Plastik qablar

Plastik məmulatlara qarşı diqqətli olun: Xərçəng, infarkt gen pozğunluğu riski var

10033
(Yenilənib 17:39 12.01.2019)
Plastik əşyalardan istifadə sperma istehsalını və keyfiyyətini də zəiflədir

İradə Cəlil, Sputnik Azərbaycan

BAKI, 15 yanvar — Sputnik. Məişətdə plastik qablardan, demək olar ki, hər gün istifadə olunur. Yeməklərin qablaşdırılması, saxlanılması, həmçinin birdəfəlik istifadə etmək üçün də plastik qablara üstünük veririk.

Mütəxəssislər isə bildirirlər ki, plastik qabların tərkibində neft, kömür və təbii qaz mövcuddur. Buna görə də təkcə plastik qablar deyil, plastik materialdan olan bütün əşyalar sağlamlıq üçün təhlükə mənbəyidir.

Sputnik Azərbaycan-ın əməkdaşı plastik qabların insan sağlamlığına zərərlərini araşdırıb.

"Energetika və Ekologiya" İctimai Birliyinin sədri Vaqif Əliyevin sözlərinə görə, təbii resurslar kifayət etmədiyinə görə sintetik materiallar istehsal olunub. Hər bir sintetik materialın da keyfiyyət sertifikatı olmalıdır ki, onun fiziki, kimyəvi və digər xassələri, istifadə təyinatı orada göstərilir.

V.Əliyev qeyd edib ki, mötəbər firma və şirkətlərin istehsal etdikləri məmulatların keyfiyyət göstəriciləri həmin məmulatın ərzaq qablaşdırılması üçün yararlı olmasını təsdiqləyir: "Götürək polixlorvinilxlorid (PVX) məmulatları. Bu məmulatdan qapı-pəncərə çərçivəsindən, kabel örtüyündən başlamış, su boruları, ərzaq büküm materiallarına kimi ən müxtəlif məmulatlar hazırlanır".

"Polixlorvinilxlorid 80 C-də əriməyə başlayır və bu hərarətədək su, şirələr, bitki, kərə yağları, həmçinin digər ərzaq malları ilə heç bir reaksiyaya girmir. Deməli, soyuq halda bu materialı ərzaq üçün istifadə etmək olar. Lakin plastik qablarda maye və digər ərzaq mallarını günəş şüaları altında uzun müddət saxladıqda malın keyfiyyətinə mənfi təsir edər" - deyə o bildirib.

Ekspert diqqətə çatdırıb ki, PVX qablaşdırma və ya bükmə materialı kimi istifadə olunduqdan sonra, tullantı kimi düzgün idarə olunmadıqda ən təhlükəli zəhərə çevrilə bilir: "Çünki tərkibində xlor var. PVX 1200 C-dən aşağı hərarətdə yandırıldıqda dioksinlər yaranır. Dioksinlər isə ən güclü zəhərdir, bioloji çətin parçalanan davamlı ksenobiotiklərdir. Yəni canlı orqanizmlərin nüvəsinə asanlıqla nüfuz edərək oradakı hormonları, vitaminləri parçalamaqla yanaşı, oradakı zərərsiz birləşmələri çox zəhərli maddələrə çevirir".

Əliyevin sözlərinə görə, dioksinlər, həmçinin immun zəifliyi yaradan, kanserogen, terotegen və embriogen xassəyə malikdir: "İmmun zəifliyi yaratdığı üçün, insanlar ətraf mühitin ixtiyari stresslərinə çox həssas olurlar və xəstələndikdə sağalmaları uzun çəkir. Sübut olaraq deyə bilərəm ki, son zamanlar qrip xəstəliyi kəskin və uzun müddətli olur. Xəstəlik bitdikdən sonra da iş qabiliyyətinin bərpası uzun müddət çəkir. Güclü antibiotiklər belə, xəstəliyə təsir edə bilmir, çünki insan orqanizmində zəhərlənmə həddinə çatmasa da, immun zəifliyi yarada biləcək həddədək dioksin kumulyasiya olunub".

İB sədri onu da qeyd edib ki, dioksinlər kanserogen xassəsinə görə xərçəng, terotegen xassəsinə görə gen pozğunluğu törədir, qan xəstəlikləri artır: "Əslində xərçəng xəstəliyini də gen pozğunluğuna aid edirlər, xarici amillərin təsirindən gendə mutasion dəyişikliklər əmələ gəlir".

