İnsanlar avtobusda, arxiv şəkli

Saatda 320 kilometr sürətlə... Yoluxma əsasən bu yerlərdə qeydə alınır

186
(Yenilənib 19:59 22.07.2020)
Qapalı bir yerdə virusa məruz qalmış şəxslə bir yerdə, bir mühitdə olmaq böyük risk yaradır. Hətta bu şəxslər bir-birindən 15 metr uzaqda olsalar belə, çox cüzi bir virus dozası onların yoluxmasına səbəb ola bilər

Nigar İsgəndərova, Sputnik Azərbaycan

BAKI, 22 iyul — Sputnik. Bu gün dünyanın bəzi ölkələrində COVID-19-a yoluxma faktlarında müəyyən qədər də olsa azalmanın olması hələlik bu mövzuda rahat olmağımıza, sərbəst davranmağımıza imkan vermir.

Pandemiya ilə bağlı vəziyyəti yaxından izləyən, immun sistemi üzrə dünyaca məşhur olan mütəxəssis Erin Bromage bir sıra vacib sualları cavablandıraraq bildirib ki, əhalinin sıx məskunlaşdığı ərazilərdə bu gün risklər daha çoxdur. “Bəs insanlar daha çox necə yoluxurlar” sualına cavab olaraq Bromage bildirib ki, bu gün əksər hallarda ailənin bir üzvi yoluxaraq digər üzvləri də yoluxdurur.

Ekspert deyir ki, parklar qapalı yer sayılmadığından bu yerlərdə maskasız gəzənlər elə də təhlükəli hesab olunmur. Çünki nəfəsdən yayılan mikrob qısa zamanda havada yox olur ki, bu da COVID-19-a yoluxmağa imkan vermir.

O xüsusən də öskürək və asqırma zamanı COVID-19-un yayılma riskinin yüksək olduğunu deyib. Ekspert deyir ki, tək bir öskürək virusu saatda 80 kilometr sürətlə 3 min damcı həcmində yayır: "Bu damcıların əksəriyyəti böyük ölçülüdür və yerə sürətlə düşə bilərlər. Ancaq onların bir qismi havada asılı qalaraq bir otaqdan digərinə keçə bilər. Tək bir asqırıq isə 30 min damcı yayır ki, bu da daha çox qapalı yerlərdə saatda 320 kilometr sürətlə yayılma deməkdir. Bu səbəbdən qapalı yerlərdə, məsələn liftdə kimsə öskürür, yaxud da asqırırsa, bu zaman sizin üçün risk 10 qat artır. Çünki əgər bir insan yoluxubsa, tək bir öskürək və ya asqırıqdakı damcılar 200 milyona qədər virus hissəcikləri yarada bilər. Yaxud, əgər bir insanla üz-üzə danışırsınızsa, bu şəxs öskürür və ya asqırırsa, bu zaman 1000 virus hissəciyini içinizə çəkib yoluxa bilərsiniz. Hətta öskürək və asqıraq zamanı həmin qapalı yerdə olmasaz belə, sonradan orada olmanız da risk yarada bilər. Çünki virus bir neçə dəqiqə havadan asılı qala bilər".

"Tək bir nəfəs 50-5000 damcı yaya bilər. Bu damcıların əksəriyyətinin sürəti aşağıdır. Lakin ağızdan fərqli olaraq burundan nəfəs alıb-verdikdə risk daha aşağı olur", - deyə həkim əlavə edir.

O bildirir ki, istənilən qapalı yerlər, insanların sıx toplaşdıqları məkanlar COVID-19-a yoluxmaq üçün riskli sayılır: "Qapalı bir yerdə virusa məruz qalmış şəxslə bir yerdə, bir mühitdə olmaq böyük risk yaradır. Hətta bu şəxslər bir-birindən 15 metr uzaqda olsalar belə, çox cüzi bir virus dozası onların yoluxmasına səbəb ola bilər. Bu gün havalandırma sistemi pis olan yerlər böyük risk mənbəyidir. Peşə olaraq isə sırf bu cür xəstələrlə çalışanlar, o cümlədən də diş həkimləri risk qrupu hesab edilir. Bundan başqa, qapalı mühitdə çalışan müəllimlər də risk qrupuna daxildir".

Həkim tövsiyə edir ki, hər hansı bir yerə getməzdən öncə həmin yerin havalandırma sisteminin necə olmasını, adam sayının nə qədər olmasını və nə qədər zaman keçiriləcəyini nəzərə almaq lazımdır.

