Bakı avtomobil satışı mərkəzi

Azərbaycana avtomobil axını: Qiymətlərin bahalaşmasına rəğmən alıcılıq artır

6668
(Yenilənib 18:32 29.04.2019)
Ölkənin avtomobil sənayesinin imkanları xaricə valyuta axınının qarşısını almağa qadir deyil

Fuad Əlizadə, Sputnik Azərbaycan

BAKI, 29 aprel — Sputnik. Azərbaycanda əhali və biznes strukturları iqtisadiyyatın artmasının perspektivini müsbət qiymətləndirərək nəqliyyat vasitələrinin əldə olunmasına ciddi məbləğdə pul xərcləyirlər. Azərbaycan Dövlət Statistika Komitəsinin məlumatından göründüyü kimi, 2019-cu ilin yanvar-mart aylarının yekunlarına görə, həmin müddət ərzində ölkəyə 7978 ədəd nəqliyyat vasitəsi idxal edilib. Bu isə 2018-ci ilin ilk üç ayına aid göstəricilərdən 2,3 dəfə, 2017-ci ilin analoji dövrü ilə müqayisədə isə 5,6 dəfə çoxdur.

Minik avtomobillərinin idxalının artımına hətta idxal olunan avtomobillərin aksiz dərəcələrinin orta hesabla 50% artması da mane olmayıb. Belə ki, Vergi Məcəlləsinə edilən dəyişikliklərə əsasən, 2019-cu ilin 1 yanvarından etibarən Azərbaycana idxal olunan minik avtomobillərinə tətbiq olunan aksiz dərəcələri artırılıb:

Minik avtobillərində mühərrikin həcmi 2 000 kubsantimetrədək olduqda mühərrikin həcminin hər kubsantimetrinə görə 0,30 manat (əvvəl 0,20 manat), mühərrikin həcmi 3 000 kubsantimetrədək olduqda 600 manat (əvvəl 400 manat), mühərrikin həcminin 2001-3000 kubsantimetr hissəsi üçün hər kubsantimetrə görə 5 manat (əvvəl 3 manat), mühərrikin həcmi 4 000 kubsantimetrədək olduqda 5 600 manat (əvvəl 3 400 manat), mühərrikin həcminin 3001- 4000 kubsantimetr hissəsi üçün hər kubsantimetrə görə 13 manat (əvvəl 8 manat), mühərrikin həcmi 5 000 kubsantimetrədək olduqda 18 600 manat (əvvəl 11 400 manat), mühərrikin həcminin 4001-5000 kubsantimetr hissəsi üçün hər kubsantimetrə görə 35 manat (əvvəl 20 manat), mühərrikin həcmi 5 000 kubsantimetrdən çox olduqda 53 600 manat (əvvəl 31 400 manat), mühərrikin həcminin 5 000 kubsantimetrdən çox hissəsi üçün hər kubsantimetrə görə 70 manat (əvvəl 40 manat) aksiz dərəcəsi tətbiq olunur.

Avtomobillərin fəal şəkildə alınması əhalinin müəyyən hissəsinin gəlirlərinin əhəmiyyətli dərəcədə artdığını və rifahının yüksəldiyini göstərir. Cari ilin üç ayının yekunlarına görə, ölkəyə 7250 ədəd minik avtomobili idxal olununb ki, bu da ötən ilin analoji dövrü ilə müqayisədə 4092 ədəd çoxdur.

Azərbaycana avtomobil idxalının həcmi o zaman azala bilər ki, ölkənin özündə nəqliyyat vasitələrinin istehsal artsın. 2019-cu ilin ilk 3 ayı ərzində ölkədə 283 ədəd avtomobil istehsal edilib ki, bu da ötənilki göstəricilərdən beş dəfə çoxdur. Lakin yerli avtomobil sənayesinin həcminin artmasına baxmayaraq, ölkədə istehsal edilən hər avtomobilə 25 ədəd idxal edilən avtomobil düşür.

Əlillərə verilən avtomobil
© Official website of President of Azerbaijan Republic

Birinci rübün yekunlarına dair məlumata görə, Azərbaycana 643 yük maşını idxal edilib ki, bu da ötən ildə idxal edilən yük abtomobillərindən 2 dəfə, 2017-ci ildə idxal edilənlərdən isə 3 dəfə artıqdır.

Xatırladaq ki, idxal olunan nəqliyyat vasitələrinin sayını azaltmaq üçün 9 fevral 2019-cu ildə Hacıqabul Sənaye Məhəlləsində avtomobil zavodunun təməli qoyulub. 2020-ci ilin ikinci yarısında bu zavodda 12 cür aztonnajlı "QAZ qrupu"ndan olan rus yük maşını yığılacaq.

