ABŞ-da neft rezervuarı

Şist kollapsı: ABŞ neft hasilatının düşməsi üzrə rekordsmen olacaq

36
(Yenilənib 22:31 18.06.2020)
Neftin qiyməti COVID-19 pandemiyasından əvvəlki səviyyəyə qayıtmasa, ABŞ-ın şist sənayesi çökə bilər.

BAKI, 18 iyun — Sputnik, Natalya Dembinskaya. ABŞ neft hasilatının rekord dərəcədə düşməsinin astanasındadır. Qaz və neft qazma qurğularının sayı minimuma enib, istehsal durmadan azalır. Şirkətlər kütləvi şəkildə müflisləşir və işi dayandırır. İyunda daha bir böyük şist hasilatçısı – "Extraction Oil & Gas" şirkəti neft qiymətlərinin çökməsinin qurbanı olub. Proqnozlara görə, yalnız bu il yüzlərlə şirkət müflisləşəcək. Analitiklər neftin qiymətinin böhrandan əvvəlki səviyyəyə qayıtmayacağı təqdirdə şist sənayesinin iflasını gözləyirlər.

Hasilatın düşməsi

2019-cu ildə amerikalılar neft hasilatı üzrə lider olaraq Rusiya və Səudiyyə Ərəbistanını qabaqlayıblar – şist nefti kömək edib. 70 il ərzində ilk dəfə olaraq ABŞ qara qızılın xalis ixracatçısına çevrilib.

"Neft sənayesi sürprizlər təqdim etməyə qadirdir – şist inqilabı neftin qiymətlərini, istehsalını və ticarət axınlarını təpədən-dırnağadək dəyişib", - sabiq Prezident Corc Buşun energetika üzrə müşaviri və "Rapidan Energy" konsaltinq şirkətinin rəhbəri Bob Maknelli bildirib.

Problemlərin 2021-ci ildə yaranacağı güman edilirdi, lakin koronavirus pandemiyası ortaya çıxdı. Enerji daşıyıcılarına tələbat azaldı, neft kotirovkaları düşdü. Zərər ilk növbədə borc içində olan və kəskin investisiya çatışmazlığından əziyyət çəkən şist hasilatçılarına dəydi. Məhz onlar Rusiya ilə Səudiyyə Ərəbistanı arasında qiymət müharibəsinin əsas qurbanı oldu.

Vaşinqtonda isə hesab edirlər ki, məhz Moskva bazarı çökdürüb – amerikalı istehsalçıları sıxışdırıb çıxarmaq üçün.

ABŞ-da istehsal bir neçə aydır ki azalır və sutkada 13,1 milyon bareldən 11,1 milyon barelə düşüb. ABŞ-ın Enerji İnformasiya Administrasiyasının (EIA) iyun hesabatı daha da azalmanın olacağını proqnozlaşdırır.

EIA-nın hesabatında deyilir ki, ilin sonuna qədər dünya üzrə neft tədarükünün azaldılmasına məhz ABŞ ən böyük töhfəni verəcək.

Müflisləşmə dalğası

"Haynes & Boone" şirkətinin məlumatına görə, yanvar ayından etibarən ümumi borcu 25,2 milyard dollar olan 36 neft-qaz şirkəti müflisləşmə prosedurunu başlayıb. Onların arasında ən böyük şist şirkətlərindən biri "Whiting Petroleum", həmçinin "California Resources" və şist sənayesinin pioneri "Chesapeake Enеrgy" var.

"Bloomberg" qeyd edir: "Pik dövrlərdə "Chesapeake Enеrgy" şirkəti Amerika qazını "Exxon"dan başqa hər kəsdən çox nəql edirdi, onun bazar dəyəri isə 38 milyard dollara çatırdı. "Chesapeake Enеrgy"nin yaratdığı şist hasilatı modeli indi dağılır".

İyunda başqa bir böyük şist istehsalçısı - "Extraction Oil & Gas" borc faizlərini vaxtında ödəyə bilməyib və iflas proseduruna başlamaq üçün məhkəməyə müraciət edib.

"Bütün mümkün variantları təhlil edərək, biz qərara gəldik ki, 11-ci maddəyə uyğun olaraq əsas kreditorlarımızın dəstəyi ilə könüllü müflisləşməni başlamaq vəziyyətdən ən yaxşı çıxış yoludur", - şirkətin rəhbəri Met Ouens bildirib.