Peyvənd sınağı
© Photo : Press service of the RF Ministry of Defense

Risk qrupunun az olduğu yerlərdən biri yaxşı havalandırma sisteminin olduğu və az adamların olduğu yerlərdir.

Ekspertlər Azərbaycanda daha çox yas yerlərində yoluxma faktlarının qeydə alındığını bildirir. Bəs yas yerlərindən başqa hansı yerlər risk faktorudur?

Ekspert Adil Qeybulla Sputnik Azərbaycan-a açıqlamasında bildirir ki, ümumiyyətlə qapalı məkanların hamısı yoluxma mənbəyi sayılır: "Azərbaycanda insanlar qaydalara əməl etmirlər, maskasız gəzirlər, sosial məsafə gözləmirlər. Məsələn kondisioner işləyir və bu mühitdə 2-3 COVID-19 xəstəsi varsa, bu artıq virus üçün kifayət edir. Çünki bu şəxslərin bəzilərində temperatur olmur, bəziləri maska taxmırlar. Bu isə kifayət edir ki, burun yolu ilə ifraz edilən mikroblar kondisioner vasitəsiylə ümumi mühitə yayılsın".

"Vətəndaş qapalı məkana maskasız daxil olmamalı, sosial məsafəni saxlamalıdır. Amma biz bunları karantin qaydaları yumşaldıqdan sonra görmədik və bu da böyük bir yoluxma potensialı yaratdı. Həmin vəziyyət hələ də davam edir", - deyə ekpert əlavə edib.

A.Qeybulla bildirir ki, metronun fəaliyyəti dayandığından bu gün bütün yük avtobusların üzərinə düşür: "Belə olan halda, yəni ictimai nəqliyyatda insanların sıx şəkildə olması da yoluxma üçün şərait yaradır. Karantin qaydalarının yumşaldığı vaxtda insanların çox üz tutduqları restoran və kafelərdə qaydalara əməl edilmirdi".

186
Koronavirus testi, arxiv şəkli

Azərbaycanda koronavirusa yeni yoluxanların sayında ciddi artım var

16
Son sutkada Azərbaycanda koronavirusa 988 yeni yoluxma faktı qeydə alınıb, 11 nəfər isə bu xəstəlikdən vəfat edib.

BAKI, 28 oktyabr — Sputnik.Azərbaycanda bu gün koronavirus infeksiyasına 988 yeni yoluxma faktı qeydə alınıb, 340 nəfər müalicə olunaraq sağalıb və evə buraxılıb. Sputnik Azərbaycan-ın məlumatına görə, bu barədə Nazirlər Kabineti yanında Operativ Qərargah məlumat yayıb.

Son sutkada 11 nəfər COVID-19-dan vəfat edib. Hazırkı dövrədək ölkəmizdə 52 min 137 nəfərin koronavirus infeksiyasına yoluxması faktı müəyyən edilib. Onlardan 42 min 033 nəfər müalicə olunaraq sağalıb, 699 nəfər vəfat edib. Aktiv xəstə sayı 9405 nəfərdir. Ötən müddət ərzində 1 milyon 319 min 474 test aparılıb. Bugünkü test sayı isə 11426-dır.

16
Teqlər:
Koronavirus, epidemiya, COVID-19
Əlaqədar
Alimlər koronavirus zamanı karantin rejiminin tətbiq olunmasına qarşı çıxdılar
Daha 20 şagirddə koronavirus aşkarlandı
Azərbaycanda koronavirus xəstəsi yaşayış yerini icazəsiz tərk etdi
Koronavirus daha tez öldürməyə başlayıb
Koronavirus da öz işindədir: Azərbaycanda bir sutkada 230 nəfərdə COVID-19 aşkarlandı
Qoca erməni

Astronomik rəqəmlər - Ermənistanda yoluxanların sayı artır

26
(Yenilənib 13:19 28.10.2020)
Ümumilikdə bu virusdan ölənlərin sayı 1243-ə çatıb. Xəstəlikdən sağalanların sayı 52508 nəfər olub. Hazırda bu ölkədə 28548 nəfər xəstəxanada müalicə alır.

BAKI, 28 oktyabr — Sputnik. Ermənistanda koronavirusa yoluxanların sayı 82651-ə çatıb. Sputnik Ermənistan xəbər verir ki, bu barədə Ermənistanın Xəstəliklərə Nəzarət və Profilaktika üzrə Milli Mərkəzinin yaydığı məlumatda bildirilib.

