sakinə 30 test düşür. Testlərin sayına görə liderlik Amerika Birləşmiş Ştatlarına məxsusdur. Xəstəliyin baş verdiyi andan etibarən 18 milyondan çox test və ya hər min nəfərə 55-dən çox test keçirilib.

Bu gün insanın COVİD-19-a yoluxub-yoluxmadığını müəyyən etməyin ən əlçatan üsulu testdir.

Hələ bu yaxınlarda “Tibbi Ərazi Bölmələrini İdarəetmə Birliyi”ndən (TƏBİB) bildiriblər ki, yalnız xəstələrlə təmasda olan şəxsləri, həmçinin xəstəliyin aşkar şəkildə ifadə edilmiş simptomlarına malik olanları və xaricdən respublikaya gələn vətəndaşları yoxlamaqla testlərin sayını azaltmaq niyyətindədirlər.

Bu xəstəliyin mövcudluğundan şübhələnənlər Təcili və təxirəsalınmaz tibbi yardımın "103" qısa nömrəsinə zəng edərək test edilə bilərlər. Bundan sonra qısa zamanda həkimlər briqadası vətəndaşın yaşayış yerinə gedəcək və ondan laboratoriyada tədqiqat üçün nümunələr götürəcəklər. Testin nəticəsi üç gün ərzində elan edilir. Cavab birbaşa test edilən şəxsin telefonuna SMS mesajı şəklində gəlir.

Testin nəticəsi müsbət olduğu halda, xəstə koronavirusa yoluxmuş xəstələrin müalicəsi üçün ayrılan xəstəxanaya yerləşdirilməlidir.

Koronavirus testinin növləri və onun statistikası haqqında daha ətraflı məlumatı Sputnik Azərbaycan-ın infoqrafikasından əldə edə bilərsiz.

465
Əlaqədar
Koronavirusun qəribə xüsusiyyəti aşkarlandı
Dünyada ilk dəfə Türkiyədə suda koronavirus olması araşdırılır
Çin koronavirus peyvəndinə görə kliniki sınaqları tamamlayan ilk ölkə oldu
Lukaşenko yenə koronavirusdan danışdı – Onun öz versiyası var
Azərbaycanda koronavirus: sərt karantinə səbəb olan rəqəmlər açıqlandı

Dünyanın hər yerində xoşbəxt olsun uşaqlar

866
(Yenilənib 00:49 01.06.2020)
Uşaqlarla bağlı daha ətraflı statistik məlumatlarla Sputnik Azərbaycan-ın infoqrafikasında tanış ola bilərsiz.
İnfoqrafika: Uşaqların Beynəlxalq Müdafiəsi Günü
© Sputnik / Elnur Salayev

Hazırda dünyada 2,5 milyarddan çox uşaq yaşayır. Hər gün 400 mindən çox uşaq dünyaya gəlir. Azərbaycanda isə 0-18 yaşlı uşaqlar əhalinin 35%-ni təşkil edir.

Uşaqların Beynəlxalq Müdafiəsi Günü hər il iyunun 1-də qeyd olunur. Bu gün 1949-cu ilin noyabrında Parisdə Beynəlxalq Demokratik Qadınlar Federasiyası Konqresinin qərarı ilə təsis edilib.

1950-ci ildə BMT Baş Assambleyası tərəfindən 1 iyunun Uşaqların Beynəlxalq Müdafiəsi Günü kimi qeyd olunması qərara alınıb. Həmin gün təşkil olunan "Qadınların Beynəlxalq Konfransı"nda uşaq hüquqlarının təmin edilməsi ilə bağlı təkliflər səslənib və elə həmin tədbirdə də 1 iyun tarixini uşaqların beynəlxalq müdafiəsinə həsr etmək qərarı verilib.

Bundan sonra iyunun 1-i Uşaqların Beynəlxalq Müdafiəsi Günü kimi tarixə düşüb. Dünyanın əksər ölkələrində olduğu kimi, bu gün Azərbaycanda da qeyd edilir.

Bu bayramla yanaşı, BMT-nin Baş Assambleyasının qərarı ilə 20 noyabr tarixi Ümumdünya Uşaqlar Günü kimi qeyd olunur.

Prezident İlham Əliyev Azərbaycan Respublikasında uşaqlara dövlət qayğısının gücləndirilməsi, uşaq problemlərinə vətəndaş cəmiyyəti qurumlarının diqqətinin artırılması və ölkənin uşaqlarla bağlı demoqrafik perspektivlərinin müəyyənləşdirilməsi məqsədi ilə 22 dekabr 2008-ci il tarixli sərəncam imzalayıb. Sərəncama görə, 2009-cu il Azərbaycanda "Uşaq ili" elan olunub.

Hazırda dünyada 2,5 milyarddan çox uşaq yaşayır. Hər gün 400 mindən çox uşaq dünyaya gəlir. Azərbaycanda 0-18 yaşlı uşaqlar əhalinin 35%-ni təşkil edir. Hazırda Azərbaycan əhalisinin 2 milyon 730 mini uşaqlardır. 

Uşaqlarla bağlı daha ətraflı statistik məlumatlarla Sputnik Azərbaycan-ın infoqrafikasında tanış ola bilərsiz.

866
Məhkəmə, arxiv şəkli

Siyavuş Novruzov: "Hakimlərin çıxardığı qərarların monitorinqi aparılmalıdır"

0
"Hakimin prosedur qaydanı pozmasına görə Avropa Məhkəməsi qərar çıxarır. Nəticədə Azərbaycan dövləti başqalarına pul verməli olur. Vətəndaşın verdiyi vergini niyə bu işlərə cəlb etməliyik?! Bu cür məsələlərdə ödənilməli olan məbləğ həmin hakim tərəfindən ödənilməlidir".

BAKI, 5 iyun — Sputnik. "Hakimlərin çıxardığı qərarların monitorinqinin həyata keçirilməsi olduqca vacibdir. Əgər bir hakim prosedur qaydanı düzgün yerinə yetirmirsə, yaxud qəbul etdiyi qərar vətəndaşı narazı salırsa, onun məsuliyyətə cəlb edilməsi vacibdir".

Sputnik Azərbaycan xəbər verir ki, bunu Milli Məclisin Regional məsələlər komitəsinin sədri Siyavuş Novruzov parlamentin bu gün keçirilən plenar iclasında "Məhkəmə-Hüquq Şurası haqqında" qanuna dəyişikliklərin müzakirəsi zamanı deyib.

Onun sözlərinə görə, müəyyən məsələlərdə dünya və Avropa təcrübəsinə baxılmalıdır: "Hakimin prosedur qaydanı pozmasına görə Avropa Məhkəməsi qərar çıxarır. Nəticədə Azərbaycan dövləti başqalarına pul verməli olur. Vətəndaşın verdiyi vergini niyə bu işlərə cəlb etməliyik?! Bu cür məsələlərdə ödənilməli olan məbləğ həmin hakim tərəfindən ödənilməlidir. Yəni prosedur qaydalarını pozan hakimlərə qarşı mərhələli şəkildə cəza tədbirləri tətbiq etməliyik. Hakimlər öz fəaliyyətində bunu nəzərə almalıdır. Çünki məhkəmə, hakim dövlətin adından qərar qəbul edir".

0