Manat və kalkulyator

Manatın aqibətinə dair yekdil rəy var

7661
(Yenilənib 12:04 11.10.2017)
"Mərkəzi Bank tərəfindən növbəti dövrlər üçün manatın məzənnəsi ilə bağlı proqnozların hazırlanaraq cəmiyyətə təqdim edilməsinə ehtiyac var"

Xalid Məmmədov, Sputnik Azərbaycan

BAKI, 11 oktyabr — Sputnik. "Tam üzən məzənnə rejiminə keçid artıq təmin olunub. Çünki bu gün valyuta bazarında formalaşan məzənnə valyutaya tələb və təklif amilləri əsasında formalaşır".

Bu barədə ötən günlərdə Azərbaycan Mərkəzi Bankının baş direktoru Ziya Əliyev məlumat verib. "Mərkəzi Bankın makroiqtisadi göstəricilərə təsiri pul siyasəti ilə həyata keçirilir. Yəni bizim artıq məzənnəyə təsirimiz bazara birbaşa müdaxilə etmək hesabına deyil, dolayı təsirdir" — o bildirib.

"Pul kütləsi və pul təklifinə təsir etmək mexanizmi ilə biz tam üzən məzənnə rejiminin daha effektiv fəaliyyət göstərməsi üçün iqtisadi sabitliyi təmin etmək üçün bir effektiv alət kimi istifadə edə bilirik" — Əliyev əlavə edib.

Onun sözlərinə görə, yeni tədbirlərdən biri də alternativ lövbərin yaradılmasıdır: "Yəni iqtisadi sabitliyin təmin olunması üçün əsas nəzarət etdiyimiz göstərici əvvəlki illərdən fərqli olaraq pul kütləsinin tam nəzarətə alınmasıdır. Əgər pul kütləsi tam nəzarət altına alınmışsa, Mərkəzi Bankın və Maliyyə Sabitliyi Şurası çərçivəsində razılaşdırılmış göstərici ətrafındadırsa, bu təbii ki, məzənnənin sabitliyini və digər makroiqtisadi göstəricilərin və bütövlükdə iqtisadiyyatın artımını təmin edir".

Məsələni Sputnik Azərbaycan-a şərh edən iqtisadçı-ekspert Rəşad Həsənovun sözlərinə görə, bu, yeni fikir deyil: "Bu, Mərkəzi Bank rəsmilərinin son 7 ayda ard-arda səsləndirdiyi fikirlərdir. Yanvar ayından Mərkəzi Bank üzən məzənnə rejiminə keçidlə bağlı mövqeyini açıqlayıb və manatın məzənnəsinin tələb və təklif əsasında formalaşdığını bildirib".

"Düşünürəm ki, bu açıqlamaya zərurət, məhz sentyabrın 29-da Mərkəzi Bank tərəfindən göndərilmiş bir bildirişin ictimaiyyət arasında nə qədər həssaslıqla qarşılanması və panikaya səbəb olmasından qaynaqlanıb. Bu baxımdan, valyuta bazarlarında yeni nəsə baş verməyib. Mərkəzi Bank öz mövqeyini də dəyişməyib" — Həsənov bildirib.

Onun sözlərinə görə, dünyanın heç bir ölkəsinin Mərkəzi Bankı valyuta bazarlarını tam tərk etmir: "Məzənnə siyasətinə birbaşa cavabdeh qurum kimi ən müxtəlif alətlərdən istifadə edərək valyuta bazarlarını əsas iştirakçısı mövqeyini qoruyub saxlayırlar. Amma üzən məzənnə rejimlərində mərkəzi banklar bazarda müəyyən qədər meylliliyi, istiqaməti müəyyənləşdirməyə çalışırlar. Bu istiqamətdə alış və satış əməliyyatları həyata keçirirlər, pul kütləsinin tənzimlənməsinə müəyyən qədər nəzarət edirlər və s. Amma tənzimlənən məzənnə sistemində məzənnə demək olar ki, diktə olur".

İqtisadçının fikrincə, ilin əvvəllərində məzənnədə dinamika müşahidə olunurdu, volatilik var idi: "Bu, üzən məzənnə rejiminin bir göstəricisidir. Üzən məzənnə rejimində heç bir halda məzənnələr uzun müddətli dövr üçün tam sabit qala bilməz. Eyni zamanda, müşahidələr göstərir ki, hətta, bazarda ciddi dəyişikliklər olduğu halda, bəzən manatın bu dəyişikliklərə reaksiyası olmayıb".

