Qasırğanın yaratdığı tələbat: ABŞ Rusiyadan neft idxalını artırdı

19
(Yenilənib 18:43 14.09.2021)
,
Amerika mətbuatı yazır ki, "İda" qasırğasından qazanclı çıxan Rusiya neft ixracatçıları olacaqlar.

BAKI, 14 sentyabr — Sputnik. Amerikanın neft emal edən zavodları "İda" qasırğasının vurduğu ziyandan sonra öz işini dayandırıb. Ölkədə kəskin yanacaq çatışmazlığı yaşanır. ABŞ Energetika Nazirliyi (EIA) istehsalçıları dəstəkləmək məqsədilə enerji ehtiyatları ilə bağlı məlumatları elan etdi, ancaq mövcud ehtiyatlar tükənməz deyil. Meksika sahillərindəki müəssisələrdə xammal kimi xüsusi neft məhsullarından istifadə olunur ki, onları da Rusiyadan başqa heç yerdən almaq mümkün deyil. ABŞ artıq idxalı rekord həcmdə artırıb və daha çox neft almaq niyyətindədir.

İştahları artıb

"Bloomberg" yazır ki, Amerika neft emalçıları motor yanacağına tələbatı ödəmək üçün bütün dünyada yararlı xammal axtarışındadırlar.

EIA-nın məlumatlarına görə, may ayında Rusiyadan xam neft və neft məhsullarının idxalı birdən-birə 23 faiz, gündəlik 844 min barel artıb. Bu göstəricini Meksikadan tədarük olunan neft məhsulları ilə müqayisə etmək olar: bu ölkədən idxalın həcmi cəmi üç faiz artıb.

Hələ ötən il Rusiyadan idxal son doqquz illik maksimuma çatmışdı. Rusiya bazarda balans yaratmaq üçün ixracı qəfildən azaldan Səudiyyə Ərəbistanını sıxışdıraraq ABŞ-a neft və neft məhsulları tədarük edən ölkələr arasında ikinci yerə çıxdı. Məsələ burasındadır ki, Amerika Neft Emalı Zavodları (NEZ) Venesueladan gələn xammaldan məhrum olub. Bu isə Donald Trampın "xidməti"dir. O, hələ 2019-cu ildə "Petroleos de Venezuela S.A."-ya sanksiya tətbiq etmişdi. Meksika körfəzi və Şərq sahillərindəki zavodlar, o cümlədən, "Citgo Petroleum", "Valero Energy", "Chevron" kimi ağır dərəcəli neftin emalı üçün nəzərdə tutulmuş müəssisələr daha ağır vəziyyətdədir.

Bu zavodlar Rusiyadan əsasən benzin istehsalı üçün lazım olan mazut alır.

"Venesuela xammalından məhrum olan və ənənəvi OPEC təchizatçılarının qiymət artımı ilə üzləşən ABŞ Rusiya mazutunun əsas istehlakçısına çevrilib", – deyə Oksford Enerji Araşdırmaları İnstitutunun elmi əməkdaşı Adi İmsiroviç bildirir.

"Rusiya – prioritet tərəfdaşdır, çünki "Mazut 100" kimi çoxlu yarı rafinə olunmuş yağlar istehsal edir. Bu da Venesuaela və yaxın Şərqdən gələn qatı neftə alışmış Amerika NEZ-ləri üçün idealdır. Ancaq ABŞ zavodları sanksiyalar ucbatından Venesueladan gələn xammaldan məhrum olub. Yaxın Şərq ölkələri isə OPEC razılaşması çərçivəsində ixracatı məhdudlaşdırıblar", – deyə "Bloomberg" yazır.

Avqust ayının sonlarında Meksika körfəzi sahillərini vuran "İda" qasırğası vəziyyəti xeyli kəskinləşdirib. Hərçənd, ABŞ Energetika Nazirliyi artıq sentyabr ayında hasilatın bərpa olunacağına (sutkalıq 1,2 milyon barelə kimi) ümid edir. Bununla belə, infrastruktur güclü ziyana məruz qalıb, 20,6 milyon barel neft isə Amerika bazarından yoxa çıxıb.

