Noutbuk arxasında kişi, arxiv şəkli

Türkiyəli bloqçu: “YouTube-dan pul qazanmaq işin ciddiyyətini pozur”

1894
(Yenilənib 18:08 30.08.2020)
"Hazırda müxtəlif fəza şirkətlərindən asılıyıq. Onlar nə desə, o da olur. Biz isə Türk Cümhuriyyətləri olaraq birləşib dünyanın ən böyük fəza agentliyini qura bilərik" - Serkan Ulus

BAKI, 30 avqust — Sputnik. Türkiyənin tanınmış bloqçusu, “Popüler Bilim Tv” adlı “YouTube” kanalında hazırladığı sənədli filmlərlə elm, texnologiya və mədəniyyət həvəskarlarının sevimlisinə çevrilən, fəza elmi və astrofizika mövzulu videoları ilə bu janrda ən yaxşılar siyahısında yer alan film istehsalçısı, dublyaj sənətçisi, videomontaj ustası Serkan Ulus Sputnik Azərbaycan-ın qonağıdır.

- Sizin sənədli filmlərinizi azərbaycanlılar da maraqla izləyir və kanalınızın abunəçiləri arasında yer alırlar. Sənədli filmlərinizi sevərək izləsələr də, səsinizin sehrinə düşsələr də şəxsiniz haqqında geniş məlumatlı deyillər. Bu səbəblə Azərbaycan tamaşaçısı üçün öz haqqınızda məlumat verməyinizi xahiş edirəm.

- Azərbaycan xalqına, Sputnik Azərbaycan komandasına Türkiyədən və “Popüler Bilim Tv” kanalından salamlar. Əvvəlcə, bu gözəl proqram üçün sonsuz təşəkkür edirəm. 1980-ci il yanvarın 29-da Türkiyənin Ankara şəhərində doğuldum. Bütün uşaqlığım Ankarada keçib. Orta məktəbə də bu şəhərdə getmişəm. Fəza elminə marağım da həmin zamanda başladı.

- Fəza elminə marağınız necə yarandı?

- O dönəmlər texnologiya indiki kimi inkişaf etməmişdi. Dolayısı ilə internet yox idi. Hər şeyi kitablardan öyrənirdik. Evdəki çeşidli astrologiya ensiklopediyalarını oxuyaraq bu işlərə başladım. Ağ-qara televiziyada da geniş materiallar yox idi. İzləyə biləcəyimiz tək bir kanal vardı. Oxuyub-yaza bilmədiyim vaxtlarda elm və fəza mövzulu ensiklopediyalarda sadəcə şəkillərə baxar və onların nə olduğunu bilmək istəyərdim. Onlar planetlər idi. Oxuyub-yazmağı öyrəndikdən sonra  öyrəndiklərimin tamamı ensiklopediyalar və yayımlanan müxtəlif  jurnallar olmuşdu. Sonra bu, hobbi kimi davam etdi. Əlbəttə, o zamanlar Ankarada fəza elmi ilə bağlı bir şeylər tapmaq çox çətin idi.

- Hansı sahə üzrə təhsil almısınız və iş həyatınız necə başladı?

- 1994-cü ildə ölkəmizdə Anadolu liseyləri populyar idi. Onların içindən Media və Yayım Liseyini seçdim. İmtahan verib qazandım. Burada video-operatorluq üzrə təhsil alırdım. Bununla bərabər, mətn yazarlığı və montaj da öyrənirdik. İndiki kimi kompüterlərlə deyildi, xeyli çətin idi. Texniki imkanlar da son dərəcə məhdud idi. Texnologiya ilə ilkin tanışlığım internetin ortaya çıxması ilə başladı. Çünki bir çox mənbəyə o zaman əlim çatdı. Oxumaq, araşdırmaq və fəza haqqında daha çox şey öyrənmək üçün böyük fürsət olmuşdu. Hətta Ankarada açılan ilk internet kafeyə də açıldığı gün getmişdim.

