Teatr səhnəsi, arxiv şəkli

Azərbaycanda teatr kimə nəyə lazımdır?!

1644
(Yenilənib 14:49 25.09.2020)
Uzun illərdir ölkədə teatrların fəaliyyəti bütün bəşər tarixində məbəd adlandırılan, ən müqəddəs mədəniyyət ocağı olan teatrı, teatr anlayışını rəzil, biabırçı vəziyyətə salıb.

BAKI, 25 sentyabr — Sputnik. Azərbaycanda koronavirus pandemiyası ilə əlaqədar elan edilmiş xüsusi karantin rejimi çərçivəsində mart ayından etibarən ölkə üzrə bütün teatrların, kinoteatrların, konsert salonlarının fəaliyyəti dayandırılıb. Kinoteatrın fəaliyyəti dayandırılırsa, bu, tamaşaçı üçün çox da ciddi əngəl deyil, çünki insanların film izləyə biləcəyi müxtəlif alternativ platformalar var. Konsert salonlarının fəaliyyəti dayandırılırsa, bu da insanların musiqi dinləməsi üçün əngəl deyil, çünki insanların musiqi dinləyə biləcəyi saysız-hesabsız mənbələr var. Amma teatrların fəaliyyəti dayandırılırsa, bu, böyük bir yoxluğa gətirib çıxarır.

Üzr istəyirəm, “böyük bir yoxluğa gətirib çıxarır” ifadəsi inkişaf etmiş ölkələrə və cəmiyyətlərə aiddir. Bizim ölkədə və bizim toplumda teatrların yoxluğu heç bir fəsad törətmir. Çünki bu günə qədər onların varlığı heç bir işə yaramamışdı. Bunu bir ittiham kimi qəbul etməməyinizi xahiş edirəm. Bəsit həqiqətdir. Çox sadə dəlillərlə bu həqiqətdən agah ola bilərsiniz.

İndiyə qədər ölkədə teatrlar fəaliyyət göstərirdi. Hər şənbə və bazar günləri, bəzi hallarda həftə içi günlərdə də tamaşa nümayişləri olurdu. Azərbaycanda fəaliyyət göstərən teatrların çox böyük bir qismi dövlət teatrlarıdır. Özəl teatrlar isə məkan və büdcə problemləri səbəbi ilə möhkəmlənə və çoxala bilmir. Özəl teatrlardan sadəcə “ADO” müstəqil teatrı müəyyən qədər ayaqda durmağı bacarıb, özünəməxsus repertuar yaradıb və özünün müəyyən tamaşaçı auditoriyası var.

Dövlət teatrlarının repertuarındakı məmur hegemoniyası, repertuar işğalçılığı, ənənəvilik, monotonluq, texniki çatışmazlıqlar və başqa bitməyən problemlər də teatrla azca tanışlığı olan hər kəsə aşkardır. Belə olan halda biz əhaliyə "niyə teatra getmirsiniz?" sualını ünvanlaya bilmərik. Axı bu sualı ünvanlayacağımız teatrsevər əhali də yoxdur. Paytaxt və iri şəhərlər istisna olmaqla regionların əksəriyyətində teatrın nə olduğunu ümumiyyətlə bilmirlər. Kimi, niyə və nə ilə qınayasan ki?

Yaxınlarda, Azərbaycanın tanınmış teatr aktyorlarından biri ilə söhbət edirdim. Dərdli-dərdli dilləndi ki, “qorxuram, teatrları ümumiyyətlə ləğv edələr, deyələr ki, aylardır bağlı olması nəyimizi əksiltdi ki, açıq olması nəyimizi artırsın”. Çox acılı, ağrılı, hətta olduqca faciəvi bir ifadə olsa da, məlum mühitimizdə mütləq həqiqətdir və mən özüm də - bunu yazmağa belə sancı çəkirəm, amma belədir – tərəfdarıyam ki, teatrlar ümumiyyətlə ləğv edilsin. Çünki uzun illərdir ölkədə teatrların fəaliyyəti bütün bəşər tarixində məbəd adlandırılan, ən müqəddəs mədəniyyət ocağı olan teatrı, teatr anlayışını rəzil, biabırçı vəziyyətə salıb.