Hələlik, nəqliyyat vasitələrinin əhəmiyyətli dərəcədə idxalı fonunda, əhalinin və sahibkarların maşınların və onların ehtiyat hissələrinin idxalına ayırdıqları xərclər artıb. Belə ki, yanvar-mart ayları ərzində avtomobillərə və onların ehtiyat hissələrinə 156 milyon dollar xərclənib. Bu isə 2018-ci ilin ilk üç ayı ərzində olan idxal xərclərindən 60,8%, 2017-ci ilin analoji dövründəki idxal xərclərindən isə 3 dəfə çoxdur. Nəticədə ölkə əhalisinin və biznes strukturlarının nəqliyyat vasitələrinin idxalına yönəltdikləri vəsaitlərin həcmi 4,44% -dən 4,98%-dək artıb.

İdxal olunan nəqliyyat vasitələri ilə bağlı rəqəmlər yerli avtomobil sənayesinin potensialını ortaya qoyur. İstehsal həcminin aşağı olması ölkədən kənara valyuta axınının artmasına səbəb olur. Yerli istehsalın artımı isə xaricə valyuta axınını azalda bilər.

AR Dövlət Gömrük Komitəsinin məlumatlarına görə, 2018-ci ildə nəqliyyat vasitələrinin və ehtiyat hissələrinin idxalına 641,7 milyon dollar sərf edilib. Bu isə 2017-ci ilin rəqəmləri ilə müqayisədə 219,6 milyon dollar, yaxud 52% çoxdur.

Son illər ərzində minik avtomobillərinin minimal idxalı 2016-cı ildə müşahidə edilib. Həmin il ölkəyə cəmi 4,991 ədəd maşın gəlib. Minik avtomobillərinin maksimal idxal həcmi 2013-cü ildə qeydə alınıb. Həmin il ölkəmizə 94,879 ədəd maşın gətirilib.

6668
Teqlər:
aksiz, mühərrik, idxal, istehsal, avtomobil
Əlaqədar
"Avtomobillərin dövlət qeydiyyatına alınması elektronlaşdırılmalıdır"
Avtomobillərin parklanma qaydaları müəyyənləşdi
Əlilliyi olan şəxslərdən 200 nəfərə mənzil, 160 nəfərə avtomobil verilib
Ərşad Hüseynov: “Bir azdan hamı gürcü avtomobili sürəcək”

İqtisadi Şuranın 2021-ci ildə ilk iclası keçirilib

0
İclasda sosial-iqtisadi inkişafla bağlı uzunmüddətli strateji hədəflər və cari məsələlərə dair müzakirələr aparılıb.

BAKI, 15 yanvar - Sputnik. Bu gün Azərbaycan Respublikasının Baş naziri, İqtisadi Şuranın sədri Əli Əsədovun sədrliyi ilə Şuranın növbəti iclası keçirilib.

Nazirlər Kabinetinin mətbuat xidmətindən Sputnik Azərbaycan-a verilən məlumata əsasən, iclasda sosial-iqtisadi inkişafla bağlı uzunmüddətli strateji hədəflər və cari məsələlərə dair müzakirələr aparılıb.

0
Şimal axını – 2 qaz kəmərinin tikintisi, arxiv şəkli

ABŞ yenə "Şimal axını-2"-yə cəlb olunan şirkətlərə qarşı tədbirləri gücləndirdi

9
(Yenilənib 19:44 15.01.2021)
"Qazprom" təqribən 150 kilometr boru çəkməlidir: Danimarkada 120, Almaniyada 30 kilometrdən bir qədər çox. Qaz kəmərinin inşası 94% tamamlanıb.

BAKI, 15 yanvar — Sputnik. Media xəbər verir ki, "Şimal axını-2" layihəsinin iştirakçısı olan Danimarkanın "Ramboll" şirkəti Vaşinqtonun sanksiyalarından qorxaraq geri çəkilib. Həqiqətən də, 1 yanvar tarixindən etibarən ABŞ layihəyə cəlb olunan şirkətlərə qarşı tədbirləri gücləndirib. Bununla belə, kəmərin inşası davam etdirilir.

Avropada bu məsələdə yenidən ehtiraslar qızışır: almanların sanksiyalardan qorunmaq üçün fond yaratdıqları bir vaxtda, ingilislər amerikalılardan nümunə götürmək istəyirlər, isveçlilər isə "təbii qaz müharibəsi"nin başlamasından ehtiyat edirlər. Bəs bütün bunlardan sonra qaz kəmərinin taleyi necə olacaq? Bu sualın cavabı RİA Novosti-nin növbəti materialında.