Anbarları açdılar

Luizianada elektrik enerjisinin bərpası və emal zavodunun yenidən işə salınması ilə daha çox neftə ehtiyac yaranacaq. Bunu artıq "Exxon Mobi"-dən bəyan ediblər. Şirkət Luizianadakı zavodlarını bağlamaq məcburiyyətində qalıb. Energetika Nazirliyi neft təminatını strateji ehtiyatlar hesabına həyata keçirir. İki-üç ay ərzində "Exxon" ehtiyatları artırmalı - ən yüksək keyfiyyətli xammala təmin etməlidir. Ancaq ehtiyatlar tükənməz deyil. Deməli, yenidən idxalı artırmaq lazım gələcək.

Amerika mətbuatının da qeyd etdiyi kimi, "İda" qasırğasından qazanclı çıxan Rusiya ixracatçıları olacaqlar.

"Sentyabr-oktyabr aylarında tədarük artacaq, çünki ABŞ-ın Meksika körfəzindəki yataqdan neft hasilatı hələ də bərpa olunmayıb", - deyə "Bloomberg" vurğulayır.

Agentliyin bazar iştirakçılarına istinadla təsdiqlədiyi kimi bir neçə gün ərzində amerikalılar artıq Rusiya xammalının üçdə-birini satın alıblar.

Tələbin artması qiymətləri qaldıracaq. Sentyabrın 8-də "Urals"-ın kotirovkaları yeddi aylıq maksimuma çataraq "Brent"-i 1,05 dollar geridə qoydu. Halbuki ABŞ-ı "İda" qasırğası vurmazdan əvvəl "Urals" "Brent"-dən 1,95 dollar ucuz satılırdı.

"Şimal axını-2" qaz kəmərinin işə salınması ərəfəsində Vaşinqtonla Moskva arasında gərginlik artır. Bununla belə, bazar öz qaydalarını diktə edir. Amerika neft istehsalçılarının isə Ağ Evin diplomatik və geosiyasi hədəfləri ilə heç bir əlaqəsi yoxdur.

Həmçinin oxuyun:

Azərbaycan nefti 74 dollara yaxınlaşır

Qasırğanın yaratdığı tələbat: ABŞ Rusiyadan neft idxalını artırdı

19
Teqlər:
qasırğa, Neft
Polis əmkdaşı, arxiv şəkli

Gorus-Qafan yolundakı nəzarət-buraxılış məntəqəsi qaçaqmalçılığın qarşısını alacaq

20
(Yenilənib 18:35 15.09.2021)
Nazirlər Kabineti dövlət sərhədindən buraxılış məntəqələrinin sayı və yerləşdiyi ərazilərin siyahısını təsdiqləyib. Milli Məclisin deputatı bunun iqtisadiyyata necə təsir göstərəcəyindən danışıb.

BAKI, 15 sentyabr — Sputnik. Gorus-Qafan avtomobil yolunda nəzarət-buraxılış məntəqəsinin (NBM) qurulması qonşu ölkələrdən gələn qaçaqmalçılıq yüklərinin dövriyyəsinin qarşısını alacaq. Bunu Sputnik Azərbaycan-a Milli Məclisin deputatı Arzu Nağıyev bildirib.

"44 günlük müharibədən və Azərbaycanın qələbəsindən sonra 21 kilometrlik Gorus-Qafan avtomobil yolunun keçdiyi ərazi Azərbaycan ərazisidir. Tez-tez qonşu ölkələrdən oraya qaçaqmalçılıq yüklərinin daşınması müşahidə olunurdu. Bu səbəbdən də orada NBM quruldu ki, belə halların qarşısı alınsın", – deyə Nağıyev bildirib.

Vətən sərhəddən başlayır

Deputatın sözlərinə görə, NBM Azərbaycandakı iqtisadi vəziyyətə müsbət təsir göstərəcək, belə ki, ölkə daxilində yüklərin daşınmasını da tənzimləyəcək.

Bundan başqa, NBM-in qurulması ölkənin təhlükəsizliyinə tam nəzarət baxımından da vacibdir.

