Şərab şüşələri, arxiv şəkli

Azərbaycan şərabı anbarlarda qalıb Onun hekayəsini yaratmaq lazımdır

3710
(Yenilənib 23:48 14.09.2020)
Natiq Cəfərli: "Azərbaycan şərabını satmaq üçün Asiya bazarlarını hədəf götürmək lazımdır və istehlakçıları inandırmalıyıq ki, bizim şərab Gürcüstan, Moldova və digər ölkələrin şərablarından üstündür".

Xalid Məmmədov, Sputnik Azərbaycan

BAKI, 15 sentyabr — Sputnik. Kənd Təsərrüfatı Nazirliyində şərab və şərabçılıq məhsulları istehsalında mövcud duruma dair istehsalçı şirkətlərin nümayəndələri ilə onlayn görüş keçirilib. Sputnik Azərbaycan xəbər verir ki, çıxış edənlər pandemiya ilə əlaqədar həm Azərbaycanda, həm də xarici dövlətlərdə şərab məhsullarına tələbatın azaldığını, bu səbəbdən şərab istehsalı müəssisələrinin anbarlarında ehtiyatların yarandığını qeyd ediblər. Bildirilib ki, şərab məhsullarının anbarlarda qalması müəssisələrə əvvəlki həcmdə məhsul almaq və şərab istehsal etməyə imkan vermir. Bu səbəbdən Azərbaycanda emal müəssisələri tərəfindən texniki və süfrə üzümlərinə tələbat zəifləyib.

Bəs, belə bir vəziyyətdə çıxış yolu nədir? Bu sahədə çətinliklərdən qurtulmaq üçün hansı addımlar atılmalıdır?

Məsələ ilə bağlı iqtisadçı, Azərbaycan Dövlət İqtisad Universitetinin İnnovativ Biznes-İnkubatorunun direktoru Mircavid Həsənov Sputnik Azərbaycan-a deyib ki, şərab məhsullarına tələbatın azalması pandemiya ilə bağlıdır: "Bütün dünyada restoran biznesi çöküb. Bizim şərab ixrac etdiyimiz əsas ölkə Rusiyadır və bu ölkədə də restoranlar işləmir. Lakin, bu, müvəqqətidir və pandemiya ilə bağlıdır".

Problemdən çıxış yoluna gəlincə, o deyib ki, şərab istehsalçıları anbarlarını daha da genişləndirə bilərlər:

"Şərab qaldıqca keyfiyyəti daha da artır və ona görə də istehsal davam etməlidir. Ola bilər şərab bu il satılmasın, amma bir müddət sonra daha baha qiymətə satıla bilər. Digər tərəfdən, dövlət tərəfindən onlara dəstək göstərilə bilər ki, məhsul sahələrdə qalmasın, emal müəssisələri üzümləri alsınlar. Bundan başqa, hər hansı bir sahədə böhran olarsa, istehsalı şaxələndirmək lazımdır. Məsələn, üzümdən şərab istehsal edilirsə, onunla yanaşı sirkə də istehsal oluna bilər. Azərbaycanda sirkə istehsalı demək olar ki, yoxdur, çoxunu Türkiyədən, İrandan idxal edirik".

Ekspertin sözlərinə görə, dövlət tərəfindən dəstək olsa, şərabçılar istehsalını şaxələndirə bilsələr, çətinliklərdən çıxa bilərlər və ən azından üzüm sahələrdə qalıb xarab olmaz.

"Uzağı qiymətlər aşağı düşəcək. Amma fermerlər ucuz da olsa, məhsullarını sata biləcəklər. İstehsalçılar da üzümü ucuz qiymətə alıb müəyyən müddətdən sonra baha qiymətə sata biləcəklər. Fikrimcə, ortaq məxrəcə gəlib problemlərdən çıxış yolu tapmaq mümkündür",- deyə o, qeyd edib.

Həsənov Azərbaycanda keyfiyyətli şərab istehsal edən müəssisələrin olduğunu da vurğulayıb: "Həm Azərbaycanda. həm Rusiyada brend olaraq tanınan şərablarımız var. Lakin burada əsas problem təqdimatda, reklamdadır. Təqdimatımız bir az zəifdir. Məhsullarımızı istehlakçılara yaxşı təqdim etməliyik".