"Financial Times" qeyd edir ki, pul axınının azalması və bankların kredit xətlərini ixtisar etməsi "Extraction Oil & Gas" şirkətinin mövqeyini əhəmiyyətli dərəcədə pisləşdirib. May ayında sərmayəçiləri fəaliyyətin dayandırıla biləcəyi barədə xəbərdarlıq ediblər.

"Rystad Energy" analitiklərinin proqnozuna görə, bu il təxminən 140 Amerika neft-qaz şirkəti müflisləşdiyini elan edəcək. ABŞ-da şist hasilatı gündə beş milyon bareldən aşağı düşə bilər.

"ShaleProfile Analytics" proqnozlaşdırır ki, nəticədə ABŞ şist sənayesinin üçdə birini itirəcək. Onlar pandemiyanın yaratdığı aşağı tələbat şəraitində əvvəlki istehsal həcminə qayıda bilməyəcəklər.

"Yəqin ki, illər keçəcək və onlar yenidən eyni səviyyəyə qayıdacaqlar – amma əgər bu, nə vaxtsa baş versə", – "The Wall Street Journal" qəzeti bildirir.

Dallas Federal Ehtiyat Bankının (FRB) araşdırmasına görə, rentabellik üçün neftin bir barelinin orta hesabla qiyməti 49 dollar olmalıdır. FRB-nin proqnozlarına görə, 40 dollar qiyməti ilə il ərzində istehsalçıların yalnız 15 faizi biznesdə qalacaq.

Şistçiləri xilas edə biləcək bahalaşma isə ümumiyyətlə gözlənilmir. ABŞ-ın Enerji İnformasiya Administrasiyasının (EIA) proqnozlarına görə, "Brent" neftinin orta qiyməti 2020-ci ildə 34,13 dollar və 2021-ci ildə isə 45,62 dollar təşkil edəcək. "WTI" isə bu il 30,10 dollara və gələn il 43,31 dollara satılacaq.

Avstraliyanın "İqtisadiyyat və Sülh İnstitutu" analitik mərkəzi isə xəbərdarlıq edib ki, neftin qiyməti COVID-19 pandemiyasından əvvəlki səviyyəyə qayıtmasa, ABŞ-ın şist sənayesi çökə bilər.

36
Mövzu:
Neft qiymətləri ətrafındakı ajiotaj (68)
Əlaqədar
Amerika şirkətləri neft hasilatının azaldılmasına qarşı çıxır. Səbəb nədir?
"Barelə görə min dollar": ABŞ-ın planı neft bazarını şoka salır
Neft bəlkə qalxdı – Çində uçuşlar 60 faiz bərpa olunur
ABŞ öz neftindən məhrum ola bilər
Yeni təhlükə: neft müharibəsindən sonra qaz müharibəsi gələ bilər
Manat, arxiv şəkli

Siyasi partiyalar dövlət vəsaitini hara sərf edir? partiya rəsmiləri açıqlayır

15
(Yenilənib 00:33 22.01.2021)
“Siyasi Partiyalar haqqında” qanuna uyğun olaraq dövlət büdcəsindən vəsaitin ayrılması yolu ilə siyasi partiyalara maliyyə yardımı göstərilir.

Elvin Səlimov, Sputnik Azərbaycan

BAKI, 22 yanvar — Sputnik. Yeni Azərbaycan Partiyası (YAP) 2020-ci ilə dair gəlirləri və xərclərini açıqlayıb. Ötən il YAP-ın gəlirləri 12 288 708 manat olub. Qeyd edək ki, “Siyasi Partiyalar haqqında” qanuna uyğun olaraq dövlət büdcəsindən vəsaitin ayrılması yolu ilə siyasi partiyalara maliyyə yardımı göstərilir.

Bəs dövlət büdcəsindən maliyyələşən partiyalar hesabatlılığa nə qədər önəm verir və vəsaitlər nəyə xərclənir? Sputnik Azərbaycan mövzu ilə bağlı bir neçə partiya rəsmisinin fikirlərini öyrənib.

Yeni Azərbaycan Partiyası İcra Katibliyinin Siyasi təhlil və proqnozlaşdırma şöbəsinin müdiri, millət vəkili Aydın Mirzəzadə deyib ki, təmsil olunduğu partiya “Siyasi Partiyalar haqqında” qanunun tələblərinə uyğun olaraq hər ilin yekununda maliyyə hesabatını açıqlayır.