O zamanlar həqiqətən də çox qəribə idi. İnternetin bu qədər inkişaf edəcəyini təxmin etmək çətin idi. İnkişaf edən texnologiya bizim montaj sistemlərini də dəyişdirdi. Lisey dönəmlərində müxtəlif televiziya qurumlarında təcrübə keçdim. Liseydən sonra isə ilk iş həyatına başladım. Burada gördüyüm iş operatorluq idi. Son dərəcə sadə bir kamera ilə o zamana görə olduqca gözəl işlər də çıxarırdıq. Çox da əyləncəli idi.

1999-cu ildə Trakya Universitetində Radio və Televiziya Yayımçılığı oxumağa başladım. Burada isə daha çox kino ilə məşğul olurduq. Universitetin təsviri sənətlər dərnəyində işlərim oldu. Ayrıca, üç qısa film çəkdim. 2002-ci ildə NASA-nın rəsmi saytında qeydiyyatdan keçdim. O zaman indiki kimi geniş məlumat ala bilmirdik. Sadəcə yazdıqları yazıları oxuyur və yayımlanan şəkillərə baxırdıq. Karyeramı yüksəltməkdən ötrü təcrübə keçmək üçün xaricə getdim. İki ay boyunca Almaniyada, Berlində bu işin təhsilini almağa davam etdim. Bunlardan sonra uzun müddət iş axtardım, amma tapmadım. Nəticədə fərqli sektorlarda işlədim. Amma fəza elminə marağım yenə davam edirdi. Harada bir tədbir tapsam, qaçırmırdım.

- Sizin teatr təcrübəniz də var. Teatra gəlişiniz necə oldu?

- İş həyatımda qəribə bir dönüm nöqtəsi var. Bu, dövlət teatrlarında işlədiyim dönəmdir. Üç il boyunca müqavilə ilə köməkçi aktyor kimi işlədim. Bu, mənə çox şey öyrətdi. Çünki teatr bütün sənət növlərini birbaşa öz içində ehtiva edir. Dolayısı ilə elmə olan baxışım da çox dəyişdi. Fəza elminə də daha dərindən baxmağa başladım.

- Youtube kanalı yaratmaq, sənədli filmlər çəkmək fikrinə necə düşdünüz? Axı sizin bu kanalı yaratdığınız dönəmdə sosial media indiki qədər nüfuzlu deyildi.

- Teatrdan sonra bir televiziya kanalında 8 il boyunca işlədim. “Popüler Bilim TV” də bu zaman yarandı. Tamamilə hobbi olaraq başladım. Ticari məqsədim yox idi, bir şeylər paylaşmaq istəyirdim. Videonun çox izlənib-izlənməməsi önəmli deyildi. 3-4 dostum belə istəsə, o videonu hazırlayırdım. Əsas anlatmaq istədiyim şey fəzanın ahəngi idi. Edilən kəşflərdəki önəmli detallar idi. Bu səbəblə videoların görüntü keyfiyyətinə diqqət edirəm. Televiziyada işlədiyim dönəmlərdə animasiya, modelləmə işlərini də öyrəndim. Bu, mənim indiki əsas işim oldu deyə bilərəm. Bu səbəblə videolara hobbi olaraq davam edirəm. Gözəl və maraqlı mövzular tapan kimi tələsmədən, detallarına varana qədər montaj edərək video hazırlayıram. Bu dönəmdə gözlənilmədən izləyicilərimin sayı artdı. Mən də bu işi heç bir zaman buraxmadım.

- Niyə məhz fəza elmi ilə bağlı filmlər çəkməyi seçdiniz? Videolarınız əsasən bu mövzuda olur. Səbəb şəxsi marağınızdır, yoxsa başqa bir səbəbmi var?

- Fəza elmini seçmə səbəbim sırf  hobbidir. Bu, mənim üçün bir həyat tərzidir. Gecə səhərə qədər teleskopla fəzanı müşahidə etsəm, bir an belə sıxılmaram. Bu, çox zəhmət tələb edən işdir. Amma bu işi sevsəniz, usanmadan edərsiniz.

