İnsanlar panika halında qaçır. Arxiv şəkli

Nəhəng lavanın qabağından qaçmağa çalışmaq...

65
(Yenilənib 12:17 05.09.2016)
Kasıblıq, səfalət arzuolunmazdır. Lakin qəbahət və son deyil. Qəbahət bu aciz durumla barışmaq, son isə övladlarına da bu qəbahəti aşılamaqdır.

BAKI, 5 sen — Sputnik. Elə tələbat məhsulları var ki, onun satıldığı dükan evindən bir qədər uzaq olduğunda, onu almaq fikrindən daşınırsan. Yəni, bu gün övladına "Chipsi" almasan da, olar. Bəzi məhsullardan da, qiyməti bahalaşdığında imtina edə bilərsən. Məsələn, spirtli içki — həftədə 1 dəfə qəbul etməzsən, ayda 1 dəfə qəbul edərsən. Heç etməmək də mümkündür.

Amma və lakin məsafədən, qiymətindən, maddi durumundan asılı olmayan, həyati əhəmiyyət kəsb edən tələbat məhsulları var ki, onları ya almalısan, ya da almalısan! Burada həmin tələbat məhsullarının adlarını sıralamağa ehtiyac yoxdur, insan oğlunun məcburiyyətləri hər kəsə bəllidir.

Son 2 ilə yaxın müddətdə ölkəmizdə, istifadəsi məcburi olan və olmayan hər şeyin qiyməti qalxdı. Qalxmaqda da davam edir. Hətta hökumətin bahalaşmasını "qırmızı xətt" hesab etdiyi və hər şeyə rəğmən stabil qalmasına çalışdığı çörəyin qiyməti də…

Öncələr cüzi bahalaşmada belə, vətəndaşlar narazılığını ifadə edir, bunun sorumlusu olaraq hökuməti görür və ondan təcili tədbirlər görülməsini tələb edirdilər. Lakin artıq şərtlər dəyişib. Hər kəs prosesin qarşısının alınmaz olduğu gerçəyi ilə barışıb və əhali hökumətdən hər hansı tələbdə bulanmağa ehtiyac görmür.

Sürətlə gələn böyük lavanın qabağından qaçmağa çalışan insanlar halındayıq. Ya da ani vulkan püskürməsindən qaçıb qurtulmağın mümkünsüzlüyünü qəbul edib özümüzü ölümə tərk etmişik. Harda qırılar, qırılar…

İnsanımız bir ümidsizlik sindromu içərisindədir. Heç bir halda qəbul edilməyən bu ümidsizlik cəmiyyəti sürətlə təslimiyyətə və həyat uğrunda mübarizədən əl çəkməyə aparır. Yaşam üçün stimul, sabaha inam və daha gözəl həyat naminə savaşmaq vərdişlərini itiririk. Ən böyük bəla da budur.

Kasıblıq, səfalət və cəmiyyətin sosial problemlər burulğanında boğulması arzuolunmazdır. Lakin qəbahət və son deyil. Qəbahət bu aciz durumla barışmaq, son isə övladlarına da bu qəbahəti aşılamaqdır.

Hər zaman hər çıxılmazdan, ən azı bir çıxış yolu var. Bunun axtarışında olmaq, düşünmək, düşündürmək, əzmkarlıq nümayiş etdirmək və cəmiyyətin diri qalmasına çalışmaq lazımdır. İdarə edənlər də, idarə olunanlar da bu çıxılmazdan çıxmağın mümkün olmadığı düşüncəsinə, bir an olsun belə, qapılmamalıdırlar.

Bakının Nizami küçəsi
© Sputnik / Murad Orujov

Normal şərtlərdə hər kəs üzərinə düşə yerinə yetirsə, kifayətdir. Bir şeylərin yolunda getmədiyi müddətdə isə hüquqlar da, vəzifələr də dəyişə bilər. Tək amal uğuruna bütün kəsimlərin fikri dinlənilməli, tövsiyyəsi nəzərə alınmalı, ümumi işə fayda verəcək əməklər birləşdirilməlidir.