Plastik qablar sağlamlıq üçün təhlükə mənbəyidir.
© Karikatura
Plastik qablar

Mütəxəssislərin də fikrincə, irsi qan xəstəliklərinin yalnız 40-50%-i qan qohumluğu olan cütlüklərin eyni xəstəlik daşıyıcılarının olduğu halda baş verir, qalan hissəsi isə xarici təsirlərin payına düşür. Adıçəkilən amillərə disoksinləri də aid etmək olar. Embriogen təsirinə görə uşaqlar ana bətnində artıq xəstələnərək, şikəst doğulurlar. Dioksinlərin təhlükəsinin böyüklüyü onun bioloji çətin və gec parçalanmasındadır.

Əliyevin sözlərinə görə, dioksinlər insan orqanizmində 20-30 ilədək qala bilir: "Onların ilk parçalanması yalnız 10 ildən sonra başlayır. Dioksinlər tullantı kimi havaya qalxır, torpaqda miqrasiya edir, suda həll olaraq toplanır. Buna görə də dioksinlər ətraf mühitdə bütün aerob orqanizmləri məhv edir. İnsan orqanizminə isə qida, tənəffüs üzvləri və sensorlar vasitəsi ilə daxil olur".

"İstehlakçılar keyfiyyət sertifikatı olan qablaşdırılmış mallar almağa çalışmalıdırlar. Onları günəş şüalarından uzaq saxlamalı, saxlanılma müddətinə diqqət yetirməlidirlər. Bu qabları digər tullantılar ilə qatıb yandırmaq olmaz. Yaxşı olardı ki, çeşidlənərək təkrar istehsal müəssisələrinə təhvil verilərdi. Plastik qabları təkrar-təkrar ərzaq malları üçün istifadə məsləhət görülmür" - deyə müsahibimiz vurğulayıb.

Həkim-terapevt Məlahət Abbasovanın sözlərinə görə isə, plastik qablardan istifadə uşaqlarda böyümə və davranış problemlərinə yol aça bilər: "Plastik qablar ürək xəstəliklərinə, qaraciyərdə enzim pozulmasına, şəkər xəstəliyinə səbəb ola bilir. Həmçinin, infarkt riskini artırır".

Ekspert əlavə edib ki, plastik qablardan istifadə süd vəzisi xərçənginə də yol aça bilər: "Bilirsiniz ki, son zamanlar süd vəzisi xərçəngi faktları artır. Tərkibində plastik olan hər bir əşya insan sağlamlığı üçün təhlükəlidir. Buna görə də hamı çalışmalıdır ki, plastik qablardan az istifadə etsin".

Məlahət Abbasovanın sözlərinə görə, plastik əşyalardan istifadə sperma istehsalını və keyfiyyətini də zəiflədir.

10033
Teqlər:
ekspert, həkim, infarkt, xərçəng, xəstəlik, istehsal, plastik qablar
Əlaqədar
Dünyada ilk plastik pəncərə Azərbaycanda olub: sübut
Azərbaycanda plastik qablar qadağan edilə bilər
Umayra Tağıyeva: "Azərbaycanda birdəfəlik plastik torbalar qadağan olunacaq"
Birdəfəlik plastiklər də qadağan ediləcək
Koronavirus testi, arxiv şəkli

Azərbaycanda koronavirusa yoluxmada azalma qeydə alındı

47
(Yenilənib 17:00 26.10.2020)
Azərbaycanda bu gün koronavirus infeksiyasına 527 yeni yoluxma faktı qeydə alınıb, 131 nəfər müalicə olunaraq sağalıb, 8 nəfər isə vəfat edib.

BAKI, 26 oktyabr — Sputnik. Azərbaycanda bu gün koronavirus infeksiyasına 527 yeni yoluxma faktı qeydə alınıb, 131 nəfər müalicə olunaraq sağalıb və evə buraxılıb. Sputnik Azərbaycan-ın məlumatına görə, bu barədə Nazirlər Kabineti yanında Operativ Qərargah məlumat yayıb.