- Həm sənətlə, həm elmlə məşğul olan bir kimi fikriniz maraqlıdır. Sənətlə elm arasında bir bağ var. İkisi də cəmiyyətin inkişafına xidmət edir. Elmin daha geniş kütləyə çatması üçün siz bir şəkildə sənətdən yararlanırsınız. Elmlə sənətin vəhdəti bizə nə cür imkanlar verir?

- Burada maraqlı bir mövzudan danışmaq istəyirəm. Sizə teatr təcrübəmdən danışdım. Bu, çox mühümdür. Sənət elmi inanılmaz dərəcədə inkişaf etdirdi. Mən teatrda öyrəndiklərimlə bunları daha yaxşı bir araya gətirə bildim və daha geniş mövzular çıxdı. Diqqət etsəniz, ağır və dərin mövzular işlədiyimiz bölümlər sadəcə bizdə var. Çoxları bu mövzulu videolar yayımlaya bilmir. Bunun səbəbi mövzu tərkibini sintezləmənin, yayımlamanın və montajlamanın çətin olmasıdır. Görüntü seçimindən tutmuş səsləndirməsinə varana qədər. Bu baxımdan, teatr bütün sənət növlərini, bir çeşid həyatı, fəzanı, kainatı - hər şeyi öyrədir. Bu səbəblə elmlə sənət iç-içədir. Yəni elmlə məşğul olursunuzsa, sənətlə də mütləq məşğul olun.

- Türkiyədə elmin və sənət sektorunun bugünkü vəziyyəti necədir? Teatr, film, musiqi və başqa sənət sahələri necə inkişaf edir? Bu sahələrdə hər hansı çatışmazlıqlar varmı?

- Günümüzdə həm sənətlə, həm də elmlə bağlı problem var. Mənim uşaqlıq və gənclik dönəmimdə biz sənəti də, elmi də birəbir yerində görə bilirdik. Müxtəlif yarmarkalara gedib çox gözəl şeylərlə yaxından tanış ola bilirdik. İndi sosial media çıxıb və hər şey virtuallaşıb. Bu da elmi və sənəti bəzi hallarda geriyə salır. Amma nəyəsə internetdən baxmaq yerinə bir kitab oxumaq daha vacibdir. Məncə, elm və sənət sosial media səbəbi ilə inkişafını doğru-düzgün tamamlaya bilmir. Bu, dünyanın bir çox ölkəsinin ən böyük problemlərindədir. Digər problem də iqtisadi məsələlərdir. Elm və sənətin inkişafı üçün yetərli qaynaqlar ayrılmır. Bu səbəbdən sosial media getdikcə populyarlaşır. İnsanlar öz sənətini oradan icra edirlər. Elm və texnologiya ilə bağlı bilgiləri də oradan alırlar. Ən sadə misalla, bir teleskop almaq istəsəniz, qiyməti hər kəsin ala biləcəyi rəqəmlərdə deyil. Sənətin də doğru dildə istifadə edilməməsi, nəqletmə problemləri, xatırlatmaların edilməməsi və başqa çatışmazlıqları var. Elm və sənətə çox yaxşı maddi qaynaqlar ayrılmalı və inkişaf etdirilməlidir.

- Sosial mediadan pul qazanmaq günümüzün ən məşhur peşəsidir. Bunun xəyalını quran minlərlə insan var. Bu səbəblə sırf reytinqə hesablanmış çoxsaylı Youtube kanalları var. Pul qazanmaq üçün əsassız informasiyalar, yalan-yanlış məlumatlar, bayağı videolar paylaşılır. Siz isə qeyd etdiniz ki, bu işi hobbi olaraq görürsünüz. Bəs əməyinizin qarşılığı olaraq hansı təmənnanı güdürsünüz? İzlənmə sayımı, tamaşaçı sevgisimi - bu işdə sizi qane edən nədir?