Hökumət daha dərin büdcə böhranı yaşanmasın deyə, lüzumsuz məsrəflərdən qaçınmalı olduğu kimi, varlı da kasıbın acından ölməməsi üçün daha az qazanmağı gözə almalıdır. Daha dollar 0.20 faiz bahalaş-bahalaşmaz, qaçıb qiymətləri 20 faiz qaldırmağı deyil…

Müəssisə rəhbəri normal şərtlər altında əldə etdiyi aylıq 10 min manatı, böhran dövründə də sabit saxlamaq üçün, işçisinin maaşını 500 manatdan 250-yə endirməməlidir. O, aylıq gəlirinin 50 faizini itirsə, zərbə alar, amma ölümcül deyil. Bahalaşmadan öncə 500 manatla birtəhər girələnən işçi isə, bu şəraitdə 250 manatla ölmüş ümidlərin üzərində uzanıb ölümünü gözləyər.

Bu gün cəmiyyətimizdəki intiharların, kriminalların, stresin kökündə də məhz, yuxarıda qeyd etdiyimiz ümidsizlik və aşağıda qeyd etdiyimiz ədalətsizlik dayanır. Və bir də, mərhəmətsizlik var — hamımızın içərisində olduğumuz canlı orqanizmin (cəmiyyətin) ölümünü kənardan seyr etmək kimi. Gəlin, bir balaca ümidli, ədalətli və mərhəmətli olaq…

65
Teqlər:
ölkə, sosial problem, bahalaşma, böhran, insan, cəmiyyət, qiymət
Əlaqədar
Bakının dərdi var, Bakı xəstədir...
Yüz il əvvəl verilmiş 5 proqnoz
O canavar necə doğuldu?
Cəzası ölümdən betər olan günah
Bu ölkədə 65 yaşı keçənləri cəza gözləyir
ABŞ-da epidemioloji vəziyyət

Mayk Pompeo, ərəblərin gecikmiş atomu, sosial lift xoşbəxtlik

881
(Yenilənib 20:16 03.08.2020)
Pul, həqiqətən də bəzən xoşbəxtlikdir. Və ya hansısa fikir adamının söylədiyi kimi – “Pul xoşbəxtlik gətirmir, amma bədbəxtlik baş verəndə çox kömək edir”.

BAKI, 3 avqust — Sputnik. 7x7 həftənin yaddaqalan hadisələrini şərh edir

Pərdə arxasındakı bəla

Əksər ehtimallar “taclı bəla”nın tezliklə həyatımızdan çıxmayacağını deyir. Bəzi qənaətlər isə hətta belədir ki, koronavirus əbədi olaraq bizimlə qalacaq, onun ilin sonunadək yoxa çıxacağına dair proqnozlar nikbin yanaşmanın məhsuludur. Ötən həftə dünyada bu xəstəliyə yoluxanların sayı 18 milyonu ötdü. Rəqəmlər şərtidir, bütün xəstələri qeydə almaq, sadəcə, mümkün deyil. Məlum olmayan təkcə xəstələr, onların sayı deyil. Pandemiyanın hansısa güc mərkəzləri tərəfindən idarə olunduğuna, Yer kürəsində insan sayının kəskin azaldılmasına hesablanmış proqram olduğuna dair mülahizələrin inandırıcılıq gücü də getdikcə daha çox artır. ABŞ dövlət katibi Mayk Pompeonun Ümumdünya Səhiyyə Təşkilatının Çinə satılmasına dair açıqlaması pərdə arxasında nələrinsə baş verməsinin növbəti ifadəsidir.

Alzheymer

Ötən həftə Paşinyan Rusiya kanalına müsahibədə “Qarabağ xalqı”ndan, Ermənistanın “konstruktiv” mövqeyinə qarşı Azərbaycanın “güc tətbiqi”ndən və s. danışıb. Tovuz istiqamətində gözləmədiyi səviyyədə cavab alan Ermənistanın diplomatik müstəvidə də küncə sıxılmasından sonra Nikolun sərsəmləmələri daixili auditoriya qarşısında itirilmiş xalların geri qaytarılmasına hesablanmış cəhdlərdir.