Teatr elə bir sənət növüdür ki, insanlıq, toplumlar, xalqlar onun uğruna şəhidlər veriblər. Məsələn, fransızlar Antonin Artaudu, almanlar Georq Büxneri, biz Hüseyn Ərəblinskini və digərlərini. Amma fransızlar da, almanlar da, digər böyük xalqlar da öz sənət şəhidlərinin və onların teatr kimi müqəddəs mirasının dəyərini bilir, onu qoruyur, sevir, nəsildən-nəsilə ötürürlər. Azərbaycanda isə Hüseyn Ərəblinski də, Abbas Mirzə Şərifzadə də, onların qoyduğu teatr adlı miras da, bu ulu və uca mədəniyyət də heç kəsə lazım deyil. Elə isə mövcudiyyəti niyə büdcəyə yük və teatr adına ləkə olsun ki? Ləğv edilməsi daha yaxşı olmazmı?

Mart ayından bəri ölkədə teatrlar işləmir və teatrda çalışan, həyatını teatra adayan kiçik bir qrupdan başqa kimin həyatında məhz bu səbəblə boşluq yaranıb ki? Teatr Azərbaycanda hansı böyük və vacib qrupun həyatını doldururdu ki? Mən teatr adamlarından və ən əsası bu böyük məbədin özündən çox-çox üzr istəyirəm, amma Azərbaycanda teatrların ləğv edilməsi hamının xeyrinədir.

1644
Əlaqədar
Onlayn tamaşa və ortaya çıxan problemlər: Teatrlarımız niyə hazır deyil?
Elçin Cəfərov: "Teatrlarda "ortada yeyib, qıraqda gəzən" adamlar var"
Akademik Musiqili Teatr yeni mövsümünü açıq elan edib, amma bu dəfə...
Teatr həvəskarlarına şad xəbər verildi
Akademik Musiqili Teatr ilkə imza atdı
Gəncədə xəsarət alan uşaq, arxiv şəkli

Müharibə uşaqların düşmənidir

80
(Yenilənib 01:01 28.10.2020)
Uşaqlığını yaşaya bilməyənlər uşaqlığını əlindən alan hər şeyə, hər kəsə nifrət edərlər. Bizim nəslin müharibəyə nifrəti, bəlkə də bununla bağlıdır

Müharibə ən çox uşaqların, uşaqlığın düşmənidir...

Hər dəfə dinc şəhərlər bombalananda qəhərdən boğazım düyümlənir. Bombalanmış evlərdə öldürülən, yaralanan uşaq fotolarını görəndə çarəsizlikdən boğulmaq dərəcəsinə çatıram. Və mən öldürülən hər bir uşağın yerinə ən ağır işgəncə ilə öldürülmək, yox olmaq istəyirəm. Öldürülən hər uşaqla birlikdə müharibəyə qarşı amansız bir nifrət oyanır içimdə. Çarəsizlikdən başımı divarlara çırpmaq, ağlamaq, qışqırmaq, bu iztirabdan qurd kimi ulamaq istəyirəm…

...Məsumluğu müharibənin məhrumiyyətlərinə tuş gəlmiş bütün uşaqlar kimi, doğru-dürüst uşaqlıq yaşamadığım üçün hər şeyə bir az uşaqca yanaşıram və bəlkə, bu, illərlə belə davam edəcək. Bizim nəsli “Avakado nəsli” adlandırır tədqiqatçılar. Heç vaxt böyüməyən, həmişə uşaq qalan nəsil... Uşaqlığımız travmalarla, məhrumiyyətlərlə, çarəsizliklərlə doludur. Qəhrəman hesab etdiklərimiz baş daşlarında hərbi geyimli fotolara çevrilir, arzularımızı ehtiyac adlı əjdaha kamına çəkir, gülüşlərimizi müharibə oğurlayırdı. Müharibədən yüz kilometrlərlə uzaqda müharibənin bütün ağrı-acısını yaşayır, məhrumiyyətləriylə savaşırdıq. Yaşıdlarımız müharibədə öldürülür, işgəncələr görür, bizdən daha çox itirirdilər.

