Bakı buxtasına mənzərə, arxiv şəkli

Birlik, həmrəylik məqamı keçməməli olduğumuz "qırmızı xətt"

718
(Yenilənib 21:02 15.07.2020)
Bəli, heç bir torpaq, heç bir ərazi insandan daha dəyərli deyil. Ancaq o torpaq parçası sənin dövlətinin, vətəninin işğal olunmuş, əlindən alınmış ərazisidirsə, vəziyyət dəyişir.

Aylardır cəmiyyətimiz çox böyük gərginlikdə yaşayır və pandemiya həyəcanın üzərinə müharibə xofunu, şəhid xəbərlərini gəlsək, insanların nə qədər çaşqın, əndişəli olduğunu təsəvvür etmək elə də çətin deyil.

Əvvəl koronovirusla, karantinlə bağlı xəbərləri gərginliklə gözləyirdik, indi cəbhədən gələn xəbərləri "dörd gözlə", narahatlıqla gözləyirik.

Karantin şərtləri, tüğyan edən pandemiya, bizi evimizə qapadan xəstəlik, müharibə xofu, şəhid xəbərləri kefimizi pozsa da, ordumuzun cəbhə xəttində ən kiçik bir uğuru ovqatımızı yüksəldir.

Nəfəsimizi qısıb əməliyyatların, proseslərin nəticələrini gözləyərkən gündəmimiz yenidən Qarabağ, itirilmiş torpaqlardır. Halbuki bütün torpaqlar azad olunana qədər, bizim əsas gündəmimiz, trendimiz Qarabağ olmalıdır. Bu fikirlərimi pafossuz, səmimi-qəlbən yazdığıma bütün varlığımla inanıram.

Düzünü deyim ki, illər keçdikcə cəmiyyətin Qarabağı, itirilən torpaqları unudacağından qorxuram. Qarabağsız doğulan, Qarabağsız yaşamağa alışan bir nəsil yetişir.

Təəssüf ki, cəbhə xəttindəki gərginliyə, döyüşlərə, itkilərə fərqli reaksiyalar var. Hətta müəyyən qəddar reaksiyalar, vətəndaşlarımızın müharibəyə, döyüşə, savaşa, əsgərimizə və şəhidimizə münasibəti məni bəzi məqamlarda dəhşətə gətirir. Təsəvvür edin ki, 25 yaşlı şəhidin dəfnində təxminən o yaşlarda bir jurnalist(?), müsahibə verən şəhid atasının gözləri qarşısında, guya bayrağı gözlərinə sıxıb ağlayır, başqa bir həmkarı isə onun fotosunu çəkir. Az keçmir ki, həmin jurnalist(?) bu qurama fotosunu sosial şəbəkələrdə "Günün fotosu" kimi paylaşıb yazır: "Jurnalist Filankəs şəhidin dəfnində göz yaşlarına hakim ola bilmədi".

Bu artıq vətənpərvərlik, vətənə sevgi, şəhidə sayğı deyil, bu sosial şəbəkələrdə məşhur olmaq üçün ucuz populizmdir. Yarası qaysaq bağlamamış şəhid atasının gözləri önündə bunu etmək isə tərbiyəsizlikdir.

Uşaqlığım müharibə dəhşətlərindən yan keçməyib, kəndimizdə tanıdığım, söhbətlərinə maraqla qulaq asdığım cavanların şəhid olduğunu heç vaxt unuda bilmirəm.

O vaxt cəmiyyətin reaksiyasını anlamaq çətin deyildi. Hamımızın qarşısında ümumi, qanımıza susamış bəla olsa da, oğlunun döyüşə getməməsi üçün onu Rusiyaya qaçıran, bütün imkanlarını işə salıb övladını komissarlıqdan gizlədənlər də az deyildi. Yəni müharibənin ən qızğın dövründə də, müharibədən yayınan fərarilər, müharibəyə gizli-gizli etiraz edən pasifistlər vardı. Sadəcə internet, sosial şəbəkələr olmadığı üçün cəmiyyət bu mövzuları müzakirə edə bimirdi.