- Youtube-un ilk zamanları yaxşı idi. Bu qədər ticari bir hal almamışdı. Mən də bunu pul qazanmaq məqsədi ilə etmirdim. İndi isə bir çox insan buradan pul qazanmaq üçün sistemlər qurur. Mən isə izlənsin-izlənməsin, eyni çizgilərdən davam etdim həmişə. Mənə görə, bu, ciddiyəti pozur. Məqsəd elmin xaricinə çıxmış olur. Mən daha çox kütlənin baxacağı videolar hazırlaya bilərəm. Çünki mənim işim budur. Bu sahədə 17 illik bir təcrübəm var. Ancaq mənim məqsədim elmi, elmin gözəlliyini anlatmaq və bunu sənətlə sintezləməkdir. Sadəcə, bilmənizi istədiyim bir şey var, videolarımın daha az izlənməsi məni daha çox xoşbəxt edir.

Rusiya Dövlət Dumasının iclası, arxiv şəkli
© Sputnik / Владимир Федоренко

- Türkiyədə fəza elmi hansı vəziyyətdədir? Videolarınızda həmişə NASA, ESA və başqa xarici fəza agentliklərinə istinad edirsiniz. Türkiyənin yeni qurulmuş fəza agentliyindən ölkədə fəza elminin inkişafına dair hansı töhfələri gözləyirsiniz?

- Son illərdə Türkiyədə fəza elmi üçün mühüm hadisə oldu. Türkiyə Kosmos Agentliyi (TSA) quruldu. Əslində, bu, türk dünyasının fəza agentliyidir deyə bilərəm. Məncə, özəl şirkətlərin də bu mövzuda mühüm çalışmaları olmalıdır. Keçdiyimiz aylarda özəl bir şirkətin kosmosa kosmonavt daşıması bunun ən bariz nümunəsidir. Qaçınılmaz həqiqətdir ki, bu işləri görməliyik. Gələcəkdə yaxşı bir qaynaq tapsam, edəcəyim ilk iş fəza üzərinə çalışmaq olacaq və bunun şirkətini quracağam. Biz indi müxtəlif fəza şirkətlərindən asılıyıq. Onlar nə desə, o da olur. Biz isə Türk Cümhuriyyətləri olaraq birləşib dünyanın ən böyük fəza agentliyini qura bilərik.

- YouTube kanalı açmaq istəyənlərə hansı tövsiyələriniz var? Sənət, elm və texnologiya mövzulu YouTube videoları hazırlamaq istəyən və bu işə yeni başlayanlar nələrə diqqət etməlidirlər?

- YouTube videoları çəkmək istəyən dostlara bir tövsiyəm var: xahiş edirəm ki, materiallarınız elm və sənət tərkibli olsun. Sosial medianın mədəniyyətlərə çox təsirləri var. Elm və sənət nə qədər çox olarsa, toplum da o qədər inkişaf edər. Bilik gücdür, bilik puldur, bilik rifahın yüksəlməsidir. Yəni sırf pul qazanmaq üçün bu işi görməyin deyirəm. Əgər siz də özünüzü inkişaf etdirmək istəyirsinizsə, əlinizin altındakı bu platformaları elm, sənət və digər gözəl şeylər üçün istifadə edə bilərsiniz. İnsanların rəğbətini, sevgisini qazanmaq daha önəmlidir.

- Son olaraq sizi izləyənlərə və sizinlə yeni tanış olanlara nə demək istəyirsiniz?

- Bir gün başqa bir planetdə yaşaya biləcəyikmi? Oralara gedə biləcəyikmi? Heç şübhəsiz, bu, bir gün olacaq. İstəyərəm ki, çox yaxın gələcəkdə olsun. Sosial medianın yaxşı tərəfi bundadır. Sürətli məlumat paylaşımı var. İnsanlar öyrənmək istədiklərinə daha sürətli şəkildə çata bilirlər. Hər nə qədər bir çox yanlış informasiya ehtiva edirsə də, doğru bilgi əldə etmək də asanlaşdı. Bu işlər sayəsində öyrəndiyim ən önəmli şey isə zamanın dəyəridir. İtirdiyimiz hər dəqiqə çox önəmlidir. Bu səbəblə, bilim və sənət haqqında nə qədər çox bilgi paylaşsaq, o qədər sürətli inkişaf edərik. Sonsuz kainatın sonsuz sevgiləri sizin olsun!

