Maliyyə hesabatı, arxiv şəkli

Nazirlər Kabinetinin qiymət artımı qərarının incəlikləri bəlli oldu

9050
(Yenilənib 16:20 08.08.2018)
"Rüsum birbaşa olaraq, gömrük yığımı isə dolayı və nisbətən aşağı səviyyədə məhsulun maya dəyərinə təsir göstərir"

Xalid Məmmədov, Sputnik Azərbaycan

BAKI, 8 avqust — Sputnik. Xəbər verdiyimiz kimi, Nazirlər Kabineti "Gömrük yığımlarının məbləğləri"ndə dəyişikliklər edib. Dəyişikliklə bağlı qərarı baş nazir Novruz Məmmədov Dövlət Gömrük Komitəsinin, İqtisadiyyat Nazirliyi və Maliyyə Nazirliyi ilə razılaşdırılmış təklifini nəzərə alaraq imzalayıb. Qərara görə gömrük nəzarətinin həyata keçirilməsi ilə bağlı gömrük yığımlarının tərkib hissəsi olan malların gömrük rəsmiləşdirilməsinə və müşayiətinə görə gömrük yığımlarında bəzi dəyişikliklər edilib. Nazirlər Kabinetinin 6 avqust 2018-ci il tarixli qərarı 30 gündən sonra qüvvəyə minəcək.

İqtisadçı-ekspert Rəşad Həsənov
İqtisadçı-ekspert Rəşad Həsənov

İqtisadçı-ekspert Rəşad Həsənov bu dəyişikliyi Sputnik Azərbaycan-a şərh edib. Ekspert burada söhbətin gömrük rüsumlarından deyil, gömrük yığımlarından getdiyini deyib: "Rüsumlar hər hansı bir məhsul növünə tətbiq edilən vergi növü hesab olunur. Burada əsas məsələ daxili bazarda tənzimləmənin həyata keçirilməsi, həmçinin büdcə daxilolmalarının təmin edilməsidir. Rüsum siyasəti, əsasən məhz ölkə daxili istehsal mühitinin qorunması, daxili bazarın xarici konyunkturadan asılılığının azaldılması, həmçinin, yerli istehsal üçün fəaliyyət mühitinin optimallaşdırılması məqsədilə həyata keçirilir. Rüsumlar bütün növ məhsul növlərinə tətbiq olunan konkret faiz dərəcəsi ilə müəyyənləşdirilmiş bir ödəmə növüdür".

Onun sözlərinə görə, məhsulların keçid prosesini əhatə edən bütün növ fəaliyyətlər isə gömrük yığımlarının predmeti hesab olunur və gömrük orqanları göstərdiyi xidmətin əvəzində ticarət subyektindən haqq alır: "Bu haqlar gömrük yığımları sırasına daxildir. Gömrük yığımlarının artırılması rüsumların artırılması qədər birbaşa olaraq məhsulun maya dəyərinə təsir göstərmir. Amma son nəticədə idxal xərclərini artırmaqla məhsulun maya dəyərində cüzi də olsa əlavə xərc yükü formalaşdırır".

"Rüsum birbaşa olaraq, gömrük yığımı isə dolayı və nisbətən aşağı səviyyədə məhsulun maya dəyərinə təsir göstərir. Adətən sahibkar tərəfindən bu xərc yükü də məhsulun maya dəyərinə daxil edilir və bu da son nəticədə qiymətlərlə bağlı cüzi də olsa inflyasiyaya gətirib çıxardır. Burada gömrük orqanları çoxlu xidmətlər təklif edir. Gömrük keçid məntəqəsindən keçən məhsulun yoxlanması, bəyannamələrin qəbul edilməsi, ekspertiza və s. bütün bu xidmətlərin hər biri üçün gömrük yığımları həyata keçirilir. Gömrük yığımları yerində ödənilir" — deyə R.Həsənov vurğulayıb.