Norveç də geri çəkildi

"Şimal axını-2" layihəsinin Rusiyadan kənardakı quru hissəsinin inşası uğurla başa çatdırılıb. Hazırda Almaniyanın su hövzələrində boru döşənməsi prosesi gedir, daha sonra növbə Danimarkaya çatacaq. Layihə finiş nöqtəsinə yaxınlaşmaq üzrədir. Ancaq Vaşinqton bunu görməzdən gəlir. 1 yanvar tarixindən etibarən bu ölkədə Rusiya qaz kəmərinə qarşı əlavə sanksiyaların nəzərdə tutulduğu müdafiə büdcəsi haqqında yeni qanun qüvvəyə minib.

Əsasən test, yoxlama və ya sertifikatlaşdırma xidmətləri göstərən təşkilatlardan söhbət gedir. Norveçin DNV GL şirkəti artıq boru kəmərini yoxlamaq üçün bütün fəaliyyətini dayandıracağını və layihəni sertifikatlaşdıra bilməyəcəyini bəyan edib.

Bir qədər əvvəl ABŞ Senatında respublikaçıların lideri Mitç Makkonnel əvvəllər müdafiə büdcəsi qanununun milli təhlükəsizlik üçün vacib olduğunu, "Çin və Rusiya kimi rəqib super güclərin qarşısını aldığını" bildirmişdi. Onun sözlərinə görə, bu sənəd ABŞ-ın "dənizdə, quruda, havada, kiberməkanda və kosmosda" üstünlüyünü möhkəmləndirəcək.

"Qazprom" təqribən 150 kilometr boru çəkməlidir: Danimarkada 120, Almaniyada 30 kilometrdən bir qədər çox. Qaz kəmərinin inşası 94% tamamlanıb. Vaşinqtonun Avropanın beş böyük enerji şirkəti tərəfindən maliyyələşdirilən layihənin tamamlanmasının qarşısını almaq cəhdlərinə baxmayaraq, Almaniyanın ərazi sularında iş bir illik fasilədən sonra yanvarın 11-də bərpa edilib. Yanvarın 15-dən etibarən Danimarka sularına boru döşənməsinə başlanılacaq.

Fortuna boru kəmərinə Rusiya Dəniz Xilasetmə Xidmətinin "Murman", "Baltiyskiy İssledovatel" və digər təchizat gəmiləri dəstək verəcək. Dənizdə boru döşəmə xəttinin hər iki tərəfində 200 metr enində müvəqqəti təcrid zonası yaradılacaq.

"Gazprom Export"-un baş direktoru Yelena Burmistrovanın bir qədər əvvəl qeyd etdiyi kimi, layihənin dəniz hissəsinin inşasının bitmə tarixi bir sıra amillərdən, xüsusən də hava şəraitindən asılıdır.

Müdafiə mexanizmi

Bu arada, Vaşinqton layihədə Rusiyaya kömək etdiklərini düşündüyü Avropa şirkətlərini yenidən təhdid edib. Reuters ABŞ Dövlət Departamentindəki mənbəyə istinadla bildirir: "Biz onları risk barədə xəbərdar etməyə və çox gec olmadan iş birliyindən imtina etməyə çağırırıq". Agentliyin məlumatına görə, yaxın günlərdə Ağ Ev "arzu olunmayan" şirkətlərin siyahısını açıqlayacaq.

Rusiya Xarici İşlər Nazirliyi isə vurğulayır: "Vaşinqton "Qazprom"un Qərbi Avropa tərəfdaşlarına nə qədər təzyiq göstərir-göstərsin, Moskvanın "Şimal axını-2" layihəsinin uğurla tamamlanacağına şübhəsi yoxdur".

Almaniya "Şimal axını-2"ni hələ də iqtisadi layihə hesab etdiyindən, ABŞ-dan kənar ərazilərə şamil olunan sanksiyaları qəbul etmir. Bu məsələni Almaniya Nazirlər Kabinetinin rəsmi nümayəndəsinin müavini Ulrike Demmer da bu günlərdə yada salıb.

Üstəlik, yanvarın əvvəlində Almaniyanın Meklenburq federal əyalətinin parlamenti regional hökumətin "İqlim və Ətraf Mühitin Mühafizəsi " ətraf mühit fondunun yaradılması ilə bağlı təşəbbüsünü səs çoxluğu ilə dəstəkləyib.

Əslində bu fond ABŞ-ın sanksiyalarından yayınmaq üçün qurulub. Qurum tikinti üçün lazım olan avadanlıqları ala biləcək. İlk növbədə, boru kəmərinin ətraf mühit üçün vacib olduğunu qəbul edəcək. Almaniyanın "Bild" qəzetinin yazdığına görə, bu "Şimal axını-2" layihəsini "ətraf mühitin qorunmasının əsas elementi" kimi təsnif etməyə imkan verəcək.

Fond istisnasız olaraq "Şimal axını-2" layihəsinə cəlb olunan kommersiya şirkətlərini qeydiyyata almaq niyyətindədir. Sanksiyalarla təhdid olunan şirkətlər Rusiya tərəfi ilə həmin kommersiya qurumlarının təqdim etdiyi iqtisadi alətlər vasitəsilə qarşılıqlı əlaqədə olacaq.