İndi də övladlarımız eyni ağrılarla üz-üzədirlər. Ancaq onların bizdən çox böyük fərqi var: onlar az qala hər gün qələbə xəbərləri ilə coşur, küçələrə çıxıb şüarlar səsləndirir, daha çox qələbə xəbərlərinə fokuslanırlar…

…Sadəcə zədələnmiş, travmalı uşaqlığıma görə müharibə mənim düşmənimdir. Biz müharibəni "dava-dava" oyunu zənn edəcəkkən, tanıdığımız insanlar gerçək güllələrlə vurulub, öldürülürdü. Gəncliyi yarıda qırılan onlarla tanışımız qara çərçivəli fotolara çevrilirdi. Müharibə bizim arzularımızı, ümidlərimizi oğurlayırdı. Bizim arzusuz, ümidsiz, yoxluqlarla dolu uşaqlığımızda müharibə ən böyük kabusumuz, qələbə ən uzaq ümidimizdi.

Bizim nəslin nə kabusları bitdi, nə ümidləri çiçək açdı...

Ancaq övladlarımız bu kabusun bitəcəyinə inanır, qələbənin gəlişini duyur, zəfəri gözləyirlər.

Elə biz də hər ümidli xəbərə uşaq kimi sevinir, az qala uşaq kimi atılıb-düşürük.

Uşaqlığını yaşaya bilməyənlər uşaqlığını əlindən alan hər şeyə, hər kəsə nifrət edərlər. Bizim nəslin müharibəyə nifrəti, bəlkə də bununla bağlıdır. Həyatımızın ən şirin, əvəzolunmaz çağlarını əlimizdən alan müharibəyə nifrətlə, ikrahla yanaşmağımızın bir səbəbi də budur. Nağıllara inanmaqla keçərdi həyatımız. Nağıllar bizi ovudar, xəyallar ən son sığınacağımız olardı.

...Böyüsək də, müharibə xofu kabus kimi çıxmadı candan. Hər addımda itirmək qorxusuyla yaşadıq, hər addımda o məhrumiyyət, o yoxluq xofu bizi izlədi...

Həyatın oyunları getdikcə adiləşdi, getdikcə itirməyə alışdıq.

Bizim nəslin müharibəyə nifrət etməsinin, qələbəyə, qazanmağa təşnə olmasının səbəbi budur. Müharibə ən böyük travmamız, qorxumuzdur. İndi övladlarımıza danışacaq uşaqlıq xatirələrimizin kasadlığının tək səbəbi müharibədir.

Uşaqların əzab çəkmədiyi, öldürülmədiyi, travma almadığı sakit, sülh içində dünya istəmişik həmişə…

Müharibə uşaqların düşmənidir. Vətənində müharibə gedirsə, atəş xəttindən yüz kilometrlərlə uzaqda olmağın heç nəyi dəyişmir. Düşmən güllələri sənin arzularını, ümidlərini, oyunlarını öldürür...

80
Mövzu:
Azərbaycan və Ermənistan arasında müharibə
Əlaqədar
Beynəlxalq təşkilatların ciddi ölçü götürməməsi Ermənistanı azğınlaşdırır - Ombudsman
Mehriban Əliyeva Ermənistanın müharibə cinayətlərinə üsyan etdi
Atəşkəs Tərtərə dinclik gətirmədi: Rayon dağıntılar içində qalıb – VİDEO
Rəsmi Bakı: "Üçüncü dəfədir ki, Ermənistan atəşkəs rejimini açıq şəkildə pozur"
Vətən Müharibəsinin bir ayı: Azad olunmuş ərazilər - SİYAHI
Bakıda tibbi maskada olan insanlar, arxiv şəkli

İkinci dalğa, amerikalıların çətin seçimi təhlükəli Makron

116
(Yenilənib 02:00 27.10.2020)
Yeni "20-liy"in üzərində “Qarabağ Azərbaycandır” yazılacaq. Ümid edək ki, bu manat çapdan qayıdana qədər yazı reallıqda əksini tapacaq. Biz də elə köhnə "iyirmilik"lə Şuşaya, Laçına avtobus bileti alacağıq.