Şəxsən mən hər şəhid xəbəri gələndə müharibənin dəhşətini yenidən yaşayıram, bir daha müharibəyə nifrət edirəm, müharibənin necə böyük faciələrə səbəb oduğunu yenidən anlayıram. İstəmədən cəlb olunduğumuz və böyük itkilər verdiyimiz bu münaqişə illərdir öz həllini gözləyir və sülh haqqında danışılan nağıllar xalqı hər gün bir az da bezdirir. Nə qədər qəbul etməsəm də, bütün reaksiyaları anlayıram...

Bəli, heç bir torpaq, heç bir ərazi insandan daha dəyərli deyil. Ancaq o torpaq parçası sənin dövlətinin, vətəninin işğal olunmuş, əlindən alınmış ərazisidirsə, vəziyyət dəyişir.

Dövlətin ərazi bütövlüyü bütün dövrlərdə, bütün şərtlərdə ciddi məsələdir və vətənin taleyindən söhbət gedirsə, birlik, həmrəylik vacibdir.

Bütün sivil toplumlarda olduğu kimi bizdə də müharibə əleyhdarları var və qəbul etmək lazımdır ki, müharibəni pisləmək vətənə xəyanət deyil. Heç şübhəsiz ki, müharibə əleyhdarlarının da fikirlərinə sayğıyla yanaşmaq, onları da anlamaq lazımdır. Hətta sevinmək lazımdır ki, cəmiyyətimizdə fərqli fikirlər səsləndirmək cəsarətində olan insanlar da var. Müharibə əleyhdarları, "humanist" deyib ələ saldıqlarımız da müharibənin ciddiyyətini dərk edir.

Sadəcə unutmayaq ki, humanizmin dozası bir az artıq olanda, bu yaxınlarını, əzizlərini, qohumlarını müharibədə itirən insanlarda ikrah yaradır.

Ən azı inandığınız humanist dəyərlər xatirinə keçməməli olduğunuz "qırmızı xətti" nəzərə alın.

Müharibə əleyhinə çıxışlar etmək, müharibəni pisləmək hər kəsin haqqıdır. Ancaq günahsız, məsum şəhidlərin xatirəsinə sayğı duymaq, şəhid yaxınlarına ehtiram göstərmək hər bir Azərbaycan vətəndaşının borcudur. Bütün ideologiyalar tənqidə açıqdır – militaristlik də, pasifistlik də. Siz fərd olaraq müharibə əleyhinə çıxışlar edə, müharibəni pisləyə, ona nifrət edə bilərsiniz. Hətta xalqların, bəşəriyyətin qardaşlığına inana bilərsiniz. Bütün bunları heç kəsin qınamaq haqqı yoxdur. Təəssüf ki, cəbhədə atılan güllələr, partlayan mərmilər sizin ideologiyanızla üst-üstə düşmür. "Qarşı tərəf" dediyiniz, jurnalistika standartları gözlədiyiniz mətnlər, çağırışlar güllələr açılana qədər keçərlidir. Sənin sərhəd qoruyan əsgərini öldürən "qarşı tərəf" yüz illərdir sənin qanına susayan YAĞIdır.

Yersiz humanist dəyərlərdən danışanları anlamadığım kimi, klaviatura arxasında şirə dönən, şəxsi problemlərinin hikkəsi ilə çağırışlar edən, küçələrə tökülən şüarbaz militaristləri də anlamaqda çətinlik çəkirəm. Müharibə dövlətin siyasəti əsasında, dövlətin hərbi strategiyası ilə həyata keçirilir. Vətəndaş olaraq nəyi və nə zaman istədiyimizə diqqət etməliyik. Və siyasi düşüncəmizdən asılı olmayaraq bu cür həssas məqamlarda cəmiyyətdə xaos yaratmaqdan çəkinməliyik.

