Tullantıların emalı

Sağlamlıq üçün zərərli elektron tullantılar - Çıxış yolu nədədir?

62
Xatırladaq ki, elektron tullantıların emal edilməsi ilə bağlı 1989-cu ildə Beynəlxalq Bazel Konvensiyası yaradılıb və 1994-cü ildə bütün zəhərli tullantıların zəngin ölkələrdən kaslb ölkələrə idxalı qadağan edilib.

İradə Cəlilova, Sputnik Azərbaycan

BAKI, 27 dekabr — Sputnik. Hər il dünyada 20-50 milyon elektron tullantı meydana gəlir. Bu da ümumi bərk tullantıların 5%–ni təşkil edir. İnkişaf etmiş ölkələrdə bu rəqəmin 3 qat artacağı gözlənilir. Hazırda Asiyada hər il 12 milyon ton, ABŞ-da 4 milyon ton elektron tullantı meydana gəlir.

Mütəxəssislərə görə, elektron tullantıların yenidən emal edilməsi bəzi ölkələrdə çıxış yolu kimi görünsə də, bu işçilər və ətraf mühit üçün çox təhlükəlidir. Azərbaycanda isə elektron tullantıların utilizasiyası ilə bağlı araşdırmalar aparılır.

"Təmiz Şəhər" ASC-nin İdarə Heyətinin sədri Etibar Abbasovun sözlərinə görə, hazırda bu istiqamətdə fəaliyyət göstərən potensial rezidentləri cəlb etmək məqsədilə danışıqlar aparılır. Onun fikrincə, əsas məqsəd bu sahə ilə maraqlanan sahibkarları prosesə cəlb etməkdir. Hazırda qurumun Türkiyə müəssisələri ilə üçtərəfli müqaviləyə əsasən bu tullantıların utilizasiyası ilə məşğul olduğunu deyən E.Abbasov vurğulayıb ki, elektron tullantılar toplanaraq utilizasiya üçün Türkiyəyə göndərilir. O qeyd edib ki, gələcəkdə Azərbaycanda bu işlərin qurulması planlaşdırılır. Proseslərə beynəlxalq ekspertlərin də cəlb olunması nəzərdə tutulub. Ancaq əsas məqsəd bu işlərin özəl sektor tərəfindən reallaşdırılmasıdır. Onlara "Təmiz şəhər" ASC –nin lazımı dəstək verəcəyi də qeyd edilib.

Elektron tullantıların digər məişət tullantıları ilə birlikdə atılması, yandırılması təkcə insan sağlamlığı üçün deyil, bütün canlılar, ətraf mühit üçün təhlükəlidir.

Ekoloq Vaqif Əliyevin sözlərinə görə, elektron tullantılar zibilliklərə atılan zaman torpağa və yeraltı sulara qarışır, zəhərləyir, sonra buxarlanaraq, atmosferə qarışıb təhlükə yaradır.

"Belə tullantıların yandırılması da təhlükəlidir. Bu zaman atmosferə kadmiyum və civə yayılır. Civə xüsusilə qida zənciri ilə yayılır. Məsələn, balıqların orqanizmində toplanır. Plastiklərin tərkibində PVC və bromin varsa, bunlar daha çox təhlükəli olur. Yandırılan zaman xərçəngə səbəb olan dioksinlər və furan birləşmələri atmosferə qarışır", - deyə o bildirib.

Mütəxssis qeyd edib ki, elektron tullantılar dedikdə, elektrik və elektron cihazlar nəzərdə tutulur. Bura televizor, kompüter, telefon, fax, ekranlar, tibbi cihazlar və s. aid edilir. Bu məhsullar plastik, metal və şüşədən ibarət olur. Bu səbəbdən də elektron tullantılar parçalandığı və yandırıldığı zaman təhlükəli olur.

Elektron tullantıların tərkibində 1000-dən çox maddə var.

Xatırladaq ki, elektron tullantıların emal edilməsi ilə bağlı 1989-cu ildə Beynəlxalq Bazel Konvensiyası yaradılıb və 1994-cü ildə bütün zəhərli tullantıların zəngin ölkələrdən kasıb ölkələrə idxalı qadağan edilib.

Müqaviləyə görə, təhlükəli tulantılar ölkələr daxilində azaldılmalı və bunun həlli ölkə daxilində olmalıdır.

Dünyada 149 ölkə Bazel Konvensiyasına qoşulub.