Rusiya televiziyasına müsahibəsində Paşinyanın gileyi də aydın sezilir. KTMT-dən gözlədiyi dəstəyi ala bilməyən baş nazir təbii olaraq məyusdur və Kremli Ankara ilə üz-üzə qoyaraq Türkiyənin münaqişəyə təsirini neytrallaşdırmağa çalışır. Sitat: “Türkiyə və Azərbaycan Minsk qrupunu prosesdən qovmaq istəyir. Rusiya isə susur”.

Rusiyada isə Paşinyanı Sorosun adamı kimi qəbul edirlər. Daxili böhran, diplomatik sahədəki uğursuzluqlar deməyə əsas verir ki, Nikol da tezliklə sələflərinin ardınca gedəcək.

Genetik yaddaş

Okeanın o biri üzündə də erməni lobbisi üçün xoş deyil. ABŞ konqresində Azərbaycan əleyhinə düzəlişə nail ola bilməmələri bir yana, Azərbaycanın torpaqlarının işğalı nəticəsində məcburi köçkünlərin pozulmuş hüquqları ilə bağlı düzəlişin konqresə təqdim olunmasının yaratdığı “duş effekti”nin təsiri keçməmiş Los-Anceles polisi erməni lobbisinin yalanını ifşa edib. Ermənilər sosial media platformalarında azərbaycanlıların bu şəhərdə keçirilmiş aksiyalarda silahlı olduqlarını, bununla bağlı polisə məlumat verdiklərini, polisin onların silahlarını müsadirə etdiyini, ancaq aksiya gedə-gedə onlara geri qaytardığını iddia ediblər.

Nə qədər də gülməli səslənir, deyilmi? ABŞ polisinin bu cür addım atması üçün hansı marağı ola bilər?! Erməni kimliyi, böhtançılıq, dezinformator genetik yaddaşı, deməli, dağları, dərələri, okeanları aşsan da, özünü göstərməlidir.

Azərbaycanlıların Orduya dəstək aksiyası, arxiv şəkli
© Photo : Consulate General of the Republic of Azerbaijan in Los Angeles

İslam kasıblığı

Birləşmiş Ərəb Əmirliklərində ərəb dünyasında ilk atom elektrik stansiyası – “Baraka” işə salınıb. Dünyanın neft ehtiyatlarının 10%-nə sahib olan, ən zəngin ölkələrdən birinə çevrilmiş BƏƏ-nin yalnız indi belə bir stansiyaya sahib olması islam dünyasının elm və texnologiyaya münasibəti, bugünkü dünyanın çağırışlarından nə qədər geri qaldığının göstəricisi sayıla bilər. Bu, hələ islam dünyasının ən qabaqcıl ölkələrindən biridir. Bəli, təəssüflər ki, bu gün dünyanın ən geridə qalmış ölkələri sırasında müsəlmanların yaşadıqları ölkələr üstünlük təşkil edir. Bir zamanlar elmin beşiyi sayılan islam ölkələrinin orta əsrlərdən sonra bu sahədəki tənəzzülü onların qabaqcıq Qərbdən asılılığını şərtləndirib.

Sosial lift

Azərbaycan isə yeni texnologiyaların tətbiqində, eləcə də elm və təhsil sahəsində islam dünyasının aqibəti ilə üzləşmək istəmir. Postneft dövründə bizi yalnız insan kapitalı xilas edəcək. Odur ki, ölkəmizdə təhsilin prioritet istiqamətlərdən biri elan edilməsi təsadüfi deyil. Ötən həftənin ən mühüm hadisələrindən biri yeni təhsil nazirinin təyin olunması idi. Yeni nazir Emin Əmrullayev həftə ərzində ən çox müzakirə olunan sima idi. İnsafən, deyək ki, onun haqqında neqativ fikrə rast gəlmək mümkün deyildi. “Background”u və imici E.Əmrullayevdən gözləntiləri də artırır – hamı onun təhsil sahəsində ciddi nəticələr əldə edəcəyinə inanır.