Qeyd edək ki, dünən Dövlət Gömrük Komitəsi dəyişikliklərlə bağlı qərara aydınlıq gətirib. Gömrük Məcəlləsinin 231-ci maddəsinə əsasən, Nazirlər Kabinetinin "Gömrük yığımlarının məbləğləri"nin təsdiq edilməsi barədə 26 aprel 2016-cı il tarixli 168 nömrəli qərarı ilə gömrük orqanları tərəfindən həyata keçirilən xidmətlərə və hüquqi hərəkətlərə görə alınan gömrük yığımları müəyyən edilir: "Gömrük yığımlarının tətbiqi daxili bazarın müdafiəsi və fiskal məqsədlər üçün nəzərdə tutulmur, onların məbləği gömrük orqanları tərəfindən göstərilən xidmətin təxmini dəyərini əks etdirir. Gömrük yığımlarına gömrük nəzarətinin həyata keçirilməsi ilə bağlı gömrük yığımları, gömrük müşayiətinə görə gömrük yığımları, malların saxlancına görə gömrük yığımları və s. görə yığımlar daxildir".

Komitə bu qərarın ölkədə qiymət artımına səbəb olacağı barədə səsləndirilən fikirləri əsassız adlandırıb: "Qərar layihəsi hazırlanarkən idxal-ixrac əməliyyatları aparan kiçik və orta sahibkarlıq subyektlərinin fəaliyyəti nəzərə alınıb. Belə ki, 2017-ci il üzrə aparılan təhlillərə əsasən bir gömrük bəyannaməsi əsasında rəsmiləşdirilən mal partiyalarının 45 faizinin gömrük dəyəri 50 min manatadək olub. Bu da malların gömrük rəsmiləşdirilməsinə görə gömrük yığımlarının yeni məbləğləri ilə müqayisədə min manatadək olan hissədə 5 manat, 10 min manatadək olan hissədə 10 manat və 50 min manatadək olan hissədə 20 manat əlavə deməkdir".

"Eyni zamanda, 50 min manatdan 100 min manatadək gömrük dəyəri olan malların gömrük rəsmiləşdirilməsinə görə alınan yığımların yeni məbləğləri 100 manat, 100 min manatdan 500 min manatadək olan hissədə isə 25 manat artıb. 2017-ci ilin göstəricilərində bir gömrük bəyannaməsi əsasında rəsmiləşdirilən mal partiyalarının 90 faizdən çoxu gömrük dəyəri 500 min manatadək olub. Belə olan halda bu dəyişikliklər daxili bazarda heç bir qiymət artımı ilə nəticələnə bilməz" — deyə Komitədən bildirilib.

9050
Teqlər:
maya dəyəri, "Gömrük yığımlarının məbləğləri", yığım, Rəşad Həsənov, dəyişiklik, rüsum, ekspert, iqtisadçı, Nazirlər Kabineti, məhsul, qiymət
Əlaqədar
Dövlət Gömrük Komitəsi səs-küy yaratmış qərara aydınlıq gətirdi
Gömrük yığımları nə qədər artırıldı - Mövcud və artan qiymətlər
Novruz Məmmədovdan daha bir qərar: Gömrük yığımlarının məbləğləri dəyişdirildi
Gömrük Komitəsi "Sınıq Körpü” ilə bağlı məlumatlara aydınlıq gətirib
Çingiz İsmayılov

Professor: “İnsan faəliyyəti qlobal istiləşmənin qarşısını ala bilməz”

64
(Yenilənib 10:13 08.07.2020)
Bakı Dövlət Universiteti rektorunun beynəlxalq əlaqələr üzrə müşaviri, professor Çingiz İsmayılov deyir ki, qlobal istiləşmənin intensivləşməsində insan fəaliyyəti danılmazdır
Çingiz İsmayılov: “Atmosferin çirklənməsində insanın rolu nəzarətə alınmalıdır”

“Qlobal istiləşmənin qarşısını almaq mümkünsüzdür”. Bunu Sputnik Azərbaycan-a açıqlamasında Bakı Dövlət Universiteti rektorunun beynəlxalq əlaqələr üzrə müşaviri, professor Çingiz İsmayılov deyib.