O bildirib ki, YAP-ın fəaliyyəti tamamilə şəffafdır:

“Yığılan üzvlük haqları və qəbul edilən vəsaitlər partiyanın saxlanmasına, müxtəlif tədbirlərin keçirilməsinə, eyni zamanda vaxtaşırı təşkil edilən humanitar fəaliyyətlərə sərf olunur. Partiyamızın rəhbəri ölkə başçısıdır və onun fəaliyyətindəki şəffaflıq rəhbərlik etdiyi partiyanın fəaliyyətində də özünü göstərir. YAP ölkəmiz üçün aktual olan bütün məsələlərlə bağlı prinsipial mövqeyini ortaya qoyur. Dövlət quruculuğu, seçkilər və cəmiyyətin maarifləndirilməsində öz üzərinə düşən vəzifələri yerinə yetirir”.

Hazırkı parlamentdə YAP-dan sonra ən çox millət vəkili ilə təmsil olunan Vətəndaş Həmrəyliyi Partiyasının sədri, millət vəkili Sabir Rüstəmxanlı isə deyib ki, rəhbərlik etdiyi partiya əsasən dövlət büdcəsi hesabına maliyyələşir və əlavə gəlir mənbəyi yoxdur. O bildirib ki, ayrılan vəsait partiyanın icra aparatının saxlanmasına sərf edilir. Sədr qeyd edib ki, partiya yarananda üzvlük haqqı toplamaq ənənəsi olmayıb və indi də yoxdur: “Partiyamızın böyük gəlirləri yoxdur. Bununla belə büdcədən ayrılan vəsaitin hesabına müəyyən humanitar aksiyalarda iştirak edirik. Ehtiyac olsa, partiyamız gəlirlər və xərclərlə bağlı hesabatı açıqlaya bilər”.

Böyük Quruluş Partiyasının sədri, millət vəkili Fazil Mustafa bildirib ki, sədrlik etdiyi partiyanın hesabatı yaxın müddətdə hazırlanıb, təqdim ediləcək: “Partiyaların hesabatlı olmasına müsbət yanaşırıq. Bizim partiyamız ilkin hesabat təqdim edən partiyalardandır və bununla bağlı hər hansı problem yoxdur”. Vəsaitin yetərliliyi haqqında sualımıza cavabında partiya sədri bildirib ki, dövlət tərəfindən ayrılan vəsait yetərincədir və onu da partiyanın inkişafı üçün sərf edirlər.

“Eyni zamanda partiyamızda üzvlük haqları toplanır ki, bu da partiyamız üçün kifayət edir”, – deyə partiya sədri qeyd edib.

15
Pult

MTRŞ-nın yeni cəzası effekt verir - Telekanallar artıq qanunları poza bilməyəcəklər

44
(Yenilənib 18:23 21.01.2021)
Qulu Məhərrəmli: "Mən televiziyaların çox cəzalandırılmasının tərəfində deyiləm. Amma televiziyalar da xəbərdarlıqlara, tövsiyələrə əməl etməlidir ki, yayım keyfiyyəti yüksəlsin".

Zülfiyyə Quluyeva, Sputnik Azərbaycan

BAKI, 21 yanvar — Sputnik. Bu günlərdə Milli Televiziya və Radio Şurası (MTRŞ) ümumrespublika teleradio yayımçıları ilə bağlı apardığı monitorinqin nəticələrini açıqlayıb. MTRŞ-nın yaydığı hesabata görə, ötən il ərzində ümumrespublika televiziya və radio kanalları tərəfindən teleradio yayımı haqqında qanunvericiliyin bir sıra tələblərinin pozulması hallarına yol verilib.

Hesabatda bildirilir ki, yayımçılar "Televiziya və radio yayımı haqqında", "Reklam haqqında", "Tütün məmulatlarının istifadəsinin məhdudlaşdırılması haqqında", eləcə də "Uşaqların zərərli informasiyadan qorunması haqqında" qəbul edilmiş qanunların bir sıra müddəlarını pozublar.

Qeyd edək ki, MTRŞ hər il öz hesabatında telekanalların yol verdiyi qanun pozuntularını açıqlayır. Buna baxmayaraq, bu hallar telekanallar tərəfindən təkrarlanır.

Sputnik Azərbaycan telekanalların qanunlara etinasızlığının səbəbini və bunun qarşısını almağın yollarını araşdırıb.