Son sutkada 8 nəfər COVID-19-dan vəfat edib. Hazırkı dövrədək ölkəmizdə 50 min 486 nəfərin koronavirus infeksiyasına yoluxması faktı müəyyən edilib. Onlardan 41 min 410 nəfər müalicə olunaraq sağalıb, 679 nəfər vəfat edib. Aktiv xəstə sayı 8397 nəfərdir. Ötən müddət ərzində 1 milyon 298 min 348 test aparılıb. Bugünkü test sayı isə 6814-dir.

47
Əlaqədar
Daha 9 şagirddə koronavirus aşkarlandı
Azərbaycanda koronavirus: son sutkada 128 yoluxma
Koronavirus daha tez öldürməyə başlayıb
Daha 20 şagirddə koronavirus aşkarlandı

Vasif Əliyev: “Yenidən sərt karantin rejiminə keçilə bilər”

60
(Yenilənib 09:52 26.10.2020)
TƏBİB-in İnfeksiya xəstəlikləri üzrə işçi qrupunun rəhbəri Vasif Əliyev deyir ki, yumşalmalardan sonra təkrar artımın ola biləcəyi dəfələrlə qeyd edilib
Vasif Əliyev: “Elə edək ki, zabitlərimizi koronavirusa da düçar etməyək”

“Biz öncə də demişdik ki, yoluxma artıma doğru gedir. Hazırki rəqəmlərdən də bunu görə bilərik. Təəssüf ki, bu artım davam edəcək. İnsanlarda o qədər arxayınlıq yaranıb ki... Belə olsa, iki həftədən sonra daha pis nəticələri görə bilərik”. Sputnik Azərbaycan xəbər verir ki, bunu TƏBİB-in İnfeksiya xəstəlikləri üzrə işçi qrupunun rəhbəri Vasif Əliyev deyib.

O bildirib ki, yoluxmaların sayı gələcəkdə hərbi-zabit heyətinə də təsir göstərə bilər. “Xəstəxanalarda həkim, eyni zamanda çarpayı qıtlığına səbəb ola bilər. Bu problem bizim qələbə sevincimizə mənfi təsir edə bilər. Elə edək ki, koronavirusa zabitlərimizi də düçar etməyək. Sadəcə, fərdi məsuliyyətsizlik, arxayınlaşma yarandı. Baxmayaraq yumşalmalardan sonra təkrar artımın ola biləcəyin dəfələrlə qeyd etmişdik. İnsanlar təmasdan qaçmalıdırlar. Zəruri olmadıqca bir-birinin evinə getməməlidirlər. Qapalı məkanlarda maska mütləq istifadə etməlidirlər. Hal-hazırda kritik günlər yaşayırıq. Avropa ölkələrində ciddi nəzarət tədbirləri görülür. Əgər belə artım olsa, sərt karantin rejiminə keçilə bilər”.

Vasif Əliyevin fikirlərinə audiofaylda qulaq asa bilərsiniz

60

Manas Ata Dədə Qorqudun ruhu sizə kömək olsun - Qırğız ziyalılar İlham Əliyevə dua etdi

0
(Yenilənib 01:31 27.10.2020)
Qırğız ziyalılardan İlham Əliyevə dəstək: "Azərbaycan bizə türk xalqlarının totem quşunu - havaya qalxarkən qanadından yaralanan azadlıqsevər qızıl qartalı xatırladır".

BAKI, 27 oktyabr — Sputnik. "Biz, Aytmatov Əskər Çingizoviç, Osmanaliyev Kayrat Mederbekoviç, əsas vəzifəsi qırğız və türk yazıçısı Çingiz Aytmatovun yaradıcılıq və mənəvi irsinin qorunub saxlanılması və təbliği, onun humanist ideallarının təşviqi olan “Ç.Aytmatov adına Beynəlxalq İssık-Kul Forumu” İctimai Birliyinin üzvləriyik".

Sputnik Azərbaycan-ın məlumatına görə, "Çingiz Aytmatov adına Beynəlxalq İssık-Kul Forumu" İctimai Birliyinin üzvlərinin Azərbaycan Prezidenti İlham Əliyevə ünvanladığı məktub bu sətirlə başlayır.

Məktubda daha sonra deyilir:

"Biz qürur duyuruq ki, Çingiz Aytmatovun kitabları qardaş Azərbaycanda çox oxunur və sevilir, Azərbaycan xalqı onu öz yazıçısı kimi qəbul edir.