1894
Artilleriya atəşi, arxiv şəkli

Həftənin ən mühüm hadisəsi Layiqli cavab

169
(Yenilənib 01:05 29.09.2020)
Həftənin ən mühüm hadisəsi, heç şübhəsiz, Azərbaycanın cəbhədəki uğurlu əks-hücum əməliyyatları idi. Nəhayət, Ermənistan başa düşdü ki, Azərbaycan hərbi gücünü göstərmək istəsə, onlar ən azı İrəvana qədər qaçmalı olacaq.

BAKI, 28 sentyabr — Sputnik. 7x7 həftənin ən yaddaqalan hadisələrini şərh edir

Döyüş davam edir

Həftənin ən mühüm hadisəsi, heç şübhəsiz, Azərbaycanın cəbhədəki uğurlu əks-hücum əməliyyatları idi. Nəhayət, Ermənistan başa düşdü ki, Azərbaycan hərbi gücünü göstərmək istəsə, onlar ən azı İrəvana qədər qaçmalı olacaq.

Ermənilərin təxribatlara hazırlaşdığı, danışıqların formatını dəyişdirmək və yeni təcavüz planları üzərində işlədiyini son dövrlərdə bu ölkənin hərbi-siyasi ritorikası da aydın ifadə edirdi. "Qarabağ Ermənistandır, nöqtə" bəyanatından tutmuş qondarma "Dağlıq Qarabağ respublikası"nda seçkilər, Şuşadakı andiçmə, Paşinyanın bölgəyə səfəri, erməni hərbi rəhbərliyinin "yeni ərazilər uğrunda yeni müharibə" açıqlaması və Gəncəni vurmaqla təhdid etməsi, bölgəyə muzdlu döyüşçülərin gətirilməsi və nəhayət, yeni hərbi doktirinada Azərbaycanafob məqamların əksini tapması bu ölkənin təcavüzkar mahiyyətini və planlarını ifadə edir.

Bu da layiqli cavab!

© AR Ministry of Defence
Artilleriya bölmələrinin döyüş atəşi

Mövqe(sizlik)

Baş verən hadisələr zamanı ən çox diqqətçəkən məqamlardan biri də beynəlxalq təşkilatların daha çox neytral mövqe nümayiş etdirməsi idi. Hətta işğala son qoyulmalı olduğunu tələb edən 4 qətnamə qəbul etmiş BMT-nin baş katibi də katiblik etdiyi təşkilatın qətnamələrini xatırlatmır, birmənalı mövqe ortaya qoymur – soyuqqanlı şəkildə tərəfləri danışıqların davam etdirməyə çağırır. Eynilə də digər bir çox ölkələrin xarici işlər nazilrikləri və beynəlxalq təşkilatlar. Maraqlıdır, onlar bu 30 ildə harda idilər?!

Koronavirus?!

Cəbhədə baş verənlər bütün digər mövzuların aktuallıq dərəcəsini azaldıb. Məsələn, indi bizi heç qlobal bəla – koronavirus da bizi maraqlandırmır. Məsələn, dünənki infeksiyaya yoluxma sayı barədə məlumat yayıldığı kimi də "zibil qutu"suna düşdü.

Azərbaycan oxucusu tezliklə manşetlərdə, məsələn, bu xəbəri arzulayır: "Şuşada modul tipli xəstəxananın açılışı olub".

© Sputnik / Murad Orujov
Modul tipli xəstəxana

Korona məktəblərdə

Ötən həftənin hadisələrindən biri də koronavirusun məktəblilər və müəllimlər arasında yayılmağa başlaması idi. Təhsilin qismən bərpasından sonra bu, nisbətən gözlənilən idi. Hazırda Təhsil Nazirliyi TƏBİB modunda işləyir, statistikalar da bu nazirlik tərəfindən açıqlanır.

Ümid edək ki, məktəblərin yenidən bağlanmasına lüzum olmayacaq. Hərçənd, bunun da faydaları istisna edilə bilməz: distant təhsil dövründə valideynlər, şagirdlər və müəllimlər texnoloji biliklərini artırdılar.