Və başqa bir məsələ  - E.Əmrullayevin nazir təyin olunması idarəçilikdə sosial liftin işlədiyini də göstərir. Yəni ən yüksək postlara təyin olunmaq üçün “dayday” tələb olunmur, bilik və bacarıqlar, işgüzarlıq və müsbət imic lifti hərəkətə gətirə bilir.

SMM narkotacirlər

Sosial şəbəkələr bu gün biznes sahələrinin inkişafında əhəmiyyətli rol oynayır. Şirvan şəhərində narkotik satıcısı da bu imkanlardan istifadə etmək istəyib.  Ancaq polis gəncə mane olub. Məlum olub ki, təqsirləndirilən şəxs S.Məmmədov müxtəlif sosial şəbəkələrdə canlı yayımlar açıb və izləyicilərə psixotrop maddə olan metamfetaminin hansı qaydada istifadə edilməsini göstərib, eyni zamanda narkotik vasitələrin həm alışı, həm də satışı ilə məşğul olduğunu qeyd edərək ticarəti genişləndirmək istəyib. Amma göründüyü kimi, alınmayıb...

Pul xoşbəxtlikdirmi?

Həftənin daha bir yaddaqalan hadisəsi kriminalla bağlıdır. Eyni həyətdə yaşayan qardaşlar arasında yaranan mübahisə qanla nəticələnib. Belə ki, sərxoş vəziyyətdə olan 50 yaşlı N.Şirinov qardaşı, 1957-ci il təvəllüdlü Z.Şirinova bıçaqla hücum edərək əvvəlcə sağ qoluna, sonra isə sinə nahiyəsinə xəsarət yetirib. Daha sonra o, bıçağın tiyəsi ilə qardaşı oğlunun göz nahiyəsinə zərbə endirib. Məlumata görə, Z.Şirinovun sinəsinə dəyən bıçaq zərbəsi köynəyin cibindəki pula batdığından dərinə işləməyib və onun həyatını xilas edib. Deməli, pul, həqiqətən də bəzən xoşbəxtlikdir. Və ya hansısa fikir adamının söylədiyi kimi – “Pul xoşbəxtlik gətirmir, amma bədbəxtlik baş verəndə çox kömək edir”.

881
Əlaqədar
Ağsaqqalın resepti, amerikalının məktubu, kollektiv mübarizə və toylar
“Gallup”, Türkiyənin əzələsi və "oh, my god!"
Yəhudi şagird, ala qarğa, Rəşad Sadıqov və dərə-təpə düz, iki yüz
"Food City", “beşinci təkər” və Rəhim Qazıyev
"Bu, bir oyundur" dediyimiz COVİD-19 artıq başımıza oyun açır
Qadın pəncərə yaxınlığında, arxiv şəkli

Modern fırıldaqçılar: Motivatorlar, kouçlar, psixoloqlar başqa mətləblər…

1697
(Yenilənib 21:07 01.08.2020)
Bizə necə xoşbəxt olmağı öyrətmək istəyənlərə cavabımız bu olsun: “Biz xoşbəxt olmağı sizsiz də bacarırıq!”

BAKI, 1 avqust— Sputnik. Xoşbəxtliklə bağlı saysız-hesabsız yazılar, kitablar qələmə alınıb və hər biri öz oxucusuna əbədi səadət vəd edir. Uğursuzluqların, narahatlıqların, özünə inamsızlığın aradan qaldırılması və sakitliyə nail olmağın yolları da bura daxildir. Bu kitabların müəllifləri bəzən daha da irəli gedib iddia edir ki, ali məqsədə – xoşbəxtliyə nail olmaq üçün günümüzün bir neçə dəqiqəsini ona ayırmağımız kifayətdir. Bundan böyük yalan bir daha eşitməyəcəksiniz! Hələ “yaşam kouçları”, motivatorlar, psixoloqlar, təlimçilər və digər “xoşbəxtlik paylayan” fırıldaqçılardan danışmıram.

