Hatay ərazisindən kürd mövqelərinə artilleriya atəşi, 19 yanvar 2018-ci il

Bölgədə nəhəng tələ qurulub, hər kəsin barmağı altında

1856
(Yenilənib 15:09 28.01.2018)
ABŞ və Rusiya danışıqlarda təsir dairələrini bölə biləcəksə, Ankaranın qazancı nədən ibarət olacaq?

BAKI, 23 yanvar — Sputnik. ABŞ-ın 30 min nəfərdən ibarət "Sərhəd Təhlükəsizlik Qüvvəsi" yaratmaq üçün seçdiyi Afrin çox strateji bir ərazidir. Afrin terror təşkilatı olan PYD üçün də önəm kəsb edir. Türkiyənin Şırnak, Mardin, Şanlıurfa, Antep, Kilis və Hatay daxil olmaqla, təqribən 40 kilometrlik ərazisinin kürdlərin nəzarətinə keçə bilmə ehtimalı Ankara üçün böyük problem demək olardı.

Türk əsgərləri Afrinin şimal-şərqindəki Barsaya dağında, 22 yanvar 2018-ci il
© REUTERS / Khalil Ashawi

Afrinin digər bir əhəmiyyəti də PKK-nın Suriya qolu PYD-yə verilən silahların mühüm hissəsinin burada toplanmasıdır. Halbuki ABŞ Türkiyəyə həmin sursatın Suriyadan çıxmayacağı barədə təminat vermişdi.

Beləliklə, Türkiyə irimiqyaslı əməliyyatlara başlayıb. Maraqlı odur ki, bu hərbi əməliyyata ABŞ-ın rəhbərlik etdiyi beynəlxalq koalisiya havadan yardım göstərir. Sanki Vaşinqton Türkiyənin əməliyyatında maraqlıdır. Rusiya da Afrindən geri çəkildi. Nə baş verir?

Vurğulayaq ki, Vaşinqtonun himayə etdiyi "müstəqil Kürdüstan" ideyası Türkiyənin, İranın və Rusiyanın maraqlarına cavab vermir. Eyni zamanda, "kürd təhlükəsi"nin tam çözülməsi də Rusiyanın maraq dairəsinə daxil deyil. Belə olan təqdirdə, Ankara və Kremlin Yaxın Şərq problemi ilə bağlı razılaşma əldə etməyə cəhd etməkdən başqa yolu qalmır.

Afrində savaş yeni dəngə yaradır. Bütün regional oyunçular – İsrail, Türkiyə, İran, Səudiyyə Ərəbistanı, Suriya, Misir, İraq və Qətər Afrin əməlliyyatından sonra yeni birliklər qurmaq məcburiyyətindədir. Bu, tam mənada yeni bir mərhələdir. Suriyada hakimiyyətə qarşı savaşan qrupların əksəriyyətini Səudiyyə Ərəbistanı və Qətər maliyyələşdirir. Afrində başladılan əməliyyat adıçəkilən ölkələrin maraqlarına hansısa formada zərbə endirir.

Hazırki proseslər daha çox Bəşər Əsəd hakimiyyətinə sərf edir. Ankara kürd separatçılarını əzməkdə davam edəcəksə, onların bir yolu qalacaq – Əsədə tabe olmaq.

Afrin əməliyyatı zamanı dinc sakinlərin də həlak olma ehtimalı Türkiyədə yaşayan kürdlərin narazılığı ilə sonuclana bilər. Digər tərəfdən, bu məsələdə sona qədər getmək Rusiya ilə də problem yaşanacaq anlamına gəlir. Təbii ki, bunu da Türkiyə istəməz.

Bir məqama diqqət yetirək. Son aylar PKK Türkiyə daxilində terror aktları həyata keçirmir. Afrində "sona qədər getmək" isə ölkə daxilində yenidən terrora səbəb ola bilər.

Əslində, ABŞ və Rusiya arasında olan ziddiyyətlər Türkiyəyə sərf edir və Ankara bundan bəhrələnir. Digər tərəfdən, rusların Afrinə nəzarəti aralıq müddətə türklərə təhvil verməsi də maraq doğurur.

