Mərkəzi bank

Dövlət əlini bankların üzərindən çəkir

627
Ekspert: "Əvvəllər olduğu kimi, kommersiya bankları məqsədli kreditlər üçün dövlət zəmanətindən istifadə edə bilməyəcəklər"

BAKI, 8 apr — Sputnik. Mərkəzi Bank (MB) ölkənin kommersiya banklarına dövlət zəmanəti ilə məqsədli kredit ayrılmasını dayandıra bilər. Bu məsələ Milli Məclisin İqtisadi siyasət, sənaye və sahibkarlıq komitəsinin iclasında müzakirə olunan "Azərbaycan Respublikasının Mərkəzi Bankı haqqında" qanuna dəyişikliklər edilməsi barədə qanun layihəsində nəzərdə tutulur.

Bank eksperti Əkrəm Həsənov
© Photo : REPORT
Əkrəm Həsənov

Qanunun 49-1-ci maddəsində (Kredit təşkilatlarına məqsədli kreditlərin verilməsi) deyilir: "Mərkəzi Bank sosial-iqtisadi əhəmiyyətli layihələrin maliyyələşdirilməsi, habelə iqtisadiyyatın real sektoruna maliyyə dəstəyinin təmin edilməsi məqsədilə dövlət zəmanəti əsasında banklara məqsədli kreditlər verə bilər. Belə kreditlərin forma, qayda və şərtlərini Mərkəzi Bankın İdarə Heyəti müəyyən edir". Yeni qanun layihəsi bu bəndin ləğvini nəzərdə tutur. Təklif komitə üzvləri tərəfindən müsbət qarşılanıb.

Bank və maliyyə məsələləri üzrə ekspert Əkrəm Həsənov Sputnik Azərbaycan-a açıqlamasında deyib ki, Mərkəzi Bank qanuna görə banklara 2 növ kreditlər verir: "Birincisi, banklara krediti yenidən maliyyələşdirmə qaydasında verir. Yəni, MB sadəcə banka kredit verir və bank onu kimə, hansı faizlə verəcəyini özü bilir. Bu, ləğv edilmir. MB uçot dərəcəsi ilə girov götürərək banka kreditlər verə bilər".

Ekspertin sözlərinə görə, burada söhbət məhz dövlət zəmanəti ilə məqsədli kreditlərdən gedir: "Bu, ikinci növ kreditdir. Məsələn, AZAL-a ("Azərbaycan Hava Yolları") kredit lazımdır. MB bu krediti Beynəlxalq Banka verir və ona deyir ki, bunu AZAL-a ver. Yəni, məqsədli kreditdir. MB birbaşa banklardan başqa heç kəsə kredit verə bilməz. Amma belə olan halda faktiki belə çıxır ki, MB elə krediti AZAL-a verir".

O bildirib ki, bununla bağlı olan maddə ləğv edilir: "Əvvəllər Qanunda 49-1-ci maddə yox idi. Bu maddə 2009-cu ildə qanuna daxil edilib. Ona qədər Azərbaycanda MB belə kreditlər vermirdi. Qabaqcıl dünya təcrübəsi onu göstərir ki, Mərkəzi Bank belə kreditlər verməməlidir. Çünki Mərkəzi Bank bu halda kommersiya bankları ilə bərabər bir növ bank xidmətləri göstərmiş olur. Halbuki Mərkəzi Bankın əsas məqsədi gəlir götürmək deyil. Ona görə də aparıcı ölkələrdə belə kreditlər ümumiyyətlə yoxdur".

Vüqar Bayramov
Vüqar Bayramov

Ekspert hesab edir ki, 49-1-ci maddənin ləğvi düzgün addımdır: "Amma bu, ümumən MB-nin banklara kredit verməsinin ləğvi demək deyil".

İqtisadçı-ekspert Vüqar Bayramov Sputnik Azərbaycan-a açıqlamasında deyib ki, Mərkəzi Bankın mərkəzləşmiş kredit resurslarının bölüşüdürülməsi davam edəcək: "Çünki MB-nin funksiyalarından biri odur ki, yerli banklara mərkəzləşmiş kreditlər təklif etsin. Ona görə də yerli banklara mərkəzləşmiş kreditlərin təqdim edilməsi davam edəcək".