Düşünürəm ki, bizim xoşbəxt olmağımıza mane olan əsas faktorlardan biri  xoşbəxt olmağın yollarını göstərdiyini iddia edən kitablar, bu barədə konfranslar, seminarlar, təlimlər təşkil edən fırıldaqçılardır. Məncə xoşbəxt olmaq üçün bütün təlimləri, öyrədici və motivasiyayönümlü yazıları, duaları, meditasiyaları bir kənara qoymaq lazımdır. Bəli, bütün romanları və şeirləri, filmləri, öyrədici videoları, bütün motivasiya kitablarını kənara qoyun. Hər hansı kitabı oxuyanda, səliqəli geyinmiş kouçu, konfransda çıxış edən natiqi dinləyəndə istər-istəməz onun təsiri altında olursan və nəticədə mühakimələrin öz şəffaflığını itirir. Motivasiya kitablarını oxumaq, motivasiya videolarına saatlarla izləməkdənsə onlara gözucu baxmaq kifayətdir. Oxuyun, dinləyin, baxın… Amma öz bildiyinizi edin! Önəmli olan sizin nə istədiyinizdir! Ola bilməz ki, siz necə xoşbəxt olmağı bilməyəsiniz! Bunu sizə öyrətmək istəyənlərin fırıldaqçı olduğuna isə şübhə etməyin.

Tezliklə anlayacaqsınız ki, heç vaxt motivasiya videoları, “xoşbəxtliyin sirləri”ni öyrətməyə çalışan kitablar sizi olduğunuzdan daha xoşbəxt edə bilməz. Bu kitablar ən yaxşı halda müəllifinə varlanmağın yolunu açır, bu videolar baxış sayı artdıqca müəllifinə rahatlıqla pul qazandırır, kouçlar hər konfransdan sonra qonorarını alıb ən yaxınıqdakı barda özünə içki sifariş verir…

Xoşbəxtlik üçün nəyə ehtiyacımız var?

Motivasiya kitablarının, “necə xoşbəxt olmaq olar” mövzulu videoların yararsızlığının empirik sübutları var. Bu kitablardakı və videolardakı vədlərin kiçik bir hissəsi belə həyata keçmiş olsaydı, bu gün dünya ucsuz-bucaqsız xoşbəxtliyə qərq olardı. Bunun mümkün olmadığını bilirik və görürük. Deməli, dünya xoşbəxtlik haqqında yazılmış saysız-hesabsız faydasız kitablarla, xoşbəxtliyin yolunu göstərməyə çalışan məzmunsuz və mahiyyətsiz videolarla. Fırıldaqçı motivator, kouç və psixoloqlarla doludur.

Xoşbəxt olmağın yollarını bilmək, xoşbəxtlik axtarışında əsla işə yaramır. Xoşbəxt olmaq üçün bu biliklərə ehtiyacımız yoxdur.

Xoşbəxtlik axtarışında olan bir insan üçün: “Səhərlər yüksək əhval-ruhiyyə, pozitiv enerji ilə yuxudan qalxın. Üzünüzdə təbəssüm olsun” məsləhətindən gülünc nə ola bilər?

Guya bu məsləhət olmasa biz yuxudan göz yaşı, koronovirus və ya şiddətli revmatizma ağrıları ilə oyanmağı düşünürük?

Şübhəsiz ki, bu cür məsləhətlər bizə xoşbəxt olmaqla bağlı heç bir informasiya vermir. Etməli olduğumuz işləri bilməyimiz, bu bilgilərimizin faydalı olması mənasına gəlmir. Siqaretin və alkaqolun ziyanını bilən on minlərlə siqaret aludəçisi və içki düşkünü var. Siqaret və alkaqolun ziyanını bilmək bizi asılılıqdan xilas etmir.