Moskva bölgəni tam nəzarətdə saxlamaq gücünə malik deyil. Digər tərəfdən, kürdləri Vaşinqtonun nəzarətindən çıxarmaq, öz təsir dairəsinə almaq Kremlin əsas hədəfidir. Səudiyyə Ərəbistanı, İran və İsrail arasından olan problemlər bölgəni kənardan idarə etməyə imkan verir. Kürd probleminin mövcudluğu isə bölgəni nəzarətdə saxlamaq üçün şansdır.

Bölgədəki dəngələri dağıtmaqla Rusiya ABŞ-ı danışıqlar masasında oturmağa vadar etmək niyyətindədir. Hazırda Türkiyənin apardığı əməliyyat bu danışıqlara mane olacaq qrupları aradan qaldırır. Bir çox sanksiyalarla üzləşən Rusiya bunun fonunda Suriya məsələsində daha aktiv mövqe tutaraq Qərb ölkələrini, xüsusən də ABŞ-ı əməkdaşlığa məcbur etmək niyyətində idi və Ankaranın Afrin əməliyyatından sonra bu planı baş tutmuş hesab etmək olar.

Belə bir sual yaranır: ABŞ və Rusiya danışıqlarda təsir dairələrini bölə biləcəksə, Ankaranın qazancı nədən ibarət olacaq? Nəzərə alaq ki, Türkiyə və Suriya qonşu dövlətlərdir. Türkiyə bölgədə nüfuzunu genişləndirə bilməkdən ötrü öz sərhədlərinin təhlükəsizliyini təmin etməlidir. Kürd terrorçularının Afrində "at oynatması" Türkiyənin ərazi bütövlüyünə təhlükə yaradır. Bu baxımdan, istər Ankara-Moskva, istərsə də Ankara-Vaşinqton münasibətləri indi daha çox Rusiya və Birləşmiş Ştatlardan asılıdır.

Beynəlxalq aləm Ankaradan geri çəkilməyi tələb edəcək. Türkiyə isə Menbiçə qədər olan ərazini nəzarətə almaqla, təhlükəsizliyini təmin edə bilər. ABŞ-ın bu zonada 30 minlik yeni bir "təhlükəsizlik qüvvələri" yaradacağını açıqlaması Türkiyə üçün açıq təhdidir.

Burada bir məqama da diqqət yetirmək lazım gəlir. Bu il Türkiyədə bələdiyyə, gələn il isə parlament və prezident seçkiləri keçiriləcək. Ərdoğan hər 3 seçkidə qələbə qazanmaq məqsədini qarşıya qoyub. Afrin qələbəsi Ərdoğanın hər üç seçkidə uğurunu təmin edə bilər. Düzdür, burada başqa bir məqam da var ki, Türkiyədə etnik kürd olan seçicilər də az deyil…

1856
Teqlər:
Afrin, kürd, region, PYD, İran, Səudiyyə Ərəbistanı, İsrail, Qətər, Ankara, sərhəd, Moskva, Rusiya, Vaşinqton, Türkiyə, ABŞ
Əlaqədar
Türkiyəyə təklif: PKK-ni birgə məhv edək
Vəlizadə: “Türkiyənin məqsədi təhlükəsizlik zolağı yaratmaqdır”
Türkiyədən ABŞ qarşısında sərt tələb: Silahlarını yığışdır
Türkiyənin heç bir itkisi olmayıb!
Rusiyadan Türkiyə açıqlaması: Yaxından izləyirik
PKK və İŞİD Türkiyəyə qarşı birləşdi
Vaşinqton gözlənilmədiyi halda Türkiyəyə dəstək nümayiş etdirdi
Aydın Mirzəzadə

Millət vəkili: “Azərbaycan koronavirus pandemiyasına operativ reaksiya göstərdi”

68
(Yenilənib 22:23 11.07.2020)
Milli Məclisin deputatı Aydın Mirzəzadə deyir ki, prezident İlham Əliyevin yürütdüyü siyasət ölkəmizdə bu problemin həll olunmasına və ölkəmizin milli maraqlarının qorunmasına xidmət edir
Aydın Mirzəzadə: “Bu gün aparılan siyasət yoluxmanın qarşısını almağa yönəlib”

Hətta çətin bir dövrdə biz 30-dan çox ölkəyə yardım göstərmişik və düz etmişik. Bunu Prezident İlham Əliyev iyulun 6-da Bakının Xətai rayonunda Fövqəladə Hallar Nazirliyinin Tibb Mərkəzinin koronaviruslu xəstələrin müalicəsi üçün nəzərdə tutulan modul tipli hospitalı ilə tanışlıqdan sonra Azərbaycan Televiziyasına, İctimai Televiziyaya və “Xəzər” Televiziyasına müsahibəsi zamanı deyib.