"Necə deyərlər, Vətən sərhəddən başlayır. Təbii ki, sərhəddə Nəzarət Buraxılış Məntəqəsi qurulmalıdır. Orada sərhədçilər və gömrük işçiləri dayanacaqlar. Bəzi dövlətlərdə sərhədçilərin və gömrük işçilərinin tamam başqa funksiyaları var. Azərbaycanda isə onlar təhlükəsizliklə bağlı təhdidlərin – milli təhlükəsizliyə zərbə, qaçaqmalçılıq, terror aktlarının qarşısını almaq funksiyası daşıyırlar. Odur ki, gömrük və nəzarət buraxılış məntəqələri iki dövlət arasında qurulmalı olan ən əsas obyektlərdir", – deyə Nağıyev qeyd edib.

"Bütün ölkələr bizim suveren hüquqlarımıza və qanunlarımıza hörmət etməlidir, çünki biz müstəqil dövlətik", – deyə deputat vurğulayıb.

Möhtərəm qonaqlar üçün "yaşıl rejim"

Millət vəkilinin sözlərinə görə, NBM, həmçinin beynəlxalq tədbirlərdə iştirak etmək üçün ölkəmizə gələn qonaqların sərhədi daha tez keçməsinə imkan verəcək.

"Azərbaycanda beynəlxalq səviyyəli tədbirlər keçiriləndə gömrük və sərhəd keçid məntəqələrində hökumət səviyyəsində yaşıl rejim yaradılacaq. Yəni ölkəyə gələn hər bir turist və ya idmançı, azarkeş, fanat sərhədi maneəsiz, hətta vizasız keçə biləcək. Başqa sözlə, hər dəfə yanaşma fərqli olacaq", – deyə Sputnik Azərbaycan-ın həmsöhbəti bildirib.

Dövlət sərhədində neçə NBM olacaq?

Xatırladaq ki, sentyabrın 10-da Azərbaycan Nazirlər Kabineti "Azərbaycan Respublikasının dövlət sərhədindən buraxılış məntəqələrinin sayı və yerləşdiyi ərazilərin siyahısı"nın və "Azərbaycan Respublikasının dövlət sərhədindən buraxılış məntəqələrində işin təşkili və əlaqələndirilməsi Qaydaları"nın təsdiq edilməsi haqqında" Qərar qəbul edib.

Hazırda Azərbaycanda dörd beynəlxalq hava limanı da daxil olmaqla, 18 sərhəd-keçid məntəqəsi fəaliyyət göstərir. Naxçıvan Muxtar Respublikası ərazisində bir hava limanı da daxil olmaqla 6 NBM nöqtəsi təsdiqlənib.

Bundan başqa, Azərbaycan Respublikası ərazisindəki dəniz limanlarında on sərhəd keçid məntəqəsi yaradılıb.

20

11 sentyabr terroru haqqında iddialar xüsusi xidmət orqanları buna necə göz yumub?

978
(Yenilənib 12:45 11.09.2021)
Digər şərtlərdə, azadlıqsevər Amerika cəmiyyəti bu cür şərtlərə çətinliklə razılıq verərdi, amma ölkəni sarsıdan terror aktlarından sonra qanun müqavimətsiz şəkildə qəbul edildi.

BAKI, 11 sentyabr- Sputnik. 2001-ci ilin 11 sentyabr hadisələri ABŞ tarixində ən böyük terror hücumu kimi qeydə alınıb. Üç minə yaxın insan Dünya Ticarət Mərkəzinə edilən qəddar hücumun qurbanı olub. Terror hücumlarından sonra rəsmi versiyanı şübhə altına alan onlarla versiya ortaya çıxıb.

Sputnik Azərbaycan xarici KİV-ə istinadən bildirir ki, hökumət dairələrinin terror hücumundan sonrakı rəsmi versiyası və izahları hər kəsi qane etməyib.

Hücumlardan bir neçə saat sonra, terror hücumunun ilk sui-qəsd nəzəriyyələri ortaya çıxmağa başladı. Zaman keçdikcə, onların sayı artdı. Hətta hakimiyyətin gizlətdiyi həqiqəti aydınlaşdırmağı hədəfləyən "11 Sentyabr Haqqında Həqiqət" adlı kütləvi ictimai hərəkat da yaradıldı.