Professor bildirib ki, tarix boyu minilliklər ərzində Yer planetində iqlim dəyişiklikləri baş verib: “Yerdə buzlaşmanın baş verməsi və hətta orta illik temperaturun müsbət 68 dərəcəyə çatması tarixi həqiqətlərdir. İnsan qlobal istiləşmənin qarşısını almaq üçün nəsə edə bilməz. Bu prosesin intensivləşməsində insan fəaliyyəti danılmazdır. Ona görə də atmosferin çirklənməsində insanın rolu nəzarətə alınmalıdır”.

Qeyd edək ki, Avstraliyanın Yeni Cənubi Uels Universitetinin alimləri Yer kürəsinin bütün bölgələrində istilik dalğalarının tezliyi və gücünün artdığını müəyyən ediblər.

Çingiz İsmayılovun geniş şərhinə audiofaylda qulaq asa bilərsiniz

64
Rus ordusu, arxiv şəkli

Tüstüsüz alovsuz: Rusiya elektromaqnit şüa topunu yaradır

29
(Yenilənib 20:37 07.07.2020)
Rusiyanın elektromaqnit şüa topu düşmənin texnikasını barıt və mərmi ilə yox, yüksək tezlikli radiasiya enerjisi ilə sıradan çıxarır.

BAKI, 7 iyul — Sputnik, Aleksandr Xrolenko, hərbi şərhçi. Rusiya potensial düşmənin yüksək texnologiyalı döyüş sistemlərinin və robotlarının məhv edilməsi üçün süni intellektə malik pilotsuz zərbə təyyarələrini və zirehli texnikanı uğurla sınaqdan keçirir.

Rusiya Federasiyasının müdafiə-sənaye kompleksindəki qaynaqlar məlumat verirlər ki, Rusiyanın yaratdığı elektromaqnit şüa topunun hədəfi vurma məsafəsi 10 kilometrə çatıb. Bu o deməkdir ki, bu elektromaqnit şüa topu nəzarət və nişanlama aparatlarının komponentlərini elektromaqnit impulsu ilə yandıraraq düşmənin yüksək texnologiyalı hava və yerüstü silahlarını dərhal metal yığınına çevirə bilər. Səssiz atəş bir millisaniyə davam edir – tüstüsüz və alovsuz. Standart radiolokasiya və ya peyk kəşfiyyatı vasitələrilə elektromaqnit şüa topunun mövqeyini aşkar etmək mümkün deyil.

Patriot zenit-raket kompleksi, arxiv şəkli
© Andrew Caballero-Reynolds/Pool via AP

Əvvəllər bu topun fəaliyyət diapazonu üç kilometrə çatırdı. Silahın poliqonda sınaqları 2015-ci ildən davam edir və elektromaqnit şüa topları havada pilotsuz uçan aparatları və yerdə müxtəlif qurğuları uğurla "yandırır". Rusiyanın döyüş elektronikasını öz elektromaqnit şüa topunun təsirindən qorumaq da nəzərdə tutulub. Belə ki, "Roselektronika" holdinqinin mütəxəssisləri müasir zirehli texnikaların, zenit raket komplekslərinin və təyyarələrin elektron cihazlarını rəqibin radioelektron mübarizə vasitələrinin təsirindən qorumağa imkan verən ferrit lifini yaradıblar.

Yeni elektromaqnit şüa topunun silahlanmaya qəbul edilməsi müddəti açıqlanmır, amma Rusiya buna çox yaxınlaşıb və uğur göz qabağındadır. Bu gün bu silahın təcrübə nümunələri düşmənin pilotsuz uçan aparatlarını, helikopterləri və qanadlı raketləri əhəmiyyətli məsafədə vura bilir. Məhz bu yeni elektromaqnit şüa silahı hava hücumundan müdafiə vasitəsi kimi hava təlim hədəfini 10 kilometr məsafədə "yandırıb" və rekord qırıb. Onun təsir məsafəsini 20 kilometrə qədər artırmaq mümkün olsa hədəf kateqoriyasına müasir döyüş təyyarələri də düşəcək.

Güman edirəm ki, Rusiyanın bu sahədəki yeni nailiyyətləri özünü çox gözlətməyəcək. Yeni fiziki prinsiplərə əsaslanan elektromaqnit şüa silahları artıq Rusiya ordusu tərəfindən istismar olunur. Bu yaxınlarda Sputnik "Listva" adlı uzaqdan minalardan təmizləmə qurğusu haqqında da danışıb.