62
Sinovac CoronaVac peyvəndi, arxiv şəkli

Azərbaycanda COVID-19-a qarşı peyvəndin vurulacağı tarix açıqlandı

53
(Yenilənib 18:48 15.01.2021)
İbrahim Məmmədov bildirib ki, sərtləşdirilmiş karantin rejiminin yumşaldılıb-yumşaldılmaması barədə isə məlumatı yoxdur.

BAKI, 15 yanvar — Sputnik. Azərbaycanda vaksinasiyanın başlayacağı tarix açıqlanıb. Sputnik Azərbaycan-ın məlumatına görə, bu barədə Nazirlər Kabinetinin Mətbuat Xidmətinin rəhbəri İbrahim Məmmədov TRT Avaz-a müsahibəsində deyib.

O bildirib ki, gələn həftənin əvvəli Azərbaycanda vaksinasiyaya başlanılacaq: "Həm Türkiyə, həm də Azərbaycan Çin istehsalı peyvənd alıb. Azərbaycan Türkiyə ilə eyni vaksinləri alır. Bütün məsələlərdə olduğu kimi, bu məsələdə də Azərbaycan Türkiyə ilə həmrəylik nümayiş etdirdi".

İ.Məmmədov bildirib ki, sərtləşdirilmiş karantin rejiminin yumşaldılıb-yumşaldılmaması barədə isə məlumatı yoxdur.

53
Teqlər:
brifinq, Azərbaycan, peyvənd, Koronavirus, epidemiya, COVID-19
Koronavirus xəstəsi, arxiv şəkli

Şüa ilə koronavirusu müalicə etmək təhlükəlidir

8
(Yenilənib 01:13 15.01.2021)
"Bir insanı radiasiya ilə müalicə etməyə ehtiyac yoxdur. Müxtəlif radiasiya növləri mövcuddur. Rentgen şüaları və ultrabənövşəyi şüaların fərqi çox böyükdür"

BAKI, 15 yanvar — Sputnik. Koronavirusun radiasiya dozaları ilə müalicəsi təhlükəli ola bilər. Radiasiya və ultrabənövşəyi şüalardan səthləri və havanı dezinfeksiya etmək daha yaxşıdır. Sputnik Azərbaycan Rusiya mətbuatına istinadla xəbər verir ki, bu barədə tibb elmləri doktoru, virusoloq Anatoli Altşteyn danışıb.

Rusiya və Özbəkistandan olan elm adamları zəif dozalı radiasiyanın koronavirusu və mutasiyalarını insana zərər vermədən məhv edə biləcəyini müəyyən ediblər.

Bu barədə əvvəllər Ural Federal Universitetinin mətbuat xidməti də məlumat vermişdi.

Universitetdən verilən məlumata görə, COVID-19-a radiasiya təsirinin tədqiqi Ural Federal Universiteti və Özbəkistan Respublikası Elmlər Akademiyasının alimləri tərəfindən aparılır. Birgə tədqiqatlar zamanı yumşaq rentgen və ultrabənövşəyi şüalanmanın koronavirusa təsirinin xüsusiyyətləri aşkar olunub.

"Bir insanı radiasiya ilə müalicə etməyə ehtiyac yoxdur. Müxtəlif radiasiya növləri mövcuddur. Rentgen şüaları və ultrabənövşəyi şüaların fərqi çox böyükdür", - deyə Altşteyn bildirib.

Belə ki, bir insana içindəki koronavirusu öldürə biləcək dozada şüa verilərsə, onun özünə zərər vermək ehtimalı böyükdür.

Virusoloq buna alternativ olaraq qeyd edib: "Səthləri şüalandırmaq ən yaxşı dezinfeksiyadır. Havada bir virusu ultrabənövşəyi şüalarla öldürmək olar". 

8
Teqlər:
təhlükə, radiasiya, şüa, Koronavirus, epidemiya, COVID-19
Mövzu:
Yeni tip koronavirus pandemiyası

İqtisadi Şuranın 2021-ci ildə ilk iclası keçirilib

0
İclasda sosial-iqtisadi inkişafla bağlı uzunmüddətli strateji hədəflər və cari məsələlərə dair müzakirələr aparılıb.

BAKI, 15 yanvar - Sputnik. Bu gün Azərbaycan Respublikasının Baş naziri, İqtisadi Şuranın sədri Əli Əsədovun sədrliyi ilə Şuranın növbəti iclası keçirilib.

Nazirlər Kabinetinin mətbuat xidmətindən Sputnik Azərbaycan-a verilən məlumata əsasən, iclasda sosial-iqtisadi inkişafla bağlı uzunmüddətli strateji hədəflər və cari məsələlərə dair müzakirələr aparılıb.

0