İqtisadçı, "Respublikaçı Alternativ" Partiyasının icra katibi Natiq Cəfərli isə Sputnik Azərbaycan-a deyib ki, xarici tələbatın azalması pandemiyaya görə dünyada tətbiq edilən məhdudiyyətlərlə bağlıdır: "Bu, ixracın zəifləməsinə səbəb olub. Daxili tələbatın azalmasının səbəbi isə alıcılıq qabiliyyətinin aşağı düşməsidir. Gəlirlər azaldıqca, insanlar daha çox gündəlik tələbat mallarına, səhiyyə və kommunal xərclərə yönəlirlər. Ona görə də daxili istehlakda azalmanın olması təbii qarşılanmalıdır".

O bildirib ki, ölkəmizdə bu sahədə ən böyük problem təqdimatın olmamasıdır: "Şərabçılıq dünya bazarında ən rəqabətli sahələrdən biridir. Məsələn, Çili bu istiqamətdə 1970-ci illərdən başlayaraq 30 il təqdimat ilə məşğul oldu və ancaq son zamanlarda dünyada aparıcı istehsalçı və ixracatçıya çevrilə bildi. Azərbaycan şərabının təqdimatı demək olar ki, dünyada yoxdur. Post-sovet məkanında gürcülərin belə bir təqdimatı olub. Sovet vaxtından gürcü şərabı haqqında filmlər, hekayələr, kitablar yazılırdı. O vaxtdan insanların yaddaşında qalıb ki, gürcü şərabı yaxşıdır. Bizim şərabın isə belə bir hekayəsi yoxdur. Yəni Azərbaycan şərabı xaricdə niyə alınmalıdır?! Ona görə də Azərbaycan şərablarının ixracında problemlər var və bundan sonra da olacaq".

İqtisadçı qeyd edib ki, Avropanın yüz illərdir şərab bazarında mövqe tutmuş ölkələri belə öz mallarını satmaqda çətinlik çəkirlər: "Məsələn, bu yaxınlarda İspaniya elan etdi ki, əgər alıcı olsa, hətta 90 sentə belə şərab sata bilər. İspan şərabının reklamının güclü olduğunu nəzərə alsaq, bu qiymətlə biz necə rəqabət aparacağıq. Əsasən Asiya bazarlarını hədəf götürmək lazımdır. Məsələn, Çin ən böyük bazardır. Burada ciddi marketinq işi aparılmalı, bazar araşdırması, güclü reklam olmalıdır. Biz istehlakçıları inandırmalıyıq ki, bizim şərab Gürcüstan, Moldova və digər ölkələrin şərablarından üstündür".

Natiq Cəfərlinin fikrincə, keyfiyyətlə qiymət paralel olmalıdır. Keyfiyyətli çaxır istehsal etmək mümkündür. Amma bu, baha olacaqsa, yenə də rəqabət olmayacaq. Çünki fransız, italyan şərablarının topdansatış qiyməti 2-3 avro civarındadır. "Dünyada qiymətlər xeyli aşağı düşüb. Yəni ancaq keyfiyyətə fikir versək, bu zaman qiymət də yüksələcək və yenə bazarda uduzacağıq. Ona görə də bu sahəyə kompleks yanaşma olmalıdır. Kompleks yanaşma olmasa, uğur qazanmaq çox çətin olacaq", - deyə o, əlavə edib.

Kənd Təsərrüfatı Nazirliyində keçirilən görüşdə Kənd Təsərrüfatı naziri İnam Kərimov bildirib ki, Azərbaycan Prezidenti İlham Əliyev tərəfindən ərzaq təhlükəsizliyinin təmin olunması məqsədilə tədbirlər müəyyən edilib: "Kənd Təsərrüfat Nazirliyi də buna uyğun olaraq aqrar sahənin inkişafı ilə bağlı davamlı tədbirlər həyata keçirir. Aqrar sektorun fəaliyyəti mövcud çağırışlara uyğun qurulur, vətəndaşları keyfiyyətli və əlçatan ərzaq məhsulları təminatı həyata keçirilir. Nazirliyin qarşısında duran əsas hədəflərdən biri aqrar məhsulların ixrac potensialının artırılmasıdır, dövlət bir çox sahələr kimi üzümçülüyün də inkişafına subsidiya mexanizmi vasitəsilə dəstək verir".