Gəlin qəbul edək ki, xoşbəxtliyə çatmaq üçün birbaşa yollar mövcud deyil. Hər insana xoşbəxtliyə  çatmaq üçün münasib bələdçilər lazımdır. İnanın ki, xoşbəxtliyə gedən dar cığır hətta bir insana kifayət edəcək qədər rahat deyil. Biz bir-birimizdən o qədər çox fərqlənirik ki, Arizonada bir həftəlik tətildən narazı qalmağımız, Antalya sahillərindən əhvalımız pozulmuş halda qayıtmağımız mümkündür.

Bəs, nə etməli?

Deməli, başqalarını xoşbəxt edə biləcək detallar, bizim ovqatımızı korlaya, kefimizi poza bilər. Hamı eyni şeylərlə, eyni yolla xoşbəxt ola bilmədiyi üçün, ümumi yazılmış kitablar, hamıya xitab edən videolar faydasızdır.

Bütün bunlara rəğmən, xoşbəxtlik axtarışında insanın öyrənə biləcəyi həqiqətlər var.

Hər şey əlçatan və mümkün olsaydı həyatınızda ən xoşbəxt gün necə olardı?

Bu sual göründüyü qədər sadə sual deyil, ona görə cavab verməzdən əvvəl bir neçə dəqiqə düşünün.

Siz necə xoşbəxt olmaq istərdiniz və sizi nə xoşbəxt edə bilər?

Bir şeyi unutmayın ki, xoşbəxtliyin yolu motivasiya kitablarından və videolarından keçmir. Hazırda oxuduğunuz bu yazı da sizi xoşbəxt edəcək gücdə deyil.

Bu yazını oxuduqdan sonra həyatınıza başqa perispektivdən baxın. Xoşbəxtliyə gedən yola milyonlarla kiçik cığırlar birləşir. Siz hansı çığırla xoşbəxtliyə gedirsiniz?

Sizi xoşbəxt edən şeyləri bilirsinizmi?

Bizə necə xoşbəxt olmağı öyrətmək istəyənlərə cavabımız bu olsun: “Biz xoşbəxt olmağı sizsiz də bacarırıq!”

1697
Termometr, arxiv şəkli

Pnevmoniya, qrip, zökəm infeksiyalardan qorunmaq üçün ...

0
Mütəxəssislər vitaminləri və digər dərman vasitələrini qəbul edərkən həkimlə məsləhətləşməyi tövsiyə edirlər.

BAKI, 4 avqust — Sputnik. Ekspertlərin fikrincə, D vitamini sağlamlıq üçün çox əhəmiyyətlidir.

Sputnik Azərbaycan xarici mətbuata istinadla xəbər verir ki, D vitamini orqanizmin müdafiə sistemi ilə əlaqəlidir.

Həkimlərin fikrincə, D vitamini çatışmazlığı çox zaman qəbul edilməyən və ya stressin, yorğunluğun əlaməti kimi qəbul edilən əlamətlərlə özünü göstərir.

D vitamini çatışmazlığının əsas əlamətlərindən biri sümüklərin ağrıması, oynaqlarda iltihabi proseslərin yaranmasıdır.

Eyni zamanda D vitamni çatışmazlığı zamanı qrip, pnevmoniya, zökəm və digər infeksiyalara yoluxma riski artmış olur.

D vitamni çatışmazlığının digər əlamətləri daimi yorğunluq hissi, depressiv əhval, yaraların gec sağalması, əzələlərdə ağrı, saçın tökülməsi və s. var.

Mütəxəssislərin fikrincə, tələb edilən qədər vitamin almaq çox asandır.

Məsələn, qida rasionuna dəniz məhsulları, göbələk, yumurta və pendir daxil etməklə D vitamini qəbul etmək mümkündür.

Eyni zamanda açıq havada idmanla məşğul olmaq da faydalıdır.

Mütəxəssislər vitaminləri və digər dərman vasitələrini qəbul edərkən həkimlə məsləhətləşməyi tövsiyə edirlər.

0