Elektromaqnit şüa topları ön cəbhədə

Elektromaqnit şüalanma texnologiyasına əsaslanan silahlar təsir prinsipinə görə radioelektron mübarizə sistemlərinə çox yaxındır. Barıt və metal əvəzinə Rusiyanın elektromaqnit şüa topu yüksək tezlikli radiasiya enerjisindən istifadə edir. Bu elektromaqnit şüalanması işıq sürəti ilə yayılır. Problem hələ ki, hər atəş üçün böyük enerji sərfiyyatı ilə bağlıdır, lakin texnologiya daim inkişaf edir. Perspektivdə elektromaqnit şüa topları 6-cı nəsil ağır qırıcılarında və ya pilotsuz təyyarələrdə, Quru Qoşunlarının texnikasında və dəniz donanmasının gəmilərində tətbiq oluna bilər. Əgər döyüş meydanında təyyarələr və helikopterlər, pilotsuz uçan aparatlar, qanadlı raketlər, tanklar və düşmənin digər zirehli texnikası görünməyən səbəbdən sıradan çıxırsa, deməli onlar yeni döyüş texnologiyaların hədəfindədir.

Elektromaqnit şüa topu qeyri-ölümcül silah sayılır – o, elektronikanı məhv edir, lakin canlı qüvvəyə rəhm edir. Lakin sərt elektromaqnit şüalanma insan sağlamlığı üçün təhlükəlidir, sinirlərə, immunitet sisteminə, bədənin digər sistemlərinə təsir edə bilər. Elektromaqnit impulsu pilotlu uçuş aparatının elektronikasını və mühərrikini yandırsa pilot katapultdan istifadə edə biləməyəcək.

Relsotron topu

Maqnit sahəsi klassik artilleriyada istifadə olunan barıta alternativ kimi mərmini sürətləndirmək üçün tətbiq edilə bilər. Relsotron topu adlanan bu cür elektromaqnit silahın ideyası Birinci Dünya Müharibəsi zamanı eyni vaxtda Rusiya və Fransada yaranıb. Onun əsasında elektromaqnetizm nəzəriyyəsinin müəllifi, almaniyalı tədqiqatçı Yohan Karl Fridrix Qaussun əsərləri durur. İdeya öz dövrünü geridə qoyurdu və hərbi texnikada praktiki tətbiqini tapmadı. Fransanın relsotron modeli 50 qramlıq mərmini yalnız 200 metr/saniyə sürətinə çatdırırdı və adi artilleriyaya uduzurdu. Rusiyanın "maqnit-fuqal" silahı layihəsi isə elə çertyojlarda qaldı.

Relsotronun intibahı 21 əsrin əvvəllərinə təsadüf edir. Artsimoviçin relsotronu 2011-ci ildə sınaqlardan uğurla keçib. Bu silah çox kiçik mərmilərdən atəş açır, lakin bu noxud boyda mərmilər polad lövhələri əridib plazmaya çevririb. Beş ildən sonra rusiyalı mütəxəssislər mərminin sürətini daha da atrıblar və bu günə qədər böyük yol keçiblər.

Tərəfdaşlar geridə qalır

ABŞ, İsrail, Türkiyə, Fransa və Çin relsotron toplarının layihələri ilə məşğul olurlar. Məsələn, ABŞ Hərbi Dəniz Qüvvələri ötən ilin yayında relsotron topunu sınaqdan keçirib və mərmini təxminən 2041 metr/saniyə sürətinə çatdırıb. Qeyd edək ki, bu sürət barıt artilleriyası mərmisinin maksimal sürətini, yəni 2500 metr/saniyəni keçmir. Gələcəyin müharibələri üçün bu sürət kifayət deyil.

Relsotron topu qida mənbəyindən, kommutasiya aparatlarından və uzunluğu bir metrdən beş metrə qədər olan iki elektrik keçirici relsdən ibarətdir. Atəş relslərə yüksək gərginlik verilməsi sayəsində baş verir. Amerikalılar 475 millimetrlik relsotron topunun ("General Atomics" və "BAE Systems" şirkətləri) testlərini 2000-ci illərin əvvəllərindən aparırlar, lakin müvəffəqiyyət əldə edilməyib. 23 kiloqramlıq mərmi təxminən 2200 metr/saniyə sürəti ilə lülədən çıxır.