MTRŞ-dan Sputnik Azərbaycan-a bildiriblər ki, qurum öz üzərinə düşən vəzifəni icra edərək monitorinqləri davam etdirir:

"Qanunvericiliyin tələblərini pozan telekanallara müxtəlif məbləğdə cərimələr edilir. "Azərbaycan Televiziya və Radio Verilişləri" QSC-yə 5000 manat cərimə cəzası tətbiq edilib. Ötən ildən başlayaraq telekanallara efirin bir neçə saatlıq dayandırılması sanksiyası tətbiq edilir. Efirin bir neçə saatlıq dayandırılması cəza metodu olaraq effekt verir. Ümumilikdə, aparılmış monitorinqlər göstərib ki, Şura tərəfindən həyata keçirilmiş müvafiq tədbirlər nəticəsində 2020-ci ilin ikinci yarısında televiziya və radio yayımı haqqında qanunvericiliyin tələblərinə yayımçılar tərəfindən riayət olunması istiqamətində müsbət dinamika müşahidə edilib".

Azad Azərbaycan Telekanalının (ATV) icraçı direktoru İsmayıl Həsənov Sputnik Azərbaycan-a açıqlamasında bildirib ki, telekanallar qanunun tələblərini bilərəkdən pozmurlar. Onun sözlərinə görə, bu sırf texniki məsələlərdir:

"Telekanallarda qanunvericiliyin pozulması təkcə reklamlarla bağlı deyil. Bəzən filmlərdə gözdən qaçan kadrlar efirə gedir. Reklamla bağlı məsələlər isə bilərəkdən edilmir. Bu, işin texnologiyası ilə bağlıdır. Bəzən aparıcılar sponsordan danışdıqda limiti keçirlər. Heç bir telekanal efirin dayandırılmasını istəmir. Sadəcə olaraq bundan əvvəl telekanallara bu qanun pozuntularına görə güzəştlər edildiyindən sistem buna öyrəşmişdi. İndi qanunun tələbləri sərt şəkildə qarşımıza qoyulduqda bu problem aradan qalxacaq".

Teletənqidçi Qulu Məhərrəmli isə bildirib ki, MTRŞ-nın bu hesabatı telekanalları qanuna əməl etməyə sövq edir. Onun sözlərinə görə, bu, həm də sözügedən qurumun öz işini yenidən qurduğunu göstərir:

"Mən televiziyaların çox cəzalandırılmasının tərəfində deyiləm. Amma televiziyalar da xəbərdarlıqlara, tövsiyələrə əməl etməlidir ki, yayım keyfiyyəti yüksəlsin. Biz qanunlar əsasında işləməyi öyrənməliyik. Bunların hamısı ona xidmət edir ki, ölkədə yayım standartları formalaşsın. MTRŞ-nın yayımı bir neçə saat dayandırmasından televiziyalar ciddi nəticə çıxartmalıdır. Efirin dayandırılması arzuolunan hal deyil. Ona görə də monitorinqlərin nəticələrinə telekanallar ciddi baxmalıdırlar. Telekanalların işini yaxşılaşdırmaq məqsədilə daha sərt addım atılmaması üçün telekanallar elə davranmalıdır ki, bu cür cəzaya məruz qalmasınlar".

Q.Məhərrəmli deyir ki, pandemiya və müharibə şəraitinə, reklamın azalmasına baxmayaraq televiziyalar bu dövrdə auditoriyanı özlərinə qaytara biliblər: "Telekanallar 2021-ci ildə də bu uğuru davam etdirməyə, yeni layihələrlə auditoriyanı əldə saxlamağa çalışmalıdırlar".

44
Teqlər:
MTRŞ, Milli Televiziya və Radio Yayımları Şurası (MTRŞ), MTRŞ
Neft buruğu, arxiv şəkli

Azərbaycan nefti ucuzlaşıb

0
Azərbaycan neftinin qiyməti ötən il aprelin 21-də minimuma enərək 15,81 dollar, 2008-ci ilin iyulunda isə maksimuma yüksələrək 149,66 dollar olub

BAKI, 22 yanvar — Sputnik. Azərbaycan neftinin qiyməti ucuzlaşıb.

Sputnik Azərbaycan xəbər verir ki, "Azeri Light" markalı neftin bir barelinin qiyməti 0,29 dollar ucuzlaşaraq 56,55 dollar təşkil edib.

"Brent" markalı neftin qiyməti 0,69 dollar ucuzlaşaraq 55,41 dollar, "Light" markalı neftin qiyməti isə 0,70 dollar geriləyərək 52,43 dollar olub.

Qeyd edək ki, Azərbaycan neftinin qiyməti ötən il aprelin 21-də minimuma enərək 15,81 dollar, 2008-ci ilin iyulunda isə maksimuma yüksələrək 149,66 dollar olub.

0
Teqlər:
Brent, Azeri Light markalı neft, neft
Mövzu:
Neft qiymətləri ətrafındakı ajiotaj (68)