Görüşdə üzümçülük sahəsində ting təminatının vacib məsələlərdən biri olduğu vurğulanıb. İştirakçılara Üzümçülük və Şərabçılıq Elmi-Tədqiqat İnstitutunun nəzdində istehsal gücü ildə 500 min ədəd fillokseraya davamlı calaq emalatxanasının inşa olunduğu barədə məlumat verilib. Tinglik kompleksinin calaqaltı və calaqüstü əkin materialı ilə təmin edilməsi məqsədilə 20 ha ərazidə calaqüstü anaclıq bağı və 10 ha sahədə fillokseraya davamlı calaqaltı anaclıq bağı salınıb. Bu müəssisənin inşası üzümçülükdə xəstəliklərə davamlı və məhsuldar tinglərə olan tələbatın ödənilməsində əsas rol oynayacaq.

Çıxışlar zamanı şərabçılığın inkişafı üçün milli normativ texniki sənədlərin beynəlxalq standartlara uyğunlaşdırılması, aqroekoturizm layihələri çərçivəsində şərab turizminin inkişaf etdirilməsi, qurudulmuş üzüm istehsalı məqsədilə emal müəssisələrinin qurulması kimi təkliflər səsləndirilib. İştirakçılar üzüm istehsalçıları ilə şərab və şərab məhsulları istehsal edən şirkətlər arasında əlaqələrin genişləndirilməsinin vacibliyi barədə ortaq fikrə gəliblər.

Sonda bu sahə ilə məşğul olan hüquqi və fiziki şəxslərə bu sahənin inkişafı, mövcud çətinliklərdən çıxış yolları barədə təkliflərini hazırlayaraq nazirliyə təqdim etmək tövsiyə olunub.

Onu da əlavə edək ki, yaxın günlərdə ölkə üzrə kütləvi üzüm yığımına başlanacaq. Hazırda respublika üzrə 16,1 min hektar üzüm sahələri mövcuddur. Üzüm əkinlərinin 10580,6 hektarı süfrə, 5506,3 hektarı texniki sort şərab üzümləridir. Ötən il bar verən 14521,8 hektar üzüm sahəsindən 201,7 min ton məhsul yığılıb ki, bu da 2018-ci ilin müvafiq dövrü ilə müqayisədə 34,2 min ton çoxdur. Üzüm üzrə orta məhsuldarlıq 92,8 sentnerdən 104,8 sentnerə yüksəlib. Hazırda bağlarda məhsul yığımı davam edir və orta məhsuldarlıq ötən ilin müvafiq dövrü ilə müqayisədə xeyli yüksəkdir. Bu günə qədər 14521,8 hektar bar verən üzüm sahələrindən 27,5 min ton məhsul yığılıb.

3710
Pul qabı, arxiv şəkli

Beş yüz manatlıq əsginasın sirri çözüldü

11
(Yenilənib 18:36 22.01.2021)
Milli pul nişanlarının dizaynının hazırlanması və tədavülə buraxılması yalnız Azərbaycan Respublikasının Mərkəzi Bankı tərəfindən həyata keçirilir

BAKI, 22 yanvar — Sputnik. Sosial şəbəkələrdə üzərində Xarı Bülbül, Şuşa qalası, at və s. əks olunan 500 manatlıq "kağız pul nişanı"nın təsvirləri yayılıb.

Mərkəzi Bankdan Sputnik Azərbaycan-a məlumat verilib ki, Azərbaycan Respublikasının Konstitusiyasının və "Mərkəzi Bank Haqqında" Qanunun tələblərinə uyğun olaraq milli pul nişanlarının dizaynının hazırlanması və tədavülə buraxılması yalnız Azərbaycan Respublikasının Mərkəzi Bankı tərəfindən həyata keçirilir.

Bildiririk ki, Azərbaycan Respublikasının Mərkəzi Bankı tərəfindən 500 manatlıq pul nişanı tədavülə buraxılmamış və sosial şəbəkələrdə yayılan məlumatlar həqiqətə uyğun deyil.