ABŞ çökür?

ABŞ-ın Demokrat partiyasından prezidentliyə namizəd Co Bayden Rusiyanı seçkilərə müdaxilədə ittiham edib və bildirib ki, seçkilərdə qalib gələcəyi təqdirdə bu ölkəni ağır nəticələr gözləyir. Qeyd edək ki, Rusiyanın ABŞ-da keçirilən prezident seçkilərinə müdaxiləsi 2016-ci ildən gündəmdədir.

Co Bayden, arxiv şəkli
© AFP 2020 / ROBERTO SCHMIDT
ABŞ-ın Demokrat partiyasından prezidentliyə namizəd Co Bayden

Bu günlərdə isə Tramp Rusiya Prezidenti Vladimir Putinlə "yaxşı anlaşdığına" görə tənqid olunduğuna təəccübləndiyini söyləmişdi.

Norveçəli professor var - Johan Galtung. Bir çox hadisələrə dəqiq proqnoz verməsi ilə ad çıxarıb. O 2000-ci ildə ABŞ-ın qlobal güc kimi 2025-ci ilədək çökəcəyini bəyan etmişdi. Və bir neçə gün öncəki daha bir məlumat: BMT Baş katibi Antonio Quterres deyib ki, BMT ABŞ-ın İrana qarşı sanksiya tələbini nəzərdən keçirmir. Son dövrlərdə Avropa Birliyi ölkələrinin rəsmi Tehranla, türklər demiş, daha sıcaq ilişkiləri də Ağ Evin təklənməyi kimi şərh olunur.

Su böhranı

Hazırda ölkədə su istehlak edən 1 milyon 523 min əhali abonentinin 227 mini sayğacla təmin olunmayıb. Bunu ötən həftə "Azərsu" açıqlayıb.

Uşaq əllərini yuyur, arxiv şəkli
© AFP 2020 / DANIEL LEAL-OLIVAS
Kişi əllərini yuyur

Cənubi Qafqazın ən az içməli su resurslarına malik, su ehtiyatlarının böyük həcmi düşmən ölkənin daxilində formalaşan ölkə kimi suya qızıl kimi baxmalıykən, onu amansızcasına israf edirik. Dövlət başçısının bu sahə ilə bağlı xüsusi müşavirə keçirməsi də dövlət səviyyəsində narahatlıqdan irəli gəlirdi. Gələcək müharibələrin su hövzələri uğrunda olacağından artıq yalnız dövlət yox, hamımız narahat olmalıyıq.

Hələlik isə müharibə Qarabağdadır – Azərbaycan öz torpaqlarını azad edir!

169
Televizora baxan adam, arxiv şəkli

Rəsmi məlumat gözləyərkən: Uşağın məktəbi də, koronavirus da, maska da əhəmiyyətini itirib

182
(Yenilənib 19:37 28.09.2020)
Çoxdan işlətmədiyi radiosunu işə salan, internet gələndən kənara atdığı antenanı quraşdıran nə qədər insan var. İllərlə arzuladığı bir qırıq sözü eşitmək arzusu ilə hərə bir yolla məlumat almaq istəyir.

Müharibə asan görünən işləri çətinləşdirir. Bir anda görə biləcəyin hər hansı məsələ bəzən çətin problemə çevrilir. Bir anda narahatlıq yaranır, istəyirsən yaxın bir adamına zəng edəsən, görürsən şəbəkə yüklənib. Hamı sənin kimi zəng etmək istəyir deyə heç yerə siqnal çatmır.

İnsanı bir vahimə bürüyür. Hətta adi telefonla da zəng edə bilməyəndə, düşünürsən, bunun axırı necə olacaq, görəsən. Kimsə tez əlinə bir zənbil alıb qaçır dükana, lazım gəldi, gəlmədi əlinə keçəndən alıb atır zənbilinə. Düşünür, sabah bir çətinlik olsa, evində bir ehtiyatı olar.