Belə məqamlarda həssas davranmağın tərəfdarıyam.

Hamımız üçün həssas olan "qırmzı xətti" keçərkən ehtiyatlı olmalıyıq.

718
Artilleriya atəşi, arxiv şəkli

Həftənin ən mühüm hadisəsi Layiqli cavab

256
(Yenilənib 01:05 29.09.2020)
Həftənin ən mühüm hadisəsi, heç şübhəsiz, Azərbaycanın cəbhədəki uğurlu əks-hücum əməliyyatları idi. Nəhayət, Ermənistan başa düşdü ki, Azərbaycan hərbi gücünü göstərmək istəsə, onlar ən azı İrəvana qədər qaçmalı olacaq.

BAKI, 28 sentyabr — Sputnik. 7x7 həftənin ən yaddaqalan hadisələrini şərh edir

Döyüş davam edir

Həftənin ən mühüm hadisəsi, heç şübhəsiz, Azərbaycanın cəbhədəki uğurlu əks-hücum əməliyyatları idi. Nəhayət, Ermənistan başa düşdü ki, Azərbaycan hərbi gücünü göstərmək istəsə, onlar ən azı İrəvana qədər qaçmalı olacaq.

Ermənilərin təxribatlara hazırlaşdığı, danışıqların formatını dəyişdirmək və yeni təcavüz planları üzərində işlədiyini son dövrlərdə bu ölkənin hərbi-siyasi ritorikası da aydın ifadə edirdi. "Qarabağ Ermənistandır, nöqtə" bəyanatından tutmuş qondarma "Dağlıq Qarabağ respublikası"nda seçkilər, Şuşadakı andiçmə, Paşinyanın bölgəyə səfəri, erməni hərbi rəhbərliyinin "yeni ərazilər uğrunda yeni müharibə" açıqlaması və Gəncəni vurmaqla təhdid etməsi, bölgəyə muzdlu döyüşçülərin gətirilməsi və nəhayət, yeni hərbi doktirinada Azərbaycanafob məqamların əksini tapması bu ölkənin təcavüzkar mahiyyətini və planlarını ifadə edir.

Bu da layiqli cavab!

© AR Ministry of Defence
Artilleriya bölmələrinin döyüş atəşi

Mövqe(sizlik)

Baş verən hadisələr zamanı ən çox diqqətçəkən məqamlardan biri də beynəlxalq təşkilatların daha çox neytral mövqe nümayiş etdirməsi idi. Hətta işğala son qoyulmalı olduğunu tələb edən 4 qətnamə qəbul etmiş BMT-nin baş katibi də katiblik etdiyi təşkilatın qətnamələrini xatırlatmır, birmənalı mövqe ortaya qoymur – soyuqqanlı şəkildə tərəfləri danışıqların davam etdirməyə çağırır. Eynilə də digər bir çox ölkələrin xarici işlər nazilrikləri və beynəlxalq təşkilatlar. Maraqlıdır, onlar bu 30 ildə harda idilər?!

Koronavirus?!

Cəbhədə baş verənlər bütün digər mövzuların aktuallıq dərəcəsini azaldıb. Məsələn, indi bizi heç qlobal bəla – koronavirus da bizi maraqlandırmır. Məsələn, dünənki infeksiyaya yoluxma sayı barədə məlumat yayıldığı kimi də "zibil qutu"suna düşdü.

Azərbaycan oxucusu tezliklə manşetlərdə, məsələn, bu xəbəri arzulayır: "Şuşada modul tipli xəstəxananın açılışı olub".

© Sputnik / Murad Orujov
Modul tipli xəstəxana

Korona məktəblərdə

Ötən həftənin hadisələrindən biri də koronavirusun məktəblilər və müəllimlər arasında yayılmağa başlaması idi. Təhsilin qismən bərpasından sonra bu, nisbətən gözlənilən idi. Hazırda Təhsil Nazirliyi TƏBİB modunda işləyir, statistikalar da bu nazirlik tərəfindən açıqlanır.