Vətəndaşlarımızı bu məsələlərdə ehtiyatlı olmağa və milli pul nişanlarımıza dair məlumatları Azərbaycan Respublikasının Mərkəzi Bankından və onun rəsmi internet səhifəsindən əldə etməyə çağırırıq.

11
Pomidor məhsulunun yüklənməsi

Xaric qadağa qoyur, sahibkarlar isə dövlət qurumundan narazılıq edirlər

35
(Yenilənib 16:09 22.01.2021)
Sahibkarlar uzun illərdir istixanada məhsul becərsələr də, builki kimi çətinliklə üzləşmədiklərini deyirlər.

İlham Mustafayev, Sputnik Azərbaycan

BAKI, 22 yanvar — Sputnik. Ötən ilin sonlarında Rusiya ölkəmizdən pomidor idxalına qadağa qoydu. Hazırda qadağanın bir hissəsi götürülsə də, məhsulun ixracı ilə məşğul olan sahibkarlar maliyyə itkisi ilə üzləşdilər. Bu günlərdə isə Qazaxıstan Azərbaycandan pomidor idxalını dayandırdığını bildirdi. Sputnik Azərbaycan-ın bölgə müxbiri pomidorun əsas istehsalçısı sayılan qərb bölgəsinin sahibkarları ilə görüşərək qadağaların onlara təsiri barədə söhbətləşib.

Söhbət zamanı məlum olub ki, nəinki Qazaxıstanın qadağası, Rusiya Azərbaycan pomidoruna yaşıl işıq yandırandan sonra belə, Şəmkirdən Rusiyaya tərəvəz vurulmayıb. Bu haqda danışan Tovuz rayon Düz Qırıqlı kəndindən olan sahibkar Rasim Hümbətov dekabrın 5-də yola saldıqları məhsulun geri qaytarılmasından sonra Rusiya bazarlarına tərəvəz aparılmadığını söyləyib.

© Sputnik / Ilham Mustafa
Şəmkirdə yeşikdə pomidor məhsulu

“10 ildir istixanada məhsul becəririk, builki qədər ziyanımız olmamışdı. Dekabrın 5-dən bu günə xaricə malımız çıxmayıb. Məhsulumuzda da heç bir xəstəlik, problem yoxdur. 60 ton mal üstümüzə qaytarıldı. Yerli bazarlarda da tələbat olmadığından xarab oldu”, - deyə məlumat verib.

Sahibkarlar məhsullarında heç bir xəstəliyin olmadığını bildiriblər. Ədalət Zeynalovun sözlərinə görə, Tuta qurdu deyilən xəstəlik qış mövsümündə Şəmkir istixanalarının heç birində olmur. İndiyədək yerli bazarlara verilən mallarda da bu qurda rast gəlinməyib. Lakin yerli bazarlarda qiymətin maya dəyərindən 2-3 dəfə ucuz olması onları müflisləşməklə üz-üzə qoyub:

“Rusiya qadağanı götürdü ki, xəstəlik olmayan pomidor getsin. Buna görə AQTA (Azərbaycan Respublikasının Qida Təhlükəsizliyi Agentliyi) istixanalarda monitorinq aparıb rəy verməlidir ki, malımız bazara çıxsın. Yanvarın 6-dan AQTA tərəfindən istixanada baxış keçirilərək nümunələr götürülüb. Lakin aradan yarım aydan çox vaxt keçməsinə baxmayaraq heç bir cavab verilməyib. Proses ləng getdiyindən məhsul yetişib xarab olur”.

Fermerlərin sözlərinə görə, yetişmiş məhsul 10 gün ərzində xarab olur. Bu səbəbdən pomidorlar soyuduculara vurularaq saxlanılır ki, bunun özü də əlavə xərc tələb edir. Onlar bildirirlər ki, hər kiloqram üçün pomidorun maya dəyəri 1 manat civarında hesablanır. Yerli bazarlara isə pomidorun cüzi bir hissəsi çıxarılaraq 20-30 qəpiyə satılır.