Çoxdan kənara atdığı qaz balonu da aktuallaşır, bir də baxırsan, vurub qoltuğuna düz yönlənir qazdoldurma məntəqəsinə. Doldurur, qayıdır evinə, atır bir küncə. Evində xəstəsi olan qaçır aptekə, olan dərmandan bir az artıq alıb yığır. Amma interneti yüklənəndə və ya kəsiləndə lap müdafiəsiz olur müasir insan, nə ödəmə, nə taksi sifariş edə bilir. Elə belə qalır vakuumda. Nə edəsən, hara qaçasan, kimlə danışasan? Bu sualların əlində də aciz qalır.

Komfort şəraitə öyrəşmiş insanın çətin durumda atacağı addımları da qabaqcadan proqnozlaşdırmaq olmur. Elə oradan bura, buradan ora xaotik hərəkət etməklə bir yol axtarır. İnternet olmasa da, hamı bir yolla internetdədir. Hamı xəbər gözləyir, xəbər izləyir. Sosial şəbəkəyə giriş olmasa da, hamı şəbəkədədir. Hər kiçik yeniliyə ya sevinir, ya kədərlənir hər birimiz.

Uşağın məktəbi də, koronavirus da, maska da əhəmiyyətini itirib. Çoxdan işlətmədiyi radiosunu işə salan, internet gələndən kənara atdığı antenanı quraşdıran nə qədər insan var. İllərlə arzuladığı bir qırıq sözü eşitmək arzusu ilə hərə bir yolla məlumat almaq istəyir. Sosial mediada müzakirə mövzuları sırasında elə antena axtaranları da görmək olar. Elə hey soruşurlar, bu işə yarayar ya yox?

"Yaralanan yaxud itki var?", "övladlarımız doğma nənə-baba torpağını ziyarət edəcək", "Rəsmi olmayan məlumatları yaymayın", "Allah rəhmət eləsin...", "Füzuli deyirlər, rəsmi məlumat gözləyirik" – şəbəkədə belə postlar hələ çox paylaşılacaq.

Hamı öz aləmində, öz Qarabağındadır bu gün. Kimi döyüş meydanında, kimi də virtual məkanda. İrəli getmək var, geri dönmək yoxdur.

182
Komendant saatı, arxiv şəkli

Komendant saatını pozan şəxslər cərimə ya həbs edilə bilərlər

14
(Yenilənib 19:39 29.09.2020)
Onu da qeyd edim ki, komendant saatı tətbiq edilən ərazilərdə tətbiq edilmiş xüsusi giriş-çıxış rejiminin, habelə yaşayış və ya olduğu yeri seçmək hüququna qoyulmuş məhdudiyyətin pozulmasına görə yüz manat məbləğində cərimə tətbiq edilir

İradə Cəlilova, Sputnik Azərbaycan

BAKI, 29 sentyabr — Sputnik. Azərbaycanın müstəqillik tarixində ilk dəfədir ki, komendant saatı tətbiq edilir. Ötən gün sosial şəbəkələrdə komendant saatını pozan şəxslərin cəbhə bölgələrinə aparılması barədə məlumatlar yer almışdı.

Hərbi ekspert Ramil Məmmədli Sputnik Azərbaycan-a açıqlamasında bildirib ki, komendant saatını pozan şəxslər cəbhə bölgəsinə deyil, polis bölmələrinə aparılır və ya cərimə edilirlər: "Bəzi vətəndaşlar bunu normal qəbul edə bilmirlər. 1992-1993-cü illərdə olduğu kimi "oblava" kimi qiymətləndirirlər. Bu, səhv fikirdir. Bilirsiniz ki, qismən hərbi səfərbərlik elan edilib. Və cəbhə bölgələrinə ancaq hərbi vəzifəli şəxslər çağırılır. Komendant saatını pozan şəxslər qanunvericiliyə uyğun olaraq, müvafiq şəkildə cərimə edilirlər".