Ümid edək ki, məktəblərin yenidən bağlanmasına lüzum olmayacaq. Hərçənd, bunun da faydaları istisna edilə bilməz: distant təhsil dövründə valideynlər, şagirdlər və müəllimlər texnoloji biliklərini artırdılar.

ABŞ çökür?

ABŞ-ın Demokrat partiyasından prezidentliyə namizəd Co Bayden Rusiyanı seçkilərə müdaxilədə ittiham edib və bildirib ki, seçkilərdə qalib gələcəyi təqdirdə bu ölkəni ağır nəticələr gözləyir. Qeyd edək ki, Rusiyanın ABŞ-da keçirilən prezident seçkilərinə müdaxiləsi 2016-ci ildən gündəmdədir.

Co Bayden, arxiv şəkli
© AFP 2020 / ROBERTO SCHMIDT
ABŞ-ın Demokrat partiyasından prezidentliyə namizəd Co Bayden

Bu günlərdə isə Tramp Rusiya Prezidenti Vladimir Putinlə "yaxşı anlaşdığına" görə tənqid olunduğuna təəccübləndiyini söyləmişdi.

Norveçəli professor var - Johan Galtung. Bir çox hadisələrə dəqiq proqnoz verməsi ilə ad çıxarıb. O 2000-ci ildə ABŞ-ın qlobal güc kimi 2025-ci ilədək çökəcəyini bəyan etmişdi. Və bir neçə gün öncəki daha bir məlumat: BMT Baş katibi Antonio Quterres deyib ki, BMT ABŞ-ın İrana qarşı sanksiya tələbini nəzərdən keçirmir. Son dövrlərdə Avropa Birliyi ölkələrinin rəsmi Tehranla, türklər demiş, daha sıcaq ilişkiləri də Ağ Evin təklənməyi kimi şərh olunur.

Su böhranı

Hazırda ölkədə su istehlak edən 1 milyon 523 min əhali abonentinin 227 mini sayğacla təmin olunmayıb. Bunu ötən həftə "Azərsu" açıqlayıb.

Uşaq əllərini yuyur, arxiv şəkli
© AFP 2020 / DANIEL LEAL-OLIVAS
Kişi əllərini yuyur

Cənubi Qafqazın ən az içməli su resurslarına malik, su ehtiyatlarının böyük həcmi düşmən ölkənin daxilində formalaşan ölkə kimi suya qızıl kimi baxmalıykən, onu amansızcasına israf edirik. Dövlət başçısının bu sahə ilə bağlı xüsusi müşavirə keçirməsi də dövlət səviyyəsində narahatlıqdan irəli gəlirdi. Gələcək müharibələrin su hövzələri uğrunda olacağından artıq yalnız dövlət yox, hamımız narahat olmalıyıq.

Hələlik isə müharibə Qarabağdadır – Azərbaycan öz torpaqlarını azad edir!

256
Televizora baxan adam, arxiv şəkli

Rəsmi məlumat gözləyərkən: Uşağın məktəbi də, koronavirus da, maska da əhəmiyyətini itirib

224
(Yenilənib 19:37 28.09.2020)
Çoxdan işlətmədiyi radiosunu işə salan, internet gələndən kənara atdığı antenanı quraşdıran nə qədər insan var. İllərlə arzuladığı bir qırıq sözü eşitmək arzusu ilə hərə bir yolla məlumat almaq istəyir.

Müharibə asan görünən işləri çətinləşdirir. Bir anda görə biləcəyin hər hansı məsələ bəzən çətin problemə çevrilir. Bir anda narahatlıq yaranır, istəyirsən yaxın bir adamına zəng edəsən, görürsən şəbəkə yüklənib. Hamı sənin kimi zəng etmək istəyir deyə heç yerə siqnal çatmır.