Milli Məclisin deputatı Aydın Mirzəzadə Sputnik Azərbaycan-a deyir ki, Azərbaycan koronavirus pandemiyası vaxtı operativ reaksiya göstərən ölkələrdən biridir:

“Hər bir ölə resurslarına uyğun olaraq mübarizə aparmağa çalışır. Ölkəmizdə görülən tədbirlərin nəticəsi olaraq xəstələnənlərin sayının müəyyən sayda saxlamaq mümkün olur və artımın qarşısı alınır. Bu gün aparılan siyasət artımın qarşısını almağa yönəlib. Aparılan siyasət həm daxildəki problemin həllinə, həm də dost ölkələrə yardımlar edilməsinə imkan verir. Prezident İlham Əliyevin yürütdüyü siyasət ölkəmizdə bu problemin həll olunmasına və ölkəmizin milli maraqlarının qorunmasına xidmət edir”.

Aydın Mirzəzadənin geniş şərhinə audiofaylda qulaq asa bilərsiniz

68
Moskvada RT telekanalının ofisi, arxiv şəkli

Telekanala qadağa: Qərb Rusiyaya qarşı necə işləməyi unudub

24
(Yenilənib 19:49 10.07.2020)
"Aydındır ki, RT-nin yayımının qadağan edilməsi siyasi qərardır. Amma həqiqətənmi onu hüquqi baxımdan daha "aydın" motivlə izah etmək mümkün deyildi?"

BAKI, 10 iyul — Sputnik, İrina Alksnis. Litva öz ərazisində RT-nin beş telekanalının yayımını qadağan edib. Bu, Latviya hakimiyyətinin analoji addımı atmasından bir həftə sonra baş verib. Növbədə isə Estoniyadır – ölkənin xarici işlər naziri eyni qərarın mümkünlüyünü istisna etməyib.

Bu üç "Baltika pələngi"nin ənənəvi anti-Rusiya konsensusunu və məhz Estoniya hakimiyyətinin Sputnik agentliyinin respublikada iş üçün əngəl yaratmaqda daha çox fəallıq nümayiş etdirdiyini nəzərə alsaq, Tallinin bu məsələdə fərqli mövqe tutacağı ehtimalı böyük deyil. Məlum olduğu kimi, Estoniyada arzu edilən nəticəni əldə etmək üçün əməkdaşlar cinayət məsuliyyəti ilə təhdid edilərək açıq şəkildə böhtanlara məruz qalıblar.

Lakin bu məsələdə ən maraqlı məqam Vilnüsün qərarının rəsmi əsaslandırılmasıdır. İddiaya görə, RT Qərbin sanksiyaları altında olan Dmitri Kiselyovun nəzarətindədir və bu, "onun" mediaresursuna qarşı tədbirlərin görülməsinə səbəb olub.

Məsələ heç bu bəyanatın həqiqətə uyğun olmamasında deyil. Litva hakimiyyətinin bu iddiasına cavab şərhlərində ona xatırladıblar ki, RT-nin ümumiyyətlə Dmitri Kiselyovun rəhbərlik etdiyi "Rossiya Seqodnya" beynəlxalq informasiya agentliyinin (BİA) strukturuna aidiyyəti yoxdur.

Düz bir həftə əvvəl, Latviya Milli Mətbuat Şurası RT-nin yayımının qadağan olunmasını onun telekanallarının Dmitri Kiselyovun "faktiki idarəsi və təkbaşına nəzarəti altında olması" ilə izah edib. Bundan sonra Rusiya Xarici İşlər Nazirliyi Latviya rəsmi qurumlarının məsələyə belə bir əsaslandırma gətirməsini qınayıb.

Həmin vaxt baş verənləri konkret icraçıların səhvi ilə izah etmək mümkün olardı: heç bir sistem səriştəsiz işçilərdən sığortalanmayıb. Ancaq Litvada eyni vəziyyətin təkrarlanması birmənalı şəkildə göstərir: heç bir təsadüfi səhv olmayıb və yoxdur.

Aydındır ki, RT-nin yayımının qadağan edilməsi siyasi qərardır. Amma həqiqətənmi onu hüquqi baxımdan daha "aydın" motivlə izah etmək mümkün deyildi? Əlbəttə, mümkün idi. Amma bunun üçün daha çox səy göstərmək, əziyyət çəkmək, qanunvericilikdə boşluqlar axtarmaq lazım olardı.