Hüquqşünas Fərid Həmidli Sputnik Azərbaycan-a açıqlamasında bildirib ki, ölkədə dünəndən hərbi rejimlə bağlı komendant saatı tətbiq edilib. Komendant saatını pozan şəxslərə xəbərdarlıq edilir, onlar cərimə edilə və ya həbs edilə bilərlər:

"İlk gün olduğu üçün vətəndaşlara komendat saatında, yəni saat 21.00-dan sonra küçədə, ictimai yerlərdə olduqlarına görə xəbərdarlıq edilə bilər və ya onlar 50 manat məbləğində cərimə edilə bilərlər. Əgər vətəndaş nəqliyyat vasitəsilə komendant saatını pozursa, fiziki şəxslərə xəbərdarlıq edilir və ya onlar otuz manatdan əlli manatadək məbləğdə, vəzifəli şəxslər yüz manatdan yüz əlli manatadək məbləğdə, hüquqi şəxslər min manatdan min beş yüz manatadək məbləğdə cərimə edilir".

F.Həmidli qeyd edib ki, komendant saatında yığıncaq, mitinq, küçə yürüşü və s. kütləvi şəkildə toplaşmaq qadağandır və iştirakçı şəxslər olan fiziki şəxslər üç yüz manatdan beş yüz manatadək məbləğdə cərimə edilirlər və ya işin halları və pozuntu törədənin şəxsiyyəti nəzərə alınmaqla otuz günədək müddətə inzibati həbs tətbiq olunur, vəzifəli şəxslər altı yüz manatdan doqquz yüz manatadək, hüquqi şəxslər dörd min manatdan altı min manatadək məbləğdə cərimə edilirlər.

"Onu da qeyd edim ki, komendant saatı tətbiq edilən ərazilərdə tətbiq edilmiş xüsusi giriş-çıxış rejiminin, habelə yaşayış və ya olduğu yeri seçmək hüququna qoyulmuş məhdudiyyətin pozulmasına görə yüz manat məbləğində cərimə tətbiq edilir", - deyə hüquqşünas bildirib.

Onun sözlərinə görə, vətəndaşların icazə vərəqələrinin və şəxsiyyətini təsdiq edən sənədlərinin yoxlanılmasına, qanunda nəzərdə tutulmuş əsaslarla onların şəxsi əşyalarına, mənzillərinə və nəqliyyat vasitələrinə baxış keçirilməsinə maneçilik törətməsinə görə fiziki şəxslər yüz manat məbləğində, vəzifəli şəxslər iki yüz manat məbləğində cərimə edilirlər.

Xatırladaq ki, sentyabrın 27-də Azərbaycan Respublikasının bütün ərazisində hərbi vəziyyət elan olunub.

Bu dövrdə Bakı, Gəncə, Sumqayıt, Yevlax, Mingəçevir, Naftalan şəhərlərində, Abşeron, Cəbrayıl, Füzuli, Ağcabədi, Beyləqan, Ağdam, Bərdə, Tərtər, Goranboy, Göygöl, Daşkəsən, Gədəbəy, Tovuz, Şəmkir, Qazax və Ağstafa rayonlarında saat 21:00-dan ertəsi gün saat 06:00-dək komendant saatı tətbiq edilib.

Daxili İşlər Nazirliyinin məlumatına görə, komendant saatının qüvvədə olduğu müddətdə şəxslər hərbi vəziyyət rejiminin tətbiq edildiyi inzibati ərazi vahidlərində yalnız xidməti vəsiqə əsasında və "icaze.e-gov.az" portalında qeydiyyatdan keçib xüsusi icazə aldıqda hərəkət edə biləcəklər.

Hərbi vəziyyət rejiminin tələblərini pozan, komendant saatının təmin olunmasına cəlb edilmiş polis əməkdaşlarının və hərbi qulluqçuların qanuni tələblərinə əməl etməyən şəxslər haqqında hüquqi məsuliyyət tədbirləri görüləcək.

14
Teqlər:
həbs, cərimə, saat, komendant, hərbi vəziyyət
Əlaqədar
Azərbaycan Prezidenti hərbi vəziyyətlə bağlı Fərman imzaladı
TƏCİLİ: Azərbaycanda hərbi vəziyyət tətbiq olunur
Bakıda ictimai nəqliyyatın hərəkəti hərbi vəziyyətə uyğunlaşdırılır