ABŞ Hərbi Dəniz Qüvvələrinin relsotron topu acınacaqlı tale ilə üzləşib. Atəş sayının məhdud olmasına və böyük enerji sərfiyyatına görə onu Amerikanın qabaqcıl "Zumwalt" döyüş gəmisinə yerləşdirilmək ideyasından imtina ediblər. Gəmi öz silahlanın qurbanı ola bilməz. Relsotron topunun istifadəsi isə gəminin hava hücumundan müdafiə sistemləri də daxil olmaqla, demək olar ki, bütün elektronikasının söndürülməsini tələb edir. ABŞ Hərbi-Dəniz İnstitutunun mütəxəssisləri son nəticədə "Zumwalt" tipli gəmilərdən yalnız komanda gəmiləri kimi istifadə etməyi təklif ediblər.

Araşdırmalar davam edir. Yüksək texnologiyalı silahlar sahəsində aparıcı ölkələr Rusiyadan geri qalır.

29
Əlaqədar
Rusiya gəmiləri üçün unikal müdafiə: 500 milyon dollar azadlığın yanında heç nədir
Türkiyə ikinci S-400 alayını alacaq. "Patriot" və "Eurosam" sual altındadır
F-35-in yeni problemləri: ABŞ təyyarəsinin dərdi nədir
Rusiya Suriyada hərbi bazalarını genişləndirir. Məqsəd?
"KamAZ" təkəri üstündə yeriyən “müharibə tanrısı”
Polis postu, arxiv şəkli

Azərbaycanın bir rayonuna giriş-çıxış məhdudlaşdırıldı - koronavirusa görə

0
(Yenilənib 12:43 09.07.2020)
Xüsusi icazəsi olmadan rayon ərazisinə daxil olmaq istəyən digər rayon və şəhərlərin sakinləri saxlanılır və sakini olduqları rayon və şəhərlərə yönləndirilirlər

BAKI, 9 iyul — Sputnik. Xaçmazda sərtləşdirilmiş karantin rejimi ilə əlaqədar polis əməkdaşları gücləndirilmiş iş rejimində çalışırlar.

DİN-in Mətbuat Xidmətinin Quba regional qrupundan Sputnik Azərbaycan-a verilən məlumata görə, koronavirus pandemiyasının yayılmasının qarşısının alınması məqsədilə elan edilən xüsusi karantin rejim qaydalarının təmin olunması və Nazirlər Kabineti yanında Operativ Qərargahın tələb və tövsiyələrinə riayət edilməsi istiqamətində Xaçmaz Rayon Polis Şöbəsinin (RPŞ) əməkdaşları tərəfindən genişmiqyaslı tədbirlər davam etdirilir.

Belə ki, həyata keçirilən tədbirlər çərçivəsində rayon ərazisinə giriş-çıxış məhdudlaşdırılıb. Bu ərazilərdə müvəqqəti stasionar postlar qurulub, nəqliyyat vasitələrinin hərəkətinə ciddi nəzarət olunur. Xüsusi icazəsi olmadan rayon ərazisinə daxil olmaq istəyən digər rayon və şəhərlərin sakinləri saxlanılır və sakini olduqları rayon və şəhərlərə yönləndirilirlər.

0
Teqlər:
post, polis, Azərbaycan, Xaçmaz, Koronavirus, COVID-19
Mövzu:
Azərbaycan karantində: nikbinlər, bədbinlər, xeyirxahlar və ixtiraçılar
Əlaqədar
Koronavirusa yoluxanların sayı 12 milyonu keçdi
Səhiyyə Nazirliyi koronavirus xəstələrinin evdə müalicə prosedurunu açıqladı
Yaponiya mədəniyyəti koronavirusun qarşısını necə aldı - Yaponlar kimi niyə ola bilmirik?
Koronavirusdan sağalan insanlar yenidən yoluxa bilərlər
Azərbaycana koronavirusa görə xarici mütəxəssislər gətirildi