Məlumatda qeyd olunub ki, bir gündə bu virusa yoluxanların sayı daha 2241 nəfər artıb.

Ermənistanda son gündə daha 21 nəfər ölüb. Ümumilikdə bu virusdan ölənlərin sayı 1243-ə çatıb. Xəstəlikdən sağalanların sayı 52508 nəfər olub. Hazırda bu ölkədə 28548 nəfər xəstəxanada müalicə alır.

Xatırladaq ki, koronavirus infeksiyası ötən ilin dekabrında Çinin Uhan şəhərində yayılmağa başlayıb. Hazırda virus dünyanın əksər regionları və ölkələrində yayılıb. Dünyada koronavirus infeksiyasına indiyədək yoluxanların sayı 44 milyonu keçib, 1,17 milyondan çox adam isə virus səbəbilə ölüb.

Ümumdünya Səhiyyə Təşkilatı (ÜST) fevralın 11-də infeksiyanın törətdiyi xəstəliyin adını COVID-19 qoyub, martın 11-də isə koronavirusu pandemiya elan edib.

26
Elnur Hüseynov, arxiv şəkli

"Eurovision" ulduzlarından Gəncə terroru barədə klip

0
(Yenilənib 20:03 28.10.2020)
"Say Hallelujah" mahnısına çəkilmiş videoklip Fidan Hüseynovanın rəsmi "Youtube" kanalında təqdim edilib. Sənətçilər klip vasitəsi ilə həqiqəti bütün dünyaya çatdırmağa çalışıblar.

BAKI, 28 oktyabr — Sputnik. "Eurovision" mahnı müsabiqəsinin ulduzları Elnur Hüseynov və Fidan Hüseynova Ermənistanın Gəncədə törətdiyi terror aktları barədə klip çəkiblər. Sputnik Azərbaycan xəbər verir ki, "Say Hallelujah" mahnısına çəkilmiş videoklip Fidan Hüseynovanın rəsmi "Youtube" kanalında təqdim edilib. Sənətçilər klip vasitəsi ilə həqiqəti bütün dünyaya çatdırmağa çalışıblar.

Müğənni kliplə bağlı danışarkən bunları deyib: "Oktyabrın 4, 11 və 17-də Azərbaycanın hərbi əməliyyatlar zonasından kənarda yerləşən, əhalisinin sayına görə ikinci ən böyük şəhəri olan Gəncəyə üç raket hücumu nəticəsində 26 nəfər həlak olub. Həlak olanlar arasında 10 qadın və 6 uşaq var. Daha 138 nəfər yaralanıb. İndi informasiya müharibəsi gedir və hər kəsin öz silahı var: bizim mahnımız ingilis dilində olduğu üçün istədim ki, yenidən o mahnıya qayıdaq və bütün həqiqəti dünyaya çatdıraq. Bu arzumu Fidanın atası Yaqub müəllimə bildirəndə o, mənim ideyamı ürəkdən dəstəklədi".

Rejissor Ülviyyə Könül bildirib ki, bu klipin ərsəyə gəlməsində məqsəd həqiqəti bəşəriyyətə çatdırmaqdır: "Mənim fikrimcə, bu klip çox güclü material yaratmağa kömək edib, çünki bu mövzuya laqeyd qalmaq mümkün deyil".

Layihə müəlliflərinin sözlərinə görə, bu gün dünya birliyi anlamalıdır ki, Ermənistanın terrorçu qoşunları Azərbaycan ərazisində vuruşur, lakin Qarabağın hüdudlarından uzaqlarda dinc əhaliyə qarşı vəhşiliklər törədirlər.

Mahnının sözləri Cəlal Qurbanovundır. Misraları ingilis dilinə tərcümə etmiş şairə Nigar Həsənzadə deyir:

"Bu mahnı doğma Azərbaycanımızın övladlarına, müharibə nəticəsində həyatlarını itirmiş günahsız qurbanlara görə bizim ümumi harayımız və fəryadımızdır. Bu mahnı dünya birliyini həqiqətin gözünün içinə baxmağa, öz ambisiyalarını müvəqqəti də olsa, unutmağa, mənfur erməni diasporunun təsirinə uymamağa və terrorçu ermənilərin bəşəriyyət əleyhinə törətdiyi dəhşətli cinayətlərə görə onları mühakimə etməyə çağırışdır".

0
Mövzu:
Azərbaycan və Ermənistan arasında müharibə