"Məsələn, avqust ayında dünyada neftin qiyməti kəskin ucuzlaşıb. Hər kəs bilir ki, Azərbaycanda məzənnənin formalaşmasında neft amilinin gücü nədir. Amma buna baxmayaraq, manatın məzənnəsində neftin ucuzlaşmasına reaksiyanı görmədik. Bundan başqa, dünya bazarlarında aprel ayından başlayaraq dollar ucuzlaşmağa başlayıb və avqust ayına qədər dollar öz dəyərini 13 faiz itirib. Amma bu müddətdə də biz manatın məzənnəsinin reaksiyasını görmədik" — ekspert vurğulayıb.

R. Həsənovun dediyinə görə, bu iki faktor məzənnədə müəyyən volatilik formalaşdırmalıydı, amma, bunlar olmadı: "Əvəzində 0,29 faizlik manatın möhkəmlənməsi baş verib. Bütün bunlar onu deməyə əsas verir ki, ictimaiyyətin məzənnənin formalaşmasında Mərkəzi Bankın əsas oyunçu olduğunu fikirləşməsi haradasa haqlıdır".

Onun qənaətincə, ötən dövrdə üzən məzənnə rejiminin simptomlarını valyuta bazarlarında hiss etməmişik: "Hərraclarda dollar satılmadığı halda, manatın məzənnəsində möhkəmlənmə getmir. Ötən günün məzənnəsi yeni günə, ötən həftənin məzənnəsi yeni həftəyə transfer edilir. Bu, bazar qanunlarına zidd məsələdir. Əgər tələb təklifi üstələyirsə, bu zaman manatın məzənnəsi ucuzlaşmalıdır".

"Amma biz bunları bazarlarda hiss etmirik. Düşünürəm ki, bu gün tənzimlənən məzənnə siyasəti hələ də davam etdirilir. Bugünkü manatın tarazlıq məzənnəsi bazar tarazlığı nəticəsində əldə olunmuş məzənnə deyil. Bu, cavabdeh qurumların arasında ümumi razılaşma nəticəsində ortaya çıxıb. Hələlik Azərbaycanda tam üzən məzənnə rejimi mövcud deyil" — Həsənov diqqətə çatdırıb.

"Manatın ucuzlaşmasını şərtləndirən hər hansı bir zərurət yoxdur. Hələlik qısa və uzun müddətli dövrdə əhəmiyyətli məzənnə dəyişikliyi proqnozlaşdırılmır" – deyə o, əlavə edib.

İqtisadçı-ekspert Cəfər İbrahimli isə Sputnik Azərbaycan-a açıqlamasında deyib ki, Mərkəzi Bankın standart hərraclarla bazarda mövcud olması o deməkdir ki, daha əvvəl Mərkəzi Bankın özünün də qeyd etdiyi kimi tənzimlənən üzən məzənnə mexanizmi davam edir: "Bu da indiki iqtisadi situasiyaya uyğundur".

"Nəzərə almaq lazımdır ki, digər inkişaf etməkdə olan ölkələrin də mərkəzi bankları, sərt qiymət dəyişikliyi müşahidə olunduğu zaman bazara müdaxilə edir. Dolayısı ilə, Azərbaycan Mərkəzi Bankı manatın digər valyutalara qarşı sərt dəyişikliyini müşahidə etsə, birbaşa hərraclar vasitəsi ilə müdaxilə etməyə davam edəcəyini düşünürəm" — İbrahimli söyləyib.

Mövzunu Sputnik Azərbaycan-a dəyərləndirən iqtisadçı-ekspert Vüqar Bayramovun fikrincə isə, manata inamın formalaşdırılmasına ehtiyac var və bu, əsas hədəf olmalıdır: "Vətəndaşların manata inamının bərqərar olması olduqca vacibdir. Mərkəzi Bank hələ bu ilin yanvarında tam üzən məzənnəyə keçdiyini bildirmişdi. İndi 9 aydan sonra yenidən tam üzən məzənnənin bərqərar olduğunu və ya keçdiyini bildirməsini də izah etmək çətindir".