İnsanı bir vahimə bürüyür. Hətta adi telefonla da zəng edə bilməyəndə, düşünürsən, bunun axırı necə olacaq, görəsən. Kimsə tez əlinə bir zənbil alıb qaçır dükana, lazım gəldi, gəlmədi əlinə keçəndən alıb atır zənbilinə. Düşünür, sabah bir çətinlik olsa, evində bir ehtiyatı olar.

Çoxdan kənara atdığı qaz balonu da aktuallaşır, bir də baxırsan, vurub qoltuğuna düz yönlənir qazdoldurma məntəqəsinə. Doldurur, qayıdır evinə, atır bir küncə. Evində xəstəsi olan qaçır aptekə, olan dərmandan bir az artıq alıb yığır. Amma interneti yüklənəndə və ya kəsiləndə lap müdafiəsiz olur müasir insan, nə ödəmə, nə taksi sifariş edə bilir. Elə belə qalır vakuumda. Nə edəsən, hara qaçasan, kimlə danışasan? Bu sualların əlində də aciz qalır.

Komfort şəraitə öyrəşmiş insanın çətin durumda atacağı addımları da qabaqcadan proqnozlaşdırmaq olmur. Elə oradan bura, buradan ora xaotik hərəkət etməklə bir yol axtarır. İnternet olmasa da, hamı bir yolla internetdədir. Hamı xəbər gözləyir, xəbər izləyir. Sosial şəbəkəyə giriş olmasa da, hamı şəbəkədədir. Hər kiçik yeniliyə ya sevinir, ya kədərlənir hər birimiz.

Uşağın məktəbi də, koronavirus da, maska da əhəmiyyətini itirib. Çoxdan işlətmədiyi radiosunu işə salan, internet gələndən kənara atdığı antenanı quraşdıran nə qədər insan var. İllərlə arzuladığı bir qırıq sözü eşitmək arzusu ilə hərə bir yolla məlumat almaq istəyir. Sosial mediada müzakirə mövzuları sırasında elə antena axtaranları da görmək olar. Elə hey soruşurlar, bu işə yarayar ya yox?

"Yaralanan yaxud itki var?", "övladlarımız doğma nənə-baba torpağını ziyarət edəcək", "Rəsmi olmayan məlumatları yaymayın", "Allah rəhmət eləsin...", "Füzuli deyirlər, rəsmi məlumat gözləyirik" – şəbəkədə belə postlar hələ çox paylaşılacaq.

Hamı öz aləmində, öz Qarabağındadır bu gün. Kimi döyüş meydanında, kimi də virtual məkanda. İrəli getmək var, geri dönmək yoxdur.

224
Vladimir Putin və Emmanuel Makron

Makron Putinə zəng edib: Qarabağda gedən hərbi əməliyyatlar pislənib

0
(Yenilənib 01:57 01.10.2020)
Rusiya və Fransa prezidentləri Dağlıq Qarabağ münaqişə bölgəsində vəziyyətin kəskin hal almasını pisləyiblər.

BAKI, 1 oktyabr — Sputnik. Rusiya Prezidenti Vladimir Putinlə Fransa Prezidenti Emmanuel Makron arasında telefon danışığı olub.

Sputnik Azərbaycan Kremlin mətbuat xidmətinə istinadla xəbər verir ki, söhbət zamanı dövlət başçıları Dağlıq Qarabağda, həmçinin Belarus Respublikasında yaranan son vəziyyəti müzakirə ediblər.

Telefon danışığı Fransa tərəfinin təşəbbüsü ilə baş tutub. Hər iki prezident Dağlıq Qarabağ münaqişə bölgəsində vəziyyətin kəskin hal almasını pisləyiblər. Onlar davam edən hərbi əməliyyatlardan narahatlıq keçirdiklərini ifadə ediblər.

0
Teqlər:
hərbi əməliyyatlar, Dağlıq Qarabağ bölgəsi, Dağlıq Qarabağ problemi, Dağlıq Qarabağ, Rusiya prezidenti Vladimir Putin, Fransa prezidenti Emmanuel Makron