İqtisadçının sözlərinə görə, dəyişikliyə əsasən, dövlət zəmanətli kreditlərin həcmində azalmaların olacağı istisna edilmir: "Burada məqsəd dövlət zəmanətli kreditlərin həcmini məhdudlaşdırmaqdır. Böyük ehtimalla məqsəd dövlətin bu tip öhdəliklərdəki rolunu, payını azaltmaq və bankların daha çox öz maliyyə resursları hesabına kreditləri cəlb etməkdir".

O düşünmür ki, bu, ümumi mərkəzləşmiş kreditlərə ciddi təsir göstərəcək: "Amma dövlətin zəmanəti ilə verilən kreditlərə birbaşa təsir göstərəcək. Kommersiya bankları dövlət zəmanəti ilə daha az kredit cəlb edəcək. Kommersiya bankları bəzi hallarda kredit götürən zaman dövlət ona zəmanət verirdi. Sonra həmin kreditin qaytarılmasında problem olanda dövlət həmin krediti qaytarırdı. Adətən də dövlət qismində Mərkəzi Bank çıxış edirdi. Artıq bu imkanlar məhdudlaşdırılır. Əvvəllər olduğu kimi, kommersiya bankları məqsədli kreditlər üçün dövlət zəmanətindən istifadə edə bilməyəcək".

Ekspertin fikrincə, bu tip dövlət zəmanətli kreditlərin verilməsi tamamilə dayandırılmamalı, imkanlar saxlanılmalıdır: "Burada bankların ödəmə qabiliyyəti, onun sağlamlaşdırılması imkanları və digər faktorlar nəzərə alınmalıdır. Bunlar nəzərə alınaraq dövlət zəmanətinin verilməsi həyata keçirilə bilər. Ona görə də heç bir halda kommersiya bankları üçün bu imkanın tamamən məhdudlaşdırılmasının tərəfdarı deyiləm. Burada süzgəc prinsipinin tətbiq edilməsi məqsədəuyğundur. Əgər bankın ödəmə qabiliyyəti varsa, dövlət zəmanəti ilə kredit almasına imkan yaradılması daha məqsədəuyğundur".

627
Teqlər:
dövlət zəmanəti, MB, İqtisadçı-ekspert, Əkrəm Həsənov, ekspert, Vüqar Bayramov, Mərkəzi Bank, kredit
Əlaqədar
Bu bankların filialları və poçt şöbələri bağlandı
Bankirdən proqnoz: "Manat bahalaşmaqda davam edəcək"
Azərbaycan bankları dollardan imtina etdi
Banka borcunu qaytarmayanları bu cəza gözləyir
Mərkəzi Bankın valyuta ehtiyatları açıqlandı
Bank sektorundakı acı həqiqətlər deputatların sərt etirazına səbəb oldu
Banklar əhaliyə qarşı ciddi qanunsuzluğa əl atır — 1 faiz qalmaqalı
Avropa Parlamentinin iclası, arxiv şəkli

Avropa Parlamenti Türkiyəyə qarşı sanksiyalar tətbiq etməyə çağıran qətnamə qəbul etdi

17
(Yenilənib 12:22 27.11.2020)
Bir oktyabr 2020-ci il tarixinə milli iqtisadiyyatda muzdlu işçilərin sayı əvvəlki ilin eyni dövrü ilə müqayisədə 2,6% artaraq 1,681 milyon nəfərə çatıb.

BAKI, 27 noyabr — Sputnik. Avropa Parlamenti Avropa İttifaqı üzv dövlətlərini Aralıq dənizindəki davranışına görə Türkiyəyə qarşı sərt sanksiyalar tətbiq etməyə çağıran qətnamə qəbul edib.

Banker.az xəbər verir ki, sənədlə bağlı səsvermə Avropa Parlamentinin Brüsseldəki plenar iclasında baş tutub.

Bildirilir ki, qətnaməyə 631, əleyhinə 3 deputat səs verib. "Parlament üzvləri Avropa Şurasını Türkiyənin qanunsuz fəaliyyəti ilə bağlı vahid mövqe tutmağa və buna cavab olaraq sərt sanksiyalar tətbiq etməyə çağırırlar", – sənəddə deyilir.