Alternativ versiyalardan bəziləri olduqca şübhəlidir və hətta absurddur.

Terror aktının baş verməsinə icazə verildi

Bəlkə də ən məşhur sui-qəsd nəzəriyyələrindən biridir. Bu iddianın tərəfdarları hesab edirlər ki, hökumət dairələrinə və xüsusi xidmət orqanlarına hücumun hazırlanması əvvəlcədən bəlli idi, lakin bu və ya digər səbəbdən buna icazə verilib.

Dəhşətli terrordan sonra güc strukturlarına və xüsusi xidmət orqanlarına görünməmiş səlahiyyətlər verildi və Vətənpərvərlik Qanunu qəbul edildi. Bu hərəkət, bəlkə də ölkə tarixində ABŞ vətəndaşlarının şəxsi həyatına ən güclü təcavüz hesab edilir.

Xüsusi xidmət orqanlarına heç bir order olmadan vətəndaşların telefon danışıqlarını dinləmək və casusluq etmək səlahiyyəti verildi. Digər şərtlərdə, azadlıqsevər Amerika cəmiyyəti bu cür şərtlərə çətinliklə razılıq verərdi, amma ölkəni sarsıdan terror aktlarından sonra qanun müqavimətsiz şəkildə qəbul edildi.

2001 -ci ilin martından bəri ABŞ xüsusi xidmət orqanlarına dünyanın digər ölkələrinin kəşfiyyat orqanlarından ABŞ -da böyük bir terror hücumunun hazırlanması ilə bağlı təxminən on mesaj olmuşdu. Məsələn, 2001-ci ilin mart ayında İtaliya Əl-Qaidə*nin təyyarələrdən istifadə edilərək terror aktına hazırlaşmaları barədə xəbərdarlıq etmişdi.

Həmçinin 2001-ci ilin iyul ayında Misir xüsusi xidmət orqanları ABŞ-da mülki təyyarələri idarə etməyə maraq göstərən bir terror qrupu haqqında məlumat əldə edir. Lakin xüsusi xidmət orqanlarının bu məlumatlarına baxmayaraq, terrorçular öz çirkin əməllərini sərbəst şəkildə həyata keçirə bilirlər.

Bu versiyanın tərəfdarlarının digər bir arqumenti şübhəli birja ticarətidir. Sentyabrın 10-da təyyarələri terrorçular tərəfindən qaçırılan Amerika hava yolları və United hava yollarının hissələrində qeyri-adi fəaliyyət qeydə alınıb. Başqa bir arqument, ən azı iki terrorçunun - Xalid əl-Midhar və Nəvaf əl-Xəzminin CIA tərəfindən terrorçu Əl-Qaidənin hüceyrələri ilə sıx əlaqəsi olan insanlar kimi tanınmasına baxmayaraq, ABŞ-a viza alması və ölkəyə sərbəst daxil olmasıdır.

"Baş verməsinə icazə verilən terror hücumu" versiyasının tərəfdarları, xüsusi xidmət orqanlarının hücumun qarşısını almaq cəhdlərindən qəsdən yayındıqlarını düşünürlər.

Başqa bir nəzəriyyəyə görə, əslində, qüllələrə və Pentaqona zərbələr qanadlı raketlər tərəfindən endirilib və zərbə ölkənin yüksək rəhbərliyindən kiminsə təşəbbüsü ilə baş tutub.

Qeyd edək ki, 2001-ci ilin 11 sentyabr hücumundan sonra ABŞ və koalisiya qüvvələri Əfqanıstana qarşı irimiqyaslı hərbi kampaniya başlatdı. Bu kampaniya nəticəsində Əfqanıstanda Taliban* hakimiyyətinə son qoyuldu. Nəhayət, Əfqanıstanda Taliban*ın hakimiyəti ələ keçirməsindən sonra 2021-ci ilin avqustun 31-də ABŞ hərbi qüvvələri bu ölkəni tərk etməli oldular.

 

978
Laborant koronavirus testlərinin nümunələri üzərində işləyir, arxiv şəkli

COVID-19 statistikası: yoluxanlar azaldı, ölənlərin sayı isə artıb