Biz ölkənizin inkişaf edən bir dövlət qurmaq istiqamətində qazandığı uğurlara, dünya miqyasında malik olduğu nüfuza sevinirik.

Bununla yanaşı, hər zaman azərbaycanlı qardaşlarımızın uzun müddətdir sağalmayan yarası - işğal olunmuş Dağlıq Qarabağ problemi ilə bağlı ağrı-acısını bölüşmüşük.

Azərbaycan bizə türk xalqlarının totem quşunu - havaya qalxarkən qanadından yaralanan azadlıqsevər qızıl qartalı xatırladır. Qızıl qartal havada qürurla yeni üfüqlərə doğru uçur, lakin yaralı qanad ona daha yüksəklərə qalxmağa və uçmağa imkan vermir.

İndi Qarabağda müharibə gedir və bütün dünya hərbi əməliyyatların gedişini narahatlıqla izləyir.

Azərbaycan Ordusu yüksək döyüş ruhu, döyüş qabiliyyəti və qalib gəlmək əzmi nümayiş etdirir.

Böyük Lev Tolstoyun və Çingiz Aytmatovun ardınca müharibənin insan zəkasına və mahiyyətinə zidd fenomen olduğuna əminik. Ancaq bəzən xalq belə bir addım atmağa məcbur olur. Vətəninə, torpağına məhəbbət - bu müqəddəs hiss hər bir xalqa instinktiv səviyyədə xasdır.

Azərbaycanlılar üçün Qarabağ onları birləşdirən milli meqafikrə, müstəqil dövlət olaraq yetkinlik və məsuliyyət imtahanına, ölkəsinin suverenliyini və ərazi bütövlüyünü qorumaq əzminə çevrildi.

Uca Allahdan döyüş əməliyyatlarının ən qısa müddətdə bitməsini, danışıqlar prosesinin bərpa edilməsini və Qarabağın Azərbaycanın ayrılmaz hissəsi olduğu dərk edilərək problemin sülh yolu ilə həll olunmasını diləyirik.

Hər hansı müharibə, xüsusilə mülki əhaliyə qarşı bəşəriyyətin əsrlər boyu yaşadığı acı təcrübə əsasında aparılan müharibə qaydalara məhəl qoyulmadığı zaman qəddarlıq və insanlıqdan kənar nəticələrə gətirib çıxarır.

Müharibə cinayətlərinin bilərəkdən və soyuqqanlılıqla törədilməsi, Ermənistan ordusunun cəbhə xəttindən çox uzaqda yerləşən sülhsevər Azərbaycan şəhərlərini qəsdən bombalaması faciəvidir və dərindən pislənilməlidir. Uşaqlar da daxil olmaqla mülki şəxslərin qurban olması çox təəssüf doğurur.

Cənab Prezident, Sizə və bu hücumlar nəticəsində həlak olanların yaxınlarına dərin hüznlə başsağlığı veririk. Yerləri cənnət olsun. Bütün yaralıların tezliklə sağalmalarını arzu edirik.

Əminik ki, bu cür çirkin hərəkətlər Azərbaycan Ordusunun döyüş ruhunu qıra bilməyəcək, Azərbaycan xalqını qorxutmayacaq, müharibənin gedişini öz xeyrinə dəyişə bilməyəcək, əgər bu qeyri-insani hərəkətlərin məqsədi belə idisə.

Cənab Prezident, Siz dahi atanız və bütün Azərbaycan xalqının atası - Heydər Əliyevin işlərinin layiqli davamçısısınız.

İndi Azərbaycan xalqının qarşınıza qoyduğu tarixi vəzifənin - ölkənin ərazi bütövlüyünün bərpası üçün həlledici andır. Əminik ki, müdrik və uzaqgörən lider olaraq, bu missiyanı qardaş Azərbaycan xalqı naminə, bölgədə və dünyada sülhün və sabitliyin qorunması naminə, beynəlxalq hüquq və sivil vasitələr çərçivəsində danışıqlar yolu ilə layiqincə yerinə yetirməkdə uğur qazanacaqsınız. Ulu əcdadlarımız Manas Ata və Dədə Qorqudun ruhu bu nəcib işdə sizə kömək olsun".

0