  • Şəmkirdə yeşiklərdə pomidorlar
    © Sputnik / Ilham Mustafa
  • Sahibkar Ədalət Zeynalov
    © Sputnik / Ilham Mustafa
  • Sahibkar Rasim Hümbətov
    © Sputnik / Ilham Mustafa
  • Sahibkar Sadəddin Rzayev
    © Sputnik / Ilham Mustafa
  • Şəmkirdə sahibkarlar dövlət qurumundan narazılıq edir
    © Sputnik / Ilham Mustafa
  • Şəmkirdə pomidor əkin sahəsində şitil
    © Sputnik / Ilham Mustafa
  • Şəmkirdə pomidor əkin sahəsi
    © Sputnik / Ilham Mustafa
1 / 7
© Sputnik / Ilham Mustafa
Şəmkirdə yeşiklərdə pomidorlar

12 ildir təsərrüfatla məşğul olan Səlahəddin Rzayev isə bir başqa məqama toxunub. Onun fikrincə, Qida Təhlükəsizliyi Agentliyi yalnız iri sahibkarların məhsularına rəy verərək ayrı-seçkiliyə yol verir. Fermer 3 hektardan aşağı torpaq sahəsi olan sahibkarlara agentliyin sertifikat vermək istəmədiyini söyləyib: “Təəssüf ki, tovuzlu və şəmkirli fermerlərin heç birinə icazə verilmir. Yalnız Samux və Abşeron yarımadasında olan böyük istixanalar icazə ala bilirlər. Belə başa düşürük ki, onlar daha böyük sahibkarlardır. AQTA bəyan edir ki, 3 hektardan aşağı torpaq sahəsi olan təsərrüfat sahibləri xaricə mal ixrac edə bilməzlər. Bu hansı məntiqə uyğundur - biz dərk edə bilmirik”.

Şəmkirli sahibkarlar üzləşdikləri problemlərlə əlaqədar aidiyyəti qurumlardan kömək istəyirlər.

35
Teqlər:
Şəmkir, Tovuz, sahibkar, qadağa, ixrac, pomidor
 Yenikənd–Poylu–Salahlı–Qarabağlı–Kəsəmən avtomobil yolu

Yeddi yaşayış məntəqəsini birləşdirən yol

0
(Yenilənib 20:41 22.01.2021)
Gürcüstan ilə dövlət sərhədinə yaxın ərazidə yerləşən yaşayış məntəqələrini əhatə edən yolların yenidən qurulması 5 min nəfər əhalinin gediş-gəlişini rahatlaşdırıb.

BAKI, 22 yanvar — Sputnik. Yeddi yaşayış məntəqəsini birləşdirən Yenikənd–Poylu–Salahlı–Qarabağlı–Kəsəmən avtomobil yolunun Samux rayonunda uzunluğu 39.5 km olan yerli əhəmiyyətli avtomobil yolunun Azərbaycan Avtomobil Yolları Dövlət Agentliyi tərəfindən yenidən qurulması yekunlaşıb.

Agentlikdən Sputnik Azərbaycan-a verilən məlumata görə, bu, 28.1 km uzunluğa malik Yenikənd-Poylu avtomobil yolu və bu yoldan ayrılan Kəsəmən, Qarabağlı və Salahlı kəndlərinin giriş yollarıdır. Kəsəmən yolunun uzunluğu 4.6 km, Qarabağlı yolunun uzunluğu 2.8 km, Salahlı yolunun uzunluğu isə 4 km təşkil edir. Yenikənd-Poylu avtomobil yolu boyunca müxtəlif diametrli 32 yeni suötürücü dəmir-beton boruların və başlıqlarının dəmir-betonla tikilməsi və izolyasiyası, həmçinin 6 yerdə düzbucaqlı su keçidlərinin inşası, zəruri olan yerlərdə avtoqreyderlə küvetlərin açılması işləri aparılıb.

Analoji işlər Kəsəmən, Qarabağlı və Salahlı kəndlərinin giriş yollarında da aparılıb. Gürcüstan ilə dövlət sərhədinə yaxın ərazidə yerləşən yaşayış məntəqələrini əhatə edən yolların yenidən qurulması 5 min nəfər əhalinin gediş-gəlişini rahatlaşdırıb. https://www.facebook.com/avtomobilyollari/photos/pcb.1501943619998904/1501943219998944/

0