BAKI, 26 oktyabr — Sputnik. 7x7 həftənin ən yaddaqalan 7 hadisəsini şərh edir

Kəndir

Azərbaycan əsgərinin zəfər marşı davam edir. Ötən həftə Cəbrayıl, Füzuli, Qubadlı, Xocavənd, Zəngilan, Kəlbəcər rayonunun kəndləri, Zəngilan və Qubadlı şəhəri erməni işğalçılarından təmizləndi.

Paşinyanın Qərbə yalvarışları da davam etdi – Rusiya və Avropa ölkələrini ayrı-ayrılıqda dəng edən baş nazir NATO-nun da qapısını döydü, ancaq ona Brüsseldə dedilər ki, NATO tərəf deyil, gedin, öz probleminizi özünüz həll edin.

Paşinyan, deyəsən, nəhayət, başa düşür ki, qaranlığını aydınladacaq şamı öz əlində tutmayanın gecəsi zülmətə məhkumdur. O şam da yoxdur – erməni ordusu qocaların, uşaqların, qadınların ümidinə qalıb. Nəvələri ilə oynamaq yaşında olan ahıllar əlində avtomat ön cəbhəyə göndərilir, qadın bölmələri yaradılır, ermənilərin özünün yaydığı videolardakı azyaşlını isə hamımız gördük.

Yaxşı olar ki, erməni diasporu öz ölkəsinə humanitar yardımı dayandırıb, Paşinyana ağ bayraq göndərsin. Ağır məğlubiyyətlə üz-üzə olan baş nazir sonra o bayrağı kəndir kimi də istifadə edə bilər.

İtiqovan

Həftənin ən yaddaqalan nəsnəsi Azərbaycan Müdafiə Sənayesi Nazirliyinin hazıladığı PUA-lar idi. Düşmənin yuxusunu ərşə çəkən dronlar döyüş meydanında özünü təsdiq edir, qan uddurur, XXI əsrin müharibə nümunəsini yaradır. Müharibənin ilk 15 günündə düşmənə təkcə dronlar 1 milyarddan çox zərər vermişdi. Ümumilikdə, düşmən 2 milyard dollar dəyərindən artıq texnika itirib. Bu, Ermənistanın dövlət büdcəsi qədərdir. 

Bu gedişlə Yerevanda nəinki (xal) tank qalmayacaq, tank sürməyə adam da qalmayacaq. 

İkinci dalğa

Dünən ölkəmizdə koronavirusa 946 yeni yoluxma faktı qeydə alındı. Bu, artıq antirekorddur. Həftə ərzində koronavirusa yoluxma dinamikası narahatlıq doğuracaq tempdə idi.

Cəbhədə baş verənlər, Azərbaycan Ordusunun müzəffər yürüşü fonunda COVID-19 az maraqlı görünsə də, bizi az narahat etsə də, bu təhlükəni, türklər demiş, küçümsəyə bilmərik – koronavirusun “ikinci cəbhə”yə çevrilməsinə imkan verməməliyik. Dünya hələ peyvənd axtarışını davam etdirir. Koronavirusa qarşı peyvənd kütləvi dövriyyəyə çıxana qədər COVID-19-dan ölənlərin sayının 2 milyondan çox olacağına dair bədbin proqnozlar var.

Hər halda, o dərman tapılıb ortaya çıxana qədər, gəlin, biz maskamızı çənəmizdən bir az yuxarı qaldıraq.

Fransa üçün Makron təhlükəsi

Fransa Prezidenti Emmanuel Makron faktiki olaraq Fransa üçün təhlükəyə çevrilib. Məsələ burasındadır ki, ölkə başçısı 47 yaşlı məktəb müəllimi Samuel Patinin başının kəsilməsindən sonra açıqlamasında İslamın dəyişməli olduğunu bildirib və İslamı terror dini kimi səciyyələndirib. Bu isə təkcə Makrona yox, Fransaya baha başa gəlir. Ölkəyə siyasi təzyiqlər artıb, məhsulları baykot edilir, kiberhücumlar və s. Fransanın özündə də müsəlmanlar Makronu “ağ yuyub, qara sərirlər”.

Bu arada İngiltərənin “Mançester Yunayted” klubunun futbolçusu Pol Poqba da məlum sərsəmləməyə görə Fransa millisindən ayrılacağını açıqlayıb.