Onun qənaətincə, Mərkəzi Bank düşünür ki, cəmiyyətdə tam üzən məzənnənin tətbiqi ilə bağlı əminlik yoxdur: "Mərkəzi Bankın proseslərə təsir imkanları güclü olaraq qalmaqdadır. Düşünürəm ki, cəmiyyət üçün məzənnə siyasətinin necə adlandırılması deyil, manata inamın tam olaraq formalaşması əsas hədəf olmalıdır. Mərkəzi Bank tərəfindən növbəti dövrlər üçün manatın məzənnəsi ilə bağlı proqnozların hazırlanaraq cəmiyyətə təqdim edilməsinə ehtiyac var".

7661
Teqlər:
neft, qiymət, dollar, manat, valyuta, bazar, Mərkəzi Bank, Vüqar Bayramov, iqtisadçı, ekspert, üzən məzənnə, AMB, Sputnik Azərbaycan, Rəşad Həsənov, Cəfər İbrahimli
Əlaqədar
Manat bahalaşdı: rəsmi və qeyri-rəsmi məzənnələr
Dolların sabahkı məzənnəsi necə oldu?
Dolların iyulun 10-na olan məzənnəsi açıqlanıb
Millət vəkili: “Manatın məzənnəsi pis-yaxşı qorunub saxlanılır”
Azad İstehlakçılar Birliyinin (AİB) sədri Eyyub Hüseynov

Ekspert halala haram qatanlardan danışdı: böyük hərc-mərclik var

26
(Yenilənib 10:20 27.09.2021)
Azad İstehlakçılar Birliyinin sədri, ekspert Eyyub Hüseynov deyib ki, bu gün yenə də pul xatirinə qeyri-halal mallara da halal sertifikatı verilir.
Eyyub Hüseynov: “Bu sertifikatların kollegial verilməsinə nail olduq”

“Təsadüfi deyil ki, Azərbaycanda 6 il öncə halal standartlar qəbul edildi. O vaxta kimi ölkədə halal sertifikatının verilməsi böyük pullar hesabına mümkün olurdu”.

Bunu Sputnik Azərbaycan-a açıqlamasında Azad İstehlakçılar Birliyinin sədri, ekspert Eyyub Hüseynov deyib.

Onun sözlərinə görə, burada dini idarələr və müxtəlif ölkələrin təşkilatları iştirak edib: “Biz 6 il bundan öncə bu istiqamətdə iş apardıq və bu sertifikatların kollegial verilməsinə nail olduq. Bundan sonra 3 müəssisəyə halal sertifikatı verildi. Ancaq bu gün yenə də pul xatirinə qeyri-halal mallara da halal sertifikatı verilir. Bir çox xarici ölkələrdən Azərbaycana halal nişanı ilə məhsullar daxil olur. Biz AQTA-ya təklif vermişik ki, sertifikatların verilməsi məsələsini agentlik öz üzərinə götürsün. Bu sahədə böyük hərc-mərclik var”.

Eyyub Hüseynovun fikirlərinə audiofaylda qulaq asa bilərsiniz

26
Ramil Osmanlı, Əmlak Ekspert Mərkəzinin direktoru

Ekspert əmlak bazarındakı son vəziyyətdən danışdı

21
(Yenilənib 15:21 24.09.2021)
Əmlak məsələləri üzrə ekspert Ramil Osmanlı bildirib ki, İpoteka və Kredit Zəmanət Fondunun mövcud aktivlərinin həcminin artımı ipoteka kreditləşməsinə də təsir edib.
Ramil Osmanlı: “Mənzil bazarında tələb və təklif dəyişib”

Bu ilin yanvar-avqust aylarında İpoteka və Kredit Zəmanət Fondunun (İKZF) xətti ilə 256,2 milyon manat kredit verilib. Bu, ötən ilin eyni dövrü ilə müqayisədə 62,3% çoxdur.

Əmlak məsələləri üzrə ekspert Ramil Osmanlı Sputnik Azərbaycan-a artımın səbəblərini açıqlayıb. Ekspert bildirib ki, burada bir sıra önəmli səbəblər var: “Artımı ilbəil ipoteka proqamında keçirilən islahatlarla əlaqələndirmək olar. Eyni zamanda mənzil bazarında tələb və təklif dəyişib. İpoteka və Kredit Zəmanət Fondunun mövcud aktivlərinin həcminin artımı da öz təsirini göstərib. Həmçinin ipoteka kreditləri üzrə məbləğlər də artırılır. Mənzil bazarındakı vəziyyətə gəldikdə isə deyə bilərəm ki, hazırda dinamik aktivlik müşahidə edilmir. Mənzil alıcılarının sayında nisbətən azalmalar var. Həm bazara daxil olan pulun həcmində, həm də alğı-satqı əməliyyatlarının sayında artımı müşahidə etmək olar”.