Nə vaxtsa məhz bu xüsusiyyət – qəbul edilən qərarların heç olmasa xarici qüsursuzluğunu təmin etmək üçün hüquqi baxımdan mürəkkəblik – Qərb demokratiyasının ən mühüm kartlarından biri idi. Bu, formal prosedurlara əməl olunmasına vaxt xərcləməyə meylli olmayan digər siyasi sistemlərin fonunda son dərəcə uğurlu görünürdü.

Ancaq o vaxtdan bəri çox şey dəyişib. RT-nin yayımına qadağa qoyulması məsələsində Baltikyanı respublikalar son illər tamamilə fərqli və daha güclü dövlətlər tərəfindən qoyulmuş bir yolla gedirlər.

Amerikalılar üçün içində naməlum toz olan sınaq şüşəsini göstərmək İraqın işğalını beynəlxalq ictimaiyyət qarşısında əsaslandırmaq üçün bəs etdi və həqiqət axtarışı lazım olmadı. Britaniyalılar Skripalların zəhərlənməsi ətrafında möhtəşəm şou nümayiş etdirdilər və onları bu məsələdəki boşluqlar qətiyyən narahat etmədi.

Belə hallar yalnız Rusiyaya qarşı deyil, hətta Çin, İran, Venesuela və digər ölkələrlə bağlı o qədər olub ki, onlar artıq nadir istisnalardan adi hala çevrilib. Bu fonda Litva və Latviya hakimiyyətlərinin RT-nin yayımına qadağa qoyması məsələsində mövqeyi tamamilə təbii görünür: əgər əsassız iddianı rəsmi mövqe kimi təqdim etmək mümkündürsə, onda özünü niyə yorasan?

Bu məsələdə hətta məntiq də var: anti-Rusiya baxışları olan tamaşaçını "Kiselyovun RT-yə nəzarət etməsi" iddiası qane edir. Qərb artıq Rusiyaya və ona simpatiyası olanlara qarşı resurslarını xərcləməyin mənasını görmür. Yəqin ki, onları inandırmaq və öz tərəfinə çəkmək vəzifəsinin uğursuz olduğunu görür.

Bu yanaşma Qərbin informasiya, siyasi, ideoloji və hətta mənəvi inhisarından irəli gəlir. Məhz buna görə də Qərb müəyyən məqamda öz siyasətini – həm ümumi, həm də rəqiblərinə münasibətdə – diqqətlə və yüksək peşəkarlıqla hazırlamağı lazım bilməyib. Nəticədə, özü bu inhisarın necə itirildiyini hiss etməyib.

İndi isə vəziyyət yeni mərhələyə qədəm qoyub. İndi həmin qüvvələr keyfiyyətli işləməyin və ciddi səylər göstərməyin mənasını görmürlər, çünki rəqibi onsuz da inandırmaq mümkün deyil.

Təəccüblüdür ki, onlar bu cür peşəkar, daha doğrusu, qeyri-peşəkar yanaşmanın Rusiya üzərində ideoloji və geosiyasi qələbəyə gətirib çıxaracağını düşünürlər.

24
Neft, arxiv şəkli

Azərbaycan nefti neçəyədir?

0
(Yenilənib 11:24 14.07.2020)
"Brent" markalı neftin qiyməti 0,61 dollar geriləyərək 42,11 dollar, "Light" markalı neftin qiyməti isə 0,66 dollar ucuzlaşaraq 39,44 dollar olub.

BAKI, 14 iyul — Sputnik. Azərbaycan neftinin qiyməti bahalaşıb.

Sputnik Azərbaycan xəbər verir ki, "Azeri Light" markalı neftin bir barelinin qiyməti 0,35 dollar artaraq 44,52 dollar təşkil edib.

"Brent" markalı neftin qiyməti 0,61 dollar geriləyərək 42,11 dollar, "Light" markalı neftin qiyməti isə 0,66 dollar ucuzlaşaraq 39,44 dollar olub.

Qeyd edək ki, Azərbaycan neftinin bir barelinin qiyməti bu il aprelin 21-də minimuma enərək 15,81 dollar, 2008-ci ilin iyulunda isə maksimuma yüksələrək 149,66 dollar olub.

0