Amerikalılar seçim edirlər

Okeanın o biri üzündə prezident seçkisinə sayılı günlər qalır. Noyabrın 3-də amerikalılar seçki qutularına yaxınlaşıb, öz rəhbərlərini seçməlidirlər. ABŞ prezidentinin kim olması bütün dünyanı maraqlandırır, çünki bu adam supergücün başında oturmaqla, demək olar ki, bütün dünyanın taleyinə təsir edir. Deməli, amerikalılar təkcə özləri üçün prezident seçmirlər, bütün dünya üçün vacib adamı müəyyən edirlər. Ona görə də amerikalılardan daha məsuliyyətli olmağı xahiş edirik.

20 manat hansı mesajı verir?

Sosial şəbəkələrdə 20 manatlıq əsginasın üzərindəki iki “20” rəqəminin birləşdirilərək 2020-ci ili ifadə etməsi və üzərində “Qarabağ” sözünün yazılmasının məhz bu il torpaqların işğaldan azad ediləcəyinə işarə vurduğu ilə bağlı müzakirələr gedir.

Bu arada Mərkəzi Bank qərara gəlib ki, bir neçə manatın dizaynını dəyişsin, hansı ki, onların arasında 20 AZN də olacaq. Yeni "20-liy"in üzərində “Qarabağ Azərbaycandır” yazılacaq. Ümid edək ki, bu manat çapdan qayıdana qədər yazı reallıqda əksini tapacaq. Biz də elə köhnə "iyirmilik"lə Şuşaya, Laçına avtobus bileti alacağıq.

Böhranda varlanır

Dünyanın qarmaqarışıq vaxtında Fransanın LVMH şirkətlər qrupunun baş direktoru Bernar Arno bir həftə ərzində sərvətini 8 milyard ABŞ dolları məbləğində artırıb. 15-22 oktyabr arası LVMH-nin səhmləri 6 faiz artıb, buna “Louis Vuitton” və “Dior” markalarının güclü satışları kömək edib.

Görünür, kimlərsə koronavirusa qarşı spirt əvəzinə “Dior” istifadə edir.

116
Avropa Liqasının qrup mərhələsinin 2-ci tutu çərçivəsində Qarabağ - Vilyareal matçı

"Qarabağ" azarkeşlərini məyus etdi

0
(Yenilənib 23:52 29.10.2020)
Azərbaycanın "Qarabağ" və İspaniyanın "Vilyarreal" komandaları arasındakı UEFA Avropa Liqasının I qrupunun II tur matçı keçirilib.

BAKI, 29 oktyabr — Sputnik. "Qarabağ" və İspaniyanın "Vilyarreal" komandaları arasındakı UEFA Avropa Liqasının I qrupunun II tur matçı keçirilib.

Sputnik Azərbaycan xəbər verir ki, görüş Türkiyənin İstanbul şəhərindəki "Başakşehir Fatih Terim" stadionunda baş tutub.

Komandalar oyunun birinci hissəsini heç-heçə başa vurublar. İkinci hissədə isə "Qarabağ"ın oyunçusu Kvabena Ovusu fərqlənib. O, 78-ci dəqiqədə hesabı açıb. Lakin Ağdam klubunun azarkeşlərinin sevinci uzun çəkməyib. 2 dəqiqə sonra "Vilyarreal" Yeremi Pinonun vurduğu qolla hesabı bərabərləşdirib. Matçın 84-cü dəqiqəsində Pako Alkaser Ağdam klubunu cəzalandırıb. "Vilyarreal" ikinci qolla önə çıxıb. 

Oyuna əlavə edilən dəqiqələrdə "Vilyarreal" 3-cü topu "Qarabağ"ın qapısından keçirib. Üçüncü topu da 90+6-cı dəqiqədə penaltidən Pako Alkaser vurub.

Beləliklə, "Qarabağ"-"Vilyarreal" matçında oyun ispan klubunun qələbəsi ilə başa çatıb.

Bu oyunun nəticəsi olaraq xallarını 6-ya çatdıran "Vilyarreal" qrupda liderliyini möhkəmlədib. "Qarabağ" isə 1 xalla 3-cü pillədə qalıb.

0