Qətnamə Türkiyənin Kiprin şimalındakı keçmiş Varoşa kurort zonasını açmaq qərarının bu problemin həlli perspektivlərini sarsıtdığını vurğulayır.

Eyni zamanda sənəddə Ankaranın Aralıq dənizi, Liviya və Suriyadakı hərəkətləri sayəsində Avropa İttifaqı ilə Türkiyə arasındakı münasibətlərin "tarixi minimuma" çatdığı qeyd edilir. Avropa İttifaqı və Türkiyə münasibətləri 10-11 dekabr sammitində diqqət mərkəzində olan mövzulardan biri olacaq.

17
Teqlər:
Brüssel, plenar iclas, Kipr, Türkiyə, Avropa Parlamenti, Sanksiya
Bakıda neft nasosları, arxiv şəkli

Azərbaycan nefti neçəyə satılır?

6
(Yenilənib 11:43 27.11.2020)
Azərbaycan neftinin bir barelinin qiyməti bu il aprelin 21-də minimuma enərək 15,81 dollar, 2008-ci ilin iyulunda isə maksimuma yüksələrək 149,66 dollar olub.

BAKI, 27 noyabr — Sputnik. Azərbaycan neftinin qiyməti ucuzlaşıb.

Sputnik Azərbaycan xəbər verir ki, "Azeri Light" markalı neftin bir barelinin qiyməti 0,09 dollar ucuzlaşaraq 48,28 dollar təşkil edib.

"Brent" markalı neftin bir barelinin qiyməti 0,14 dollar geriləyərək 47,66 dollar, "Light" markalı neftin bir barelinin qiyməti isə 0,87 dollar ucuzlaşaraq 44,84 dollar olub.

Qeyd edək ki, Azərbaycan neftinin bir barelinin qiyməti bu il aprelin 21-də minimuma enərək 15,81 dollar, 2008-ci ilin iyulunda isə maksimuma yüksələrək 149,66 dollar olub.

6
COVİD-19 xəstəsi, arxiv şəkli

Qubada yaşadıqları evi qanunsuz olaraq tərk edən koronavirus xəstələri aşkarlandı

0
(Yenilənib 13:30 27.11.2020)
Hər iki şəxs təcili tibbi yardım avtomobilinə mindirilərək koronavirusa yoluxmuş şəxslərin müalicə aldığı xəstəxanaya yerləşdiriliblər.

BAKI, 27 noyabr — Sputnik. Quba Rayon Polis Şöbəsinin əməkdaşları rayon ərazisində qurulmuş karantin postunda xidmət aparan zaman yaşadığı evi qanunsuz olaraq tərk edən koronavirus xəstəsi aşkarlayıblar.

Sputnik Azərbaycan DİN-in Mətbuat Xidmətinin Quba regional qrupundan verilən məlumata istinadla xəbər verir ki, araşdırmalarla həmin şəxsin rayonun Amsar kənd sakini Süleyman Mütəllimov olduğu müəyyən edilib.

Onun koronavirus testinin nəticəsi pozitiv olduğuna görə, ev şəraitində müalicə təyin edilsə də, ancaq S.Mütəllimov qaydaları pozaraq Qusar rayonuna getmək istəyib.

Dərhal həmin əraziyə həkim briqadası dəvət edilib və təcili tibbi yardım avtomobili ilə S.Mütəllimov yaşadığı ünvana geri qaytarılıb.

Gün ərzində şöbə əməkdaşları karantin postunda xidmət aparan zaman yaşadığı evi qanunsuz olaraq tərk edən daha iki şəxsi də aşkarlayıblar. COVID-19 infeksiyasına yoluxduğunu bilərək özünütəcrid qaydalarına riayət etməyən Şabran rayon sakini İlyas İsaqov və Bakı şəhər sakini Gülnaz Bağırova Quba rayonuna daxil olmaq istəyən zaman polis əməkdaşları tərəfindən saxlanılıblar.

Hər iki şəxs təcili tibbi yardım avtomobilinə mindirilərək koronavirusa yoluxmuş şəxslərin müalicə aldığı xəstəxanaya yerləşdiriliblər.

Qeyd edilən faktla bağlı Quba RPŞ-də araşdırmalar aparılır.

0