Vaxt çatacaqmı?

Bəs almanlar özlərini sanksiyalardan qorumaq üçün vaxt tapacaqlarmı? Bu məsələdə ekspertlərin fikri ikiyə haçalanır. "TMT"-nin direktoru Daniil Rostovtsev bildirir ki, bir tərəfdən, fondun Vaşinqtonun sanksiyalarını nəzərə almamaq üçün kifayət qədər sərmayə və gücü var.

"Bununla belə, fondun təşəbbüsü cəmiyyətdə, xüsusən də "yaşıl siyasəti" dəstəkləyənlərdə narazılıq doğurur. Ekoloqlar belə hesab edirlər ki, layihənin bu şəkildə təbliği qeyri-etikdir və hiddət doğurur, eyni zamanda, ətraf mühit üçün təhlükəlidir", – deyə analitik vurğulayır. Onun sözlərinə görə, indi əsas məsələ "Şimal axını-2" layihəsinin tərəfdarlarının cəmiyyətlə dil tapıb-tapmayacağıdır.

Müstəqil sənaye mütəxəssisi Leonid Xazanov isə belə hesab edir ki, hər bir halda, Berlin Vaşinqtona güzəştə getməyəcək: Almaniyaya Amerikanın maye qazından xeyli ucuz olan Rusiyanın "mavi yanacağı" lazımdır. Üstəlik, Rusiya ilə iqtisadi əlaqələri qoruyub saxlamaq Almaniya üçün çox vacibdir. Çünki Rusiya bazarı alman şirkətləri üçün strateji əhəmiyyət daşıyır.

"Əlbəttə ki, fond sanksiyalara məruz qalacaq, amma bu effekt verməyəcək. Çünki onun podratçılarına qarşı yeni bir qanun layihəsi hazırlanmalı, Konqresdən keçirməli və prezidentin imzalamasını gözləməlidirlər. Bu isə ümumilkdə yarım il vaxt tələb edir ki, həmin müddətə qədər layihə tamamlanacaq", – deyə mütəxəssis qeyd edir.

Bununla belə, Xazanov kəmərin istismara verilmə ərəfəsində, özü də məhz ABŞ-ın müdafiə büdcəsində nəzərdə tutulan sanksiyalar səbəbindən.çətinliklərlə qarşılaşacağını istisna etmir.

Qorxu və nifrət

İngilislər də amerikalılardan nümunə götürmək fikrindədirlər. Britaniyanın Mühafizəkarlar Partiyasından olan parlament üzvü Deniel Koçinski bəyan edib ki, Rusiyanın qaz kəməri həddən artıq təhlükəlidir, çünki NATO ölkələri ərazisində yerləşən bütün qaz və neft şəbəkələrini adlayaraq "birbaşa Rusiyaya" aparır.

Onun sözlərinə görə, böyük britaniyalılar artıq Avropa Şurasının üzvü olmadıqlarından, "amerikalı dostlarının yolu ilə gedərək "Şimal axını-2" qaz kəmərinin inşasına cəlb olunmuş istənilən şirkətə qarşı sanskiya tətbiq etməlidirlər.

Bu arada, İsveçdə Co Baydenin prezidentliyi dövründə "qaz müharibələri"nin başlayacağından ehtiyat edirlər. Svenska Dagbladetin vurğuladığı kimi bu amerikalı demokrat məsələyə öz rəqibi Donald Trampdan da sərt yanaşa bilər.

Baydenin prezidentliyinin "Qazprom" üçün mənfi aspekti onun yaşıl enerji siyasətini dəstəkləməsidir. Demokratlar 2035-ci ilə qədər təmiz enerjiyə keçmək üçün 2 trilyon dollar xərcləməyi planlaşdırır. 2050-ci ilə kimi isə atmosferə sıfır tullantı hədəfinə nail olmaq nəzərdə tutulur. Ancaq "yaşıl enerji" siyasəti də Rusiyaya əl verir. Çünki "Şimal axını-2" kəməri ilə yalnız təbii qaz deyil, həm də hidrogen ötürmək mümkündür. Avropanın hidrogen yanacağına tələbatı isə potensial olaraq çox yüksəkdir.

Digər tərəfdən, ABŞ-ın özündə belə Ağ Evin "rus kəmərinə" vəd etdiklərini yerinə yetirə biləcəyinə şübhə ilə yanaşırlar. Virciniya ştatının keçmiş senatoru Riçard Blek əmin edir ki, Bayden tikintinin səssizcə başa çatdırılması barədə Moskva ilə razılığa gəlməyə üstünlük verəcək. Bunun müqabilində isə Rusiya ilə Vaşinqton üçün bəzi faydalı sövdələşmələrə nail olmağa çalışacaq.

9