Ramil Osmanlının geniş şərhinə audiofaylda qulaq asa bilərsiniz

21

Bakıda şəhidlərinin xatirəsinə səmaya işıq fənərləri buraxılıb

0
"Şəhidlərimiz qürurumuzdur" adlı aksiyası zamanı "Regional İnkişaf" İctimai Birliyinin könüllüləri səmaya 3000-dək işıq fənəri uçurdublar.

Bu gün vətən müharibəsi zamanı şəhid olan soydaşlarımızın xatirəsinə həsr edilən anım tədbiri keçirilib.

Heydər Əliyev Fondunun "Regional İnkişaf" İctimai Birliyinin "Şəhidlərimiz qürurumuzdur" adlı aksiyası zamanı bu gün təməli qoyulan Vətən müharibəsi memorial kompleksi və Zəfər muzeyinin ərazisində quraşdırılmış xüsusi projektorlardan səmaya yönələn şüalar Zəfər tağını simvolizə edib. Aksiyada "Regional İnkişaf" İctimai Birliyinin könüllüləri səmaya 3000-dək işıq fənəri uçurdublar.

Qeyd edək ki, sentyabrın 27-si Vətən Müharibəsinin başlamasının bir ili tamam olur. 44 günlük Vətən Müharibəsində torpaqlarımızın azadlığı uğrunda canlarını fəda etmiş əsgər və zabitlərimizə, bütün şəhidlərimizə dərin ehtiram əlaməti olaraq hər il sentyabrın 27-si Azərbaycanda Anım Günü kimi qeyd edilib. Artıq bir necə gündür ölkədə Anım Gününə hazırlıqlar gedir.

Eyni zamanda Bakının bəzi küçə və prospektlərində eyvanlardan bayraqlar asılıb. Bu gün saat 12:00-da ölkə ərazisində şəhidlərimizin əziz xatirəsi bir dəqiqəlik sükutla yad edilib. Şəhər sakinləri, hərbçilər və rəsmilər İkinci Fəxri Xiyabanda uyuyan şəhidlərimizin məzarlarına baş çəkərək şəhidlərin xatirələrini yad ediblər.

Paytaxtda Müzəffər Ali Baş Komandan İlham Əliyev və birinci xanım Mehriban Əliyevanın iştirakı ilə yürüş keçirilib. Yürüş iştirakçıları əllərində Vətən müharibəsində qəhrəmancasına şəhid olanların şəkilləri əks olunan plakatlar daşıyıblar.

0
  • © Sputnik / Murad Orujov

    Bakıda şəhidlərin xatirəsinə səmaya işıq fənərləri buraxılıb.

  • © Sputnik / Murad Orujov

    Bakıda şəhidlərin xatirəsinə səmaya işıq fənərləri buraxılıb.

  • © Sputnik / Murad Orujov

    Bakıda şəhidlərin xatirəsinə səmaya işıq fənərləri buraxılıb.

  • © Sputnik / Murad Orujov

    Bakıda şəhidlərin xatirəsinə səmaya işıq fənərləri buraxılıb.

  • © Sputnik / Murad Orujov

    Bakıda şəhidlərin xatirəsinə səmaya işıq fənərləri buraxılıb.

  • © Sputnik / Murad Orujov

    Bakıda şəhidlərin xatirəsinə səmaya işıq fənərləri buraxılıb.

  • © Sputnik / Murad Orujov

    Bakıda şəhidlərin xatirəsinə səmaya işıq fənərləri buraxılıb.

  • © Sputnik / Murad Orujov

    Bakıda şəhidlərin xatirəsinə səmaya işıq fənərləri buraxılıb.

  • © Sputnik / Murad Orujov

    Bakıda şəhidlərin xatirəsinə səmaya işıq fənərləri buraxılıb.

  • © Sputnik / Murad Orujov

    Bakıda şəhidlərin xatirəsinə səmaya işıq fənərləri buraxılıb.

  • © Sputnik / Murad Orujov

    Bakıda şəhidlərin xatirəsinə səmaya işıq fənərləri buraxılıb.

  • © Sputnik / Murad Orujov

    Bakıda şəhidlərin xatirəsinə səmaya işıq fənərləri buraxılıb.

  • © Sputnik / Murad Orujov

    Bakıda şəhidlərin xatirəsinə səmaya işıq fənərləri buraxılıb.